Sastra Jawa

Program Digitalisasi Sastra Daerah

  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size

Têmbung Kawi Mawi Têgêsipun, Wintêr, 1928, #1506 (Bagian 1: ha-ka)

Katalog:Têmbung Kawi Mawi Têgêsipun, Wintêr, 1928, #1506
Sambung:
1.Têmbung Kawi Mawi Têgêsipun, Wintêr, 1928, #1506 (Bagian 1: ha-ka). Bahasa dan Budaya | Kamus dan Leksikon #307.
2.Têmbung Kawi Mawi Têgêsipun, Wintêr, 1928, #1506 (Bagian 2: da-la). Bahasa dan Budaya | Kamus dan Leksikon #308.
3.Têmbung Kawi Mawi Têgêsipun, Wintêr, 1928, #1506 (Bagian 3: pa-nya). Bahasa dan Budaya | Kamus dan Leksikon #309.
4.Têmbung Kawi Mawi Têgêsipun, Wintêr, 1928, #1506 (Bagian 4: ma-nga). Bahasa dan Budaya | Kamus dan Leksikon #310.

--- [I] ---

Sêrat Isi Têmbung Kawi Mawi Têgêsipun

ingkang nganggit Tuwan Karèl Findrik Wintêr

Kaêcap ingkang kaping kalih, tanpa kaewahan ing kantor REPRODUCTIEBEDRIJF V/D TOPOGRAFISCHEN DIENST 1928

--- [II] ---

...

--- III ---

Kawi-Javaansch Woordenboek

TEN BEHOEVE VAN DEGENEN, DIE JAVAANSCHE GEDICHTEN WENSCHEN TE LEZEN, OPGESTELD

DOOR C. F. Winters Sr.

ONGEWIJZIGDE HERDRUK REPRODUCTIEBEDRIJF V/D TOPOGRAFISCHEN DIENST 1928

--- [IV] ---

...

--- V ---

VOOR DEN RAADPLEGER VAN DIT

KAWI-JAVAANSCH WOORDENBOEK.

Dat de Javanen 't kawi niet meer verstaan, mag, om den beoefenaar der kawi-letterkunde op zijn hoede te doen zijn, als bekend gonoeg hier eventjes in herinnering gebragt worden. Met dat al is deze verzameling woorden van zeer veel belang te acchten voor de lezers van jav. gedichten, daar de jav. dichters niet spaarzaam zijn met 't gebruik van zoogenaamde kawi-woorden, en 't Jav. Woordenboek van Gericke, door Roorda uit gegeven, vooral wat de poetische woorden betreft, zeer veel te wenschen overlaat. Of de Javanen ze goed spellen en velklaren doet niets ter zake. Immers bij 't lezen van hunne gedichten moet men hunne opvatting kennen, al moge zij ook nog zoo verkeerd zijn; zoo bv. geven de Javanen aan swanita§ Zie de Vragen in 'tvTijdschrift van 't Batav. Gen. No. 30. de beteekenis van zweet, en men moet dit weten, om de plaats, waarin het gebezigd wordt, te verstaan. Aan tamoejana geven zij de beteekenis van prendjak, en al kan men nu bewijzen dat dit verkeerd is, het woord§ Het is door verkeerde sheiding onstaan uit de plaats in Wiwâha Zang II, str. 2, alwaar men tamoej ana leest. komt werkelijk in die beteekenis voor in de Wiwåhå djarwå, die op 's Land's-drukkerij is uitgegeven.

Erger is het, dat men in de door Javanen opgestelde lijsten maleische woorden vind, waarvan de uitspraak door Europeschen invloed is verwrongen,§ Bv. rindang (marindang [kata "marindang" ditulis dengan huruf Jawa], wordl met goreng [kata "goreng" ditulis dengan huruf Jawa], verklaard!) in plaats rëndang, randjoe in plaats van randjau. Dit laaste woord met de uit spraak randjoe is bij onze militairen door den Padri oorlog bekend. Ook het aan 't Chin. ontleende èbi had geen plaats verdiend Het is ook Tagaalsch (hibi). Vele mal. woorden zijn denkelijk ontleend aan de Råmå-kling, een navolging van 't maleische verhaal (onder Tamilschen invloed geschreveven). Dat sommige, door Europeanen verhaspelde, maleishe woorden in 't Jav. burgerrech hebben gekregen, kan men zien uit de Vragen (No. 1). maar ook deze worden kunnen in een jav. gedicht voorkomen, en moeten dus gekend worden.

--- VI ---

Het zoude van veel belang zijn al de door Javanen verkeerd verklaarde kawi-woorden te verbeteren, maar tot nog toe is het ondoenlijk, daar we nog geen toegang hebben tot jav. hansdchriften van de Râmâjana en andere werken, waaruit diergelijke woorden zijn geput.§ 't Wdb. van Gericke en Roorda verwijst nimmer naar de plaats, waar zulk een verdacht woord voorkomt. Dit is een zeer groot gebrek van dat werk. Wie zou, om mij bij een eigennaam als Sagotra§ Zie C. Stuart's uitgave van de Bråtåjoedå. te verklaren? Zonder de Wiwåhå-kawi voor zich te hebben, zal ook niemand begrijpen, hoe de Javaan aan zijne verklaring van batarerija§ Wiwâha Zang I, str. 3: jatna djoega ko nâ ling bhatârerija (wees voorzigtig jij, zoo zeide de Gedheid tot hem). Op bl. 443, is makatirah uit de Wiwâha Zang II str. 2 en de verklaring niet veel beter dan die door verhuizen. is gekomen.

Daar ik zelf bezig ben met 't semenstellen van een kawi-Wdb., zoo moge 't bovenstaande volstaan, om den raadpleger van dit Wdb. te doen zien, dat ik geen enkele verandering in de spelling of de beteekenis der kawi- woorden heb mogen aanbrengen.

Ik heb mij getrouw aan de kopij gehouden, zelfs daar, waar ik overtuigd was, dat het woord verkeerd gespeld of wel verklaard was.§ Bv. yagra [kata "yagra" ditulis dengan huruf Jawa], dat in plaats van rjjagra, (d.i.ri en agra) is; usnipa [kata "usnipa" ditulis dengan huruf Jawa], denkelijk een schrijffout in plaats van oesnisa (zooals de ware spelling is); arsaja [kata "arsaja" ditulis dengan huruf Jawa], in de of gegevene beteekenis moet agradja zijn; itina [kata "itina" ditulis dengan huruf Jawa], zijn twee woorden (iti na); ananybi [kata "ananybi" ditulis dengan huruf Jawa], denkelijk een schrijffout in plaats van anakbi (d.i. anakêbi); hyangkat [kata "hyangkat" ditulis dengan huruf Jawa] zijn twee worden (ri en angkat); irya [kata "irya" ditulis dengan huruf Jawa], moes zijn hîra (beter is hîra [kata "hîra" ditulis dengan huruf Jawa], hîra); asuradipa [kata "asuradipa" ditulis dengan huruf Jawa], moet wezen asoeradhipa, en beteekent geheel wat anders (Tiatan-vorst, 't zij Rawana of een ander over Titans enz. heerschend vors, maar denkeleijk is hier soeradhipa bedoeld); sahasa [kata "sahasa" ditulis dengan huruf Jawa], met kantjil verklaard, moet çaça zijn en beteekent haas (op Bali nog goed gespeld maar met rase verklaard!); atari [kata "atari" ditulis dengan huruf Jawa], zijn twee woorden (atha ri) enz. Andere woorden zal ik in de Vragen behandelen. Het is van belang dat in weet, hoe het staat met de kennis, die de Javanen van 't kawi hebben. De groote verdienste van dit Woordenboek, waarvan vooral de vorm, vele onnoodige herhalingen te weeg brengende, af te keuren is, is wel, dat daarin de javaansche spelling is behouden geworden. Den toestand fraaier voor te stellen dan hij is, mag wel onwetenshappelijk heeten. In zijne Aanteekinengen op de Bråtåjoedå had C. Stuart de spelling der kawi-woorden uit of Java aangetroffen niet moeten verbeteren. De lezer, die geen toegang heeft tot jav. handscriften, zal allight daaruit opmaken, dat de Javaan nog bekend is met lange klinkers en 't onderscheid der drie sibilanten. Ook de uitgever van 't Jav. Wdb. van Gericke maakt zich schuldig aan diergelijke, vrij ongepaste, veranderingen (bv. ascarya,kata "ascarya" ditulis dengan huruf Jawa. een spelling die evenmin jav. is als kawi, waar het Åscaryya,kata "Åscaryya"ditulis dengan huruf Jawa. gespeld wordt). Immers het

--- VII ---

is zeer noodig, dat men een einde maakt aan de droomerijen over 't kawi, waaraan nog velen blijven lijden (men denke maar aan de verwijzingen naar zeer verdachte kawi woorden§ Zoo bv. vindt men mêne [kata "mêne" ditulis dengan huruf Jawa], als afgeeleid woord onder 't balineesche êne [kata "êne" ditulis dengan huruf Jawa], dat kawi zou zijn; ook 't balineesche yèh [kata "yèh" ditulis dengan huruf Jawa], wordt voor kawi uit gegeven. in 't jav. Wdboek).

Als men de woorden in dit Wdb., die aan 't Mal.§ Ook zijn Arabische bij; bv. mansud [kata "mansud" ditulis dengan huruf Jawa] dat maqsud [kata "maqsud" ditulis dengan huruf Arab] en sarik [kata "sarik" ditulis dengan huruf Jawa], in de beteekenis van sakuthu [kata "sakuthu" ditulis dengan huruf Jawa], dat syarik [kata "syarik" ditulis dengan huruf Arab] is. In troengkoe herkent men 't Portugeesche tronco. Uit diergelijke woorden blijkt genoegzaam, dat we onder Kawi geen oud-javaansch hebben te verstaan maar de taal der javaansche gedichten. Op Bali beteekent Kawi eigentlijk schriftaal; zoo bv. gaat sapoeloeh voor een Kaw- woord door alleen omdat het niet in de sreektaal gebezigd wordt, terwijl het op Java tot de dagelische taal behoort. zijn ontleend, uitzondert, dan zal men er menig woord in vinden, waaruit ook de spelling der balineesche handschriften kan verbeterd worden. De uitspraak der Balinezen heeft namentlijk in menig geschrift aanleiding gegeven tot verkeerd gespelde woorden. Ik wijs, onder andere, op de verwarring van hoe, oe en woe, op de verwaarloozing van het onderscheid tusschen dentale en linguale letters, 't schrijven van een h aan't slot, door aan 't balineesch te denken (bv. nyueh in plaats van nyoe, woelih in plaats van woeli).§ Andere misslagen der balineesche afschrijvers laat ik rusten. Hoe erg zij soms zijn blijkt uit de âdiparwa, waarvan ik vijk handschriften heb vergeleken. Daarin vindt men bv. hrada in plaats van râdhâ (de voedstermoeder van Karna) en adiratna [kata "adiratna" ditulis dengan huruf Jawa], in plaats van Adhiratha (des zelfden voedstervader), labdhamanohara in plaats van labdhamanoratha. Zoo bv. leert men ook uit dit Wdb., dat ook in jav. handschriften de vorm oya,kata "oya" ditulis dengan huruf Jawa. in plaats van wwaya,kata "wwaya" ditulis dengan huruf Jawa. voortkomt, en dat dus boya,kata "boya" ditulis dengan huruf Jawa. moet verklaard worden uit een vroeger tanwoya,kata "tanwoya" ditulis dengan huruf Jawa. waaruit weder een nwoja, mboja en zoo verder boya,kata "boya" ditulis dengan huruf Jawa. is onstaan. § Zie de Vragen in 't Tijdschrift van 't Batav. Gen. No. 33. Ook èrsanya,kata "èrsanya" ditulis dengan huruf Jawa. in plaats van aiçânya (zie de kawi-Oorkonden) bestond in 't Jav.§ Zie de Vragen No. 48.

Maar genoeg over dit Wdb., dat ieder, die het met verstand gebruikt, veel zal aan de hand doen, waarmede hij zijn voordeel kan doen. In alle geval mag men er niet met minachting op neerzien, omdat de inlander naar 't verband vertaalt, want ook Europeanen, die zich wijzer wanen, hebben zich daaraan schuldig gemaakt; men denke aan de vertaling van het tinadhahkata "tinadhah" ditulis dengan huruf Jawa. der inschrifties met bevolen worden en van masyangsyan,kata "masyangsyang" ditulis dengan huruf Jawa. met donkergekleurd.

BUELELENG, 24 Oktober 1879. H. N. VAN DER TUUK.

--- [VIII] ---

...

--- [1] ---

A

A: dhuh, tanpa, botên, ing

Aamatra: pangadhuh sêsambat, kenthaning pangadhuh

Ah: dhuh, he, has

Aha: adhuh

Ahe: he, dhuh hèh

Ahi: ihih

Aho: adhuhe

Ah-ah: dhudhuh,dhuh-dhuh. he-he, has-has

Ahah: adhuh, he, hèh

Ahaha: adhuhe

Ahahah: dhuh-dhuh, hèh-hèh

Ahahe: he-he, dhuh-dhuhe

Ahaho: adhuhe he

Ahoho: adhuh lae

Ahaêm: asabawa, arêraosan, umung

Ahèr: angantos pangajêng-ajêng, pangantos

Ahirit: alit

Aharêp: dupi

Ahut: têbih, kaot

Ahas: nusup

Ahis: mili

Ahès: apaès, amisani

Ahal: sakit, dhawah

Ahulap: sulap

Ahalêp: asri

Ahodhah: hèh-hèh he

Ahya: surak

Ahyas: apaès, paès

Ahyasa: paès, apaès

--- 2 ---

Ahyas-ahyas: apêpaès

Ahêm: aginêm

Ahom: anêkung, amêlêng

Ahêm-hêm: gêginêman, ginêm-ginêm

Ahêng: asrêng

Ahêngkara: asrêng lidhung, gumêdhe

Ana: wontên

Anu: dugi, awit

Anonton: aningali

Ananya: sakathahing

Antyanta: kasaktèn, kaluwihan

Andha: angin, pangkat

Anya: wontên

Ari: adhi, ngarih-arih

Arah: lah, ah lah

Arêna: arêna

Arsih: gusis

Aku: kula

Akwèh: kathah

Aditya: srêngenge

Adyahi: kadhaton

At: sangêt

Ata: sigêg

Ati: sangêt, atining akung, sangêting sêkêl

Aturu: tilêm, mêrêm

Atyanta: sakalangkung

Atiyasa: kalangkung

Atbuta: langkung agêng, agêng

As: langkung, linangkung

Asham: upami, utawi, nglangkungi

Ascarya: langkung sêngsêm, langkung gawok, sêngsêm, gawok

Ascaryan: langkung kasêngsêm, langkung kagawokan, kasêngsêm, kagawokan

Asrêt: alot

Asarwa: kagèt

Asada: lidhah

Astakuswala: wastaning sêkar kawi, rêbab, tangan ngigêl

Astam: bingah, utawi

Astama: bingah, utawi

Asowe: adangu

Asalin: asantun

Asêgah: asêsêgah

Awrêg: gègèr, nglêrês

--- 3 ---

Awas: masthi, saèstu

Awig: sagêd

Alêk: sêkêl

Alit: alit

Alwang: kalong

Apa: punapa

Apan: awit, tur, sanajan

Aparah-parah: apangkat-pangkat

Apariminta: langkung

Apituwi: utawi, punapadene

Apsara: dewa

Adha: lah, hèh, he lah

Adhah: lah

Ajêng: ajêng, ngajêng

Anyut: labuh, kèli, larung, larut

Amham: langkung bingah

Aminta: nyuwun

Amit: pamit

Amapag: amêthuk

Amapagakne: mêthukakên

Amba: ambêt

Ambê: ambêt

Ambêh: ambêt

Ambêk: budi, manah

Agya: enggal, kasêsa

Agyan: tumuntên, enggalan

Agyakên: ngenggalakên

Agêng: agêng

Abra: waradin, gumêbyar

Abirama: arowa, aberag

Abwita: dèrèng

Abimata: kurmat

Anguhuh: asurak

Anghèr: angantos

Anghrak: nrajang

Anghrêt: nyarêng, nyêrêt, kacandhêt, sêrêt

Anghrêng: ambrêngêngêng

Anghol: ngrangkul

Anghêmbêng: alingan

Anghêb: aub

Anghing: nanging, ngantos, amung

Angrês: angrês, ajrih

Angkên: kados

Angkat: angkat

Angde: adamêl

Angèl: angèl

Angga: awak

--- 4 ---

Anggyakên: nêsêgakên

Anggêng: anggung, tansah

E

E: he

Èh: hèh

Enak: eca

Endah: asri

Enjing: enjing

Erang: wirang

Eka: satunggil, ijèn

Etu: mila; etuni: milanipun; etunyan: milanipun

Èsni: tumus, luntur, labêt, sawab

Èwêh: èwêd

Epu: cêdhih, sagêd, guna

Epya: repot

Eman: owêl, tanpa damêl

Enggal: enggal

I

I: ing, hêm, hês, irikanta, ing ngriku ta; iriya: ing ngriku

I i: he hêm, he he

Ihih: hus

Inanang: ingkang

Indung: pangling, babo

Icanan: sarèh

Irup: kêpang

Ika: punika

Ikanang: ingkang

Ikang: ingkang

Iti: têlas,wêkasan

Itina: sigêg

Ityèk: têlas

Is: ili

Iwêh: èwêd

Ilang: ical

Idhêp: tingal, cipta

Imi-imi: mimi

Impêr: irib, èmpêr

Ibu: babo, adhuh

Ing: ing

--- 5 ---

O

O: he

O o: he-he

Om: hèh

Om-om: hèh-hèh

U

U: dhuh, hut

U u: dhuh-dhuh, hut-hut

Uh: dhuh, hut

Uhuh: dhuhe

Uh-uh: hèh-hèh he

Urna: misuwur

Urutan: mega layung

Urên: angur

Urip: gêsang

Urug: asri

Udan: jawah

Udani: uninga

Utus: akèn

Utgata: kethak

Us: tampa; usna: tampanana

Uswasa: ambêkan, êmpus, pangêmpus, siyut

Uwus: sampun

Ulah: ulah, solah

Ulahan: solahan, solah

Ulun: kawula

Ulug: ucul

Upakara: rêrênggan, nyuba-nyuba, panyuba-nyuba

Upata: prabawa, supata

Udhah: dhuh

Udhuh: dhuh-dhuh

Udhik: dubilah

Ujar: ujar

Um: dhuh

Umèh: sumèh

Umundur: mundur

Umara: andhatêngi

Umarah: ngangkah

Umarih-arih: ngarih-arih

Umadaka: pangajêng

Umijil: mêdal

Umom: hèh-hèh

Umingsor: mangandhap

Ungga: utawi

Unggwan: ênggèn

Unggyan: ênggèn

--- 6 ---

a

a: hèh, para, kang

i: ih, ing, kula

e: he, hèh, dhuh

u: agung, rêngga

ah: dhuh, has, hèh

ih: ih

uh: lah

èh: hèh

êh: his, has, wados

ae: he

i i: i i

e e: he-he, hèh-hèh

u u: swara

a a a: adhuhe

aah: adhuh, hèh

aae: he-he

ih i: he-he

ah ah: dhuh-dhuh, hèh-hèh, hit-hit

ih ih: ih-ih, hè ih

uh uh: lah-lah, lah dalah

èh èh: hèh-hèh

êh êh: his-his, has-has, huh hêm, kanggêg-kanggêg

a a ah: adhuh-adhuh, hèh-hèh

a a êm: asabawa, arêraosan, aumung

u u hung: gumêrah, gumêr

eakên: mamrihakên

aèr: pangantos

aèrtali: toya tumampar

aurip: gêsang

aka: adhuh

aut: têbih, kaot

ahla: ngregoni

ahalêp: asri

ahêlêm: angalêm

ahya: acidra

ahyana: sadaya

ahyam: ayam

ahêm: angginêm, umung, asabawa, rêraosan

ahingani: mumpuni

èn: cacad

ana: wontên, kathah

ane: wontên

ano: nimbang, timbang

anu: sabarang, pucuk

ina: kirang, cacad, kuciwa, tuna, nistha

- -- 7 ---

ini: punika mungguh

ine: kirang, cacad, kuciwa, tuna, nistha

ino: cacad, ingadhuhan

ênu: margi

èni: pèni

ènu: rêmbulan

una: ujar, rêgi, timbang, undang, linangkung, aji, ungêl

uni: ungêl, rumiyin, sumêrêp, ucap, kocap

unu: kècèr, gêmuh, bundêr

ana-ana: kathah-kathah

anan: wontên, sadaya, satêngah, sanalika

anon: aningali

anuna: upami

anana: nglêbur, ngrisak, ngamuk

una: ungêl, argi, linangkung, aji, ujar, timbang, undang

anih: lumuh

unadika: cipta, angên-angên

anindha: anglangkungi, kasaenan

ananta: pangagêng sawêr, ôntaboga

ananta naga: dewaning sawêr

ancani: ngasah

ancur: ajur, ancur

incêr: incêng, pandoman

uncarana: rêngga

èncèk: ancak alit

êncak ênci: colot-colot

ancuta: tuladha

anculan: kala

ancêm: pola

oncong: colok

anur: agêsang, agatra

anèr: nèsèr, ngantos, pangantos

anor: ngasor

ênêr: ênêr, titis

unar: suwur

unur: tênggêr, mega, punthuk

anak: anak

inak: eca, ayêm

ênêk: sumumpêl

enak: eca, ayêm, jênak

--- 8 ---

onok: têdhak

aneka: warni-warni, sanès-sanès

enaka: kamuktèn

anak-anakan: golèk, anak-anakan

unêk-unêk: ngigit-igit

aneka-neka: warni- warni, sanès-sanès

unakara: kintên-kintên

inakan: têntrêm

anakbi: èstri, semah

anak bini: èstri, semah

anda: soca, sae, silir-silir

andi: pundi, kados pundi

andê: endah

ande: adamêl, dados, andadosakên

ando: ngêmbari

ênda: mangkana

êndi: pundi

enda: langkung

onda: sotya

unadi: rêrênggan

andah: endah, padhang

andèh: ewa

andoh: nêbih

êndah: mangkana

endah: endah, sae, langkung

andaha: mulasara

endaha: endah, ngadi-adi

andaut: ambêdhol

andon: ulah, manggèn, nêba, tingkah

êndan: mangkana, nuntên

andanu: jêmparing, mêndhung, teja, mahesa

andani: anyaèni

andini: lêmbu

andunung: anjujug, manggèn

andor: maibên

indra: ratu, rêdi, Bathara Endra

endra: ratu, rêdi, Bathara Endra

undêr: buwêng

andaru: andaru

--- 9 ---

andura: nêbih

indracapa: mêndhung

endracapa: mêndhung

andurkara: ngrêsahi, mungêl awon

endrakala: rêdi agêng, lowahing rêdi

andurasa: nyuwurakên

andurus: ambanjur

endrasuta: jêjulukipun Sang Arjuna

endra sangsara: paeka

andarwya: andarbe

andêrwya: andarbe

andrawili: tan pêgat

endraloka: suralaya, kadewatan

indrapada: suralaya, kadewatan

andrêpati: nglalu pêjah, ngêtohakên pêjah

endrajala: maling, jêmparing

indrajala: maling, jêmparing, pamisaya

endriya: karsa, manah

endraya: karsa

andriya: ambudi, amanah

endragiri: rêdi endrakila

endrabawana: kahyanganipun Bathara Endra, swarga, kadewatan

andurbala: ambilahi

andurbalani: ambilahèni, nglabêti, ngrêgêdi

andaka: banthèng

andik: andik, sangêt

anduk: nuju

anduka: ambrucal

unadika: wicantên saklêbêting manah

andakara: srêngenge, padhang, soca bêning

ôndakara: srêngenge, padhang, soca bêning

--- 10 ---

andêdêl: anjêjak, mumbul, ngidêk

andata: amabên

andita: anglangkungi

anduta: ngutus

anditya: angungkuli

andasah: mancas, nugêl

andasih: ngawula

andulu: aningali

andul: sungsun, wastaning sêkar

andêl: aling-aling, isi

andulur: angiring

anduluri: angiringi

andulya: adahwèn

andalame: angayawara

andipani: madhangi

andupara: bobab

andopara: bobab

indupati: rêmbulan

indya: anggèr

andaya: maekani

andyahi: èstri

êndyan: mangkana

andum: amara, ambagi

andêmon: nulup

andumona: anjujug

andamar: kados dilah

andamari: madhangi

andimapa: mokhal

andaga: mancal, anjêjak, balela

handagangi: mêcati

andang: nuntên

anding: muringring

indung: pangling, babo

endung: mega

undang: undang

andangka: ngudhar

andêngdêng: modod, ngêgêng

anata: nyêmbah

anta: langkung, panungkul

anti: antos, pangantos, langkung

ênti: têlas, kêndhat

inte: injên, nginjên, mawas, nglêrês

untu: untu

anut: tumut, mituhu, turut

--- 11 ---

antah: êmbuh

antihanta: kalangkung

antên: adhi, pantês

intên: intên

antanu: mangsi

antar: lantas

antêr: ngatêr

intar: undhagi

untar: wudun

untir: untir, wêwukoning sarêm

untêr: bundêr

antara: antawis, êlêt, awang-awang, sêla, kêndhat

antera: dilah lêntera

antrah: tingkah

antarala: awang-awang

êntrag: ebah

antuk: angsal. antuk, mantuk

antaka: pêjah, jêjulukipun Bathara Kala

antak-antak: mênggah-mênggah

ôntakara: srêngenge

untit: mobat-mabit

untitakên: ngobat- abitakên, ngoncat-ancitakên

antus: umus, tampi

êntas: sabrang

antasura: sawêr

antusang: luwês

antêlu: tigan

antip: pêpêt

antakura: kadhaton

ôntapura: kadhaton

antya: langkung

êntya: têlas, nêlas

untya: untu

anitya: langgêng

antyanta: kalangkung, kaluwihan

antiyanta: kalangkung

êntyar: têlas

êntyarsa: langkung bingah, bingah

antiga: tigan, kinang

antêban: bantal

untung: bêgja

ênting: têlas, bebas

êntingan: têlasan

unus: unus

anasira: bêbingah

--- 12 ---

anasakara: anyaèni

anwa: ênggèn

anawa: sumorot

anwan: ningali

anwam: anèm

anala: latu, manah

anila: angin

analana: amêng-amêngan

anila-nila: angin, angin-angin

anapwe: anadene

andha: pancadan, sêsotya, angin, pangkat

andhe: wôngsa, bôngsa, upami

endhe: tamèng

ondhe: têpa, upami

undha: undha, ngundha

undhi: ngundha, undhi

undhe: têpa, upami

andhah: asor, babo

andhih: ajog, wêwah

andhanu: mêndhung, maesa, jêmparing, teja

endhan: gila

undhan: pancadan

undhodhe: undha

êndhêk: êndhak

undhuk-undhuk: lampah rindhik

undhakan: pancadan, wêwahan, kapal

undhati: nênêtah

andhêsthi: mandamêl

andhila: andhawah, tumêlung

êndhol: wastaning pêpundhèn, êjam kajêng nôngka

andhapan: cèlèng

andhêm: rungkêb

ôndhamoi: wastaning kalênggahan ing jaman kina

andhêmi: nyungkêmi

andhêman: rungkêban, dhadhaning bêbujêngan suku sakawan

undhagi: pikir

indhung: rêmbulan, magêrsantun, ungsir, ngungsir

enjuh: sagêd, tate, prigêl

--- 13 ---

anja-anja: danawa bajang, ônja-ônja

ônja-ônja: danawa bajang, ônja-ônja

anjana: gajah

anjênêsi: anjêmbêri

anjor: ngrisak

unjur: ngêjur

anjuru: anduluri, anjurungi

anjrah: gumêlar, abra, wradin, kathah, sumêbar

anjrihi: ngajrihi

anjrit: anjêrit, nyênyirit

anjrum: anjêrum

anjrêm: anjêrum

anjarimêt: talatos

anjurung: anjurung, anduluri

anjat: pancad, mancad

anjatèni: nuhoni

anjawat: anggêpok

anjali: sêmbah, nyêmbah, panyêmbah

anjalya: sêmbah,nyêmbah, panyêmbah

anjalimêt: talatos

anjêlag: nglojok, nêdha, nglela

anjadha: mêngku, ngintên

anjodhi: adamêl tiwas, ngasorakên

anjijit: anjujut

anjajipa: analika

anjaya: unggul, ngasorakên

anjum: ngimpun

anjum hasta: salaman

anjugalaha: mangsuli wicantên

anjugalani: nywarani, mabêni

enjang: enjing

enjing: enjing

anjungkarangin: lampah ingkang gleyah-gleyah

anjingjring: nangting, ngêtog, nandukakên dêdamêl

anjênggèkakên: nangèkakên

anya: wontên

onya: wontên

--- 14 ---

anyuh: trênyuh

ênyan: tumpa-tumpa

anyat: ngangkat, anggêlak

aniyawa: anjawi

anyam: anèm, tumaruna

anyama: anèm, tumaruna

anyang: boyongan

annya: wontên

anêm: nênêm

anam: nganam

inum: ombe

inêb: ênêb, inêb

anub: tumanduk, narajang, nunjang

inthi: upami, ngibarat

anthok: talakup

anang: kasmaran, rêmbag, kasêngsêm

aning: sandhing

anung: kawasa, tumama, langkung

inang: coba

ênang: kèndêl, ayom, ayêm, suci

êning: bêning, suci, alis, kowèn

ênêng: kèndêl, sigêg, jatmika, antêng

onang: susah, ojat, kasmaran, kasêngsêm

onêng: asmara, kangên

unang: sêdhih, ucap, kasmaran

uning: sumêrêp, ungêling

unêng: susah, sêngsêm

anunga: kawasa, utama

oninga: rêksa

uninga: sumêrêp, rêksa

uningan: kawaspadan, kocap, uninga

anangara: gumilang-gilang

aningga: talendho

unanging: ningali

onêngakung: sanggama

ica: ayêm, eca, asri

eca: ayêm, eca, asri

uca: sêmbah

ucu: lintang

êcih: êmbuh

ecan: ayêm

acana: druju

acani: ngasah

icana: pêthak, pêthaking mripat

--- 15 ---

acantya: nyaèni

acintya: pangagêng

acor: brabah

ucara: ige

ucarana: rêga, atur, aturan, pamuji, muji

acirômba: linangkung ing swara

acatya: amukti

acitya: aji

ical: ical

acala: rêdi, sanggama, amalih, têtês, nistha

acala-cala: atêmbung, alêlayu

aculawêt: nyidhêm

ucap: ucap

ucup: lêpas

acapi: kêcapi

ucupi: lêpasi

ar: toya

ir: intên

êh: galak

hèr: toya, ngantos, bawera, pangantos

or: ngêndhak, gêtar

hur: unggul

hru: jêmparing

hara: langkung, bêning, sêdya, susah, cuwa, sêngsêm

ari: adhi, siyang, dintên, jaman

arê: sae, ngajêng

are: bodho

aro: kêmbar

aru: tingkah

ira: intên

èri: ngantosi

èru: musthika

ori: grêng, pêtênging wana

ura: ambah, rêmêd, wudhar, sumawur, burak

ure: lukar, wudhar

uru: wuru, susah

arah: angkah, sêdya, awon, alah, hèh, ancêr, babo

arih: ngarih-arih, pangarih

aroh: ngubrês

irah: jrohan

irih: lirih

uruh: unthuk

uraha: wudhar

--- 16 ---

arih-arih: ngarih-arih, ngrêrapu, panglipur, nglipur

arah-arah: parah-parah, pêparah, ancêr-ancêr

aruhan: wurahan, sasaran

urèhan: wêdharan, udhalan

aruh-aruhan: gêgubahan

aruhan: sasaran

orèhan: udhalan, wêdharan

hèr-hèr: ngantos-antos, toya-toya

or-or: êndhak-êndhak

hur-hur: ngungkul-ungkul, ngunggul-unggul

arauru: dahuru

aruara: sasaran, horêg, gègèr

aroara: sasaran, horêg, gègèr

urauru: wudhar, buyar

hur-huran: jor-joran, ungkul-ungkulan

aran: nama

arên: susah

urèn: udhalan

arina: kidang, arintên

arini: wastaning widadari

aruna: srêngenge

urèn-urèn: wudhar-wudharan

uran-uran: ambah-ambahan, rêmêdan, wudharan

urènan: wudharan

èrnawa: sêgantên

iranyakasipu: namaning ratu

hèrning: toya

arca: rêca

arcana: pangastuti

urcyat: ucul

arcamana: raup

urur: jawah, mega

ira: intên

irarka: wastaning sêsotya, hèrsurya

êrak: trajang, panrajang

urarta: arha pêcah

araryya: marêm

--- 17 ---

rarêm: lirih, ngasor, ngasih- asih

êrêb: tiris

êrêba: iris

rak: narajang

rik: ngêrik, ngangkang, anjêrit

rok: narajang

ruk: ngrêpak, narajang

arok: awor, têmpuh

arak: arak

arêk: cêlak, nyêlak, rujit

eruk: enggok

oruk: nglangên

urêk: rukêt

arka: srêngenge

arêka: cêlak, nyêlak, rujit

uraka: cêgah

arkara: murub

arkasuta: jêjulukipun Karna

arkaputra: jêjulukipun Karna

arkamaya: teja, toya mandos

èrkamaya: teja, toya mandos

arda: sangêt, murka, sêmu, kalangkung, langkung

ardi: rêdi

arde: murka

urud: suda

ardana: arta

uridan: kasêngsêm

ardacôndra: jêmparing wulan tumanggal

uradati: anggêgirisi

êrdawa: mangsi

ardawalika: sawêr

ardawalepa: tumampik, sêmu nampik, manthele, amangsulakên ujar

ardawamana: murka candhala

ardya: kalangkung, kêras, sangêt, langkung, rêdi

ardaya: sêru, rubêd

êrdaya: manah, susah, ribêd, asrêng

--- 18 ---

rêdaya: manah, susah, ribêd, asrêng

radaya: manah, susah

rêt: mandhêg, kandhêg, sêrêt

arta: arta

arti: sêrêp, têgês

arte: arta

artu: galuga

rêta: mandhêg, kandhêg, sêrêt

êrti: sêrêp, têgês

irit: alit

urut: mega, mega panjang

ratuh: lumut

artana: arta

artara: toya santêr

artaka: arta

artika: graita

artakara: arta

artati: lêgi, kalangkung

èrtati: jawah

hrêti: ngandhêgi, nyêrêti

artos: sêrêp, têgês

artawan: kasugihan

artala: mabên

èrtali: toya tumampar, toya ngalar-alar

hèrtalindhang: toya alaran

èrtyali: toya guling

èrtambang: toya guling, toya tumampar

rês: ngêrês, ajrih, jirih

arsa: ajêng, bingah

arsi: rêna, bingah, dewa

arse: rêna, bingah

irsa: susah

aras: anggêpok, ambênthuk, ngambung, ambung, gubras

aris: sarèh, sarônta

arês: ajrih, miris, kawêlas asih

arus: ilining toya, ombak, toya, prayogi, pantês

iras: tugêl, pagas, iring, ngiras, pancas

urus: tata, lêrês

irasa: pancas, iring, ngiras, tugêl, pagas

--- 19 ---

hrês-hrês: mêmêdi

arsana: pisuka, bingah

arusan: banyakan

èrsanya: lèr wetan

arsakên: ambingahakên

arsaja: anak pambajêng

arsya: rêna, bingah

irsya: susah, alum

arsaya: bingah

arsigana: dewa

hrawi: srêngenge

hrawan: mêndhung

arwuda: wurda

arwat: rêbat, arwat sidi, rêbat lêrês

hrawat: simpên, lamat-lamat, rawat

erawati: angin agêng, swaraning angin

erawatya: angin agêng, swaraning angin

hrawis: brêngos

hripu: satru

hrupa: warni

arip: arip

arêp: adhêp, ajêng, ngajêng, kajêng, pangajap, pangajêng

irup: kêpang, ngêpang, ngrêbat, ambêtahakên, idêr

urip: gêsang, nyawa

urup: lintu, asilih, aganti, ili

hrapuh: lêsah, lêsu

arpat: pêpak, ngalêmpak, tata

arêpi: ngajêngakên, ngajêngi

arêpan: pangajêngan, ngajêng, ajêng

arêp-arêp: ngajêng-ajêng, pangajêng-ajêng, pangajap-ajap

ardhya: sangêt, muka, sêmu, ambara

arja: prayogi, rahajêng, pantês, wêwulang, bêning, mulya, raras, bagus

arju: rahajêng, ayu

arjana: rahajêng, pantês, andados

arjuna: jêmbangan, toya ing jêmbangan, toya, wastanipun panêngahing Pandhawa

--- 20 ---

arjanti: rêspati linangkung

arjaran: wêwulangan

arjasa: asri, pantês, kajêng mas, sae

arjaya: rahajêng, rêspati

arêjang: sacumbana

ar-ya: adhi, agêng, raja

ir-ya: intên

arya: adhi, ageng, raja

irya: inten

uraya: wudhar

aryana: budi

oreyan: udhal-undhalan

ureyan: lukaran, wudharan

aryas: sela, intên

aryya: agêng, raja, adhi; haryya pêpati: parèntah

iryya: intên

èryya: ngajak, pambudi

èryyan: irèn

aryyas: sela, intên

hyang: priyang

hyangkat: bidhal

hrum: wangi, èstri, manis

arêm: marêm, tarima

arum: wangi, èstri, manis

êram: ropoh

êrêm: mêrêm

èrêm: cêplok

orêm: ajrih, sêdhih, kucêm

irma: pangagêng

arimo: sima

armuh: mêntêr

hrêmah: sênêng

arimurti: padhanging srêngenge, jêjulukipun ratu ing Dwarawati

èrmala: kumala

irimirim: wastaning sêkar, wastaning sêkar kawi

arimong: sima

arga: rêdi, aji

arug: ngrisak, risak, nujah, nunjang, manduk, narajang, nêmpuh

orug: asri

urug: asri, rêngga

oraga: prigêl

uraga: agênging sarira, buntal, sabuk udaraga

argya: kurmat

oragang: waragang

--- 21 ---

irib: pindha

urub: urub, murub, ubal

arubiru: asikara

aribawana: kahyanganipun Bathara Wisnu, swarga, dêlahan

arbyab: rêbab

iriban: iringan, ulatan, indhanan, èmpêran, ulapaning paningal, èringan

hring: ing

hrêng: anggêro, ngêrik, grêmêng, gêrêng

hrèng: tumpang

arang: awis, ngramyang

arung: barung

irang: isin, ing sira sang

iring: lambung, têpi, ngiringan

irêng: cêmêng, andhêdhêt

erang: isin

orang: tiyang

oring: lare

urung: ulês

aringan: ènthèng

arangên: susah, putêk, ngramyang

arungan: barungan

aringêt: karingêt

arngwang: arêng

arêgut: nyêbrak

uranggala: urang watang

urang-urang: urêng-urêng

iring-iring: iring-iring

erang-erangi: ngisin-isini

aka: aking

aku: kula

ika: punika

iki: punika

ike: punika

iku: punika, buntut

eka: satunggal, tunggil, eka laksana, tunggil lampah

ukih: angkah

ukihan: angkahan

ikihên: punika

ikan: punika

ikana: ingkang

ikin: punika

ikanatang: ingkang

akundhah: agalasah, gumêlar

--- 22 ---

akra: awarni, bingah

ukir: ukir, ngukir

akara: watawis

ukara: tata, têmbung, murka, atur; mawantah ukara: atur pasaja

akrak: rame, gègèr, otêr

ukarta: rêngga

akras: akêras

akral: rosa

akralkara: pêksa

akral-kral: kêdah-kêdah

akram: ajêg

akrap: jêjêl

akidat: nyêmpal

akêdal: ngilês

ikêt: anggit

ekatana: jêmparing, anjêmparing

iktri: rai

akas: atos, kêngkêng

aksa: ulat, mripat, paningal

aksi: mripat

akasa: langit

aksara: dêdamêl

aksatriya: satriya

aksatriya kula: bôngsa satriya

èksawa: waspaos

oksawa: waspaos

aksama: apuntên

ikwa: kula

akwèh: kathah

akwayan: santana

ekal: pantês

okol: ulêt

akol-akol: wêrut-wêrut

èkal kalaka: padhati

ukip: sulap

ukipên: kamisulapên

akya: aku

akyi: aku

akêm: angum

akang: lêsu, aking

aking: garing

--- 23 ---

akung: brôngta, susah, kuciwa, pangungrum, kasmaran

ikang: ingkang

ekang: ingkang

ada: adêg, môngsa

adu: abên

ade: damêl, adi, langkung, adamêl, mandamêl

adi: langkung, ayu, bagus

ado: têbih

uda: suda, sawatawis

adoh: têbih

udahani: èngêt, sumêrêp, waspaos

ada-ada: adêg-adêg

adan: nuntên, ajêng, wiwit, rumantos

adon: ulah

idan: gila, edan

edan: edan, gila

udan: jawah

adani: nyaèni

adanu: teja, ateja

udani: uninga, èngêt, waspaos

idan-idan: ulah bawa

udanya: uninga, èngêt, waspaos

udannya: uninga, èngêt, waspaos

adar: asor

idra: idêr, ubêng

èdêr: idêr, ubêng, kêpang

adaru: andaru

udara: awang-awang, wêtêng

edran: midêr

adarati: mega

udrata: makutha

adrasa: sangêt, kêras

adrês: kêras, sangêt

udrasa: tangis, nangis

adarus: ambanjur

adiraja: langkung ing pangapuntên

adarma: sae

udaraga: buntal, sabuk udaraga

idêk: ilês

adaka: banthèng

udaka: toya

adikara: wisesa, linangkung

--- 24 ---

udakara: kintên-kintên

udadi: sêgantên

adêdêl: andhupak

aditya: srêngenge, dintên Ngahad

adwa: talangke

udwani: uninga, èngêt, waspaos

udsaha: upajiwa

adulur: angiring, iring, kanthi, sêlur, rukun, urut

adulura: aduluran, aruntungan

adiluwih: langkung

udalan: rêmbêsan

adpada: sêmbah, bêkti, krama, tata

adipati: ratu, patih

udapati: panyuba-nyuba

adya: adi, cahya, sae, èstri

adiya: nglangkungi

udaya: sêgantên, lambung, pucuk

adyah: èstri

adyahi: èstri

udyana: taman

adiyan: nglangkungi

adyus: adus

adyapi: kawasa, wisesa

adnyana: akal, osik

adamar: adêdilah

udamala: wastaning godhong

udang: alêm

idung-idung: sêngsêm

idung-idungên: êla-êla, kayungyun, kalênglêngên

at: sangêt

êt: singêdan, pingit

ut: palang, kalangkung

ata: ênêngna, mangkana

ati: manah, langkung, sari, nglangkungi

atu: têmên

ita: langkung, brôngta

iti: punika, têlas, alit

ite: punika

itu: punika

êti: wingit

ètu: mila, langkung, karana, sangêt, sae

ota: pirantos, abên-abênan, ulah

uta: lintah

atah: sae, kasaenan

--- 25 ---

utah: wutah

atuha: mibêr

ataiktri: kasaenan

atianta: kalangkung

atêhêr: nuntên

at-hat: malengos, karônta-rônta

atihang: ngadêg

atin: nglirik

êtan: tilas

ètun: mila

utan: wana

atanu: jêjulukipun panêngahing Pandhawa

itina: sigêg, mangkana, lah ing kono

itena: sigêg

utana: amrih

ètuniran: milanipun

atindriya: budi

ètunya: milanipun

atanaya: pêputra

ètunyan: milanipun

atra: lungid

atur: matur, sami, prasasat,atur, kados, upami

atri: rame

atêr: ngatêr

otêr: gègèr

utêr: bundêr

atari: mangkana

utara: êlèr

atruh: jawah

utar-utaran: lêlancaran

otar-otaran: lêlancaran

utarayana: kahyanganipun Bathara Wisnu

itaragana: lakung,langkung. awang-awang

atrang: têrang

atuk: siwah

utak-utik: urakan

atakara: teja

atut: atut, rukun, lastantun

êtti: nyingid, wingit

atiti: nêlas

--- 26 ---

atus: atus

atis: asrêp

êtus: êtus

utus: akèn

utsaha: upajiwa, panggaota

utusan: kèngkènan

atawa: utawi

ituwa: luwing

atawan: nêmahi, wantahan, kusung-kusung, aboyong

atiwega: enggal

atwabyajêng: urangayu

atalêh-talêh: angadhuh-adhuh

atulis: sêsêratan, sêratan

atap: êtap, tumpuk

atêp: sirap

utpa: anut

utpana: sangônta-ônta

utpala: langkung pakantuk

atya: kalangkung

itya: anjênêngi

etya: karantên

atayan: panggenan

atiyanta: kalangkung

atyanta: kalangkung

atyang: padhang

atyêng: ajrih

atma: nyawa, anak, têmah, ngejawantah

itêm: cêmêng

utama: utama

atmaka: nyawa, pêjah

atmaja: anak

atimaja: arucat

atambang: imbul

utamôngga: sirah

atag: akèn, pakèn, parentah

atub: asrêg, jêjêl, numpêk, atuju, ngêbyuki

atbuta: agêng

atang: arta

itang: ingkang

itung: gêlar, anggit, nganggit, ngikêt

etang: tata, wicalan

etung: gêlar, cacah

utang: sambutan

atingkah: ngrakit

atangis: nangis

--- 27 ---

is: ili, tètès, luntur, wêdal

ès: paès, tumus

os: tampi, simpên, pinrima;panrima. hos alpa: kirang pinrimah panrimah.

us: simpên, cêngku

asa: pawèstrèn, rosa, cipta, rêngat

aso: kèndêl

asu: sêgawon, kalangkung

isa: awon, hyang wisésa

isi: isi

isu: jêmparing, latu upas

êsa: tunggil, satunggil

esa: gusti, pangeran, pangagêng

èsi: ili, siya

osa: ngitak

usa: prihatos

asah: pisah, konus, asah, buyar

asih: asih, wêlas, tisna, mêlas asih

asuh: suci

isaha: pisah

usaha: upajiwa

asahan: ambêngan

èsi-èsi: ngèsi-èsi, siya-siya

asana: angsana, manggèn

usana: wêkasan

usnipa: tutuping gêlung

ascarya: kasêngsêm, eram

asir: bingah

asor: kasor, mangandhap

asri: asri, ayu, prayogi

asru: sangêt

usir: larag, bujêng, ambujêng, nglarag, purih

usêr: ungsêl

asari: asukma

asura: dewa, danawa, akêndêl

usara: êbun

asisir: sumisih

asir-asiran: bingah-bingah, sukan-sukan

asrak: rame

asuradipa: jêjulukipun Bathara Endra

asurastra: jêmparing Côndhabirawa

--- 28 ---

asrêp: muringring, cês-cês, ngêrês

asrêpan: cês-cêsan

asrama: patapan

asrêb: ngrêbda

asrang: rame, liwêran, sêru

asrêng: adrêng

usik: ebah

osik: ebah, sikara

esuk: enjing

iski: birahi

askara: cahya, sêsotya

asêkar: ngangge sêkar

usada: jampi

usadi: jampi

osada: jampi

osadi: jampi

asta: tangan

asti: gajah

asto: saèstu

astu: saèstu

ista: cipta

isti: cipta

istu: siyos, saèstu

èsti: cipta

èstu: yaktos, têtêp, siyos, sêmbah

usti: sêbut

asat: asat

êsat: asat

osita: arima, parêng

astan: saèstu

astana: namaning nagari

istani: bantal

astra: dêdamêl, jêmparing

istura: prayogi

astri: èstri

istri: èstri

èstri: èstri

èstrèn: saksi, panjurung

astrawara: jêmparing

èstrya: estra

istaka: kôntha

astakoswala: rêbab, tangan hangigêl, wastaning sêkar kawi

astut: sêmbah

astati: rayap

astuti: sêmbah, bêkti, nyêmbah, muja, puja, panyêmbah

astutya: sêmbah, bêkti, nyêmbah, muja, puja, panyêmbah

astwa: saèstu, pangèstu

--- 29 ---

istadha: bathuk

astya: saèstu, pangèstu

estya: saèstu, pangèstu

astam: bingah, utawi

astama: sukan-sukan

istigar: tamèng, wastaning dêdamêl

astungkara: puji bêkti, puji, mêmuji

asis: wiyar, kandêl, sêru, kawêlas asih, anjèrèng

isis: jèrèng, wingkis

usus: usus

asasta: rahajêng

asastani: ngrahajêngi

aswa: kapal, suci

aswi: mrêdi, nguwuh

iswa: ubêng

aswana: panggenan

oswan: mutêr, anggili, ngagar

iswara: ratu, sabda kaluhuran

asawit: asidhakêp

uswaswa: angin

èsèl: bêntêt, mêntês, kathah, aos

angsêp: kukus

asip: kukus

isêp: cêcêp, nêsêp

asèp: nglimpe

asaya: asring, apirantos

asya: gumujêng, tandang, kapal

asyi: mrêdi, mrasudi, asrêng

isya: isi

osya: angin

asyah: ngrisak

osyasa: ambêkan, êmpus, pangêmpus, ciyut

usyasa: ambêkan, êmpus, pangêmpus, ciyut

asyang: nguwuh, nyukani, ngajani

asyangsyang: singub

asmu: sêmu, irib, mirib, kados

èsmu: sêmu, ragi

asêm: landhês, lorod, oncat

asuma: prihatos

asmana: pikat

asuman: prihatosan, kaluwihan, lêsonan

asmara: sêngsêm, sêdhih, brôngta

--- 30 ---

asmarandana: suka sêngsêm, wastaning sêkar macapat

asmaranala: sêngsêming manah

asmaratantra: sêngsêming warni

asmaratura: sêngsêming sih

asmaralaya: swarga

asmaranggama: sêngsêming sanggama

asêman: landhêsan, lorodan, oncatan

asumbung: komuk

osug: urut

asabda: ngandika

astha: wolu, bau

asthi: yaktos, gajah, sêdya

istha: sêdya, cipta, pindha, upami, kôntha

èstha: sêdya, cipta, pindha

èsthi: yaktos, gajah, sêdya

asthana: ênggèn

asthra: dêdamêl

asdhrah: dêdamêl

asthaka: nêstha wolu, ênggèn wolu, sêdya, pindha

isthaka: upami

isthika: sêdya

èsthaka: pindha, sêdya

asthawa: yaktos, sêmbah, bêkti

èsthawa: sêmbah, bêkti

èsthya: gajah

asthami: utawi, suka, kaping wolu

asthaga: wolu, angus

asthabasu: trah Wisnu kaping 8, titising Wisnu kaping 8

asing: sabarang, sabên, sadhengah, cok; asingwanga: cok tiyanga

asêng: ngambar, mêthuk, urun

asèng: ngundang, nguwuh

asung: nyukani

asênghit: murina

asêngsêng: urun, mêthuk

asinganya: sabên-sabên

awa: murka, têrang, bawera, padhang

awi: langkung

--- 31 ---

awe: pangawe, ayêm

awu: alok, mungêl, rame, ramyang-ramyang, ngramyang

iwu: èwu

ewa: ewa

ewi: engo

ewo: golangan, ewa

uwa: uwa, walat, oncat

awah: awoh

awih: alangkung, langkung

awêh: susah, abuh

awèh: suka, langkung, nyukani

awuh: anyampah, nyampahi

iwêh: sae, pulasara, rungsit, angèl, kurmat

ewah: ebah, ewah

èwêh: èwên, rungsit

uwah: susun, ewah, cuwa

uwuh: undang, uwuh

uwahi: nusuni

uwah-uwah: pongah-pangihan, ewah-ewah

awan: margi, lurung, rintên, mega, amargi

awon: awon

awun: sande

iwên: ucap, kocap

èwên: ucap, kocap

uwan: oncat, kêndhat

uwun: sande

awana: nitih

awun-hawun: ampak-ampak

awanda: padhang

awinda: pêtêng

awicarita: asri, raras, pakeca, ayêm

awar: abra, wradin

awêr: aling-aling, phadhang, wêkasan

awra: abra, aglar, wradin

awur: nyêbar

awor: awor

uwar: abra, wradin, parentah

uwir: sèngklèh

uwur: uwur

awrah: ambyar, gumêlar

awran: mêndhung

awur-awur: sumêbar

wardaya: manah

awarta: matur

--- 32 ---

awor sih: sacumbana

awor jiwa: sacumbana

awrêg: nglêrês, gege

èwrêg: horêg

awak: raga

uwuk: lêbar, suwuk

uwak: suwak

awuk-awuk: sumamar, ngêndhanu

awukir: rêdi

awit: wiwitan, wiwit

uwat: kêkah, pikêkah, sambada

watgora: karêtêg

awas: katingal, katawis, ningali, waspaos, têtela yaktos, ngawasakên, uninga

uwus: sampun

awasa: awas

awesa: anggusti

uwusan: wêkasan

awasawad: pêpandêngan

ewwa: ewon

awiwaksa: ucap

uwwèng: tiya,tiyang. kalawija, lêlèngèk

uwal: buthêk, uwal

aweya: nyukani

apyang: abrit, abra

awayang: abêksa

uwêg: suwêg, cèlèng

awang: mega

awung: tindhih

iwung: ngawur, tan sarônta

uwang: pipi, paès, uwang

uwing: suwing

uwêng: gabêng

uwèng: tiyang, kalawija

awangsa: sanak

awangga: ngapôngga

awingawang: awang -awang

awung-uwung: suwêng

uwang-uwang: kantun mangu, wônga-wônga

al: sakit; almurês: sakit mulês; almutra: sakit nguyuh

ol: sakit

ala: awon, kawon, risak, asor, cacad

--- 33 ---

alu: alu, duduk

ila: ewa, rêngu, mutung, misah, gantung, walêr, ila-ila, palerok

ili: têtêmpah, ngungsi, ili

ile: kumaki

ilu: tumut

êla: sae, alêm, puji, pêksi cêkaklak

ela: ewa

ola: pulêt

ula: sawêr

ulu: sirah, lurah, pangajêng, inggil, garan

alah: kawon, risak, kasor, lah, susah, kalindhih

alih: ambalik, ngalih

alèh: balaka, alih

èlih: palih, pindha

êlêh: saèstu, langkung, rêngga, alêm

olah: tingkah

olih: angsal, pantês

ulah: tingkah, pratingkah, solah, tandang, pratikêl, ulah

ulih: antuk, mantuk, angsal

ulaha: pirantos, saekan, ulah, êlar, êtrap

ala-ala: kambêngan

alu-alu: alugora, alu-alu

ila-ila: walêr, sangkêr

ili-ili: têtêmpah

êla-êla: kasêngsêm, karaos-raos, ngungrum, ngajap-ajap, kapatos suka, alêm-alêman, anggunggung, kayungyun, alêm, lênglêng, sêngsêm, kapatos asih, sangêt suka, sangêt asih, ngêmi-êmi, gêbyar

ola-ala: risak

ulu-ulu: sêsirah

alon: alon

alun: alun, kumêlun

--- 34 ---

ilun: ilu, turutan

êlên: untal, nguntal, ngulu, sarana

ulon: ungêl

ulun: kawula, kula

uluna: ngawula

ulunan: kawula, rencang, suwita

alin-halin: prihatos

alun-alun: alun-alun

êlar: êlar, panjawat

olêr: êlêr

alura: nalar

iliran: kudhun, kèli lêlangkungan

alêk: sêkêl

êlêk: rikat, balêdug

ilik: sungkan, ewa

èlik: sungkan, ewa, sêngit, lumuh

elok: bagus, aèng

uluk: kumbul

alukanapwa: kados pundi

êlêkan: rikatan, galakan, balêdugan

aldaka: dênawa, rêdi

ilat: ilat, dalajat

êlat: sêla

ulat: upados, tingal, ulat

ulêt: gêrus

iluta: miluta

alatalat: woh jati

alis: alis, oncat, mêrit

alès: oncat, nyamar

alês: oncat, nyamar, ambolos

ulês: kêmul, pangangge, tapih, sinjang

alisuh: sayah, sangêt, têmên

alasuna: samun

alisyus: lesus

alawan: mêmêngsahan

elawana: gajah

uluwan: inggilan

aliwawar: prahara

alal: dangu, antawis, êlêt, langkung

ulul: dudut

--- 35 ---

alulut: pêpasihan

ululan: dudutan

alap: ngalap, mêndhêt

alêp: asri, ayu, rêrênggan

alpa: kirang, tuna, lukak, cacad

ulap: sulap, bucal, kumêdhap, gêbyar

ulupu: wastaning garwanipun panengahing Pandhawa

alap-alap: peksi alap-alap

ulap-ulap: kêdhap-kêdhap, kêthap-kêthap

alap-alapan: rêrêbatan

alpadaya: paekan

alpita: butuh

alapi: ngalapi, mêndhêti

aladhara: baladewa

alaya: jahe

alya: lastantun, ical, kèli

alyu: lastantun, ical, kèli

aliyan: sumanès, sumingkir, liyangan

halayuda: bala arahan

alyus: adulur, pantês, rukun, larut

alyusa: adulur, pantês, rukun

alêm: alêm, puji, bobrok

êlam: kayungyun

êlêm: sêngsêm, kêlêm, karêm, labuh, sangêt, têmên, sakêdhap, rumiyin, panguncang, amung, pambucal, panyoba, panglalêt

alimêrut: jimatan

alêmbana: pangalêm, puji, gunggung

ilag: pêsat, oncat

ulig: ulah

ilagakan: bêsatan, kesahan

alab: ambalabar

alib: mokhal, sarwa sêpên, upami

ulab: bêgja agêng

--- 36 ---

alab-alab: balabaran

ulubalang: lurah gandhèk

alang: adhang, alang, arisak, cêgat

alung: apradapa

alêng: aluwung

along: ngêlong

ilang: sirna, pêjah, ical; inilang: kaicalakên

ilung: ical

êlèng: kori

ulang: upados, mubêng

ulinga: mêta

alangên: asanggama

alingan: alingan, umpêtan

alangan: cêcadhangan, cêcawangan

ulangan: upadosan, ubêngan

alang-alang: kambêngan, adhang-adhang

ulang-ulang: wira-wiri, wongsal-wangsul

ulêng-ulêng: urap- urapa

alêngêngi: angasrèni

apa: punapa, kados pundi, mapaki

api: sêngadi, latu, awan, lêmpit, ngumpêt

apu: latu, ênjêt

ipi: ayuh

èpi: impi

èpu: sagêd, guna, sêdhih, putêk

opa: punapa, akèn

upa: êlas

upi: paripih

upih: êjum

apa-apa: kajêng apa-apa

apan: awit, tur, sanajan

èpên: sagêd, kobêr, kawawi

epon: repot

opên: sagêd, kobêr, kawawi

apindhang: sacumbana

upacarana: sêmbah, panyêmbah

apicala: sacumbana

upir: têpi, ewah, suwir, pinggir

aparan: punapa, kados pundi

--- 37 ---

apurunwu: anggili

aparanta: rumantos

uparukti: pasang rakit

uparêngga: rêngga, rêrênggan, gagas

apak: pêtêng

upuk: ênyêt

apaka: ampak-ampak

upaka: landhêsan, lêbêt

apêkan: mega

upakara: rêrênggan, nyuba-nyuba, panyuba-nyuba

ipak-hipak: idak-idak

upêkti: pisungsung

upaksa: guling

upaksi: uninga

upèksa: ngèlmi; upèksa pramosadan: ngèlmi padhukunan

upaksama: nambrama, ngasih-asih

upadrawa: anggumatosi, anggulawênthah, ngrêngga

apadgata: sanalika

apti: ajêng

apit: supit, gapit, sapit, ngapit, apit

apèt: amrih, upados

upata: supaos, ipat-ipat

apatih: patih, aparentah

apatan: têmahan, agêlungan

apitara: gêlar

apeta: amrih, upados

apatya: patih, aparentah

apus: tangsul

apês: sangsara

upasanta: mêmule, ngarih-arih, jalêr, sarèh

apsara: dewa

apsari: widadari

upasarana: ganjaran

upasaraya: ngrencangi

upasadana: amalungsung

upasaddha: bêbingah

upasama: anambrama, ngasih-asih, ambagèkaken, nata

upasoba: nyuba-nyuba

--- 38 ---

upasuba: nyuba-nyuba

apwan: awit, tur, sanajan

apuwara: têmahan, wêkasan

êpul: golong

apêluk: aukêl

upalaksana: lampah, lumampah

upalaksyana: lampah, lumampah

apalaga: apêrang

upalabi: pralambang

apapa: nganiaya

apidhudhuk: sacumbana

upajiwa: panggaota

apajêng: asongsong, kados songsong

apuya: latu

apuy: latu

ipya: supe

epya: èwêd

opya: alok

upaya: paeka, pirantos, sasana, upados

apiyan: bêdhiyang

apuyika: latu

opayasandi: pirantos, paekan

upayasandi: pirantos, paekan

apya: golong

iping: canthèl, raos

upama: upami

upaman: sêsami, upami

adha: wontên, môngsa, awon

adhu: babo

udha: wuda

adhah: awon, alah, hèh, lah, adhuh

adhuh: adhuh

udhahani: uninga

adhi-adhi: ari-ari

adhake: cêpak

udhaka: toya

adhakya: cêpak

udhat: nguman-uman

odhil: angsal

udhul: ambrodhol

udhulan: brodolan

adhêp: ajêng, katingal

--- 39 ---

idhêp: anggêp, uninga, nyana, tingal, cipta, sumêrêp

idhêp-idhêp: awang-awang, pangidhêp

idhêpan: ngandêlan, pituhunan

udhodha: ngubak- ubak

udhaya: sêgantên

adhêm: asrêp

adhamwa: kêkanthil

adhang: cawis, pêthuk

adhing: jodhang

idhang: dhulang

idhung: irung

edhang: ijèn

edhing: ijèn

udhang: urang

udhangwahatu: urang sela

udhanggala: urang watang

aja: wêdal

aji: ulah, puja, rêgi, ratu, japamôntra, rêga, pamuji

aju: majêng, ajêng

ijo: ijêm

uji: palèlèran, dadar, ingkêm

ajon: ngêsuk

êjan: bangsaning jin

ujana: taman

ujani: epah

ajar: tutur, pitutur, wulang

ajir: ajèr, ajur

ujar: ucap, pangucap, ngucap, wicantên, wuruk, waraujar, warah wuruk

ujur: mujur, ujur, ajur

ujaran: wicara, wicantênan

ajak: èmbèt, ilu

ojat: suwur

ojwala: cahya, urub, murub, gêbyar, gumêbyar, sorot, sumorot

ujwala: cahya, urub, murub, gêbyar, gumêbyar, sorot, sumorot

ajiwa-jiwa: pêksi dewata

ujêl: wêlut

ajap: ajap, pangantos-antos

--- 40 ---

ujyala: cahya, urub, murub, gêbyar, gumêbyar, sorot, sumorot

êjum: tata, êlus

ajêng: prayogi, bagus, ayu, paju, rahajêng, lêlawanan, ngambung, ngajêng

ujung: pinggir, poncod, pucuk, silih, imbal, lancar

ujungan: asilih, imbalan, pinggiran, poncodan, pucukan

hya: toya, kathah

aya: usung, wêsi, pakèwêd

aye: he-he

ayo: suwawi, hèh

ayu: sêmbada, sae, ayu, rahajêng

iya: inggih

eya: obah

oya: ebah, wontên

oyo: êndêm, mêndêm

uya: ewah, brôngta

ayah: wêsi

oyah: ebah

uyah: ewah, pathi

ayun: ajêng

hyan: yèn

iyun: gonjing, goyang

iyan: pangêlèran, manawi

hyun: ajêng, asmara, badhe, girang, sêngsêm, kajêng

uyun: dhêdhapuraning têbu

hyun-hyun: girang, sêngsêm, lênglêng, berag, kêdah-kêdah

ayuni: ngajêngi

iyunan: gonjingan, bandulan

ayun-ayunan: ajêng-ajêngan

ayantara: antawis

hyar: toya

iyar: manawi

hyarta: arta

hyarti: têgês, sêrêp

hyrubi: anggêr; hyrubimahyun: anggêr ajêng

hyadus: adus

ayat: angkah, kajêng

uyut: nglangên, urut

--- 41 ---

hyuta: yuta

hyatma: gesang

ayasa: adamêl, asêrang

hyas: paès, pêpaès

hyasa: paès, pêpaès

hiyas: paès, pêpaès

hyasih: ing sih

hayaskara: sela lintang

hyasên: kapitêmên

aywa: aja, rahajêng, sae, ayu, laku

aywas: sela

aywang: rame

hyala: awon

hyalah: kawon, risak

hyalih: balik

hyulah: ulah

ayap: sowan, pamarek

hyadhah: ya ta lah

ayay: he-he, hèh-hèh

ayya: asri, sae, aja

ayuyu: yuyu

ayyana: rêngga; inayyan: rinêngga

ayyadi: sae

ayam: ayam, kampuh

ayama: ayam, kampuh

oyag: ebah

oyug: gênjot

uyug: asri

ayubabya: sêmbada

hyang: dewa, rêsi, surak, wêwayangan, Hyang Indra, Bathara Endra; Hyang Sakra, Bathara Endra; Hyang Iswara, Bathara Guru; Hyang Siwah, Bathara Guru; Hyang Ari, Bathara Guru; Hyang Rudra, Bathara Guru; Hyang Rudra, Hyang Wisesa; Hyang Sri, Bathari Sri; Hyang Wulan, rêmbulan; Hyang Brahma, Bathara Brama; Hyang Anala, ratu; Hyang Arka, surya; Hyang Agni, latu; Hyang Rawi, surya; Hyang Raditya, surya; Hyang Kalêpasan, kalêpasan, kamoksan; Hyang Parwata, rêdi; Hyang Indralaya, kayanganipun Bathara [Batha...]

--- 42 ---

[...ra] Endra; Hyang Anangga, dewataning patilêman; Hyang Aruna, surya; Hyang Alangêh, dewataning sêkar; Hyang ing Narmada, dewataning lèpèn; Hyang Kusuma, dewataning sêkar; Hyang ing Pakasutan, dewaning patilêman

hyung: kacang

iyang: kaki

hyeyungeyung. : ura

huyang: panas, susah, sêngsêm

hyang-hyang: dewa, dhanyang, surak-surak, hyang-hyangning kusuma, dewataning sekar; hyang-hyangning palupi, dewataning tulis; hyang-hyangning jaladi madu, dewataning jaladi madu; hyang-hyanging surata, dewataning tulis, gambar

hyangkat: mangkat

anya: wontên, nanging

inya: babu

enya: anglirakên

onya: wontên

unya: ungêl

anyuh: rêmêk, lêbur

anyar: anyar, ngalih, enggal-enggalan, enggal, tumêmbe

anyir: gurih sangêt

anyêr: ngantos

anyur: ajur

unyik: urakan

anyut: labuh, kèli, larung, larut

anyèp: anglimpe

anyêm: nêncêm, nyêlub

anyum: ngêkum, nyêlub

anyêb: nyêlub

anyang: aking, boyongan, boyong

onyang: wontên

anyangan: boyongan, bêboyongan, akingan

anyang-anyang: bêboyongan

êm: rêmbag, ginêm, rêmbagan, ginêman

--- 43 ---

om: hèh, mêlêng, sêmadi, puja

ama: pasu, mêksa

amu: sira, kowe

ima: mega

êmu: êmut

oma: jêmparing

uma: wiji

umi: wiji

ume: ngêlangi, anywara e, mungêl e

amah: murka

umah: lambung, griya, lantèh

umêh: mados, anywara is, anywara as

umèh: mèh, cakêt

umoh: oncat

umahah: ngraos

umèha: cakêt, mèh, sukaa

umèhi: nyukani

amahi: nusuni, mêwahi, anggunturi

amoha: lumuh

umihat: ningali

imahutik: kilat

umuhutti: ngambêngi, mêtiki

umahas: lumampah, nusup

umihis: mili, tumètès, lumuntur

umahya: mêdal

umahyang: alok

am-am: kayuyun,kayungyun. bingah, cêngêng

êm-êm: rêmbagan, gêginêman

om-om: hèh-hèh

amu-amu: amun-amun

imi-imi: mimi

êma-êma: êmi-êmi

amèn: ambêbarang, ngupados padamelan dhatêng ngamônca

iman: owêl, tanpa damêl

eman: owêl, tanpa damêl

umani: cêmêng, sêsawang

umuni: mungêl

emon-emon: êmut-êmutan

imandri: rêdi

umundang: ngundang, ngaturi

imantara: mega tipis

umêntas: nyabrang

--- 44 ---

umêntasi: nyabrangi

umêntya: nêlas

umandhe: gêguling, ngupamèni

umandhap-andhap: mangandhap

umanjat: manjat, mancad

uminjêm: gumantos, nyambut, anggêntosi

uminjêmi: anggêntosi, nyambuti

umanjing: lumêbêt

amanya: ombèn-ombèn

umunya: mungêl

amênêng: kèndêl, tanpa ngucap, antêng

uminang: nyoba

uminung: anjêngglung

umênang: kèndêl, mênang

umênêng: kèndêl

umucap: ngucap

amêr: pangarih-arih, pamrih, pangungrum, rêngga, rênggan, alêm

amor: ngrukêt

imar: eman, angkah

omêr: eman

êmur: lipur, ngimur, nglipur

èmêr: èrêm

umèr: ngantos

umor: awor

umur: kesah, mibêr

amara: dewa

umara: dhatêng, dhumatêng, murugi, mara, majêng

umari: mantun

umora: ngamori

amarah: abrit

amrih: akajêng, kajêng, nêdya

umarah: ngangkah, nêdya, wêwarah

umarih-arih: angrêrapu, ngasih-asih

amaran: sanalika

umèrakên: ngêntosi

amrik: wangi

umarêk: ngadhêp, sowan, nyêlak

umarêki: nyakêti, nyowani, ngadhêpi

amarakamini: widadari

umurud: mundur, kesah

--- 45 ---

amrat: amot, amomot, awrat

amrêta: jampi, toya

umaras: anggêpok, ambênthuk, nimbangi

umiras: nigas, ngiras, merang

umrês: ngubrês

umarswak, amruwak, ambruk: sumêrêpya

umarêp: madhêp, ngajêngakên

umurup: lêlintonan

amarapada: kadewatan

umarêpakên: ngajêngakên

umarya: mantun

amrêm: tilêm

amargi: dening

umirib: ngemba

amarabawana: kadewatan

amrang: mêrang

umrang: umung, gumêrah

umrêng: gumrênggêng

umiring: ngiring

umarèng: dhumatêng

amaranggana: widadari

amêk: nigas

amuk: ngamuk, pêrang

umêk-umêk: kumrêcik

amik-amikan: pêpangan

umikêt: nangsuli, nganggit

umaksi: ningali

umaksya: ningali; umaksya-umaksyaken: ngulat-ulatakên

umuda: mindha

umidêr: midêr

amidik: andheprok

amit: amit, pamitan

amèt: mêndhêt, amrih ngupados

amot: mawrat

imut: èngêt

umêt: umpêtan

umèt: ngupadosi

umut: mêthil

umati: mêjahi

umêtu: mêdal

--- 46 ---

umatih: marentah

umatur: matur, ngupami, upami

umaturakên: ngaturakên, ngupamèkakên

imutik: kalat

umetêhas: bêbêrah

umatus: ngêtus

umutus: ngutus

umatya: mêjahi

umatag: akèn

umis: narocos, andrèwès

umasuk: lumêbêt

umasit: ngubrês

umèstu: amrih

umastuti: nyêmbah, ngabêkti

umastawa: amêmuja

umèsès: sumilak

umiswa: mubêng

umismata: mrêbês mili, nangis

umasung: nyukani

umawa: ambêkta, ngangge, mawi, birahi

umawèh: nyukani

umiwêh: nyaèni, mulasara, ngangèlakên

umuwah: anusun

imawan: namaning rêdi, rêdi

umawêr: mambêng, ngambêngi, nadhahi

umiwarna: ngrêngga

amwita: têdhak

umawag: ngawur

amla: kêcut

umali: ambalik

umili: mili

umalih: malih, ngalih, ambalik

umolih: angsal, pantês

umalah: ngawon, asor, ngrisak

umulih: mantuk

umulun: ngawula

umalad: mèlèd, ngalad-alad

umulat: ningali

umulati: ningali

umalisak: ngubrês, ngosak-asik

umaliwat: nglangkungi

--- 47 ---

umalap: mêndhêt

umaluy: wangsul, ambalik

umilya: tumut, mili

imalaya: mega

umalya: wangsul

umaluywa: wangsul, ambalik

umilag: anggiwar, mêsat, lumajêng, minggat

umilang: sirna

umilangakên: nyirnakakên

ampu: rosa, kuwat

êmpu: guru, pandhe

umapi: asêngadi, awad

ampah: pênging

ampêh: cêgah, rosa, sangêt, ampuh

umpah: pangucap awon

ampuhan: prahara, kamandosan

impên: sagêd

impun: kumpul

êmpan: pakan, êmpan, angsah, pasang

èmpên: sagêd

umpan: tindhih

ampuni: apuntên

ampir: andhêg

impêr: irib, kados

êmpar: gêlar

ampêru: lêmpêru

amparan: dhampar

ampak: pêdhut

ompak: ganjêl

umpak: ganjêl

ompak-ompak: ajug-ajug, ganjêl

ampêt: mampêt

amput: gatra, untap

umpat-umpat: ganjêl

impwan: supênan

ampuwan: prahara, kamandosan

umpil-umpilan: dhêdhumpilan

ampeyan: têpi, kikis, suku

ampang: ènthèng

--- 48 ---

amping: jagi, aling

ampung: aling

ompèng: tumpang

ampungan: alingan

umadha: montêni, ngawoni

umidhêp: ningali, mituhu

umadhêmi: mêjahi, nyirêp, ngasrêpi, ngayêmi

umadhang: abaris, aglar, cumawis, sumladhang, ngadhang

umajar: matur

umijil: mêdal

umajêng: ngormati, nyaèkakên

umajêngi: nyêmbadani, nyaèni

umaya: maeka

umayu: nyaèni

umyar: angèn

amyat: nonton, ningali

umiyat: ningali, nonton

umyus: midid

umyab: umob

umyang: gumêrah, gumrumung, ambranang

amyangakên: ngilokakên

umanyang: amboyong

amêm: antêng

umom: hèh-hèh

umêmpan: mêmpan

umêmpar: gumêlar

umimbêh: wêwah

umambah: ngambah, ngidêk, ngancik

umèmbuhi: ngêrobi

umambat: ngèmbèt

umambala: ambucal

umuguh: wangkot

umagêm: ngangge

amba: kawula

imba: pindha, timbang, alis

emba: pindha

umba: agêng, molah

umèb: anjirap

ambah: trajang, nrajang, ngambah

imbah: wêwah, wiraga

imbê: wêwah

imbuh: wêwah

embuh: wêwah

ambahak: ambandhang, ngrayah, amboyong

ambaudhêndha: langkung adil

--- 49 ---

êmban: êmban

ambuni: mingit

ambancana: anggodha

ambênda: ngandêl

ambandakalani: ambengkalahi, milawani

ambinas: nglêbur, nglunas

ambondhan: nglowongakên

ambanjut: nglarut, mêcat, ngrucat

ambar: wangi, sumrambah

ambur: sêbar, nyêbar

umbar: ucul

ambara: uluk, awang -awang, lêlana, nguja

umbara: uja, umbar, nguja

umibêr: mibêr

umbaran: uculan

ambêrêg: andhêsêk

ambarangin: tumbak mawi gombyok

ambarêkik: ambêkik

ambartala: ara-ara

ambrasat: ngungsir, ngrisak, ambibarakên, ngaburakên

ambarasat: ngungsir, ngrisak, ambibarakên, ngaburakên

ambarisat: nglêbarakên, ngrucutakên

ambrastha: nglêbur

ambramara: kados kombang

ambragigi: ambragaga

amrèbès: ambrêbês

ambak: ngêsa, aglar, budi, walèh, gêlar

ambaka: walèh

ambêk: budi, manah

ambêkêli: nyangoni

ambat: èmbèt, têruntun

êmbat: pangêmbat, ngêmbat

umbut: wuwus

ambatan: èmbètan, têruntunan, cancangan

ambasah: ambarong

ambusun: wusu

ambiseka: nambrama

ambawa: wiwit

ambawah: ngêrèh

--- 50 ---

ambwani: ngêbyuki

ambawani: amiwiti

ambawang: pakèl

hambil: pêndhêt, mêndhêt

ambul: bantu

imbal: gêntos, sêlang

umbul: udalan, umbul

ambala: bucal

ambulu: bulu

ambal-ambalan: undhak-undhakan, gêgêntosan, sêsêlangan

imbal-imbalan: asêlangan, agêntosan

ambalinik: nambal

amblik: mênyawak, jalêr

ambilawani: nglawani

ambili: mêndhêti

ambalan: pancadan

umbalan: udalan

ambalap: amrih

ambulya: ambulu

ambilungan: pare

ambadhèdhèr: ngadhèdhèr

ambadhèdhèri: ngadhèdhèri

ambidhung: anggodha

amboja: mangan, nyukani têdha

ambujana: asêsêgah

ambya: sarèh, ambung

ambyuh: ngambung

ambyat: ogèk

ambyati: ngawrati

ambyawi: misesa

ombyong: gombyok

ambayangkari: ngusung pangrêngga

umambara: muluk, alêlana

ambumurca: nyamut-nyamut

amboga: dhahar; amboga drawina: dhahar eca

ambagas: andhanganakên, ngrosakakên

ambibèni: ambêbahi

ambabara: ambêbarang

ambabarêpi: mangajêngi

ambubat: nyuwir

--- 51 ---

ambathothot: mrêngut

ambathuthut: mrêngut

imbang: lambung, têmbing, tandhing, timbang, traju, iring, pinggir

umbang: gêmblung

ambêngkêri: mêngkoni

ambingkas: ngrisak

ambengkas: ngrisak

ambangkêng: ambêbêg

ambêngkung: ambêndung

ambangse: ngidung, anggêndhing

imbang-imbang: pêpèrèng

amang: ampang

amêng: bangêr, amung, arus

aming: amung, nanging

amèng: jagi

among: ngêmong, nandhang, ulah

imêng: sêdhih, manah pêtêng

imang: mega

èmêng: sêdhih, manah pêtêng

umang: lêsu, nglêsu

umung: gumêrah, sêru, gumrumung, umyung, kabrabeyan, rame, surak

umong: wiwit, ngadhuh, ngawula

umênga: mênga

uminghêl: nglirik

amonghyun: sanggama

umangan: mangan

amongraras karasikan: sanggama

amongrêsmi: sanggama

amongraga: nandhang brôngta, ulah awak

umangkat: bidhal, mangkat

umangkata: ngajêngakên

umangkas-angkas: ambêbênêr

umingêt: sumêrêp; umingêt-umingêt: sumêrêp-sumêrêp

amongtani: ulah tani, têtanèn

umungsi: ngungsi

umingis: nglingkab

umangsêh: mangsah

umingsêr: mingsêr

umungsi: manjing, ngungsi

--- 52 ---

umangiswapakên numpangakên, ngrêsikakên, ngasrèkakên

umangsya: mangsah

amonglulut: sanggama

umingjêm: têtuwi

umangêm: ngêkum

umungguh: mungguh

umangguh: manggih

umanggêh: nganggêp, ngangkah, mêthuk, mrênah

umanggêhi: ngêkahi, nguku

umanggya: manggih

amêngan: pêpancèn, asukan; amêngan bolang: kasukan catur

age: enggal

oga: ugi, ebah, bêgja

agah: wisesa, wênang, arah

agahan: kumawawa

agah-agah: wênang-wênang, wisesa, arah- arah

agna: kakên

agni: latu

agunakaya: rajakaya

agaru: kajêng garu

agra: pucuk-pucak, inggil

agraha: mêngku

agêr-agêr: ganggêng

ègrèk: botên santosa, awon

agiramita: anggiyêng

agat: pituhu

ugwang: gêmblung

agal: agêng

agli: kakên

egal: birahi

aglar: tata, jirap

aglis: enggal

agul-agul: gêgêdhug, tanggon

agulung: gumulung

agepya: enggal

aguyu: gumujêng

agya: rikat

ogyan: ugi

agyat: gumêbyar, sora

aguywa: gumujêng

agnyana: budi

agêm: anggèn

--- 53 ---

ugêm: bundhêl, wastaning dolanan

agama: tata, agami

agamêl: nyêpêng

agung: agêng

ugong: bodho, cubluk, bingah, umbar

ugongan: bodho, bingah, umbaran

ugungan: bodho, bingah, umbaran

aba: parentah, ungêl

abi: langkung, baris

hêb: aub, sidhum, ngandhap

ibu: biyung, babu, babo, dhuh, dèwi, anggèr

èb: samar

eba: endah

èbi: urang aking

aboha: akêsèd

abahan: prabot, dandosan

aban: margi, undhakan-undhakan

êban: pangauban

êbanan: pangauban

abèn-abèn: lêpat-lêpat

abinawa: kalangkung-langkung

abandhungi: sauran, ambarungi

abar: ngagag, ngagagi, tarung

abra: waradin, ambranang, sumirat, mubyar

abur: burêng

abran: gêbyaran

abaran: agagan, pangabaran, tarungan, wurahan, gègèr

uburan: burêngan

obar-abir: calèrèt

abirawa: langkung rowa

abirowa: langkung rowa

aburwa-burwana: ambêbujêng

abirama: pangraos, murka

ibramaga: bêsus nêlasyu

ibak: turut

ibêk: kêbak, pêpêk

êbak: narajang

ibêkan: kêbakan, pêpêkan

abakti: nyêmbanyêmbah. [nyêmb...]

--- 54 ---

[...a]

abaksana: mangan

abêt: sabêt

ubut: carobo, ambalurut

abêt-abêt: wêngku, panunggilaning cantrik

abisana: kabina-bina

abisika: ajêjuluk

abiseka: ajêjuluk, panyuba-nyuba, panyungga-nyungga, mêmule, pamêmule, kurmat

abisekan: pakurmatan

abisatya: langkung têmên

abisama: kabina-bina

abiwara: wêwulang, langkung agêng

abiwaddha: panyungga-nyungga, panyuba-nyuba, amêmule

abwat: awrat, sêru

ubal: udal

abala: darbe abala, apagêr

abalan: jalaran

abolêrêng: tiyang sade arêng

ubalan: udalan

ubaya: jangji, wangsit

abyar: gègèr, gêlar

abyaran: wurahan, gêlaran, gègèr

abyuran: gumrubug

abyat: awrat, sêru

abyasa: putus, pintêr, nate

abiyasa: putus, pintêr, nate

abimana: linangkung ing manah

abimantra: puja môntra, japa

abimata: wicaksana

abibis: tiyang damêl êdom

êbang: jangji, agag, cadhang

êbung: êbung

atha: êros, sigêg

ang: lêsu, lungkrah, ing

ing: ing, nanging, kang, hi

êng: sêrêng

èng: jawi, ing

ong: adhuh, kawula, wiwit

ung: jêngglung

angi: ngalèr

inga: ubêng, watês, karana,

--- 55 ---

gantèn, sirna

inge: engo, mengo, kamitolihên

ungu: wungu

inga: ubêng, gantèn

angêmu: ngêmu

anghang: lêsu, lungkrah

onghong: adhuh-adhuh

unghung: jengglang-jêngglung

angan: rijêki

angin: barat, kêpêt, ngambar, sumèh

angên: budi, cipta

ingan: ubêng, watês, karana, wêkasan, timbang

ingana: nglêngkara

ingin: kapengin

angên-angên: budi, ambudi, ngangên-angên, pamicara

angun-angun: banthèng, galak

angar: lanas

ungar: wiwit, udhar

ungaran: wiwitan, udharan

angurut: tiyang damêl kawat

angras: ngêras

a-ngrês: ngêrês

ang-rês: anggêgirisi, wêlas

angrêm: tilêm

angiring: iringan, nglirik, ngiring, dhatêng iringan

angrêng: ngêngrêng

angku: angkah

êngka: ambyar

ingêk: egak

êngkah: makatên

ênguk-ênguk: mangu-mangu

êngkan: mangkana

angkên: kados, pindha

angkèn: anggagrag

angkara: liwung, galak, srêngenge, murub, gumêbyar, ngulad, barubah, linangkung

êngkara: galak

ungkara: môntra, donga, puja, mêmuja

angkara-kara: mubal-mubal, gêbyar-gêbyar, mulad- mulad

angkaradrêmba: barubah

angkakara: putêk

--- 56 ---

angkat: budhal, mangkat, junjung, anjunjung

angkas: lêrês, cadhang

angkus: êcis

angkas-angkas: anglêrês, cadhang-cadhang, ngajap-ajap

angkwa: akên

angkya: kula

ingkang: ingkang

ingking: ingkang

angde: dados, adamêl, badhe

angdoh: nêbih

angdik: sangêt

angdeka: andika

angdadi: nyaèni

angêt: bangêt

angut: lumêr, lêmbat

ingat: èngêt, sumêrêp

ingêt: prayitna, èngêt, wicara, sumêrêp, uninga, tingal

angutan: lêlumêran, lêlêmbatan

ingêt-ingêti: mrayitnani, ngèngêti, micara

angêt-angêtan: angêt-angêtan

ingtang: ingkang

angsa: banyak, têdhak

ôngsa: banyak, têdhak

ungsi: ungsi, pangungsèn, purug

angas: ngoso, cênthula, andhandhang

angus: angus

ungas: ambêt, gêmblung

angsah: baju,maju. ngêsah

angsah: pandang, majêng, ajêng, angsah, mangsah

ungas-ungasên: ambêt-ambêtên

angsana: sêkar angsana

angsanasinga: dhampar

ungsir: bujêng, purug, larag, êsuk

angsêk: pêpak

angsaka: mêngsah

angsoka: sêkar angsoka

--- 57 ---

angsasa: angêsah

anguswa: ngambung, dupa

angswa: mêndhêt

angsya: aju, angsah

ingwan: ingon

angwan: angèn

angwuri: ngêtut wingking

angwatgata: natoni

angwap: galak

angwaya: anggontor toya

ingwang: kula

angol: ngrangkul, mulêt

angèl: angèl, sayah

ingêl: jungkêl

ungêl: ungêl

anglih: lêsu, kangèlan, ngêlih, nglêntrih, susah, sayah

anglon- loni: ngêlèn-êlèni

anglocita: ngunandika

anglêk: sêkêl

anglaksa: nglêpasi

anglud: ngêsuk, tumut, ngungsir

anglês: anglês

anglès: oncat

anglêsês: kajang lêsês

anglwangi: andèrèsi

anglilimut: nyênyupe

anglayang: nglayang

anglampu: amilalu

anglumbari: ngèbêki

anglêbur: ambadhar

nglingangling. : ngucap

nglonganglong. : lêsu, kangèlan, ngêlih, nglêntrih, susah, sayah

nglongsarira anglongsarira. : alum

nglongjiwaanglongjiwa. : alum

angap: angap

angdhe: adamêl, dados, badhe

ôngja: ônja- ônja

angjug: anjog

ingya: ingsun

angêm: ngêkum

angga: awak, upama

anggi: bumbu

ingga: wangên, upami, ngantos

ôngga: awak

anggah: angkah, karsa, kêkah

--- 58 ---

anggêh: anggêp, prênah, pêthuk, angkah

inggih: singgih

anggêhi: nganggêp, ngêkahi

anggait: nancang

anggana: èstri, ijèn

angganararas: ayu-ayu, èstri ayu

anggindhal: nyêndhal

anggêndhing: tiyang damêl gôngsa

angganjar: angganjar

anggênjong: tiyang sayang

anggoco: nyuduk

anggra: rangkah, dhadhah

enggar: bingah

anggara: dintên Salasa

anggurah: ngumbah

anggarundam: anjarumat

anggurenjal: anggronjal

anggêri: anjênthir

anggrèk sitangsu: namaning sêkar

anggêrêmus: ngrêmus

anggrumung: anggrêmêng

angguragadha: ngarubiru

anggarbini: wawrat

inggên: enggak

anggakara: kuwat, prajurit kawasa agêng

anggadêbrus: maloto

anggadêbus: maloto

inggut: lirik

anggêtêm: asêmu, abêbêg, muring-muring

anggas: walang, galinggang, gadhing, gathik

anggêsês: gusis

anggêsêng: ambêsmi

agosonghanggosong. : anggotong

anggwan: ênggèn, anggèn

onggwan: panggenan, ênggèn

unggwan: panggenan, ênggèn

anggal: dhangan

inggil: inggil

enggal: enggal, sawêg, anyar

unggul: unggul, munggul, luhur, inggil, kêkah

--- 59 ---

anggalanthang: tiyang sade grabah

anggilut: ngêmah

angguli: ngungkuli

anggalang: mambêngi

anggapraya: wêwayangan

ônggapraya: wêwayangan

anggêdhèni: nyênapatèni

anggêdhig: tiyang pandhe

anggya: angge

unggya: ênggèn, prênah

unggyan: ênggèn, panggenan

anggyat: ngagèti, nyalèrèt

anggayagah: ambêlasah, miyagah

anggamêli: nyêpêngi

anggêmpang: anglêbur

anggampung: andhanganakên

anggêmpung: nyêmêng, anggamêng

anggambuli: ambijigi

anggagah: panggah, rosa

anggagahi: ngrosani, manggahi

anggêgwan: ngangge

anggagap: ngawak, anggêpok

anggêgêdhêgi: anjêjêmbêri

angguba: nganggit

anggêng: asring, anggung, krama, tansah

anggung: asring, tansah

anggingsiri: ngowani

anggênggêng: anggamêng

anggêngi: ngasringi

anggangan: pawakan

ènggungan: gênjotan

angêb: aub

anging: nanging, namung

ungang: tingal

êngung-êngung: pêtêng gagap

na

na: mangkana, sigêg, wontên

ni: botên

nah: mangkana, musthika, radèn

nih: lumuh

naha: ngrêringa, taha-taha, ngaturi, rêringa

nahu: aningali

--- 60 ---

nahan: mangkana, sigêg, ênêng; kanahan: kaênêngan, kèndêl

nahên: ngampêt, mêgêng, ngênêng

nihan: mangkana, sigêg, kèndêl

nohan: bêgja, gusti, kaluwihan

nuhun: nyunggi

nahana: sigêg

nuhani: nyêpuhi

nuhuni: ngyêktosi

nahani: nêguhi

nahêni: ngampêt

nuhoni: ngèstokakên

nahanakên: ambêtahakên, ngampêt

nahênakên: ambêtahakên, ngampêt

nahantya: sigêg

naur: malês, nyaur

nêhêr: nuntên, sigêg, ngucap, tumuntên, nalika

naurakên: naurakên, malêsakên

nuhuk: nowok

naut: nyaut

nauti: cacing, nyauti

nahas: nusup

nêhasi: ngesahi

nahuwi: nguningani

nahwani: anggêgani, nêtêpi, anggêga

nuhwak: nuwêk

nuhyani: nuhoni

nihyangakên: ngadêgakên

nahêm: angginêm, ginêman

nahing: nanging

nihangakên: ngadêgakên

nan: sigêg

nin: langkung

non: ningali

nana: risak, ical, sirna, rai, nyingkiri

nono: mangkana

nuna: nyuda, kirang, adamêl

nuni: mungêl, nyimpên

nunu: ambêsmi

noni: ningali, ningali ing

nanah: nanah

nênah: anggêsêng

--- 61 ---

nênahakne: ngrisakakên, nyirnakakên

nanan: nyandêrakên

nênun: nganggit

nanantya: nguwuh, ngucap

nancah: menggok

nancanga: ngrêngga

nênêr: tètès, oncèr

nênêri: nètèsi, ngoncèri

nanak: anak

nênêki: nênêka

nênêkki: ngitik-itik, milala

nanda: ngucap

nandi: bayu

ninda: awon

nindi: midih

nênadi: nêningali

nondah: ngacêcêng

nandu: nanêm

nindra: indha

nendra: tilêm

nandukara: anjurungi

ninidikara: nyênyoroti, amêmuja

nandukkên: nuju, andhawahakên

nindita: langkung, linangkung

nandya: ngucap, sumbar, dhoso

nindya: langkung, kalangkung

nindyan: elok

nindyamantri: patih, mantri linangkung

nundang: ngundang

ninta: ngrêmêni

nantên: awit, karantên, mêkatên, saèstu

nuntun: nuntun

nuntitakên: ngoncat-ancitakên

nantya: mênggak, ngucap, sumbar, dhoso, nguwuh

nantam: nuwuki, nuruti

nuntagi: nyuntagi

nanting: nandhing

nuntu: mucuk

nanas: nanas

nunas: nyakot, mangan

nunus: ngunus, narik

nunuwi: ambêsmèni

niniwah: anggèsèhi

niniwêh: kèwêdan, sinaenan, pinulasara

nanali: ngapus-apusi

nênêlêhi: mêmadhangi

--- 62 ---

nandhi: nandhing, sudi, nyandhi

nindha: narub, mayu

nundha: ambantu

nandhih: anjujug

nandhahi: nututi

nindhya: langkung

nandhang: ngangge, nyanggi

nandhing: nyami, nandhing

ninjo: nginguk, nuwèni

nanjak: ngrisak, andungkap

nanjata: manah

nanjung: nêlacap

nanam: nganam

nanêm: nanêm, nancêp

nênêm: nênêm, nginêm

nanampan: wancak suji kaca, buwêng-buwêng kados nampan

nanêmakên: nanêmakên, nancêpakên

nanamaknenanamakên. : nganamakên

nanang: ngêlangi

naning: môntha

ninang: salewah

nuning: ningali

nanang-nanangan: lêlangèn

nênungsung: mêmêthuk

nica: eca, têtêp, mêkar, langkung, nistha

nuca: ngrisak

nacah: mangan, ngrajang, tan pêgat, nacah

nacara: antêng

nacak: ngambah, nyoba

nacad: ngêndhih, nacad

nicaswabawa: gara-gara

nuculi: mudhari

nicip: nêcêp, nêsêp, ngicip

nêcip: nêcêp, nêsêp, nusu

nucap: kocap

nicipi: nucup, ngicipi

nucupi: nglancari

nir: icala,ical. risak, têlas, sirna, tanpa

nèr: nèsèr

nor: ngasorakên

nara: tiyang jalêr, anjêmparing

nari: tiyang èstri

naru: nyêndhu

nira: risak, têlas, ical, musna, sirna, tanpa, ngicalkên

--- 63 ---

niri: ngicalakên, nyirnakakên

nire: ical

niru: nelad, tumut

nêra: nètès

nêru: ambantêr

nera: toya

nora: dede, botên, botên wontên

nure: mudhar

nuru: nyuru

narah: nyarah, ngangkah

naruh: ambarungi, nyirêp

nirah: nètèr, ngêlih, malembat

nêrêh: nyêrat, nurun, mudhun

nêruh: anjawahi

nurah: ngêlèr, anjèrèng, nuruh

nuruh: nuruh, ngêcuri

nuruha: nuruh, nuruhi

nrahi: masrahi, ngêsrahi

narah-arah: ngangkah-angkah, sumêdya

naraendra: ratu

nararya: ratu, tiyang agêng

naraiswara: ratu

naraaji: ratu

nareaji: ratu

narahyang: nawa sanga, kadewatan

nurun: tumurun, têdhak

nuruni: nêdhaki

niru-niru: tumiru, telad-telad

nuru-nuru: nênilêm

nirnakkên: nêlasakên, nyirnakakên

narandu: ngidêri, ngubêngi, mradini

narendra: ratu

narandum: ngidêri, ngubêngi, mradini

naranata: ratu

nirantara: tan pêgat

narantaka: tiyang ambêk pêjah

naraca: traju, danawa kuthip

naracabala: danawa bala alit, bala danawa arahan, bala brakasakan, panah kang mêdal ewon

nora: ngasorakên

nirarakên: nyilakakên

norakên: ngasorakên

niraya: botên katingal

nara-rya: satriya, tiyang anèm

narariya: tiyang agêng

--- 64 ---

nararyya: ratu, tiyang agêng

narka: ngangkah, ngintên, andugi

nuraka: nyurak, nyuraki

nurak: nyurak, nyuraki

naraka: naraka

narakoswa: tiyang miji ing ratu

naradi: tiyang linangkung

nirada: sandikala, candhikala

naradipa: ratu

naradipati: ratu

naradipatya: ratu

nurut: andhèrèk, tumut

nurutakên: numutakên

nrês: nugêl

naras: ngambung

nêrês: nugêl

nêrus: nêrus

noras: ngambung

nuras: ngrisak, nurun

nirasa: tanpa raos

nurasah: narasah

nrêsi: nugêli, ngajrihi

nurasi: ngrisaki, nuruni

nurusi: nancêbi, nyagêri, mathoki

nurasakên: ngrisakakên, nurunakên

narasiwanasa: Bathara Guru

narèswara: ratu

nariswari: ratu èstri

narèswari: ratu èstri

narasingha: sima tiyang

narasinga: sima tiyang

narawantah: linangkung

nirwikara: botên sarônta

narwat: ngrêbat

narawata: wradin, abra, tan pêgat, sêlur, lumintu

narawita: tiyang miji ing ratu

narawatah: wradin, abra, tan pêgat, sêlur

narawasa: nêmpuh

narawagra: jêjulukipun Bathara Wisnu

narawang: narawang

narawung: ambarung

narawangsa: trahing ratu

narawôngsa: trahing ratu

narawungi: ambarungi

nirlaba: tuna

--- 65 ---

narpa: ratu

nêrpa: ratu

nrêpa: ratu

nrapi: nyirêp

nirapada: kamuksan, kadewatan

narpaduhita: ratu èstri

nêrpaduhita: ratu èstri

nrêpaduhita: ratu èstri

narpadayita: ratu èstri

nêrpadayita: ratu èstri

nrêpadayita: ratu èstri

narpati: ratu

nêrpati: ratu

nrêpati: ratu

narapati: ratu

narapatya: ratu

narpamahisi: ratu èstri

nêrpamahisi: ratu èstri

nrêpamahisi: ratu èstri

naraji: ratu

narya: ratu

nêraya: ngrencangi

nuruyi: ngrênggani

narayana: jêjulukipun Bathara Wisnu, sanjata pangabaran

narayanangsa: wisnu tumurun

nirayapada: kamuksapadan, suralaya

naryya: nantun

narmada: lèpèn

nirmala: suci, rêsik

nrêmale: mradini, nglimputi

nurumbul: ngroyok

nrêg: ambêrêg, nyêrêg

narag: nyabarakên, nyarèhakên

nêrêg: ambêrêg, nyêrêg

nuraga: ngasoraga

nirgana: tanpa sêla

naragal: angrêrêntah

naragi: nyarèhi

nirgiba: bodho

narab: nyarab

nêrêb: ngiris, nugêl

nirib: ngèmpêr

nirbana: têrang

narbuka: ambuka

nirbita: jêjulukipun niwata kawaca

narabas: amborosi

--- 66 ---

nrang: nunjang, nrajang, nasak, bayas, kados, ambujêng, nêmpuh

narang: nasak

nirang: ingkang

nêrang: biyas, kados, ambujêng, nêmpuh, nrajang, nunjang

nêrêng: rêngu, ngregoni

nurung: ambujêng, nêsêg, nyurung

nurungi: anjurungi

nak: anak

nik: urut, tata, pirantos

nuk: nuwêk

naka: kuku, êmas, dhumatêng

naki: punika

naku: mêngku

nika: punika

niki: punika

nike: punika

niku: punika

neka: warni, sanès

nikihên: punika

nak-anakan: golèk, anak- anakan

nêkait: nyêkait

nakon: akèn

nikan: punika

nikin: punika

nikèn: tiyang èstri

neka-neka: mônca warni, sanès-sanès

nikanatang: ingkang

nikanang: ingkang

nukar: nglintu, narungi

nukir: ngukir

nukari: ngintoni, narungi

nukêri: nyukêri

nukarta: nyikara, ngarubiru

nukarya: mandamêl

nakoda: juragan

nakatên: nyakajêng

nakiti: nyakiti

nakuti: ngajrihi

nuksma: nyamar, nêlik, nyamun, nitis

nikwin: nguman-uman

--- 67 ---

nikal: mutung, nugêl, ngikal

nikêl: mutung, nugêl

nikêlwarti: nyêmbah

nikêp: nyêpêng

nêhêm: nyublês

nakang: ingkang

niking: ingkang, punika ing, uruting, tataning, pirantosing

nikèng: ingkang, punika ing, sangêti

nukung: ambujêng

nda: nuntên, mangkana, sigêg; wancahipun: ênda

ndi: pundi; wancahipun: andi

nada: awicantên

nadi: sêgantên, bênawi, bayu, langkung, liring, toya

nida: awon, panyaka, ngatingal, karêm

nidu: kambah

nèdi: aèng

nuda: ngirangi

nudu: nêdah, nuding

ndah: mangkana; wancahipun: endah

nadah: risak

nêdêh: nêdahakên

nuduh: nuding, ngutus, akèn

nuduhi: nudingi, nglêrêsi, ngèmpêri, nêdahi

ndan: mangkana, nuntên

nidra: nyilib

nêdêr: midêr, ngêpang

nidrak: ngawoni

nadukara: jumuru,jumurung. anjurungi

nidikara: muji

niditya: nglangkungi

nadpada: ngabêkti

niddha: ambêbênêr

ndya: pundi, yaktos; wancahipun: êndya

nadya: bayu

nidya: nglangkungi, dados

nedya: ngegla

ndyan: mangkana; wancahipun: êndyan

nêdyaanta: kaluwihan

nuding: ngutus, akèn

--- 68 ---

nudingi: nudingi

nut: nurut, anut

nata: ratu, parentah, nata, nyêmbah

nati: langkung, gajah têmên, lêrês, pêrang, kuwu, môngsa

nate: mangkana, tau

natu: nyatu

nita: kangèlan

niti: kuwu, têmên, pêrang, lêrês, sayaktos, gajah, adil

nuti: ngutusi, ngliring

natah: mangan

nitah: nata, marentah, aglar, anggêlar

nitêh: ulêr

nitih: numpang, nindhih, numpak, nglindhih, nyêtha

nitihi: numpangi, nindhihi, numpaki, lumindhih

natin: nglirik

nitan: liring

nitan-nitan: liring-liringan

natar: latar

nitra: marna, nyêrat, mripat

nitir: manti-manti, nêtêr, botên kêndhat, mantu-mantu

netra: mripat

notor: nêtêr, nata, apadhian

nutur: èngêt

nuturakên: nanjangakên, ngèngêtakên

nitiradya: têmêning nagari

nitikrama: lêrêsing têmbung

nuti: nuruti

nutakên: lumiring, mituhu

natas: ambêdhah

nutus: ngutus

nitisruti: têmêning wiweka

nitisadya: têmêning cipta

natasi: ambêdhahi

niti sastra: lêrêsing sastra

natal: nglabêt, nglabêti

nutpah: mani, rahsa

natpada: ngabêkti

natya: ulat, liring

nêtya: ulat, liring

--- 69 ---

nitya: asring, tan pêgat, tansah, yaktos, langgêng, ulat, têmên, tansah, ningali

netya: ulat, liring

notyani: nucèni

nityasa: tan pêgat, anggung, langgêng

nitiman: langkung lêrês

nitimanta: pintêr têmên

natmata: mawas, ningali, maspaosakên

nitiguna: têmêning kawignyan

natab: nabuh

nutub: ngêtub

natanggal: anggraita

nis: ngingkis, ical, tan, sêpên, tanpa, botên wontên, musna, kesah, nyamar

nus: ngubrês, androdos

nasa: dewa, dharatan, ical, langkung, nglangkungi

nasi: sêkul

nisa: ical, tanpa

nisi: isi

nesa: gigu

nosa: tarimah

nusa: pulo

nusi: sanalika

nêsêh: nusuh

nisih: nisih

nosan: nadhahi

nusèn: pêpulonan

nisana: nistha

nasunya: panêpèn

nisca: èstha

niscaya: pasthi, tanpa antawis, tan sarônta, botên taha, têtêp masthèkakên

nasar: nyampar, sasaran

nasika: irung

nisaka: rêmbulan

niskara: sabarang, sadaya

niskarana: tanpa kintên- kintên

niskala: tanpa sangsaya, dewa, tanpa rêgêd, suci, Sang Hyang Wisesa

nistha: karana, karantên, kathah, nalika, wêkasan, sadaya

--- 70 - --

nisita: langkung, linangkung

nistanya: sakathahipun

nisturu: tan asih

nisturan: kasihan

nastapa: ngêngirangi, bêtah tapa, ulah tapa

nastyakkên: ngèstokakên

niswa: murub, nyabat, gampil

nuswa: pulo

niswahat: sumilak

niswara: tanpa swara

nêsêl: gêtun, nalôngsa

nusup: nusup, lumampah

nusapada: jagat

nusya: pulo

nasmu: asêmu, kados

nasêmu: asêmu, kados

nêsêb: nêsêb

nastha: rimbag

nistha: ahèr

nêstha: rimbag

nêsthi: nêdya

nèstha: wangun, istha, sêmu

nasthaka: lingir

nisthawa: asor

nawa: padhang, mancorong, sanga, padhang, sae; sudyanawa: tulus sae

nawi: karantan

niwa: ngangge, sowan, ngalingi, nandhang, niwaroga, nandhang sakit

niwi: marêk, suwita

newa: sowan, nyamèh

nawih: nêmbing

niwah: nyalewah

niwêh: mana, ngrêngga, motha-motha

nêwah: nêbak

nuwahi: nusuni

nawan: amboyong

nawani: amboyongi, ngaturi, nawèni

nawanakên: amboyongakên, nyarambahakên, ngrantanakên

nuwun-awun: ampak-ampak

nwandhani: nyêlani

nawacu: sagêd

nawar: nawa

nawur: nyêbar, nyawur

--- 71 ---

nawuri: nyêbari, nyawuri

nirwikara: tan sarônta

nuwarta: misuwur

niwaryya: intên barleyan, prajurit

nawak: awak

nêwêk: nuwêk

nawaki: madhangi

newaka: ngawula

nawakna: ambingahakên

nwangani: ngêlongi

nawat: nyawat

niwata: pangangge

nawatgata: natoni

nawatya: nyawat

nuwityan: jalaran

niwasa: srêngenge

nawaskata: waspaos

nawasanga: awang- awang

nawiwi: magêri

nawawani: nglawan, nyêmbadani

nuwilagônda: ngulitda ingngulit daging.

nwama nwaman: nènèman

nwagata: ngaturi, ambagèkakên

nawang: ngegla, asawang, nyawang, ningali, sêmu

nawing: magêri, nêmbing, ampungan

nawêng: nyaput

nawung: nganggit, ngrumpaka, miwiti, ngêmban, nampêg, ngubêngi, among

nawêngi: nyaputi, ngalingi, ngubêngi

nala: latu, manah, têlêng

nila: angin, nila, manik, wastanawastaning. sêsotya biru

nalah: ngawon, kawon, adèkèk, ambarung

nalih: ambalik, andugi

nilih: angganti, nyêling, nyambut

nolih: nolih, kamitolihên

nulah: nata, marna, ulah, nugêl, adamêl

nulih: mantuk, nolih

nêlêhi: madhangi

nuluhi: madhangi, ngobori

--- 72 ---

nêlahi: madhangi

nilih asih: nyêlang-nyêling

nila indra: nila agêng

nala-ala: ngumpah-umpah

nêlên: ngulu

nalini: anggêntosi, nyantuni

nalanitus: raosing manah

nali- nali: tampar-tamparan

nila-nila: angin-angin, angin

nalandangi: narungi

nular: nelad

nulirang: maro

nalika: nalika, maspaosakên

nêlak: mêlak

nilakrama: nyêla basa

nilad: niru

nilat: andilat

nulêt: nyumêd

nalutuh: nglabêti

nalêtahi: nglabêti

nalutuhi: nglabêti

nilas: napak, nglabêt

nalasar: ambalasar

nilawarsa: jawah angin

nali-nali: ngapus-apusi

nalap: mêndhêt

nilap: nyilib

nulup: nabuh, natab

nilapracôndha: angin pangabaran

naleja: bangsaning kêkêlingan

nalyani: ambundhêli, nangsuli

nuluyana: nglêbêti

nilêm: nyilêm

nulum: ngêmut

nilamanindra: nilamanik agêng

nalèmpèng: malèmpèng

nalimpang: menggok

nilib: nyamar, nyidra

nalang: nglantari, nanggêl

nalinga: kuping, nyumping, nyumpingakên

nalangi: nglastari, ngalangi

nulungi: nulungi

nêlangadi: nyêlang-nyêling

nèp: nglimpe

napa: punapa, nyapa, ngupatani

napi: suwêng, botên wontên

napu: nyaponi

--- 73 ---

nipa: andugi, tanpa ênggèn

nipu: ngapusi

nêpa: mola

nipuna: linangkung, putus, langkung, gumêlêng, nglêmpak, mumpuni

nipunah: nglêbur

napak: ngambah, napuk

napuk: rampak

nêpak: nampiling, nabok, nubruk, ngêmèk, nampèl

napati: ratu

naput: nglimput, lumindhih, nyingêb, nangkêb, nungkêb

nipat: nyipat

nêpata: nyupaosi

nêpta: doyan

naputi: nglimputi, nglindhihi

nêptya: manggih, angsal, nêdya, nêptu, masthi

nipas: awis, tipis

nêpis: nyaring

nêpus: nyami, ngukur

napwa: ngêjum

nêpya: minggir

nupama: upami

napang: nabok

napung: ngambul

nadha: ngucap

nadhi: sêgantên, bayu

nedha: nacad

nêdha: narima

nadhah: mangan, nyuwun

nadhahi: makani

nidharyya: musthika

nêdhya: pundi

nêdhêng: nyêdhêng

naju: nyumping, nyumpingakên

noja: noja, anjujug, andunung

nuja: noja

nuji: nyujèn, ngonce

nuju: nglancari

najini: nyêgah

nojar: ngucap, ucap

nujar: ngucap, ucap

nojara: ujar

nujwa: nuju, nglêpasi

nujya: nuju, ngonce

--- 74 ---

najêm: tajêm, pajêg, nglandhêpi

nya: mangkana, wontên

nyu: kalapa

naya: ulat, ulah, pasêmon, kathah, paningal

niya: ngriku, mangkana

nyuh: tatu, ngrisak, nglêbur

nyan: ênya, manawi, anggènipun

nyana: nyana, nyipta

nayan: yèn

niyan: mangkana

nayana: ulat

nayanani: nglawan

naya-naya: ulat liring

nyar: anyar

nyara: cèlèng

nyaran: anyaran

nayardika: wingi

nayarya: ratu

niyak: nêrak

nyuk: nyêluk

nayaka: punggawan, rai, panunggul, pangajêng, pangirid

niyakgraha: jandhéla

nayadi: sumèh

nyat: ngangkat

nayat: sangêt

nayut: mênggah, mambêng

niyata: yaktos, saèstu

nyatan: yaktos, yaktosan

niyatan: sayaktosan

niyatakên: ngyêktosakên

nayuti: ngayuti, malangi, madhangi

nayati: ngajêngakên

nayatakên: bangêtakên

nyasa: maèsi, ênggèn

niyasa: langgêng

niyup: nyêbul, nglaras

nayapada: swarga, pasang sêmu, awang-awang

nayadhi: linangkung

nyaya: yaktos, saèstu

nyam: anèm

nyama: anèm

nayam-ayam: ngayam- ayam

nyaga: daga,dagang. dagangan

niyaga: dagang, dagangan

--- 75 ---

nayugyani: nyuwawèni

nayogyani: nyuwawèni

nayub: nayub, ngombe, sukan-sukan

nayubagya: nyuwawèni

niyang: ngadêg

niyangakên: ngadêgakên

nanya: takèn

nanyum: ngêkum

nanyub: nyêlub

nama: wasta, ngungkuli

nami: nyêgah

namu: nyêgah

nêmu: manggih, angsal

nêmaha: anjarag

numêhakên: nyingidakên

numuhyakên: anggêgani

naman: anaman

numana: ngrasak

numuni: mungêl

numêna: nyupêna

numanakên: ngrisakakên

numundu: mundur

numundang: matur

naminta: anyuwun

niminta: karantên

numôndha: ambagèkakên

numandhêg: mandhêg

namu-namu: awang-awang

namar: nyilib, ngikis

namêr: ngarih-arih

nimur: ngesahakên, ngiwakakên

numara: dhumatêng

numarah: nêdya, ngangkah

numêrah: tumurun

namiri: nyangkribi

numiras: nigas

numuras: ngrisak

numarawarah: nanjangi

namak: nandukakên

namakana: nglorod

namuda: mêtahi

numoda: ngaturi, ambagèkakên

namudana: ngaturi

namata: maspaosakên

nimita: karantên, mila

numata: ningali, mawas

--- 76 ---

numati: mêjahi

namatani: nyupaosi

numêtakên: nyingidakên

nimitya: karantên, mila, saèstu

numatya: tulus

numityap: kêkintun, ngintun

numusir: ngungsir

numiswa: anggêgampil

namwat: nyambat

nimal: nimpal

numili: mili

numulih: mantuk

numalandarnginumalandangi.

: ngayoni, ngêmbuli

numalad: mèlèd, modod

numalat: mèlèt, modod

numilwa: tumut

numilag: kesah, mêsat, minggat

nampu: nampu

nômpa: ngampil, nyanggi

numpa: nusun

numpu: ngirup, numpu, ambêbujêng sato wana, ambêbêdhag

numpah: nyuntak

numupuh: anggitik

nampuhan: ampuhan

nimpên: ngêjum

nimpuna: ngumpul, nglimputi, nglêmpak, gumêlêng, mumpuni

nimpuni: ngumpulakên

nampar: nampar, nyaut, nyambêr, ukara, nampiling, nêsêr

nimpar: nyepak, nimpal

nampurnakkên: nyampurnakakên

nampuri: naratabi, nglabêti

namperong: nampiling

nampak: mêlèk, ngegla, ngambah, nampêk, nglimput

nampêk: mêlêk, nêmpuh

numpêk: nuntak

nampeka: nêlik

nampèk: nampèl

namput: nampêk, nglimput

nimpêt: ngumpêt

numpati: nanggêli

--- 77 ---

namputi: nglimputi

nampis: nêlas, nampèl

nimpuli: ambundhêli

nampelang: nampiling, ngracik sêdhah

nampaya: kêkuwung

nampyal: nampèl, napuk

numapag: nangkis

numpingakên: nyumpingakên, nyundhukakên

numodha: ngaturi, ambagèkakên

namya: angsal, manggih, nyêmbah

nêmya: angsal, manggih

namuy: nyêgah

namiy: nyêgah

nomya: nglipur

nomyah: nutut

namayani: mujani, nyumadosi

numiyat: ningali

numiyangakên: ngadêgakên

nambe: mêling, nanjangi

nambah: mêwahi, oyag, ngambah, nyêmbah, nrajang

nêmbah: nyêmbah

nambahi: mêwahi

nambêhi: mêwahi

nimbun: ngurug, numpang

nêmbur: nyêmbur

nambrama: ambagèkakên

nambrami: ambagèkakên

nambak: nambak, ambêndung

nambakya: nambak, ambêndung

nambut: nyandhak

nimbat: nyundhang, nyundêl, nuwak, nyigar

nambuti: nyandhaki, nampèni

nimbal: ngêlih

nimbul: ngambang, niyup

nambala: nambal, ambucal

nambula: nginang

nambalang: ambucal

nêmbalang: nyawat

nambayi: anjangjèni

nambyakkên: nyambèkakên

nambang: mêgat, nugêl, nyabrang, nyambêt

nambong: nyamar, ambawur, nyêngkolong

nêmbang: nabuh

nêmbing: minggir

--- 78 ---

nêmbung: anggitik

nambang haksi: tingal-tiningalan

nêmbang haksi: tingal-tiningalan

nambêngi: nalangi, ngalangi

nimbangi: nimbangi, nulungi

numangkat: mangkat

numangsêh: mangsah, murugi

numungguh: mungguh

numunggah: minggah

numanggya: mungguh

naga: sawêr, naga

nagi: nagih

nagu: nyanggêmi

niga: niga

nuga: nunggil

nagya: nagih

nêgah: nyêgah

nêgêh: nambrama

nêguhi: ambêtahi, ngantêpi

nêguhakên: ambêtahakên, nêtêpakên

nagêni: ngukuhi, magoli

nagendra: ratuning sawêr

nagara: nagari

nugara: nglêbarakên

nugraha: pêparing, kanugrahan, maringi

nigraha: pêparing

nugrahan: pêparing

nuguri: nênggani

nagaraja: ratuning sawêr

nagakusuma: nagasantun, wastaning sêkar kawi

nagata: yaktos, têmên, tumama, têtela, katawis

nigas: mancasi

nagapati: ratuning sawêr

nagapasa: pangabaran sawêr

nagapuspa: nagasantun

nagapuspita: nagasantun

nagaji: ratuning sawêr

nagabônda: sawêr agêng, wastaning sêkar kawi

nagabandana: pangagênging sawêr, nagarante

--- 79 ---

nagabasuki: ratuning sawêr

nugêng: nugêl

nub: nêmpuh, ngêbut, anjog, tumanduk, nrajang, nunjang

naba: bêning, padhang

nabi: wudêl

nabah: nabuh

nêbah: nabuh, nabih, nêpak, nampèl, nêbak

nêbih: nêbih

nêbar: nyêbar

nirbaya: tanpa pakèwêd

nabda: ngucap

nabêt: nyabêt

nabtas: mamôngsa, ngrampungi

nibasara: utusan

nabastala: langit

nubawa: munasika, nyikara

nabwang: nulak

nobaya: jangji

nubayana: nêtêpakên

nabyatkên: nyabêtakên

ning: ing, bêning

nung: kawasa, linangkung, langkung

ninga: sabên

ninghat: ambijig

nanghêt: umpêtan

nanghing: nanging

nangan: anggorèng

nêngên: nêngên

ningan: sabên

nangên-angên: micara, ambudi

ningar: alingan

nêngêr: manjêr

nêngêrasa: anandhani

ningarêja: nyanggamani

nungku: mêndêng, mêlêng

nungka: nunjêl, nungkak

nangak: mêksa

ningkah: nata, molah, nitahakên

nêngkêr: nugêl, têngkêl

ningkad: miyak

nangkoda: juragan

ningkês: nyambêr, ngêkês

nangkil: sowan

nungkul: biluk

nêngkêl: nugêl, malang

nungkêm: nunjêm

nêngêt: ngantup

--- 80 ---

nangutus: angutus

nangtang: nantang

nungtung: mucuk, mènèk

nangtang jaya: sêsumbar

nangis: nangis

nangsah: majêng, mangsah

nangsêh: majêng, mangsah

nangsaya: misaya, mandamêl, nganiaya

nêngsêng: mêthuk

nungsung: mêthuk, minggah

nêngêl: mêtêl

nangli: nglampus

nanglah: nglojok

nangling: pangucap

nangimbêhi: amêwahi

nangga: nyanggi, mawi, môngga

nungga: ngengingi

nênggah: micara, amrih

nênggih: inggih

nêngguh: inggih, andugi, ngintên

nungguh: mungguh

nangguhi: ngambêngi

nanggêhi: ngambêngi

nunggahi: nganjati, nginggahi

ninggahi: ngewahi, nyimpêni, nyingkiri

nanggana: ijèn, nangguh

nanggênah: anggênah, minta-minta

nanggêni: ngêkahi, nanggoni, malangi, magoli

nênggarani: ngrungrumi

nênggak: ngampêt, mêgêng, nênga

nanggakkên: nyumanggakakên

nunggwi: nyêlaki, ngungkuli, wontên ing

nènggwar: nyenggol

nanggala: nênggala

nanggul: nulak, nangkis, mêthuk

ninggal: nilar, têrag

nênggêl: malang, nugêl

nunggal: satunggil

nunggul: tumiyung

nênggalani: malangi, anjêmparing kalihan nênggala

nungguli: nungkuli

nanggal: nênggala

nanggulang: lumawan, ngêmbuli, malangi, nglawan

--- 81 ---

nênggulang: lumawan, ngêmbuli, malangi, nglawan

nanggulangi: nglawani, anggagahi, ngadhangi

nanggap: môngga pulih, mulihakên, narima, nampèni

nunggyangtaya: mitênah

ninggug: nyinggêt

nanggung: nyunggi, nyanggi, ngrêmbat, ngalang, malangi

nanggêng: ngalang

nunggang: numpak

nanggungi: ngrêmbati

nunggangi: numpaki

ningêb: nyaput

nungi: ngawasani

nêngah: têngange

Ca

ci: lèpèn

ce: e

cah: rêngat

caha: babo

cèha: hèh

cuha: gêla

cehah: he

cehaha: e hèh hèh

cehahah: hehe, sêsumbar

ceah-ceah: hèh hèh he

cihna: tôndha, têngêr, pratôndha

sia-ciacia-cia. : ciya-ciya, sumbar

ceaceah: hèh hèh he

cahya: sorot

cahêng: mampang, amêng-amêngan

cana: pêthak, ujar, suci

cina: tôndha, têngêr, pratôndha

cuna: ical

cuni: ical, panunggul, soca

cani: ngasah-asah

cinna: tôndha, têngêr, pratôndha

cuna: ical

--- 82 ---

cuni: ical, panunggul, soca

cancala: molah, ebah, kumêlab, kêdut, thathit, kêlab, silib

candi: candhi

candu: pathi, kalalar, pathèn

cunda: linangkung

candra: rêmbulan, marna, warni

côndra: rêmbulan, marna, warni

candrakanta: marna warni, rêmbulan kôntha, rêrêpi

côndrakanta: marna warni, rêmbulan kôntha, rêrêpi

côndradimuka: namaning kawah ing kadewatan

candrasa: tanggalan, wastaning dêdamêl

candrama: rêmbulan

côndramaya: rêmbulan mancur

cundaka: têlik

canti: sae, nguwuh

cinta: rêmên, asih

cônta: pinton

conto: pintopinton.

cintantya: ayu, sae, langkung

cantri: cêla, kuciwa, cacad

cintra: cêla

cintraka: sangsara

cantaka: pêksi, cêkaklak

cintaka: pêksi, cêkaklak

cantya: mukti, sae

cintya: ayu, sae, langkung

canasuruh: sêdhah canang, katata mengkolan

candha: pangabaran, têmbung

candhi: candhi, gêdhong

candhu: candhi

cindhe: bangsaning kêkêlingan

cundha: linangkung, wastaning jêmparing

candhani: candhana

cundhuk: cundhuk, têmpuh, panggih, pêthuk, kapanggih, kapêthuk

candhala: bêngis

candhya: candhi, gêdhong, musthika

candhyana: candhana

--- 83 ---

cundhamani: pangabaran, manik linangkung, sêsotya, panah linangkung

cindhaga: tulad, pucang, pudhak, mayang

candhaberawa: pangabaran kala

côndhaberawa: pangabaran kala

candhang: bêbêkalan, dhêdhasar, nadhahi, cêndhêng

cundhang: risak

cinthaka: bilahi

canthang: kêprak

conthong: conthong

caca: rêngat

cucu: suduk, sikut

cacah: cacah, rajang, têdha

cucuh: suduk

cacahan: cacahan

cacah cucah: sawiyah-wiyah

cacanthang: sinom, songkok, kêkêprak

cacak: wawrat, ambah, jajal, pirantos ngrajang sata, wastaning abrahan tênunan

cucuk: cucuk

cicikat: ajar-ajar, gladhi

cucur: pêksi kudhasih, wastaning panganan

cacadan: cacad

cacata: galudhug

cacat: cukat

cicitan: gêgalihan

cacala: lêlayu

cacal: timpal, tatal, colok, bêsèr

cicil: bantu, ulur, thathit

cacap: cacap, ampuh, asrêp, wastaning dêdamêl

cacaya: kumandêl

cacampuri: momori, ngarus-arusi

cicithak: bathuk, têpus

cacanguk: têlik

cor: brabah

cara: tata, pindha, kôntha, pratikêl, lagu, pangucap

cari: ngupados, kônca

caru: tingkah, sidêkah

cira: prayogi

--- 84 ---

ciri: tulis, èstha

cere: kere, bandak, bandak bandarakan

cora: nistha, ngêlèr, jèrèng, anjèrèng

core: rèmèh

cura: ngêlèr, jèrèng, anjèrèng, prayogi

curi: sela, nuruhi, cidra, pandung, culika

curu: urakan

corah: ura, abra, anglèr, misuwur, congkrah

curah: jèrèng, ura, anjèrèng

curih: baribin

cor-acor: brahak-brahok

corah-carih: corak-carèk, corang-caring

curah-curah: ngêlèr-êlèr, anjêjèrèng

curih-curih: bribin- bribin

curah-carih: kabrabean

carana: wadhah, urang-urang mripat, athi-athi, rêrênggan

curna: risak, rêmuk, ajur

curni: rêmêk, lêbur

carancang: wuda

curnita: sirna

cêraca: danawa arahan

caracah: jawah

cêracah: racah, jawah

cara-cara: pindha, pindhapindha-pindha.

cora core pracara: bandak bandarakan

cêrêcêp: cumêprot

caracap: jawah

cêrcêb: trêcêb

cêracab: jawah

cêri: lêthêk

cêre: pisah

cêraca: danawa arahan

cêracah: racah, jawah

cêri-cêri: cêrik-cêrik, lêthêk-lêthêk

cêre cêre: pisah-pisah

car-rya: sêngsêm

car-rye: sêngsêm

coryanjana: gêntho

--- 85 ---

cêrang: kêmprang

cêrang-cêring: kêmprang-kêmprang

carik: corèk, sundêp, cublês

ciruk: jêgongan

corok: sogok

curik: tulis, ukir, lancip, têtabuhan

caraka: utusan

carika: kônca, cèthi, parêkan, para nyai, sadaya-daya, lorodan

carikan: lorodan

carak campur: tarètès

crada: carêmêdan

carita: cariyos

carat: pancuran, mancur

caritan: kacariyosna, kocap

caritara: cariyos

caratan: pancuran

carat warsa: pusêring jawah

curwa: cotho

carwi: wadhah

corapracore: othe othe meme

carya: kônca, rêmên

caryan: kasêngsêm, gawok

caryya: gawok

carma: wacucal

carêm: golong, campuh ing sih

cêrma: wacucal

curma: sirna

crêmih: juwèh

crêmin: pangilon, paèsan, ngilo

carmin: pangilon, paèsan, ngilo

carêmin: pangilon, paèsan, ngilo

carumuka: mêngsah

carampêng: carampang

curiga: dhuwung

carang: carang, êpang

caring: lorèng

carung: tanduk, têmpuh

cirang: sae, bênggêng

cerang: rênggang

corang: ambêsiwit

curing: gêndhing, gêndhèng, gêntha, panjêrit

--- 86 ---

curêng: curêng

carang-caring: lorang-lorèng

corang corang: ambêsiwit

corang-caring: lorang- laring

carangan: sêmpalan

caka: panggung

cika: lalêr

cuka: wêrak

cuki: panci

cuke: panci

cuku: urup

cekoh: ceka, sêngkud ing panêdha

cakra: dêdamêl cakra, idêr, ubêng, songsong, cipta, galindhingan

cakradaksana: wastaning dêdamêl, maliwis

cakarwa: maliwis

cakrawarti: amayu jagat, wêwêngku, pêpayuning jagat

cakrawartya: amayu jagat, wêwêngku, pêpayuning jagat

cakrawaka: pêksi dewata

cakrawati: amayu jagat, wêwêngku, pêpayuning jagat

cakrawatya: amayu jagat, wêwêngku, pêpayuning jagat

cakrawala: langit

cakrabawa: cipta ing ujar

cakrabyuha: gêlar cakra

cukat: rikat

cukit: cukit, tiyang sade traos

cakut: cancut, anggrêgut

caksu: urêng-urêng mripat

coksa: salah kadadosan

caksuh: têluh

caksusrawa: sawêr

cakal: badhe

cakil: canthèlan

cèkèl: cèkèr, rencang pandhita ingkang sampun kawraga

cukul: thukul

cukulan: thukulan

cukêng: kumêd

ceda: cacad, siwah gèsèh

cidra: cilib

cidrasa: silib

cadaka: cadhang

--- 87 ---

cedaka: cacad

codaka: têlik, utusan, panalika

cudaka: têlik, utusan, panalika

codda: mencok

cadama: asor

cèt: towong, kêndhat

cata: manah

cita: manah, cipta, nyipta, budi

ceta: towong, kêndhat

cota: pola

cuta: swara

cuti: tuladha, ucap

cute: wirang, risak

cêt-cêt: cat cut, cat cat

catra: jôntra, cakra, songsong, mayu

catar: songsong

catur: sakawan

citra: warni, tulis

citrani: warni langkung, warninipun

caturan: rêraosan

citraka: sangsara, cilaka

catratra: cakra, songsong

cutaka: risak

catwani: niwasi

catya: mukti, ulat

casa: rampung

cawi: ukir, sawud

cawu: cêkap

cawah: sêla

cawih: ukir

cawêh: dhumpyuk, wadhèh, rêsah

cawuh: dhumpyuk, wadhèh, rêsah

cisênêr: ambêbênêr

cawaca: padhang sangêt

cawiri: ukir-ukiran, lunglungan, ruwit

cuwiri: lunglungan, rawud

cuwêr: curêk

cawêla: sauwat, dedoun

cawêli: sauwat, dedoun

cuwali: kabalik

cèwèng: cènèng

--- 88 ---

cala: têtêp, nêmaha, molah, rêdi, nistha, molah, pindha, saru, kêmu

cali: pirantos, ubrês, pandung

cili: alit

cilu: ciluk

cêla: cacad

cola: sora

coli: kudhi

culi: towok, kudhi, calimut

cêlaina: cacad

calar: nistha

cêlari: sutra cêlari

cêlor: cêmêr, acum, bandrèk

calok: kudhi

caluk: kudhi

cêlêk: sipat mripat, cêlak

cêlêka: sipat mripat, cêlak

colika: kudhi

cêlêkya: sipat mripat, cêlak

calawênthah: rêsah

caluwêd: têtawi, idêr

culawêt: sidhêm, nyidhêm

cêlêp: mêdêl

calimi: cêkap

calomor: calimut

calumpring: anthok, wastaning pangangge

calang: sawang, cadhang, bancang

celung: cupu, sêkar dhadhap

capa: gandhewa

capi: payah

cape: payah

capu: pugag

capi: tampah

cepara: talam

cêpurung: cêpuri, walana

cipta: manah, cipta

capala: sayogi, prayogi, bêndu

capya: payah

cadha: kancing

cêdhis: lêthêk, dharidhis

caja: cipta

caya: sorot, antara

ciya: bingah, giyak

ciya- ciya: bingah-bingah, giyak-giyak

--- 89 ---

ciyaka: kabingahan

ciyak-ciyak: giyak-giyak

canya: sêdya

cama: cêlub

camaha: tanpa aji, camah

camêh: tanpa aji, camah

camana: sêsuci

cumana: sumuci

cumandaka: nêlik

cumundhuk: cumocog, jumujug, kapanggih

cumanthaka: lumangkung, kumaki

cumacad: nacad

cumacala: kumêmu

cêmêr: rêgêd

cumur: cêmêr, rêgêd

camara: kajêng cêmara

camêra: sêgawon

cumuri: acidra

cêmêra: sêgawon

cumarik: sumundêp, cumublês

cumêkêl: nyandhak

cumadaka: acêcadhang

cêmêt: tangsul

cêmêtya: tangsul

cimus: bangsaning timun

cumawuh: dhumumpyuk

camil: gêmbil, kêkapa

camli: bangsaning sutra

cêmil: gêmbil, criwis

cumil: gêmbil, kêkapa

cumèl: nistha

campah: pênggak

campuh: pagut, carêm

campur: awor, têmpur, conthong, rêsah, rukêt

campaka: sêkar campaka, uwit campaka

cêmpurung: cêpuri

cambu: ambêt

cimba: kêcut

cumbu: wangsul

cumbana: sahuwat

cambar: cêmplang

cambur: carub

camburuhan: butajêngan

cimburuwan: butajêngan

cambil: kambil

cambul: camêthi

cambang: godhèg

cambing: kêmba

--- 90 ---

cêmbang: kêcut

cêmbing: jenggot

cumakah: kumêdah

cumangka-cangka: nyênyampahi

cumangkrama: nyanggama, nyangkramani, amêng-amêng

caga: bêbujêngan

cagêr: pathok

cêgir- cêgir: beca-becu

cêguk: busuk

cêb: prot

caba: padhang

cuba: jajal

cibuk: cidhuk

cobolo: bodho

cabya: cabe

cabang: cawang, êpang

catha: prigêl

cêtha: cêtha

cèthi: rencang èstri

cathok: têpang, pênding tanpa pupuk

cethya: cèthi

cathèthèt: kacipir

canga: lombok

conga: cuwa

congah: cuwa

cangak: pêksi cangak

cangkah: canggah

cêngkara: rêksa

cèngkèrèt: cênggèrèt

cangkrama: amêng- amêng

cêngkirang: sidhang

cungkirang: nyungkirang

cangkêd: cukat

cangkul: sangkul

cêngêl: gulu, sirah

cêngêl: cacad, bucu

cangligi: barung

cangli: sulaya

cêngga: rêksa, mungêl

côngga: balilu

canggah: canggah

cênggir: tênggêr

cênggir-cênggir: beca-becu, cacah cucah, tênggêr- tênggêr

canggêd: cangkêd

canggal: tanggêl

canggya: palang

cangêng: gawok

--- 91 ---

cêngêng: gawok

cênge: diwasa

cangungong: dangongok

cangêngan: kagawokan

Ra

ra: sira

ri: ing, kang, saking, ngriku, adhi

rê: sanjata

rah: êrah

rèh: tingkah, guna, samukawis, ubêng, plirik

roh: ubrês

raha: êrah

rahi: rai

rahu: rêmbulan

rèha: tingkah

ruh-aruhan: ajak-ajakan

ruhat: gêsang, nyawa

ruhun: rumiyin, kina

rahanah: nanah

ruhani: ngrumiyini

rahina: raintên

ruhunan: rumiyinan

rahinaya: raintên

rèhning: sarèhning

ruhur: inggil, luhur

ruhara: sasaran, udharan, buyar

rohara: sasaran, udharan, buyar

raharang: awis

rahêk: rêmuk

ruhuda: susah

rahat: tiwas, wados, sikara, nglimput, bênthèt, tatu, rumaos, nyuda

rahuti: ngongoti

rahatan: raos

rahsa: wados, sandi

rahasa: wados, sandi, raos

rahsya: wados, sandi

rahasya: wados, sandi, raos

raup: sêsuci, raup, dhawuh

raup-raup: jumurung

--- 92 ---

rahajêng: prayogi, aluwung, wilujêng

rahayu: wilujêng, sae

rahayya: rahajêng

rahab: nglimput, kangge

ran: wasta

ron: godhong

rana: papaning pêrang, paprangan, pêrang

ranu: toya

rina: rintên, ing kina

rini: wastaning widadari

rinu: linu, lintu

rêna: mangke, bingah

rena: ngalap epah, ambêbarang, ambêbara, biyung, èstri

rênna: mangke, bingah

rênne: bingah

renna: biyung, ambêbara, ngalap epah, ambêbarang, èstri, têturutan, rêmbag

rènni: èstri

ronna: godhong

rênu: tuju, sêngsêm

runna: pakèwêd

rênon: tujon, sêngsêman

rênan: bingah, rêmên

ranca: susah, prihatos, kuwur

rancu: rèncèh

rinca: telad, pindha, sulaya

rancana: godha, gubah, rêngga, sae, rumpaka, rêrênggan, anggubah, anggodha, ngrêngga, ngrumpaka

rêncana: godha, gubah, rêngga, sae, rumpaka, rêrênggan, anggubah, anggodha, ngrêngga, ngrumpaka

rancari: bingung, prihatos

rêncaka: ribêd, susah, barubah

rêncêm: rêmêk, ambidhung, rênyuh, ambadharakên

rancang: ukir

runcung-runcung: runtung-runtung

rancangan: ukir-ukiran, panilan

ranak: ênggèr

rênêk: jurang

--- 93 ---

rênik: krawitan, rawit, suci

randa: srampang

rindi: kawasa, ing pundi

rundak: udrêg

ranadilaga: paprangan

randiyam: gitik

rindang: gorèng

rante: rante, anggit

rinte: nginthil, ngêtut wingking

rantan: raos

runtik: bêndu

rontaka: bêndhe

rontèk: lêlayu

rênêt: aub

runtyaka: sêrik

rantam: tata, gladhi, rancang

rantang: trancangan

rêntêng: susah, ribêd, ruwêd

runus: narik

ranasaba: papaning pêrang, paprangan

renwa: lêbêt

rênêp: sidhum, aub

runup: narik

ranapada: ênggèning pêrang

randhi: sangsam, nyamèh, ranggah, sutra randhi, rêngga

randhu: randhu

rindhu: gonjing, kangên

rêndha: mêndha

rêndhi: antawis

rundhi: undhi

randhêh: randhu

rondhon: godhong

rundhondhe: ngundha-undha, onclang

randhya: randhu

randhyan: godhong

randhing: kêrandhing

rêndhêng: rêndhêng

rindhung: horêg

ranji: kranjang

ranju: borang

rênjah: ngilês

ranjas: risak

ranjap: murak

ranjapan: purakan

rinjing: kranjang, wakul

renya: biyung

runya: wêlas

ranabumi: papaning pêrang

rinang: nandhang

--- 94 ---

runêng: kayungyun

ranangga: paprangan

rananggana: paprangan

ruci: bajang, ringas

racah: êmbês

ricih: jawah riwis-riwis

rucah: ucul

racana: rêngga, sae, ikêt, gubah, anggubah, rêrênggan, ucap

racak: ulêr salêbêting badan

rêcêp: raos

racaba: sae

rara: lare, prawan, kusut

rari: adhi

rare: lare

riri: alon, lili, sarônta

ruri: reka

ruru: rêntah, mêrêm, upados, cênês, mancur, gogrog

ririh: alon

rêrah: upados

rêrêh: lirih, alon, rindhik, upados

rurah: risak, lêbur

ruruh: upados, mancur, jatmika

rèrèhan: sarèh

ruruhunan: rumiyinan

raran: prawan

rurun: rangkus

rêrêncungan: rêreyongan, rêruntungan

ruruncungan: rêruntungan

ruruntik: bêbêndu

raranteyan: têruntunan

rari-rari: arêm-arêm, arih- arih

rare raksaka: panakawan

rare rasiki: wastaning widadari

rurêk: ubrêk, lêbur, rukêt, rupêk, têrak

ruruku: makutha, amakutha

rurukuh: makutha, amakutha

--- 95 ---

rurudik: sêrêng

raradyah: prawan

rarat: alon

rêrêt: sêndhêt

rêratra: pêpêjah

rarat-raratan: alon- alonan

raratyan: rêraton

raras: asri, endah, langên, wêdal, raos, sêngsêm, brôngta, ayu, ngrônta, cipta

riris: jawah

rurus: lurus

rarasuh: sêsakit

rarasuhan: sêsakitan

rarasrum: asri, rêrênggan, langên

raras: karasikan, karêsmèn

rurwa: luntur

rêrêsêp: rêrasuk, rêrêmên

ririwêk: nganglang

rarêp: kumurêb, kurêb

rêrêp: nyipêng, dhêdhêp, surêm, lêrêp, mêndha

rurup: gêntos

rêrêpan: pasipêngan

raraya: lare

rarywan: kèndêl

raryya: lare, ngarêmi

raryyan: kèndêl

rarêm: tata, sarèh, lèrèh, aglar, aring, lirih, ngasor, marêm, aso, rêmên

rêrêm: surêm, marêm, tata, aglar, aring, lirih, sarèh, lêrêm, ngasorakên

rêrêm-rêrêm: rêp rêp sirêp

rêrêmpon: rêrêmukan

raragi: bumbu

roroga: sêsakit

rarab: dhawah, balêdug

rêrêb: dhawah, jawah, grimis, dhêdhêp

rurub: lurub, kêmul

--- 96 ---

rêrêb-rêrêb: mêndhung

raring: èngêt

rêrêng: asri, anggamêng, sêmu, asukêt

rurung: ngêlud

riringa: watawis, dêdugi, ering

rarangkah: pêpagêr

rêrangkah: pêpagêr

rêrêngkêt: rêrênggêt

rarangsawi: ngangrangcawi

riringga: wêwatos

rêrênggi: sônggarunggi, rêrênggêt

rok: têmpur, awor, gulung, rukêt, trajang, srawungan

raka: kakang

rika: punika, ngrika, mangkana, sira, nalika

riku: ngriku

rêke: mangke

reka: tulis, èmpêr, anggit, gambar, golèk

ruka: tatu

ruku: topong, makutha

rukuh: pangangge, makutha, jamang, bukasri, topong, kuluk

rikan: mangkana, nuntên, ing ngriku

rikanang: ingkang

rakran: radèn

rakrya: mas anggèr, sira, mangke, punika, risang

rakryan: mas anggèr, sira, bêndara, radèn, gusti, kyai

rakriyan: radèn

rêka: risak

rukuk: rasukan

rêkan: risakan

rakta: abrit

rêkta: abrit

rukti: rakit

rakit: gêlar

rakêt: cakêt, tapêl, rumasuk, sèdhêt, rakit, marduli, rakêt

rikat: enggal

rakêti: rakêt

rakêtan: kêkasih, prasanakan, têtapêl

--- 97 ---

rikatang: ingkang

raksa: jagi, ngrêksa

riksa: uninga, luhur

rêksa: ngrêksa, uninga

rêksi: pandhita

ruksa: risak, lêbur

rêksa-rêksa: danawa èstri, danawa

raksaka: rumêksa, maringi, pêparing pusaka, tangguh

rêksaka: rumêksa, panêngga, pangrêksa, têngga, santosa

raksakan: rêrêksan

raksaksa: danawa

raksaksi: danawa èstri

raksaksya: danawa

raksasa: danawa

rêksasa: danawa

rêksisidhawakya: pandhita agêng

rakwa: punika, sira, mangke, piyambakipun, abdi

rakwan: radèn

rikapanan: kados pundi

rakya: mangke, sira, punika

rêkya: mangke

rikya: ngriku

rakyan: sira, radèn

rakmi: pangugung

rikma: êmas

rukmi: êmas

rukêm: dhuwêt

rukmakala: gana sêsotya

rakatha: yuyu

rêkatha: yuyu

rikang: ingkang, ing

rada: ragi

radi: tata

roda: galak

radin: bagus, radin, sae, têlas

rêdên: andados

rodra: galak, nêpsu, jêjulukipun Bathara Guru, Hyang Wisesa

rudra: galak, nêpsu, jêjulukipun Bathara Guru, Hyang Wisesa

rudira: êrah

rudraro

--- 98 ---

sastra: jêmparing Côndhaberawa

rudramurti: jêjulukipun Bathara Guru

rudramamurti: jêjulukipun Bathara Kala

rudrabuwana: swarga

rudita: prihatos, bêndu, langkung

ruditagita: rêrêpèn

raditya: srêngenge

radya: nagari

rêdya: nagari, rahajêng

rudya: pêksa, larut

rodamala: wastaning godhong

ridang: sela kumalasa

ridangakas: sela kumalasa, atos

rat: jagat, êjum, radin

rata: reta

rati: rêmbulan, wêwar

rate: radin, reta

rêtu: gègèr, rêngka, horêg, awor, rêngat

rota: galak, kawasa, nglayang, mibêr

ratih: wastaning widadari

ratuh: lumut

rêtuh: buthêk

ratuha: lumut

ratna: èstri, intên, sêsotya, sari, utama

rêtna: èstri, intên, sêsotya, sari, utama

ratan: radinan

rutan: panjatos

ratnawadu: musthikaning èstri

rêtnawadu: musthikaning èstri

ratnapadma: sanjata cundhamani

ratnamani: sanjata cundhamani

ratri: dalu

ratrya: dalu

ratwa: ngratoni

ratya: ratu

rutya: gilap; aswarutya: kapal gilap

rataya: wradin

ratyan: raton

rutyat: cucul

ritêm: mêlês

ratagothaka

--- 99 ---

: reta grêbong

ratibawana: swarga

ratêng: matêng, dalu

ritang: ingkang

ratangga: reta

rês: ajrih, maras, giris, dhawah, wêlas

ros: êros

rasa: raos, pindha, ngraos, wados, karaos, upami, sêsêmon, kados, kêdah, wadhah, raras

rêsi: pandhita, dewa

rêsêh: rokèk

rasuh: sarang, sakêt

rusêh: rosok

rêsni: racikan

rêsindra: pandhita ratu

rês-rês: pêksi kudhasih, ajrih-ajrih, maras-maras, mêmêdosi

rasika: langkung, suci, bêning, rêsik, sêsuci, bingah, sae

rusak: risak, ngrisak

risakan: kiring

rasukan: rasukan, palana, abahan

rasukan kunjara: palana

rêsêksa: danawa

rasêksi: danawa èstri

risaksana: tumuntên

rasêksya: danawa

rusit: pakèwêd, êtuk

rasatala: bumi

rêsi: pandhita

raswa: raos

raswe: raos

rêsiwara: pandhita, pandhita agêng

rêspati: pidêksa, sêdhêngan, pantês

rasmi: asri, adi, rênggan

rêsmi: asri, adi, rênggan

rasmona: pangucap manis, pangucap lirih

rismarini: icaling pêtêng

rêsigana: dewa

rasban: kaluwihan

rastha: makutha

rasthi: alis, sêdya

--- 100 ---

rèsthi: sêdya

risang: sang, ingkang

rwa: kêkalih

rwe: kêkalih, ngriku

rawa: rawi

rawi: srêngenge

riwa: reka

riwe: karingêt

rèwu: èwu

rawuh: dhawah, dhatêng

rêwah: rêbah

rêwêh: rêbah

rawuhi: andhawahi, andhatêngi

rawan: mêndhung, mega

rawana: danawa, wastanipun ratu danawa ing Ngalêngka

rawanda: rondha

rwan-rwan: loron-loron

rwa-rwa: kalih-kalih

rawa-rawa: rawe-rawe, rawi-rawi

riwa-riwa: kintha- kintha, kontha-kontha, cara-cara, undhak-undhakan

rwarwan: kèndêl

rawa-rawan: rawi-rawi

rawa-rawaya: rawe-rawe, rawi-rawi

rêwêk: nyidra, samar, numpêk, lêbur, nukup

ruwêk: kruwêk

rweka: ngriku, kêkalih punika

rawikara: srêngenge

rawud: ngawud

rawat: simpên, ngêmu, sêmu

riwut: ribut, lesus, liwung

ruwat: lêbur, pulih, bucal

rawat-rawat: lamat-lamat, mêmbêk-mêmbêk, sêmu-sêmu

riwat-riwut: siwat-siwut

rawas: wasis

rawis: kumbala, rêngga, kêkitir, umbul, brêngos, rambut, umbul-umbul, gombyok

rawus: kêkês

rawis-rawis: lêlayu

rawisan: kumbalan

rawistha: rawis

ruwastha: ugêl- ugêl

rêwwa: sorang, luntas

rawaja: naga

rawaya: rawe-rawe

rawayi: rawe

--- 101 ---

ruwiya: cariyos

rawayan: sumèlèh

riwayat: pitutur

riwêg: jêjêl, jibêg, tanpa sêla

rawang: mega, mêndhung

rawung: barung

riwung: riwut

rewang: kanthi, kônca

rowang: kanthi, kônca

rowangga: bawera

ralah: asor

ralih: ngalih

ralap: mêndhêt

rilang: sumêlang

rêp: jlêg, jog, pêt, cêp, lap, sirêp, rêrêp

rapa: luwe, cêgah

ripu: mêngsah

rupa: warni

rapah: palang

rapih: lantèh, nglêpèh

rapêh: nglêpèh

rapoh: balisah, sakit, kasakitan

rapuh: balisah, sakit, kasakitan, milalu

rêpah: lirih

ropoh: sangkrah

rupir: pinggir

rêparat: golong

rap-rap: rêp-rêp

ropèk: tiyang agêng awakipun nanging balungipun alit

rupaka: gubah, warni

rêpat: nglêmpak, golong, kumpul, pakumpulan, kumpulan, tata

rupit: supit, gupit, sungil, rumpil

rapus: kêkês

rapwa: awit

rapwan: awit, manawi

rêppa: ajêng

rapaya: kècèr

rodha: kêras

rudha: galak

rudhira: êrah

raja: nagari, ratu, agêng, pantês

raji: aji

--- 102 ---

raje: ratu

rija: taringsilan

riju: lêsu

rêja: sanggama, sae, ayu

rêju: rahajêng

rajah: tulis, ciri, agêng, napsu hawa, kamurkan, pêpenginan

rajah-rajah: carak-carik

rajahadya: rajabrana

rajanara: ratu èstri

rajaniti: lêlêrêsan

rajacêtha: rajawardi

rujar: ujar

rujak: ilês, rujak

rajakaputran: panganggening rajaputra

rajakaputrèn: panganggening rajaputri

rajakaya: gunakaya

rajat: nagari agêng

rajata: bibrah

rujit: cacah, rajang, suwir

rajatadi: rajabrana, sêsotya, rajapèni, mas sêsotya, langkung

rajasa: rêjasa, timaha, pantês, prak ati

rajasunu: rajaputra

rajaswara: kidung, sindhèn

rajaswala: kidung, rajaputri, pasindhèn

rajasyara: kidung, sindhèn

rajwa: nagari

rajawèni: sirah

rajawandha: wragad

rajawali: pêksi rajawali

rajapèni: dandosan kang adi-adi

rajaputra: rajaputra

rajaputri: rajaputri

rajaputraka: rajaputra

rajya: nagari, kadhaton

rajyalpa: sangsara

rajayoga: wêwadhah

rajamanggala: rajamuka, rajaputra, ratu agêng

rujag: rujag

rajang: cacah, rajang, wastaning dêdamêl

rêjang: asanggama, rêncang

--- 103 ---

rêjing: suwèk

rêjêng: rêbat

rêjêngan: rêbatan

rajungan: rajungan

raya: agêng, usung, widadari

rayi: adhi

rayu: ayu

riya: tiyang agêng, ngriku, ngrika, kina

reya: sulaya

reyan: rereyan

riyêk: iyêg

raywan: kèndêl

rayyan: kèndêl

riyêm: lindri, liyêp

riyêm-riyêm: lindri-lindri, liyêp-liyêp

rayung: galagah rayung

riyungan: sêngkoyongan

rênyuh: rêmak, rêmuk, ajur

rênyêk: rêmak

ranyap: lancap

rêm: rêp, surêm, rêrêm

rum: wangi, rêrênggan, ulah, langên, manis, gônda

rama: rama

ramu: bantên

rima: rambut, sima

rimo: sima

rema: rambut

roma: rambut

ruma: wangi, rêrênggan, ulah, langên, manis, gônda

rumi: èstri

rumê: nyaèni

rumu: rambat

rêmêh: mêndhung, surêm

rumuhun: rumiyin

rumahêk: ngrêmuk

rumahat: nyikara, nglimputi, natoni, mados

rumaup: ngraup

rumahab: sumahab, sumasab, ngaubi, dhumawah

ramon: sarah, bantên

rêmên: sênêng

rumuna: makèwêd

--- 104 ---

rumanca: nusahi

ruminca: nelad, mindha

rumancana: nganggit, ngrêngga, anggodha, anggubah, nyaèni

rumêncaka: ngribêdi, nusahi, ambarubahi

rumêncêm: ngrêmêk, rêmêk, arênyuh

rumancang: ngukir

rumanda: nyrampang

rumindang: anggorèng

rumantam: nata, ngrancang, anggladhi

rumindhu: anggonjingakên, ngangênakên

rumandhi: ngrêngga

rumindhung: ngorêgakên

rumanjas: ngrisak

rumacana: ngrêngga, ngikêt, anggubah, nyaèni

ramara: mara

rumara: mara, kumênya

rungmuru: andhawahi

rumiri: alon

rumrah: upados

rumarah: upados, ngrisak

rumurah: ngrisak

rumêrah: ngupados

rumêrêh: ngupados

rumuruh: ngupados

rumarônta: ngraos

rumurêk: nglêbur, ngrukêt, nêrak

rumaras: maras, nglaras, ngraosakên, asri, ngasrèni, nglangên, mêdal

rumurwa: lumuntur

rumarap: lumarap

rumurup: gumantos

rêm-rêm: rêp-rêp

rumrum: pangrungrum

rum-rum: asri, arum-arum

rêm-rêm rêrêm: rêp-rêp sirêp

rumarab: dhumawah, nglarab, lumarap

rumêrêb: dhumawah

rêmuk: rêmuk

rêmêk: rêmuk

rêmak: rêmuk

rumaka: wangun

rumêka: ngrisak

--- 105 ---

rumakêt: nyakêt

rumaksa: jagi, tampi

rumêksa: jagi

rumuksa: ngrisak

rumudya: mêksa, nglarut

ramês: rêmêd, carub, kêrik

rêmus: rêmêk

rumasa: rumaos, kumêdah

rumisi: risi

rumasuh: nyarang, nyakitakên

rumusak: ngrisak

ramêsan: rêmêdan, caruban, kêrikan

rumêsêp: rumasuk, rêmên

rumêwah: ngrêbahakên

rumêwêh: ngrêbahakên

rumawuh: dhumawah

rumuwêk: ngruwêk

rumuwat: ambucal, ngulapi, ngruwat, anggodha, mulihakên, nglêbur, ngrancana

rumawat: nyimpên, ngêmu, asêmu

rumawung: ambarungi

ramal: etangan

rêmpa: risak

rêmpu: rêmuk, bênthèt, tatu

rumêpah: nglirihakên

rêmpuh: rêmêk, rêmuk

ramaparasu: namaning pandhita

rampak: trajang, sarêng

rimpêk: rêmuk, rêmak

rumpêk: risak

rumpuk: sungsun

rompak: begal

rêmpak: rêmêk, risak, sêmpal, bibrah

rumupak: ngrisak, ngrancana, ambibrah

rumpaka: gubah, anggit, nganggit, rênggan

rumpukan: susunan, onte-ontean

rêmpid: têrtib, bênthèt

rimput: kêmput

rumput: sukêt

rimpus: êrut

rampal: wuluh, sungil

rampung: pancas, rantas

rimpung: pincang

rempong: ngontèl

--- 106 ---

rumpung: gowang, sêmpal

ramaja: bajing, mêndhung

rumêja: nyanggama, nyaèni

rumujak: ngilês

rumajaswala: rumajaputri

rumajaputraka: rumajaputra

rumujag: ngrujag

rumêjêng: ngrêbat

rumêjing: nyuwèk

ramya: rame, asri, endah, sae, ayu, rêngga, atut, runtut

ramyan: rame, apantês

ramayana: jêjulukipun Bathara Wisnu, tiyang lêpas, wastaning bathikan

rumênyêk: ngrêmêk

rumumu: rumambat

ruman: wangèn

rumamuni: anulaki

rumamar: arum marbuk

rumêmuk: ngrêmuk

rumamês: ngrêmêd

rumêmpa: ngrisak

rumêmpuh: ngrêmêk, ngrêmuk

rumampaka: nganggit

rumumpêk: ngrisak

rumêmpak: ngrisak, ngrêmêk

rumampak: ngrajang

rumêmbe: sumêmi, apradapa

rumambat: mulêt

rumug: risak, ngrisak

rumêgêp: nyandhak, nyêpêng

rumêgêm: mêngku

rambi: èmpèr

rambu: wangi, pulas

rimba: wana, samar

rimbu: simpên

rêmba: trêsna

rêmbe: sêmi, pradapa

rumbu: sêgêr

rumab: sumlêngêt

rumêb: ngrêrêb, sumingêb

rambah: ngidak, ngilês, malih, lampahan, pangkat, rèmèh

rumbah: jangan

rumabah: ngowêl

rambahan: idêkan, ilêsan, lampahan, pangkatan

--- 107 ---

rambon: wangèn

rimbon: simpênan

rêmbun: ngrêmbaka, andados

rêmbaka: rêmbyung, ngrêmbyung

rambat: pulêt, mulêt

rambut: rambut

rimbit: jodho

rumabat: rumambat

rumêbut: ngirup, ngêmbuli

rambuti: ngremahi

rambêtan: tarubus

rumabasa: ngrisak, motha-motha, nyanggama

rumbaya: nama dhapuring baita

rêmbuyut: kajêng rêmbuyut

rambang: kambang

rumubung: ngrubung

rêmêng: mêndhung, pêtêng

rimang: asmara, susah, sêdhih

rimong: sima

rumênga: mirêng

rumêngêh: mirêng

rumêngên: mirêng

rumangkah: magêri, nyangkrahi, ngropohi, ngacêri, matêsi, maranani

rumangkang: ambrangkang

rumingking: lumampah jinjit

rumêngwa: nikêl, mirêng

rumêngwakên: nikêlakên, mirêngakên

rumingêl: anjungkêlakên

rumaga: ngrêngga, ngrênggani

rumêngga: ngrêngga, ngrênggani

rumênggut: nyêbrak

rumênggêp: nyandhak

rumêngya: mirêng

rumêngêng: mirêng

rêg: rêg, horêg

rug: rêmêg, rêbah, lêbur, risak, tujah, jugrug, tunjang

raga: awak, wadhah, solah

ragi: bumbu

rago: guwa

riga: lungid

rugi: tuna

ruge: tuna

regoh: lumpuh

ragna: ngrogoh

ragana: susah, kasêngsêm ing èstri, umah

--- 108 ---

ragan: upami

raganararas: kasêngsêm ing èstri

ragan-ragan: sêsolahan, mêmantês awak, bêsus-bêsusan, kados-kados

ragèri: ambumboni

rêgurênun: gonjang-gajing

rugrug: rêbah, jugrug, guntur

ragakarana: awak pasaja, awak pantês

ragas: galinggang, candhana, galinggang candhana

ragwa: sêla

rêgêp: candhak, nyandhak

rêgêpi: nyêpêng

rêgêm: wêngku, gêgêm

rigung: rikuh

rigang-rigung: gonjang-ganjing

rigungan: rikuhan

rêb: rêmêng, ngrêgêmêng, timbrêng, rêmêng- rêmêng

rob: banjir

raba: têngara, owêl

rabi: jodho, semah

rabu: uwur

riba: pisungsung, kamelikan

rabah: owêl

rêbah: rêbah

rêbahi: ngrêbahi

rabin: pangeran

rab-rab: waradin

rabda: andados, jêjêl, têdah, wradin

rabat: rambat

rêbut: kêmbul, irup, ngirup, rêbat

rabasa: risak, sanggama, potha-potha

ribwat: riwut

rabya: rabi, maru

robaya: mangke, pantês

rubaya: jangji

ribêng: putêk, ribêt

ratha: bagus

rang: awis, ing

ring: ing, dhatêng, ingkang, wontên ing

rèng: tumpang

rangi: ngêlèr

rangu: gajêg

--- 109 ---

ringa: dugi

rênga: mirêng, kocap

rongo: buron toya alit, gumrêmêt ing toya

rêngu: tikêl, sêdhih, ewa

rêngih: rêngih, pangrêngih, pangrintih, rêrêpi

rêngêh: mirêng, pirêng, rêngês

rungih: lancap

ringih-ringih: rintih-rintih

rêngih-rêngih: rintih-rintih

rangin: dhadhap, tamèng, tamèng dhadhap

rangên: asri

rêngan: asêmu

rêngên: mirêng, pirêng, pirêngna, ulah bawa

rangên-rangên: barubah, putêk

rangu-rangu: gajêg-gajêg, kanggêk-kanggêk

ringa-ringa: dugi- dugi

rangrangcawi: rêrênggan, sawudan, sutra rangrangcawi

rangira: wirang

rangka: griya, kadhaton

ringki: ngriki

rêngka: bênthèt, wênga

rongka: sarung

rungki: rasukan, sikêpan

rêngik: ngrêrintih

rangkah: pagêr, sangkrah, ropoh, warana, awêran, watês

rêngkah: babar

rangkan: griya

rungkad: sol

rêngkêt: runggut

rangkal: griya

rangkêp: rangkêp

rungkamani: mralambangi

rangkang: griya

rêngat: pêcah, pêgat, bênthèt, tikêl, èncêp, bêngkah

ringut: muring-muring, pamuring-muring

ringas: rongèhing polatan

rêngês: rêgês

rèngès: rèntèb

rungsit: angèl

rêngwa: tikêl, rêngu, bêndu, pirêng

--- 110 ---

rangwe-rangwe: ngalih dalu-ngalih dalu

rêngwakên: nikêlakên

ringêl: jungkêl

rungup: ungup, jorong

ringapan: mokhal

rêngya: mirêng, pirêng

rungyan: rungon

rangga: rêngga, êbak, rêrênggan, prabot, pulas, têmbing, lêlawak

ringga: gowok, luwêng, botên têtêp

rêngga: rêngga, êbak, rêrênggan, prabot, pulas, têmbing, lêlawak

rênggi: rênggêt

runggu: palana, grêbong, lêlawak

ranggah: bungkah, brungkah, bragah, sangsam

ringgahan: kandhang

ranggan: lêlawakan, pulasan

rênggut: sêbrak, jambak

ringgit: wayang

rungas: pêrung

runggwa: palana, grêbong, lêlawak

rênggwat: sêbrak, jambak

renggal: rikat

rênggêp: candhang, nyandhak

runggya: palana, grêbong, lêlawak, rêngga

rangu: kanggêk, gajêg

rêngêng: asri, kocap, kapirêng

rênga: kocap, pirêng

rêngi: ngarih-arih

ring-ring: dugi, kintên

rung-rung: sêngsêm, karung-rungan, kasêngsêman

rêngat: bênthèt, pêcah, pêgat, tikêl, èncêp, bêngkah

rêngut: jêngkêrut, urêng

--- 111 ---

Ka

ka: punika, ngrika, mênggah, tingkah, ta, nalika, langkung, ing, mangkana

ki: punika, ngriki, mangke

ke: ngriki

ko: sira

ku: kula, awon, punika

kèh: kathah

koh: lêmbu

kaha: kathah

kai: punika, sigêg

kae: punika

kao: sira

kau: kakên

kahana: balaka, sakathahipun

kihên: punika

kahanan: ênggèn, panggenan

kainan: kêkirangan, kalêpatan

kaênêr: kalêrês

kaendran: kahyanganipun Bathara Endra

kaandimapan: kamokhalan

kahênti: bebas, kabebas

kahêntar: kabegal

kaantyan: kalangkung

kahênting: bebas, kabebas

kahêndhas: katowongan

kahidya: kuciwa

kahidyan: kuciwa

kahuningan: kaucap

kahênêngan: kasusahan, sêdhih, kakèndêlan

kaharana: kacuwan, kasusahan

kaharan: kasêngsêm

kaharsa: karsa

kaharsan: kabingahan

kaharsayan: kabingahan

kaharêp: karsa, cipta

kaharipan: karipan

kaharêpan: karsa

kahargyan: kajèn

kaharangêt: rêngu

--- 112 ---

kuhaka: bêngis, awon, duraka

kait: êpul, têpang

kautangan: kasambutan

kahastaman: kabingahan, karênan

kaiswaran: kaprabon, karaton

kaosmurda: kêthu

kahasêman: lorod, oncat, kalandhêsan

kahawan: kamargèn

kahuwan: kaduwung, kaoncatan

kaawasan: kawaspadan

kauwisan: pungkasan

kahala: kawon, kasor, karisak

kaili: kèli, katêmpah

kuhul: malês

kahalahên: kuwalahên

kahulunan: rencang

kahalintangan: kalangkungan

kahaliwatan: kalangkungan

kahalên: kasakitên

kahalpan: kêkirangan, kalêpatan

kahalpitan: kabêtahan

kailangan: karisakan, kaicalan

kahadha: andhèr

kahidana: kamigilan

hahidhêpkahidhêp. : katingal, kauningan

kyèh: kathah

kahiyan: kasinggihan

kahyuna: karsa

kahyun: karsa

kèhyan: kasinggihan

--- 113 ---

kahyasan: lumuh

kahiyyalan: kangèlan

kahyangan: ênggèn, kadewatan

kahiman: kamegan

kahegaran: kabingahan

kuhagang: kuwagang

kahabalan: kasingsal

kahang: kalêson

kahinginan: mêmengini, menginakên

kahônggya: kapèri

kan: mangkana, ngriku, wontên

kin: punika

kèn: tapih, parentah, prawan

kon: parentah, akèn

kun: ingsun

kana: ngrika, ngriku, karah, rakit

kani: kenging, wontên ing

kane: mila, wêkasan, karana, wontên

kina: kina

kêna: kenging, pasang, dèkèk, tuju, panduk

kêni: kenging

kêno: kenging

kênoh: bêtah, anggung, kuping, singat

kanahan: kaênêngan, kèndêl

kanohan: kabêgjan, kauntungan

kanin: tatu

kanon: ningali, katingal

kanan: têngên, kenging

kèni: napihi

kuna: kèndêl

kanana: sandêr

kananan: nyandêr, sandêran

kaninditan: kaluwihan

kanca: kôncu

kancu: sembong

kancana: êmas

kanican: kanisthan

kuncara: kocap, misuwur, komuk

kêncar: gêbyar, pancorong

--- 114 ---

kêncaran: gêbyaran, pancorongan

kanicalar: kadurjanan

kincip: kuncup

kêncing: turas

kuncang: coba, nglangut

kunira: kunir

kanuruhan: wastaning kalênggahan ing jaman kina: inggih punika kandhuruan

kanirdonan: tanpa damêl

kanirdayan: katungkul

kunarpa: layon

kanirmalan: kasucian

kanuragan: kautaman

kanuragyan: kautaman

kanirbayan: kadhanganan

kinkin: yungyun

kanaka: êmas, kuku

kènkèn: têtapih

kinkinên: yungyunên, kayungyunên

kènkènan: tapihan

kèndêr: kèngêr

kendran: kahyanganipun Bathara Endra

kèndriya: karsa, tingal, katingal, panggalihan, uruting rêdi

kandarang: kêndhangsul

kunadiyan: manawi

kanta: warni

kantu: kalêngêr

kintu: kemawon, amung

konta: dêdamêl konta

kantar: dêdêr, ulad, tamèng

kêntar: kabegal

kentar: katut, kèli

kentir: kèli

kontra: katawis

kêntaran: kabegalan

kantar-kantar: mulad-mulad

kintaka: pudhak

kintaki: sêrat

kintakya: sêrat

--- 115 ---

kintwi: kemawon

kontap: misuwur

kantya: kantos

kanteyan: kantèn

kanityaman: kamulyan

kêntang: kênthang

kontung: angsal bêgja, kaicalan bêgja

kênas: kidang

kênès: kêthèk

kinas: bidhal

kenas: rucat

kaniscayan: pêpêsthèn, kapêsthèn

kanawida: môncawarni

kanalabuta: wêwarnèn danawa

kanêp: kadung, kagagas

kunapa: bangke

kandha: cawi, rawis, gombyok, cariyos

kôndha: caci, bandera, cariyos

kundha: wêwadhah, pôntha, panggenan

kôndhi: kuwêl, kombul, kasok

kandhah: karakêt, kasêsêr, kasor

kandhih: kasêsêr

kêndhih: kasêsêr

kundhah: gumêlar, galasahan

kandhahan: katèmpèlan, kalabêtan

kandhuhan: katèmpèlan, kalabêtan

kêndhuru: wastaning kajêng

kandhuruwan: namaning kalênggahan ing jaman kina

kôndha-kandhah: sanjang-sanjang

kêndhit: kêndhit

kèndhit: katut, kaindhit, kairas, katiwasan, kapupu

kêndhit nayaka: wastaning kêndhit

kôndhawari: pajungutan

kêndhali: pakêm

--- 116 ---

kundhala: rawis, brêngos, bukasri, nyamat, karanthil, cêplok

kanêdhapan: katêragan

kandhêm: amblês

kandhêg: kandhêg

kêndhung: tundha

kêndhêng: ganthêng, tangsuling gandhewa

kendhang: kèli

kondhang: kocap, andêl-andêl

konjana: susah

kunjana: susah

kunjara: gajah

kanjat: jajag, gadug

kônjêm: karungkêb, sumungkêm

kanya: kenging, prawan

kunya: godha

kanaya: musthika

kanayan: musthikan

kanyaka: êmas, èstri, dewa èstri, widadari

kanyita: rikat

kanyut: kèli, linarung

kaniyatan: kayaktosan

kanayapura: musthikaning èstri

kanyagan: dagangan

kannya: kenging, èstri, prawan

kênnya: prawan

kènnya: tapih, tapihipun

kannyaka: èstri, êmas

kanimpunan: kawicaksanan, kaluwihan

kanigara: wastaning sêkar

kanugrahan: pêparing

kantha: warni, gulu

kanthi: rowang

kintha: cara

kôntha: warni, gulu

kunthara: nglêngkara, rêreka, pratingkah

kintha-kintha: cara-cara

kentha-kentha: cara-cara

kinthung: klowongan

kanang: ingkang, ing

--- 117 ---

kinang: gantèn

kênang: kenging

kêning: alis

konêng: kobêr

kunang: kalayan, punika, sigêg, sarta, konang

kuning: kuning

kunêng: sigêg, mangkana, sarta

kuning warniningsih: kuning sêmu ijêm

kace: sondhèr, sondhèr mawi gombyok

koce: sondhèr

kuca: paring

kucah: paring, kècèr, pêparing, kacèran

kacintan: karêmênan

kacacap: bleko

kucur: êcur, pancur, mancur, grobyos

kacurèn: kapandungan

kucuran: pancuran

kucurran: pancuran

kacaryan: kasêngsêm, kagawokan

kacuriyan: kapandungan

kacok: kaduk, kasok

kocika: pajalêran

kêcit: kêsit

kucêt: pucat

kociwa: cuwa

kocawêli: kocak-kacik gumilang

kucwap: lêpas

kêcap: sompil, kêcapi

kêcapi: salukat

kêcape: sêntul

kucup: lêpas

kacêpuri: pagêr salêbêting bètèng

kêcatan: ngucap

kacapya: kêcapi

kucêm: pucat, surêm

kacêmba: kêcut

kucumbi: rakit, kêmbar, kêmbaran, garwa

kacêmbang: kêcut

kacêtha: kocap

kacêthikan: konangan

kacang: kacang

kacung: kulup

--- 118 ---

kara: prakawis, padhang, ênggèn, barang, kumutug, lêgi, colok

kari: kantun, wingking, mêkasi, tangan, kasor, mênggah

karo: kalih

kira: cipta, kintên

kiri: gêlar, bela, turut

kire: tata, gêlar

kêru: buthêk

keri: kiwa

kura: kura, kuthah

kuru: kêra, waspaos, kurawa, têgalkuru

krah: tukar

karah: gêlang

karuh: wanuh

kirih: tata-tata

kerah: karsa

kurah: kuthah, gubras

kurih: kirang

karuhun: rumiyin, punapadene, kina, pradapa

karuhuna: pradapa

krih-krih: jêrit-jêrit

karahatan: kataton

karehanyar: bayangkari

karna: kuping, singat

karni: kuping, singat

karnu: kuping

krana: sabab, sipat, awit, murub, pasaja, pantês, mila

kirna: sakathahipun, sadasa wurda, tata, gumêlar, kathah

kirne: sakathahipun

kêrna: kuping, singat

krêna: kuping, singat

karun: punapadene

kurên: jodho

karana: sabab, sipat, awit, murub, pasaja, pantês, mila

karuna: nangis

kirana: rêmbulan, sorot

karonasmara: sacumbana

karênan: bingah

kurênan: jodhon

karêncakan: karêntêngan

--- 119 ---

karnikara: wastaning sêkar

kurên-kurênan: jodhon-jodhon

krêndar: sungsum

kuranta: sêkar kapurônta

kurunata: ratuning Kurawa

karantan: karaos

karonsih: sacumbana

karnasula: gêtapan, nangèkakên kuping

karonlulut: sacumbana

kurandha: danawa

krêndha: rimbagan, kandhaga, karanthil, namaning pêksi

kuranji: kuranji, asêm

karonjiwa: sacumbana

kuranjya: kuranji, asêm

kurinjêm: asêm

karanjingan: katèmpèlan

karunya: wêlas

karunyan: kawêlasan

karaca: kijing

kêrcik: kumricik

krêcuk: krocok

kurcat: palêsat

kurcyat: palêsat

karir: sadaya

krura: galak, pêksa

kêrah-kêrèh: kêdhah-kêdhèh, jêlah-jêlih, cêrik-cêrik

kararan: kaprawanan, prawan, kasakitên

karurun: karangkus

kruraca: galak sangêt

kêras: bantêr

kararas: kêlaras

kararastiris: blarak

kêras: sandêr

karrya: kantun

kroraya: galak

kruraya: galak

kêrab: laron, kêbul, grudug

karirangga: rêrênggan

karirêngga: rêrênggan

karerêngga: rêrênggan

--- 120 ---

krak: rame, gègèr, otêr, bantêr sêru

karku: wani

kruk: pêlatuk

korak: kocap

kurakah: tiyang jagal

kur-kur: uwur -uwur

kêr-kêr: ason-ason

kira-kira: dêdugi, paekan, pangupaya

kira-kire: dêdugi

kur-kura: kura

kira-kiraya: dêdugi

karaktan: sarimbitan

karokos: anggras, êkul

kuruksetra: Têgalkuru

kurakala: môngsa pêrang

kurakula: Kurawa

kurukula: Kurawa

kurakeyan: nama dhapuring baita

kirda: usah, ulah karasmèn

kroda: galak, bêndu

krêdana: pangganjar

korud urudan: kalonglongan

kidya: ulah, ulah karasmèn

kêrdyat: kagèt

krêdyat: kagèt

kurdyat: kagèt

krit: damêl, ulah, kadamêl

karta: rahajêng, pangirid, angsal, tutup, prigêl, pakantuk, rêngga

karti: padamêlan, damêl

krêta: rahajêng, angsal, tulus, prigêl, pakantuk, rêngga

krêti: damêl, ulah, pandamêl

kirti: damêl, pandamêl

kirat: sorot

kurita: rante, oyod

kariti: sêmut

kerut: katut

kerata: pêncar, pirit, pêthèk

krêtana: jêmparing

--- 121 ---

kêrtarta: putus, kaputusan, kawasa

krêtarta: putus, kaputusan, kawasa

kratarta: kuwat

kêrtuk: gutuk

kartika: lintang

krêta-krêtya: rêngga-rênggan

krêtisara: pikêkah, pandamêling pêrang

krêtisampeka: paekan

krêtawan: kasugihan

kartawaran: pamulangan

krêtawaran: pamulangan

kartala: timbul, wastaning dêdamêl

krêtala: timbul, wastaning dêdamêl

kêrtala: timbul, wastaning dêdamêl

kratalasa: bulus

kartya: damêl

kirtya: damêl

kratya: damêl

krêtya: damêl, rêngga

karatyan: karaton

kratyarta: kuwat

karatyak: tracak

krêtiyasa: pandamêl, tiyang lumampah ing damêl, priyantun

krêtayasa: nate, têtindhihing pêrang

krêtyawan: kaluwihan

krêtyaman: kasaenan

krêtaman: kasaenan

kartaga: têguh

krêtêb: singsêt, grubyug

kras: bantêr, dêrês

kris: dhuwung

karas: papaning sêrat, kothak, papan, gambar

karês: balur

kiris: asri, sae

kêras: bantêr, dêrês

koras: kalok

kuras: rêsik

kuris: cukur

kurus: kêra

karsa: ajêng

karisa: linu, êmar, ngêthok

korasa: kalok

kurasa: kuras

karasah: srasah

--- 122 ---

krêsna: cêmêng, dintên wage, sontên

karsana: bingah

krêsnadasami: tanggal kaping sadasa

krêsnapaksa: tanggal kaping pitulas

karêsrês: kalindhas, kawus, pajalêran, katog, mêmêdi, kawuron

karasikan: kasucian, kabingahan, sacumbana, pangrungrum, kasukan

kuruswa: pangruwating papacintraka

karasula: lêlandhêp

karwa: kalih pisan, kêkalih, kalihan

korawa: Kurawa

kurawa: Kurawa

karwan: karon

karwana: karon, wêlas

kurawendra: ratuning Kurawa

karawitan;: lêlêmêsan, lêlungidan

kurawèswara: ratuning Kurawa

karawistha: rênggan, karanthil

karwwa: kalih pisan

kriwêl: kroncong

karwong: kampil

kral: kêdah, rosa, bantêr; kral-kral: kêdah-kêdah

karula: garudha

kralganaka: kumêdah-kêdah

krêp: jêjêl, kêrêp, tanpa sêla, kandêl

krêpana: jêjêl

krupara: galak

krêpuk: pokah

kurupati: ratuning Kurawa

kardha: kalangkung, kalohloh, kalojok, kapêncil, pêksi bayan

kêrdha: rimbagan, cucuk

kirdha: ulah karêsmèn

kridha: ulah, solah, damêl, lêlungid

krêdha: rimbagan

krodha: nêpsu, kêras

kridhasara: ulah dêdamêl

kridhastra: ulah dêdamêl

--- 123 ---

karja: damêl

krajya: damêl

karya: damêl, pandamêl, adamêl

kriya: damêl

kroya: waringin

kruyu: kaluruk

ka-rya: kantun, kalih pisan

karuyu: kaluruk

kuruyu: kaluruk

kuruya: Têgalkuru

kryan: ngambar

karyana: kantunan

karyya: kantun, damêl

kram: kasêngsêm, kèrêm, karêm, sandêr, ajêg

krum: bulus, pênyu

karma: tata, basa, cipta, mantun, tata krama

krama: tata, atur, enggal, karsa, nuntên, têmbung, jajar, sêmbah, nyêmbah, tingkah, patrap

kramu: wadhag, agal

krini: wôngsa, ulêr

kirmi: kuthah

kurma: bulus, pênyu

kuruma: kruma

karêm: kèrêm, anggoling

kirim: titip, kintun

kramun: grimis

kramaniti: têmbung têmên, tata lêrês

kramika: ulêr

kramakala: tatkala

karamas: muyêk, jamas

kurmawatara: warni bulus

krumya: bulus, pênyu

krama: srawungan, gumêbyar, tata-tata

kiriman: titipan, kintunan, pakintun

krimibat: sanak, batih

kurug: kalung

keragan: kayungyun, kalimputan, kaprigêlan

keragyan: kayungyun, kalimputan, kaprigêlan

karugan: karisakan

koragang: waragang

karaba: srêngenge, kêbul

karuban: karoban

--- 124 ---

karabasan: karisakan

karang: karang, sela, parang, ênggèn, badhe

karing: ngisis

karung: bagor

kêrang: garan

kering: ering

kerang: wirang

kurang: kirang

kurung: sêngkêr, kobo

karungrungan: kedanan

karêngês: pangêrês

karangwo: karatoya

karêngwakên: mirêngakên

karanglakên: kalirên

karangliman: karang dhapur gajah

karangdho: tundha kalih

karangboga: wasta dhapuring pangangge, wastaning karangan sêgantên

karêngêng: kalok, misuwur, kapirêng

kurangan: katunan

kerangan: kawirangan

karêngan: calon, dadakan

karangan: parang

kerang-erang: kaesi-esi

karangulu: kajang sirah

kaka: kakang, parêkan, gagak, laki

kaki: suku, wayah, sulasih, anggèr

kako: atos

kaku: kakên

kiki: parêkan

kokih: ebah, kontal, kaungsêd

kikicangan: nama dhapur baita

kakan-kakan: kakang-kakangan

kakèndriyan: katawis

kakantaran: dêdêr- dêdêran

kakandha: lêlayu, bandera, cêcawi

kakondha: lêlayu, bandera, cêcawi

kokondhe: gêgêlung

kukunang: kokonang

--- 125 ---

kakace: sêsondhèr, sondhèr mawi gombyok

kukucur: pêpancur, pêpancuran

kakociwa: cuwa

kakar: kumêd

kêkêr: ajrih, simpên, ulêng

kikiri: gêgêlar, bêbela, têturut

kukur: ngusap

kakram: kêkêran, pingitan, ajrihan, simpênan

kêkran: kêkêran, pingitan, ajrihan, simpênan

kakarunyan: kawêlasan

kakrêcik: krêcêk

kakrar: kadugi

kêkêran: ulêng-ulêngan, simpênan, ajrihan

kakartala: têguh timbul

kakarêtug: kawantu-wantu

kakarja: timbang

kakarsana: bingah, triwikrama, berag

kakrêpuk: kasompok

kakêrapan: sêsandèran

kakriyyam: kêkintun

kokorab: nama dhapuring baita

kakarêng: kadadak

kakaka: parêkan

kaka-kaka: parêkan, para nyai

kiki-kiki: parêkan

kukud: gulung, bibar, ngringkês

kukut: larut, gulung

kikitir: têtêngêr, têtunggul, panantang

kakatêran: dharodhogan

kakêtêran: kamikêkêsên, kamigirisên

kakatang: sukêt

kakas: kakên

kikis: pagêr, pinggir

kêkês: lunas

kukus: kukus

kaksana: sanalika

kikisik: gêgisik

--- 126 ---

kakesal: kagirisan

kakawan: pawongan

kakawin: kêkidung, kawi, rêrêpi, kaluwihan

kakêl: kahan, bêtah

kokila: pêksi

kukila: pêksi

kukulan: rêrencangan

kakulêdan: kadalon

kêkuluyu: kaluruk

kakulêman: kadalon

kêkêling: susah

kakap: gana, musthika

kakapa: ulês, lurub, larab, sasab

kokap: mega

kukap: kajêng kukap, kukus

kukupan: kukupan

kokojor: kêkuwu, bètèng mubêng

kukya: kuku

kakyan: kadigdayan

kakyat: têguh

kakaywan: kêkajêngan

kakayyan: kêkajêngan

kakayang: dêdèngkèk

kêkênyar: sêsorot

kakithya: kasaru

kakothyan: katikêl sapêthi

kakang: sadhèrèk sêpuh jalêr

kakung: kakang, jalêr

kakingkingan: kasusahan

kakingan: kasatan

kada: kunthing

kadi: kados

kêda: pêksa

keda: karsa

koda: kapal

kuda: kapal

kêdah: pêksa, kêdah

kêdêh: pêksa, kêdah

kedah: solah

kadohan: katêbihan

kadahat: kasangêtên

kaduhwang: kaduwung

kudon: dêrdah, kêdah

kadar: kintên, kêdah, jamak

kudur: pambêngan

kadiran: kapurunan

--- 127 ---

kadurnimitan: panêngêran awon

kadaridran: kanisthan, kamlaratan

kadardyan: katrêsnan, kêkasih

kadrêdyan: katrêsnan, kêkasih

kadurus: kalajêng, kadlurung, kalangkung, kalojok, katalanjur

kadursilan: solah awon

kadrawasan: katiwasan, karisakan

kadurlaksanan: dalajat awon, lampah awon

kadurlaban: kabêgjan awon

kadarpa: kadêrêng, kalangkung, Bathara Kamajaya

kadarpan: kadêrêng, kasêrêng

kadrêpan: kadêrêng, kasêrêng

kadrêdha: kasihan

kadarajyan: kaluhuran

kaduryasan: pandamêl awon

kadram: kalêbêt

kadarman: kasaenan

kadurbalan: kacilakan

kèdêk: kèlês

kudaka: kapal

kadadin: kadadosan

kadadran: kadadosan

kadadyan: kadadosan

kadudyan: arêbat, kadudon

kadudung: kalantur

kidat: kêdhap, sêmpal

kaditan: kaluwihan

kaditya: srêngenge

kudasrênggara: kapal sagêd

kadasaguna: rinoban tikêl sadasa

kudasthra: kapal

kudèsthra: kapal

kadwa: pêksa

kêdwa: kêdah

kêdwar: kandhi

kêdwa-kêdwan: wawan-wawan

kadewatan: kahiyangan

kadiwyan: kaluwihan

--- 128 ---

kêdal: molah, kêlab, wêdal, solah, ilês, ngilês

kidul: kidul

kadalurung: kalajêng, kalayu

kadêlam: kalêbêt

kadya: kados

kêdya: pêksa, kêdah

kadaya: paekan

kadayan: kakuwatan, karosan

kadeyan: kadang nak-sanak, misan

kidyat: narik

kadaman: kanisthan

kadibyan: kaluwihan

kadang: sadhèrèk, èngêt

kidang: kidang

kidung: pralambang, rêrêpi, rêrêpèn

kadang wandawa: sanak sadhèrèk

kata: cariyos, ucap, pangucap

kati: wawrat

katê: karsa

katu: katu

kita: sira

kitu: sorot

ketu: bêbaku, bandera

kuta: pangangge, makutha, kitha

kutu: tuma

katêhang: kaduwung

katên: karsa, sêdya

katana: jêmparing

ketana: towong

katona: katingal

katon: katingal

katonan: katingal

katunan: kêkirangan

katênèn: karêpèn

kantoran: katog, kasatan

katindhih: katindhih

katênyan: karêpèn

katucan: kanisthan

koncat: langkung rosa

katar: tamèng, ulad

katèr: tambir

katur: gontor

kêtar: gumêtêr

--- 129 ---

kêtêr: ajrih, gêtêr, rêngih, pangrêngih

kitri: têtanêman

kêtur: candhana

kutêr: putêr

kutur: gontor

katara: katingal, kasangêtên, sumorot, katawis, lêlêmbat, sêru, sora

kotara: ing lèr

katoran: kasatan

katarunan: kabodhon, kaênèman

kitiran: pêksi prêkutut, kitêran

kètrèk: kacandhêt

kêtêr-kêtêr: rêngêng- rêngêng, rêngih-rêngih, ajrih-ajrih

katar-katar: mulad-mulad

kêtarda: kalangkung

katuridan: kasêngsêm, kasusahan, kawêlasan, kasmaran

katarta: putus

kitarta: baud

katarton: katongton

katara-tara: kalangkung-langkung, katingalan, kagila-gila, sumorot-sorot

katartuwan: kalastantunan

katrêsnan: katrêsnan

katrêsan: giris, ajrih, kajrihan

katurwan: katilêman

katriwandhan: katiwasan

kataragal: katriwal, kaparucut

katêragal: katriwal, kaparucut

--- 130 ---

katêrangan: kaputusan, kapadhangan, katêndhagan

katêka: dumugi

katêka-têkan: purug-pinurug

kêtêkêtêg: kêkêtêg

katiksnan: katênan, kasorotan, katisnan, kawêlas asih

katuduhan: kadhawuhan

katut: pasrah

kêtêt: kêjot

katitih: kalindhih, katindhih, katumpakan

katitihan: kalindhih, katêpi, katumpakan, katumpangan, kadhawahan

katutur: kèngêtan, sanjang, karaos, kacipta, katut wingking

katuturan: kèngêtan, katut wingking

kotus: kautus

katuwon: kayaktosan, katêlasan, kalingane

katwara: danawa

katiwang: katebang, katiwar, kalunta

katwangi: mawuhi, misesani

katwangan: wawuhan, wisesan

katala: katiwasan

katula: traju, timbangan, tandhingan, katimbang, katandhing

katêlah: kangge, kasampunan

katalika: nalika, konangan, ingikêt punika

katulusan: kalastantunan

katalya: kacandhêt

katalêyêh: kasliyo

katalyan: kawilêt

katuluyan: kakênan, kapanjingan, kenging

katulung: kalajêng

--- 131 ---

katapakan: kêkèsèd

katujon: kêkasih

katya: wawrat, kati

katyan: katingal

katayan: kaicalan

katyêng: ajrih

katama: kenging

katêmu: kapanggih

kotama: utama, kautaman

kataman: kakênan, kapanjingan

kotaman: kautaman

katamarti: kojah

katamêrti: kojah

katamapi: utawi

katampwan: kaupadamêl

katêmya: pakantuk, kapanggih

katambêhan: kêkilapan

katêmbihan: katêmbèn

katumangga: sirah

katumôngga: sirah

katga: dhuwung

katiga: môngsa katiga, katiga

kêtêg: solah, sêgu, kêtêg

kêtug: gêlap, jêgur, gadhug

kutug: lêbu

kêtêg-kêtêg: solah-solah, sêgu-sêgu, ambombrong, brewa-brewo, kêtêg- kêtêg

katgaya: dhuwung

katiban: dhawah

katbuta: kados danawa, anggêgilani, kalangkung, langkung agêng

kotbuta: kados danawa, anggêgilani, kalangkung, langkung agêng

kêtêbwana: wana tarataban

katang: sukêt

ketang: kilang

katang-katang: sukêt

katongton: katingal

--- 132 ---

katingêt-ingêtan: katongtonên

katanggêlêm: kabalabag

katinggyan: kaluhuran

katinggiyan: kaluhuran

kas: bantêr, akas, angrês

kasa: langit

kasi: wêlas, kuku, kawula

kasu: kalangkung

kisi: kancing gêlung

kesa: kawisesa, kogêl

kosa: kuwat, agêm, prajurit, kosawahana, agêm titihan

kusa: ambung, kêpyur

kasah: pisah, kapisah, konus

kasih: wêlas, sih, kêkasih

kusuh: krusuk

kasihi: asih

kasihan: kawêlasan, pasihan, wêlas, sih, kawêlas asih

kasihapap: kawêlas asih

kasiharêp: kawêlas asih

kasana: rikat, apuntên, tumuntên, nuntên, ênggèn

kasana: ngrika, nalika, tunggil ênggèn

kasini: ngriki

kusana: panggenan awon

kasanan: kanggenan

kasenanatan: kasenapatèn

kasindran: kacidran

kasenadipan: kasenapatèn

kasantikan: kadhanganan

kasantyan: katêmênan

kasênyan: kaungkulan, kasorotan

kasintung: kasliyung

kascaryan: kagawokan

kascarywan: kagawokan

kasrê: kasrah

kêsar: kêpyur, taratabing manah

kusêr: pusêr

--- 133 ---

kusur: kintên, budi

kusara: tètès, êbun, tapa

kusare: êbun

kosara: êbun

kasuran: kapurunan

kasiran: kabingahan

kasir-kasir: rawe-rawe, bingah-bingah, têtêngêr

kasarusubên: katlusubên

kasrêpan: ngloko, kaasrêpan

kasarjwan: kasênêngan

kasryayan: kaprabon

kasriyan: kaprabon

kasêrêng: kabrangas

kisik: krêsêk

kusika: anjalêbut, lêbu

kasokan: kasusahan

kasêkan: kasusahan

kisik-kisik: gêgisik, kêkisik

kasaktin: kasaktèn

kasaktiyan: kasaktèn

kaskas: bantêbantêr.

kaskawa: kuwat

kaskaya: kuwat

kaskayani: nguwati

kasakthika: pinathi

kasida: lastantun, kalastantunan

kasidi: kalêrês

kasidan: kalastantunan, katulusan, kalêpasan

kasudran: kanisthan, kamlaratan

kasudarman: kasaenan

kasidêkung: kasliyo

kasidya: tulus

kasidyan: kalastantunan, katulusan, kalêpasan

kasidiyan: kalêrêsan

kasudaman: kanisthan

kasudibyan: kaluwihan

kasut: tilêm, surung, awor, carub

kusut: ajrih, anjalêbud, ngusut, lugas

kastura: kawêlas asih

kasturi: wastaning bêbujêngan

--- 134 ---

kasturya: kasturi, wastaning bêbujêngan

kasatriya: satriya

kasatriyan: kasatriyan

kasatika: tutut

kastawa: sêmbah, bêkti, puji, kapuji

kasutapan: ulah tapa, tapa linangkung

kasitipati: ratu

kasatyan: katêmênan

kasatmata: katingal

kasusa: misuwur

kesis: ngisis

kèsès: kasilak

kasusra: misuwur

kasusilan: kalakuan sae

kakasya: kêkasih

kasisthayan: kasêdyan

kaswa: kapatos, kagujêng

kiswa: gêlung, rambut

kèswa: gêlung, rambut

koswa: pangangge, prabot

kuswa: ambung, ngambu, sarasah, angge, pangangge, rêngga, ngingsêp, rêmên

kosawa: prabot

kesawa: jêjulukipun Bathara Wisnu

kiswan: gêgêlungan

kèswan: gêgêlungan

kuswan: anggèn-anggèn, ambungan

kuswara: êbun, kasêbut

kaswargan: kaswargan

kiswaka: samudana

kaswada: kalong

kasewakan: pasuwitan

kaswasih: sih, kawêlas asih, rêrêpèn

kuswala: prigêl

kiswapa: pangku

kiswapu: pangku

kasuwayan: kadangon

kusala: solah, pêlêng

kasalahan: kalêpatan

kasêlêyêh: bilahi

kasulayah: kalumah, kèngsêr

--- 135 ---

kasalimur: kalimput

kasiluman: kawêritan

kasilêb: kasamaran, kacidra, kalimpe

kasap: angrês

kusup: lungse

kasèp: lungse

kisapu: pangku, pinangku

kosipa: dhumawah

kasêpêr-sêpêr: asring kèndêl

kasuptan: katilêman

kisapwa: pangku, pinangku

kasidhan: karaharjan

kasujanan: kaluwihan

kasujikan: kasantosan

kasujiyan: kasucian

kasya: ngambung, pangangge, sadaya, lawan

kasiyan: wêlasan, kawêlas asih

kesyari: gêlung

kusyara: êbun

kasyak: kasok

kasyas: katu

kasyasih: asih wêlas

kasyugên: katlumubên

kasyang: tilar

kosyang: kothong

kasunyatan: kapandhitan, tapa linangkung

kisma: siti

kusuma: sêkar

kasamohan: pasamuan

kusuman: sêsêkaran

kasmaran: kasêngsêman

kusumawicitra: wastaning sêkar kawi, sêkar linangkung ing warni

kasmala: sangsara, mêmala, rêrêgêd, sêsakit

kasimparan: katêbihan

kasampatan: kasampurnan

kasumba: sêkaran, sêkar pulu

kasumbaga: misuwur

kasumbagan: pangasihan

kasumbung: misuwur

kasêgan: kasusahan

kasugatin: kamulyan

--- 136 ---

kasub: misuwur

kasoban: kabingahan

kasèbêt: kakênan, katêmpuh

kasubaga: kalok, kawartos, misuwur

kastha: wolung prakawis

kistha: ukêl, gêlung

kustha: prabot

kasthawa: panyêmbah

kisthawa: panyana

kasung: katur

kusung-kusung: karaya-raya, ngaya-aya

kasungkawan: kasusahan

kasangsaya: pirantos, kabilaèn

kasangsayan: kasusahan

kasinggyan: kaluhuran, kasinggihan

kasinggiyan: kaluhuran, kasinggihan

kasongan: kaungkulan, auban

kwa: sira, kula

kwi: ingsun

kawa: bathang, mangu, gajêg

kawi: langkung, bathang, kaluwihan, pujôngga

kawo: kasampe

kawê: katawis

kwèh: kathah

kawih: langkung

kawêh: èwêd, pakèwêd

kawuh: kaduk

kewuh: pakèwêd

kèwêhan: kèwêdan

kwi: kula

kwan: mangkana, akèn

kwana: swarga

kawan: kanthi

kawin: kawi, kampil, sacumbana

kawuni: kocap, kasimpên

kawèni: kuwèni

kiwan: kiwa

kowên: sira

kawanin: kapurunan

kuwanin: kapurunan

kawênan: kasor, kawisesa, kasoran, kawon, keguh

--- 137 ---

kawanda: gêmbung

kawindu: kalangkung

kuwônda: bathang, gêmbung

kawindra: pujôngga

kawuntên: kawula, cèthi

kawêntar: kawêdhar, kasuwur

kawuntat: kantun, kawêngkêr

kawantus: kabêntus

kawandha: gêmbung

kawaca: makutha, pangangge, rasukan, jamang, prabot, kaange, kasanggama

kwara: kori

kawiri: kabincih

kawuri: kantun, kawêngkêr

kowara: kocap

kuwara: kori, ucap, êbak

kewran: kèwêdan

kawiran: kaprajuritan

kawurya: kawingking

kawrêksan: kêkajêngan

kawraksan: kêkajêngan

kawêrdan: kasêpuhên

kawiradya: pujôngga

kawrat: kawrat

kawirêja: pujôngga

kawiryan: kamuktèn, kaluhuran

kawuryan: katingal, kawêdharan, kawêdhar

kawiryawan: kamuktèn, kaluhuran

kawiryyan: kamuktèn, kaluhuran

kawuryyan: katilasan, kêkantunan

kawiryyawan: kamuktèn, kamulyan

kawiragan: kasêngsêm

kawiragyan: kasêngsêm

kaweragyan: kasêngsêm, karakêtan, kawêwahan, kalimput

kawarêngên: katawis

kwaki: ngêbêki, mradini, ambalabari

kawak: ijèn

kawikun: kapandhitan

--- 138 ---

kawaktan: kocap

kawêkas: têmah, têmahan, katêpahan, wasana, karampungan, winêling, winêkasan, luwang, katilar

kawa-kawa: mangu-mangu, gajêg-gajêg

kawikyat: kawiyak

kawadi: rahsa

kawidi: kaungkulan, kalêrês, kaidèn

kawadaka: kacêthikan, kacirèn, kacacad

kawêdaka: kacêthikan, kacirèn, kacacad

kawaddha: katawis

kawidiyan: kalimpadan, kawignyan

kawidagdan: kalimpadan, kawignyan

kawidigdan: kaalingan

kawidigdayan: karosan, kasaktèn

kwat: lajêr

kawot: kawrat

kawas: ajrih, giris, kawus

kawês: ajrih, giris, kawus, kanji

kawasa: pangawasa, sagêd, wênang, rinisak, kawisesa

kawase: kawasa, sagêd, wênang

kawasani: ngawasani

kawista: kawista

kawistara: katawis

kawastara: katawis

kawisan: karampungan

kawusan: karampungan

kawasisthan: kawicaksanan

kawiswara: pujôngga, jêjulukipun panêngahing Pandhawa

kawisaya: kapencut

kawisayan: pakarêman

kawismaya: katingal, kasêngsêm, gawok

kawistha: kawista

kawawa: kuwat, kuwawi, kabêkta, kaangge

kawiwara: pandhita

kuwawal: kuwawi, kapalang

kawwang: mêrak

--- 139 ---

kiwul: ambangun, bantên, malês

kawalu: kawangsul

kawula: kawula, rencang

kewala: kemawon

kawêlak: kuwalat, kapêlak

kawilêt: kacangkol, kapulêt

kawilut: kagubêd

kawlas arêp: kawêlas asih

kawêlas hyun: kawêlas asih

kawêlasên: kamiwêlasên

kawêlas arsa: kawêlas asih

kawaluy: kawangsul

kawaluyi: kawangsul

kawaluyan: kasarasan

kawadi: rahsa, wêwados

kawêdhar: kalingkab

kawêdhêng: kodhêng

kawêdhêngên: kawangkungên, kodhêngên

kawaji: karaos, karantan

kawijayan: ngungkuli unggul, kaunggulan, kamênangan, kaluhuran, kasaktèn

kewyan: kèwêdan

kawyangan: katiyangan

kawamang: cêmplang

kawogan: katêmpah

kawigaran: kabigaran, kabingahan, kaberagan

kawugyat: kapêngkê

kawêgagêne: kasêkêlên

kawaba: kuwagang

kawibawan: kamuktèn, kaungkulan

kawathi: rahsa, wados

kawang: bêndung

kuwong: mêrak

kuwung: mêrak, sorot, asri, palêngkung

kawanguran: kacêlik, konangan

kuwung-kuwung: kaluwung

kawangsi: ngantos

kawangsya: ngantos

kawingwrinan: kajrihan

kuwangwang: pêpalang, rêringa

--- 140 ---

kawongan: katiyangan

kala: jaman, kêndhang, Bathara Kala, danawa, kados, bêbaya, tata awon, nalika, langkung, môngsa, wanci, gêgêdhêg

kêl: bêtah

kol: rangkul, pulêt

kul: pasrah

kali: jaman, lèpèn

kalê: kasaenan, kasêkêlan

kale: pênding

kalo: kalo

kalu: manawi

kili: ngili, kili

kêla: bêtah, pêgêng, godhog, umob

kêli: enggal

kêle: rindhik

kele: urakan

kèlu: katut

kola: gonjang, bêtah

kula: kawula, bôngsa

kuli: jagul

kule: tilêm

kulu: kugut

kalih: sakalihan

kilah: kimplahing toya

kolah: ubak, kaubak, gonjing

kolih: angsal

kulih: angsal

kulaha: kaêtrap

kolahal: gonjing

kalihan: kalihan

kalihat: katingal

kolahalan: kêkêburan, karisakan

kalan: pêpalangan

kalana: danawa, pandu,pandung. ambara, panjajah, anêtêpi

kalèn: liyan, kaliya

kêlan: tahan, jangan

kêlun: gulung, limput

kêlên: kolu

kelon: katlêku, kaledhon, dhompo

kolana: danawa, pandung, ambara

--- 141 ---

kulad: gubêd

kulên: kolu

kulina: rakêt, rukêt, sêngsêm

kalanan: panggenaning danawa, panggenaning pandung

kalinan: kapêjahan

kulenan: tilêman

kalanika: nalika

kalandara: srêngenge

kulandara: srêngenge

kalandaragêni: srêngenge

kulandaragêni: srêngenge

kalantaka: jêjulukipun Bathara Kala

kalêntit: dubur

kalintang: kalangkung

kalintangan: kalangkungan

kalanasura: danawa, têtindhihing danawa

kalindhihan: karoban

kulanthe: kalar, wastaning sêkar têngahan

kolaca: sorot

kalacakra: srêngenge

kalir: palintir

kêlar: kuwat, êgar

kêlir: warana, aling-aling

kèlir: kèli

kular: palintir

kalari: kaplajêng, kabujêng

kolari: plajêng

kaluruhan: kajatmikan, karêntahan

kalaran: kasusahan

kolaran: kasusahan

kaleran: katurunan, kadhawahan, kasupèn

kaleron: kalintu

kalurak: kapundhung

kular-kaliran: palintir-palintiran

kalarês: ajrih sangêt

kalarisan: kalampahan

kalurwa: kabanting

kalerwan: kaledhon

--- 142 ---

kalarupa: danawa, warni danawa, salah warni

kaliripan: katowongan

kalariyan: kalakuan

kalaka: danawa, pandung, kawasa, keguh

kalika: nalika

kêluku: kêluku, kum-kuma

kalakah: kancing

kolakah: palupuh

kalêkah: kancing

kalokan: kanggenan

kalukanan: kalangkungan

kelikan: kêsèd, sungkanan, kasêngitan, kalumuhan

kalokikan: kasucian

kalaksitan: kalakuan, kalampahan

kalakwa: kalampah

kul-kul: thong-thong, kênthong

kul-kulan: thong-thongan, kênthongan

kalakya: kalampah

kulakeya: kulawarga, santana

kalakatha: kapithing

kalakutha: ratuning wisa

kalde: kuldi

kalud: kawor, katungka

kulêd: dalu, talendho, tamban, jênak

kuladara: srêngenge

kuladaragêni: srêngenge

kaladuta: pratôndha, dalajat

kaladesa: pirantos, pakantuk, pandamêl

kaladawa: danawa bôngsa luhur

kèlêdya: kèlês

kalot: kasangsaya

kilat: gêbyar, sorot

kêlat: kêkah, bêtah

kêlit: kacêlik

kulit: wacucal

--- 143 ---

kulita: rakêt

kalasa: gêlaran, wadhah

kalesa: rêrêgêd

kalusa: lungse

kilasa: bunglon, wastaning rêdi

kulisa: wiji, bonggol

kulasna: kulawarga

kalisir: kuciwa

kalasaddha: sandikala

kalasadya: sandikala

kalasan: katuwuhan kajêng wanan

kalêsyan: kalêson

kalisangara: wastaning jaman

kalawahi: klewang

kalêwihan: kaluwihan

kalêwuhan: kaluwihan

kalawihan: kaluwihan

kalêwihan: kaluwihan

kilwan: kilèn

kulwan: kilèn

kalawan: kalayan

kalawun: katula

kulawandawa: kulawarga

kulawandu wandawa: kulawarga santana

kulawandu warga: kulawarga sanak

kaluwar: mêdal

kaluwaran: wêdalan

kulawarga: kulawarga

kaluwis: nama dhapuring baita

kalawisaya: ratuning wisa

kulawangsa: kula bôngsa

kalal: kasèp

kalalu: kalangkung

kalalah: sumbar-sumbar, kalojok

kalêlêh: kaloloh

kolalah: sêsumbar

kalalun: kalangkung, lungse, lingsir; ratri kalalun: lingsir dalu

kalilin: kandhih

kalulun: katut, kalindhih, kabujêng, kasêsêr

--- 144 ---

kalalukan: kalangkungan

kalulut: kêkasih, rêmênan, bedhang

kalalitan: kabagusan, kalêmbatan

kalalisan: kapêjahan, katingalan

kalêlwan: kaapêsan

kalalyan: kalangkungan, kasupèn

kuliling: mubêng

kulilingan: ubêngan, idêr-idêran

kalpa: sêsupe, katunan, kalukakan, kinirangan

kilap: kilat

kêlip: konang

kulup: thole

kalapa: kalapa

kalupaan: kasupèn

kalawan: kaluwèn

kalupan: kasupèn, kadhawahan

kagpikakalpika. : sêsupe

kalpadaru: wastaning kajêng

kaluptan: kasupèn

kalpataru: gagar mayang, gagar mayang êmas

kalêpas: lêpas

kalêpasan: kamuksan, kabucalan, kalêpasan

kalupwan: kasupèn

kaladhasthi: danawa tênung

kalaju: kalajêng, kalayu

kalajwa: kalajêng, kalayu

kalya: lèpèn, jêksa

kaluya: dhawah, manjing, panjing

kaluyu: kluruk, wastaning ulam toya

kêluyu: kluruk, wastaning ulam toya

kuluya: panjing, dhawah

kilyan: kilèn

koluyan: kapanjingan

--- 145 ---

kalayunêdhêng: wastaning sêkar kawi, kalayunyêdhêng

kalayadu: sanak saking bapa

kaliyat: katingal, kadhèndhèng

kalayatan: talompe, katlompèn

kalaywa: kalayu, kalajêng

kalayowana: danawa jalêr

kalayowati: danawa èstri

kalayuga: jaman kaliyuga, pakantuk, rahajèng

kaliyuga: wastaning jaman, rahajèng

kalinyan: kalingane

kalinyani: kalingane

kalênyit: raos môncawarni, ambêt môncawarni

kalêm: kêlêm, silêm

kolêm: kulah

kulam: kulah

kulêm: dalu, pêtêng

kulum: gulung, kungkum

kalima: môngsa gangsal, gangsal

kalêmêhan: kasungkanan

kalamon: manawi

kalumur: kêndho

kalamrêtyu: jêjulukipun Bathara Kala

kalimutan: kasupèn

kalumprit: wastaning kajêng

kalumpat: langkah, kalumpat

kalimput: kakêmput, kasupèn

kalimputan: kakêmputan

kalampus: kapêjahan

kalambi: rasukan

kelag: kharam

kalagêni: jêjulukipun Bathara Kala

kalagênirodra: jêjulukipun Bathara Kala

kulagotra: wôngsa

kalagiyan: katêmbèn

kalib: sasab, nglêngkara

kêlab: klèbèt, klebat

kaloban: kamurkan, kauntungan

--- 146 ---

kalabusana: pangangge sapangadêg

kalaban: kabênan

kaliban: kasasaban

kalang: kajawi

kaling: kocap

kalung: kalung

kilang: juruh

kêlêng: galêr

kalunga: kalunta; kalunga-lunga: kalunta-lunta

kalungha: kalunta

kalangon: kalangênan

kalangun: kalangênan

kalangên: langên, kabingahan, lêlangên

kalangrês: mêmêdos

kalêngka: musthika

kalêngkan: musthikan

kalingking: jênthik

kalingkingan: jênthikan

kalangso: katlangso

kalingsir: kaluwèn

kalingsirên: kalirên

kalangwan: kalangan

kulingling: mubêng

kalênglêngan: kasaenan

kulinglingan: ubêngan, ubêng-ubêngan

kalanglangan: kasêngsêman

kalangyan: kalangênan

kulungmana: kulung manah

kilangmurti: lêgi marasa, musthika mirah

kalingga: kaadêgakên, kapundhi

kalêngêngan: kabingahan, cangkrama

kapa: lurub, kambil, dhawah, tumpakan, larab, supados

kapi: kêthèk, sêmu, sêngadi, kapatos

kapu: pugag

kapêh: papan

kapuhan: kêkês

kapiandhêm: ngandhêmi, kapiadrêng, nyungkêmi

--- 147 ---

kapiutangan: kasambutan

kapaung: sasar, kaparat, katarik, wastaning bêbujêngan

kapèn: kalingan

kepon: karêpotan

kapana: benjing punapa, sawêg punapa, kaelokan

kepanan: bêbaku

kupona: bathang

kapindra: kêthèk ratu

kapantês: kapantês

kapandhèn: kapintêran

kapandhitan: kapandhitan

kapandheyan: kapintêran

kapandhuyan: kabaudan

kapundhung: kapundhung

kapicil: kasingsal

kapur: apu, sela kapur

kèpêr: kapencut, aling-aling, simpên

kapara: kadhatêngan

kaprah: limrah

kaprihên: putêk, prihanangis

kaparihên: putêk, prihanangis

kapêrihên: putêk, prihanangis

kaparahitan: kabingahan, kaprigêlan

kapranan: kakênan

kaparênon: kapanujon

kapurônta: wastaning sêkar

kapurnaman: kapadhangan, katanggalan purnama

kapracundhang: kalêngêr, kakênan, katiwasan

kapracondhang: kalêngêr, kakênan, katawisan

kaprataksan: kawaspadan

kapiritan: pêpiritan

kapuritên: kamigrêgêtên

kapratyaksan: kawaspadan

kapurisan: tinjanên

--- 148 ---

kaprasundha: kalêngêr, kakênan, katiwasan

kaprasida: kalastantunan

kaprastawa: têtela

kapirwan: kaping kalihan

kawirawan: kasaenan

kaprawaran: kaluwihan

kaprawiran: kaprajuritan

kaparêp: kasompok

kaparêpêk: kasompok

kaparêpkên: kasompokkên

kapraptiyan: kadugèn

kaprajaya: kalêngêr, kakênan, katiwasan, kasor

kaparamartan: ngloko

kaprabwan: kaprabon

kapirangu: mandhêg tumolih, kanggêk, kamitolihên

kaparêngan: kapanujon

kapêk: kaplêpêk

kupak: gêlap, sorot

kapêkan: kasêkêlan, katigas

kapidulur: ilu-ilu

kapat: môngsa sakawan

kapti: karsa

kapita: gonjing, molah, kagèt

kapati: sangêt, kandêl, kapatos, anglampahi

kapitu: môngsa kapitu

kupita: anggit

kapituha: pinisêpuh, sinêpuh

kaputihan: kasucian, kasucènan

kapitundha: katundha, kabantonan

kaputran: kasatriyan

kapitut: kapencut, kasor, katungkul

kaputusan: kaputusan

kaptya: karsa

kapitêmên: tumêmên

kapitunggal: katunggilan

kapwa: sami, sadaya, punika, rampak

--- 149 ---

kepwan: kèwêdan, karepotan

kapwaya: sami, sadaya, punika

kapala: sirah, kaprayogi, kagitik

kapila: pêthak

kêpila: pêthak

kapiluh: kumêmbêng, urun waspa, mêdal êluh

kapalêsêk: kasêsêr

kapalalun: sangêt

kapalayu: katut, kapalajêng, kapilayu

kapiluyu: katut, kasêngsêm, kapencut

kapalêyêh: kaplèsèd, kasumyar

kapilêng: kuping pêngêng

kapêlêngên: kabribinên, kabrêbêgên

kaplêngên: kabribinên, kabrêbêgên

kapupu: kagêman, kasoran, katiwasan

kapapan: kasompok

kapapang: kaot

kapidhara: kalêngêr

kapêdhak: kapanggih

kapya: sami

kapaya: kapara, kaduk

kapêyêh: kalumah

kepyan: kèwêdan, karêpotan, kalêson

kapiandukan: kapanujon

kapiandhêm: kapiandrêng, ngandhêmi, nyungkêmi

kupyur: gumyur

kapiutangan: kasambutan

kapunyawan: kasugihan

kapamasan: karaton, kaprabon

kapêgan: barubah

kapang: kêpang

kaping: kaping

kapung: punggêl, jodho

kêpang: kêpang

kêping: kimpès, pisêk, gèpèng, kêbèt

kêpung: kêpang, têpang

kiping: pinggir

--- 150 ---

kupang: dasa, yatra

kapengin: kapencut

kapungkur: kawingking

kapang-kapang: katebang-katebang, katiwar-tiwar

kapingjwahan: kasambutan

kapingjowan: kasambutan

kapanggah: kapanggih, binakuh

kapanggih: kapanggih

kapunggal: kasandhung

kapanggya: kapanggih

kapinggingan: kabodhon

kapungan: jodhon, punggêlan

kêpangan: kêpangan

kupangan: dasan

kadhi: kados

kudha: kapal

kudhu: pace

kadhahgan: kaluwèn

kadhana: jalêr

kadhini: èstri

kidhuku: ngrêgêmêng

kadhêkan: kacakêtên

kadhar: kèdhèr

kaprêdha: pangasih

kadhat: têlangke, towong

kadhatyan: kadhaton, karaton

kodhowok: brewok

kêdhap: kêdhèp, cahya, larap, clorot, gêbyar

kêdhap-kêdhap: gêbyar-gêbyar, kêlap-kêlap

kêdhêdhêtan: keguhan

kudhung: kudhung

kudhangdhangan: pongah-pangihan, kasêngsêman, kadhungsangan

kaja: kawêdal

kuji: kanthong

kejani: lutung

kujana: danawa, durjana

kujênêk: kamisakecanên

kajênêkan: kaecanan, karasan

kajantaka: cilaka, kasa

kajanapriya: kapriyantunan

kajanapriyan: kapriyantunan

kujanapapa: sangsara

kajar: kajar

--- 151 ---

kajor: kasor

kêjar: bêdhag

kojor: kuwu, bètèng mubêng

kajurag: kèngsêr

kêjèt: kêjot

kojat: misuwumisuwur.

kajatin: katêmênan

kajatyan: katêmênan

kajatmikan: kaênêngan

kajali: kaprucut

kajêlag: kalojok

kêjêp: kêdhèp, êrêm, mêrêm, tilêm, arip

kajaya: kawon

kajayan: kaunggulan, kamênangan

kujiyan: kanthongan

kêjêm: mêrêm

kujumayakkên: ngasorakên

kajugulan: kacublukan, kabodhon

kujang: tulus

kyo: sira

kaya: kados, kuwat, kakuwatan, sugih, santosa

kayi: nyêdhêng, tumruna, sumêdhêng

kayu: kajêng, kêkajêngan

koya: kasagahan

kuya: kajêng, bujêng, pindha, adhang

kyèh: kathah

kayuh: rangkul, ukêl, gayuh

kuyaha: duraka

kayuhan: rangkulan

kyan: mangkana, radèn

kyana: sira, radèn

kayun: karsa

kyara: kori

kyartana: jêmparing

kyama: bulus, pênyu

kyarêm: kèrêm

kyat: misuwur, ngumum, santosa

kayatnan: kèngêtan

kyatarta: kuwat, baud

kayatiyan: kayaktèn

kayas: namaning upas

kayasa: sêpêt

--- 152 ---

kayawa: kajawi

kaywan: kajêng, kêkajêngan, karsa

kayol: mêndêm

kyalah: gonjing

kayyan: kêkajêngan

kayumana: kalastantunan

kayumanan: kalastantunan, katulusan, kadumugèn

kayumanis: kajêng lêgi

kayugan: kasaenan, katitahan

kayogiswara: kapandhitan

kayugyan: kasaenan

kayugyapara: kapasang yogi

kayang: kayang

kiyung: ubêng

kuyang: kilak, angso, kêkajêngan

kayangan: dhongka, panggenaning dewa

kanya: prawan

kênya: prawan

kênyar: sorot, sirat, padhang, gêbyar

kanyaka: èstri, êmas

kanyut: kerut, kèli, kedanan

kênyut: kêjot

kanyawa: kêkaruh, karakêt

konyil: kênès

kanyêp: sêmu

kênyêp: pêlêng, sêmu, pandêng, pêndêng, pêsu, panêdha

kênyapura: kadhaton

kêm: kêndho, ngloko

kama: karsa, barang, cipta, Bathara Kamajaya

kami: kula

kamu: sira

kima: angêt

kuma: kum-kuma

kumêh: sêkêl, pêgêl

kamiharan: kuciwa

kamihat: katingal

kamohitan: kasusahan

kaman: kaluwihan

kamini: èstri

kamine: prawan

kamuna: jalêr

komini: èstri

--- 153 ---

kumon: akèn, ngutus, parentah

kumêna: nanduki

kamunihan: pêpingitan, kasimpênan

kamanak: kêmanak

kumantar: mulad

kamantyan: kalangkung, nglangkungi, sangêt

kamanusan: kajodhèran

kamandhalu: waluh kênthi

kamandhiyan: kêmandheyan

kumêndhêng: angganthêng, andhêndhêng, kados kênthêng

kumondhang: kumocap, kumandêl

kumêndhung: ngêndhanu, tumundha

kumanthi: nganthi

kumênthang: kumlanthang

kumênthêng: angganthêng

kamining: marinding

kamênang: patrap

kumuning: kumuning

kamanungsan: kajodhèran

kumucur: gumrobyos, mancur, carocosan

kumucup: ambanjur, kumrêcêp, lumêpas, kumrubut

kumar: ngambar

kamara: kadhatêngan

kamura: mega

kumara: ênggèn, kumandhang, manon

kumaru: kumêdah

kumêruk: ngêruk, gumrudug, gumutuk

kamirurus: kamlurusên

kamurkan: pikajêngan ingkang botên tuwuk-tuwuk

kamrat: kamot

kumuritên: garêgêtên

kumêrtêg: pipit

kumrus: anggêrus, gumêrus

kumrisik: nênêdha samukawis sakêdhik

kumarêpêk: kumrêpêk

kumram: limrah, nyandêr

kamurugan: kalênglêngan, kamarogan

--- 154 ---

kumrab: kumêbul, gumrudug, nglaron

kumêrab: kumêbul, gumrudug, nglaron

kamarung: êrining pala kapêndhêm

kêmarang: kumandhang

kumarêngan: dumadakan

kamukan: kapara ngajêng

kamuksan: jaman kailangan, swarga

kamuksapada: jaman kailangan, swarga

kamuksapadan: jaman kailangan, swarga

kamoksaman: ngèlmi pêpingitan

kama-kama: barang-barang, karsa-karsa, kamukawissamukawis.

kuma-kuma: namaning kajêng, ngemah-emahi, griyan

kum-kuma: wastaning gônda

kumud: kêbês

kumuda: sêkar tunjung

kamidahat: patos

kumêdwat: kumêjot

kamadêlwan: tontonên, kèngêtan

kamidêlwan: kamitontonên

kumudya: mêksa, kumêdah

kumadama: nistha, kanisthan

kumadamya: nistha, kanisthan

kêmat: gêndam, kawicaksanan, kaluwihan

kêmit: jagi

kumati: anggambira

kumêtêr: ajrih

kamatrêsnan: karêmênan

kumêtêt: kumêjot

kamutusan: kaputusan

kamatya: kapatos

kamatyan: kalangkung, kapatos, kapêjahan

kamutyan: kamuktèn

kumêtug: jumêgur

kumutug: kumêbul

komis: brêngos

kumis: brêngos

kumusuh: gumrubug, kumrusuk

kamasihwa: kamiwêlasên

kumêsar: maras, kumêpyur

kumêsat: kêsit

kumusus: ulêng-ulêngan

--- 155 ---

kamisasat: bêsèt, kamisisèt

kumisapu: numpangakên, nguncupakên

kamisyanan: kapisanan

kumwata: mêrêm

kumwang: gumêr

kamal: asêm

kêmul: singêb, bulêt, akêkêmul

kumêl: ajrih, ngênês, kamikêkêlên, bêtah, surêm, giris, kêju, ngloko, ambêtahakên

kumol: ngrangkus

kamali: bawera

kamilu: kalajêng tumut

komala: wastaning sêsotya, pradapa

kumala: wastaning sêsotya, pradapa

kumule: gumuling

kamiluh: ngêmu êluh

kamiluha: ngêmu êluh

kamulan: kawitan

kumalana: nglalana

kumêlar: mêgar

kamalaka: kêmlaka

kêmul-kêmul: amirong

kumalasa: gumêladrah

kamalya: kêcut

kumêlêm: silêm, nyilêm, kêlêm

kamalagi: asêm

kumêlab: kêlab- kêlab

kumuliling: ngubêngi

kumaliling: ngubêngi

kampi: gonjing, dhawah, ebah, dhumawah, kasaruwe

kêmpêh: kêmbêng

kumpah: wutah

kampir: dhatêng, têba, kandhêg, dhawah

kompra: urakan

kumpra: urakan

kêmpros: gabug

kêmprang: kêpruk

kumprung: bodho

kumupak: jumêgur

kumêpak: jumêgur

kampita: gonjing, lindhu

--- 156 ---

kêmpong: kêmpot

kamudhahan: rahmat

kumêdhap: gumêbyar, kumêdhap, lumarap, cumlorot

kamijara: sêre

kumêjèt: kumêjot

kumajêng: kumayu

kamiyahan: kamurahan

kamayan: kaluwihan, pangabaran, kasaktèn, siluman, bêgja, nglangkungi

kumyatêr: kumêdut

kumyus: molah, musus, gumrobyos

kamiyuyunên: kamiwêlasên

kamyang: umung

kamayang: kaluwihan

kamayangan: bêgja, nglangkungi, kapasang yogi, kaluwihan

kumênyar: gumêbyar, sumorot

kumênyut: kumêjot

kêmênyêp: mêsu, mêndêng, nênêdha, mandêng, panêdha, pamêndêng, pamandêng, pamêsu

kumêm: kêju

kamumu: wastaning wowohan

kumêmit: rumêksa

kumêmpêh: kumêmbêng, buntu, sêkêl, sumpêg

kumêmbêng: botên mili, ngêmbêng

kumamang: kêmamang

kamigna: kataton

kamagan: kamarogan

kamegan: kalingan mega

kamigênan: kakênan

kamigarapên: kamisosolên

kamba: sorot

kêmba: suda

kumba: wêwadhah, sirah, gêdhong, jêmbangan, gênthong

kumbu: sêdhêngan

kambah: kaambah, kawêwahan, katrajang

kumbah: juru masuh, juru mêthak

kamban: kasorotan, kawiyarên

--- 157 ---

komban: kèlês

kambana: alang-alang

kumbacarana: prada binabaprada binabar.

kimburuhan: butajêngan

kemburuhan: butajêngan

kambiring: wingwang

kombak: umob

kumbas: jêmbangan

kambwana: kasorotan

kêmbul: lawan

kambil: larab, kapêndhêt

kambul: lawan

kambala: ôntakusuma

kumbala: brêngos

kambulan: lêlawanan, kêkêpangan

kêmbulan: palawanan, kêkêpangan

kumbaya: jêmbangan, gênthong, êjun

kumbayana: jêmbangan, gênthong, êjun

kambang: timbul, kumambang, panunggul, êkar, sêkar, mêgar, mêkar, anjrah

kambing: menda

kêmbang: sêkar, asêkar

kêmbêng: êmukêmu.

kombang: wastaning tawon agêng

kamang: cêmplang

kaga: pêksi

kagu: kau

keguh: keguh

kagahiswara: pêksi raja

kagana: têtindhih, kinawasa

kaginan: kagunan

kagunan: kagunan, kasaenan, kapintêran

kagendra: pêksi raja

kaganata: pêksi raja

kagunturan: kabênan

kagindhala: kuciwa, kabucal, kabêsat

kagiri-giri: kagila-gila, kalangkung-langkung

kagiri-girin: giris-giris

kagirangan: kabingahan

kagatan: katêmênan

kagèswara: pêksi raja

kagasya: kalajêng

--- 158 ---

kagwam: katêkêm

kagaluhan: kaprawanan, panggenanipun tiyang èstri

kagêlaran: kawontênan

kagila-gila: kagila- gila

kagulingan: katilêman, kaglundhungan

kagulungan: kalosodan

kagapati: pêksi raja

kagiyuhan: kaputêkan

kageyan: kaenggalên

kagyat: kagèt

kagyat-gyat: gugup, enggal-enggal

kagam: kalimpe

kagêm: katêkêm

kagum: kagèt

kagêgyan: kagagas

kagêbêng: kawical

kaba: karsa, bingah, gajêg

kabê: kainan

kub: kêmput

kuba: têpus

kubu: bubuk

kabèh: sadaya

kaban: kaalingan, kaambalan

kabina: kasangêtên, kagila

kabandana: kasrimpêd, kasangkala

kabêndana: kasrimpêd, kasangkala, kawiyungyung

kabanjut: kalajêng, katarik

kabina-bina: kagila-gila, kalangkung- langkung

kabur: mawur

kabran: karoban

kabaran: sasaran, kasêkêlan

kabranan: kakênan, katawis, kataton

kabaranang: kabrangas, kabêsmi

kabaran: kagègèran, kalangkung

kabarasat: kabur

kabarubuh: kaprapal

kabarabas: mrêbês mili

kêbêk: kêbak

kabikana: konangan

--- 159 - --

kabakitan: kasagêdan, kapintêran

kaba-kaba: bingah-bingah, gajêg-gajêg

kabudyaman: kagunan, kapikiran, kapintêran

kabudayan: kagunan, kapikiran, kapintêran

kabêt: kawêngku

kibit: kêbut

kabêtêk: kabêntêl, kapêtêl

kabisan: kapintêran

kabasmi: kabêsmi

kabasman: kabêsmi

kabasmaran: kabêsmi

kabasmyan: kabêsmi

kabwa: sadaya

kabwat: kabucal

kabwang: sadaya

kabwanga: sadayanipun

kabwangan: kawêdharan

kabal: têguh, timbul

kêbal: tilas

kêbêl: kêdhotan, kandêl

kabali: kasungsang, kawangsul

kabalik: katulak, kasungsang, kawangsul, katalerokan

kabilisa: kawical

kabalan: timbulan

kabalingu: kaberagan

kabya: sadaya

kabyaran: kagègèran

kabyuran: kabênan, kalongsoran, kagrubyugan

kabyaktan: kayaktosan

kabuyutan: dhôngka, brahala, candhi, patilasan

kabiyas: katêrangan jawah

kabyasan: kapintêran

kabiyasan: katêrangan, kapintêran

kabogan: kapuluran, kapancèn têdha

kabagyan: kabêgjan

kabageyan: kabêgjan

--- 160 ---

kababaran: kagègèran, kajodhèran

kabobaban: kamokhalan

kobêng: kodhêng, kobêng

kabangkitan: kapintêran, kasagêdan

kabanggan: kacêmpalukan, kacêmpêlak

kabanggyan: kacênthulan

kabangan: kabrangas, nêpsu, kabranang

katha: kathah, sanjang

kithi: saru

kuthi: pagêr

kothi: kêthi

kuthuh: lalêr

kuthah: gubras, golongan

kathaha: murka

kuthira: pasêr

kathuka: asin

kêthak-kêthak: lak-lakan

kothi-kothya: kêthèn

kêthit: kaparat

kuthila: kêthèk

kuthilapas: kêthèk ingon

kuthip: bajang, nistha

kathya: kêthu

kothya: sakêthi

kathung: kirang, jugag

kithung: kau

kuthung: pincang, buntung

kang: ingkang

kung: susah, sêngsêm, prihatos, kasêngsêm

kongah: gonjing

kangên: nyipta

kanginan: kanginan, katingal

kungcur: mancur

kangrês-ngrês: adamêl ngêrês

kangka: nudha

kungku: gilig

kongkih: kasingsal

kingkin: susah, sêngsêm

kungkur: kapêngkêr

kongkal: kasingsal, kontal

kungkal: kasingsal, kontal

--- 161 ---

kangkang: branggah

kingking: prihatos, pêpês

kungkang: kodhok agêng

kungkung: jêntol

kangês: murinding, muriring

kengis: katingal, kawiyak, kalingkab

kèngês: kalindhês, karênggês, kongas, kambêt

kangsi: jangji, rukêt

kongsi: ngantos

kangwa: luwung

kèngêl: kajungkêl

kanglihan: kaluwèn

kangèlan: karepotan, kasayahan

kunglulut: sêngsêm

kunglangêng: sêngsêm

kangga: awak

kanggêk: kandhêg

kengang: kenging

kongang: katingal