Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 33), 1764, #1033 (Pupuh 01–09)
| 1. | Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 33), 1764, #1033 (Pupuh 01–09). Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Babad. |
| 2. | Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 33), 1764, #1033 (Pupuh 10–22). Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Babad. |
| 3. | Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 33), 1764, #1033 (Pupuh 23–30). Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Babad. |
| 4. | Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 33), 1764, #1033 (Pupuh 31–42). Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Babad. |
Pencarian Teks
Lingkup pencarian: teks dan catatan-kakinya. Teks pencarian: 2-24 karakter. Filter pencarian: huruf besar/kecil, diakritik serta pungtuasi diabaikan; karakter [?] dapat digunakan sebagai pengganti zero atau satu huruf sembarang; simbol wildcard [*] dapat digunakan sebagai pengganti zero atau sejumlah karakter termasuk spasi; mengakomodasi variasi ejaan, antara lain [dj : j, tj : c, j : y, oe : u, d : dh, t : th].
Sajarahe Sagunging Para Ratu
--- [f. 5r] ---
[...]
--- [f. 5v] ---
[...]
--- [f. 6r] ---
Dhandhanggula
1. [...] | [...] | [...] | [...] | [...nan] kalawan saksi |[1] pinagang lan pariksa | ginodhog lan urub | urube nirna nirmala | jaksa jêjênêng pariwara lumaris | tan dora ing sang nata ||[2]
2. jaksa jêjênêng priwara saling | nyang rasa aya ningakên sabda | êninging ratu ngadile | jaksa unggyaning laku | amadhangi ing sanagari | surêm-surêming praja | yèn tan bênêripun | pakêcaping nitipraja | nistha madya utama yèn jaksa êning | tan arsa rinuruban ||
3. madyaning jaksa yèn angluhuri | atari-tari atêtarèna | amrih bênêring wong akèh | kathah ajagèng pungkur | pan kèringan donya mèt asil | kadi obat ingubar | sinaring lan ranu | lwir wrêgul dènnya mèt mangsa | jro jêmbaring bangawan dèn wicarani | tan liyan saking boga ||
4. nistha lamon jaksa amungari | angrakit basa kramaning darma | anyênyumbung ing tan angrèh | dènya angling gumunggung | sapa sira kadia kami | samepaning kasidan | munggwèng pang aruhur | buktine dhaun salêmbar | prandènipun têtanêman dèn ulati | angulap drêbening lyan ||
5. akèh bawaning wong amèt sil |[3] panyarikan lingan pangrumpakan | pucuking lading pamèke | sarati lingan angkus | pandhe rukmi alingan gêni | sungging alingan warna | lwirning tuwaburu | lamon ing sila wigêna | upamane angidang wruh anjaringi | angrakit kalatindha ||
6. agung alit myang têtindhih wukir | maya-maya dènira [dè...]
--- [f. 6v] ---
[...nira] ngucira | wanèh alingan tapane | tunggil pakênanipun | kadi paksi krêndha tumiling | asri mencok anèng pang | karêdhêh asêmu | asri dènnya amèt kasab | lwir mina gêgenjong lêmês ing raga lit | anungkêlang tajinya ||
7. angêntèkên[4] ing kramaning dadi | aywa tungkul ing suka kawiryan | dèn wruh pranitining raje | ana tataning ratu | ingkang lumrah ing sanagari | saringên jroning nala | lumrah têkèng dhusun | subakramaning sarira | aywa sanak ing durjana sampun koni | kidang kari alasnya ||
8. karakêta lan wong kang pinilih | kang kaparêk dènira sang nata | bèbètnya kula bangsane | palanya yèn amuwus | yèn kawêtu dipun linggihi | adi kèngsêring singa | sang naga anaut | kèngsêring singa agalak | kang dèn mangsa yakti naga boganèki | wija-wija patranya ||
9. prata maning janma kang sinêlir | angawu ing Prabu Satmata |[5] aywa langganèng karsane | kinèna sira mênul | ing guluning singa dèn aglis | rangkulên aywa kêmba | kinèna angambung | pipining naga angêlak | tulyambungên sampun gumingsir ing ati | antuk jênênging praja ||
10. wija tuwuh patra tiksna lungid | agalak kinèna nara masa | tarajangên aywa suwe | tan ana bayanipun | yadyan sira tumêkèng pati | amanggih karaharjan | ing dêlahan besuk | rumasaa pakoning Hyang | nata prabu kinarya [kinar...]
--- [f. 6ar] ---
[...ya] jalaraning sih | darma mona kewala ||
11. eling pakeling aywa ta lali | ing dêduga rêringa watara | graita lan sasmitane | mwang sipta natyèng sêmu | lamon wontên ujungan angling | gutuk lor kêna wetan | kidul kulonipun | enggok wangsul amikêna | kêdhap-kêdhap kocaking netra lan alis | wus karsa wisakrama ||
12. tatraping twas wruhèng kang pinilih | ring sujana wignèng parahita | lumaya nulada lide | sandining driya nêmpuh | saha ganda prananing aksi | amunah-munah krama | saekaning guyu | pracara onêng sadina | nirantara coba-cobanira amrih | byat rasaning sakrama ||
13. darma-darma ing asaba puri | lamon ingandêl asaba pura | yèn kadi wana sunyane | anglila-lila mangu | sirnakêna rasaning ati | jumên paningalira | sêlêkên nèng ratu | sakathahe kang kadriyan | tunggalêna lan rupane sri bupati | yèku wigjaning nata ||
14. sampun arakêt lawan pawèstri | jroning pura yèku mangdu wisa | istri pura sakarsane | istri salokanipun | tirta suda sagara gêni | bahni wrêksa angarang | puspa wigunèku | antyawi lêwih lwirnira | tirta banyu sagara wus angarani | tan warêg dening toya ||
15. bahni tan warêg ing kayu aking | wus pandhita guna kagunannya | antyawi lêwih karsane | mwang wiku pandhita gung | datan ana warêgèng ngèlmi | mangkana ing wanita [wani...]
--- [f. 6av] ---
[...ta] | tan apilih kakung | kakung tan anampik ing dyah | wisanipun kakung arakêt lan istri | yèn tan tajêm ing praja ||
16. kadya sela palarasan rukmi | têguh tuhu tan sungana dana | ing ngriku rêkèh pawore | sarasaning katêmu | gatra-gatra susah kang ati | anyipta dorang natya | tuwi yèn amusuh | dening wani tantya mukya | kang tinohan tinuku kalawan jurit | patèn-patèn tan ketang ||
17. lamon sira marnaya pawèstri | kinarya gêdhong dening sang nata | sêmunira dèn alumèh | dèn lila ing sakayun | myang salokanira kapanggih | lwir grêwa karuditan | natyanirèng kakung | angrasaa yèn sinatyan | ing raga nuta saos karsaning laki | boja busana mukya ||
18. aywa ngangge wastra ingkang adi | anganggea langsaran sadina | aywa wiraga myang paès | lawan sampun akusut | dèn prasatya ing manah anglih | asaji-saji karsa- | nira sang aulun | tilik-tilikên jro pura | dèn karaksa ulah kawanèn jro puri | samaptanên ing karsa ||
19. imbuhing dunya ambakta lalis | kêdhaping tyas sinukan sarana | gumugung[6] tan wring mulane | lêga umpênging kayun | dening dèrèng manah kang jati | anggungakên sarira | mungkur ing rahayu | gingsir ing apawong sanak | kang karasa manising ratna calundri | gumiwang ing prasatya ||
20. sudraning sudra kang cidra ing ling | papa ing papa pinapa [...] |[7] [...] | [...] | [...] | [...] | [...] | [...] | [...] | [...] ||[8]
--- [f. 7r] ---
[...]
--- [f. 7v] ---
[...]
--- [f. 8r] ---
[...]
--- [f. 8v] ---
1. Dhandhanggula
1. gapura naga kawiyang jalmi | sakalane duk wiwit sinurat | dina Saptu Pon pasare | tanggal sawêlasipun | sasi Sawal Wawu kang warsi | kasanga mangsanira | Kalungan[9] kang wuku |[10] kang nurat wong jugul muga[11] | mindha pugung[12] cumathoka paksa Kawi | nêmbangakên carita ||
2. sun amurwa ing carita singgih | sapraptane saking pangubaran | kang tinutur sajarahe | sagunging para ratu |
--- [f. 9r] ---
Nabi Adam aputra Êsis | Êsis putra Nurcahya | Nurcahya asunu | iya kang aran Nurrasa | Sang Nurrasa putra Sang Yang Wênang singgih | aputra Sang Yyang Tugal[13] ||
3. Sang Yyang Tugal Guru putranèki | Guru ika apêputra lêlima |[14] Sang Yyang Sambu pambarêpe | Brama pagulunipun[15] | Mahadewa panêngahnèki | Wisnu wuragilira | kang jumênêng ratu | angadêg ing
--- [f. 9v] ---
tanah Jawa | pan kinarya têtidanganing[16] agami | Islam nagarèng Arab ||
4. nusa Jawa aran Gilingwêsi | duk jênênge Sang Ratu Prawata | Gilingwêsi nagarane | Gilingwêsi puniku | ya ing Mêdhangkamêlan iki | purwane ana raja | nusya Jawa iku | anama Selaprawata | ratunipun ing Mêdhang ing Molah sigih[17] | iya ing Panataran ||
5. wus alama yya ing Gilingwêsi | duk samana udan salah măngsa | linud ing barat agêdhe | carat taun tumurun | lan grahana suryya lan sasi | kumukus punang lintang | rêngka ika gunung | padha lèngsèr alaradan | iya iku turuning dahana siti | dahat tutur kang awal ||
6. Bathara Brama aputra èstri | kang anama kinèn akramaa | kang putra dening ramane | Yyang Trithustha puniku | Parikêna putranirèki | nulya putra Bagawan | Manumasèku |[18] Manumanasa aputra | pan Tundrêma anulya aputra Sakri | aputra Palasara ||
7. nulya putra Biyasa puniki | nulya putra Pandhu Dewanata | ing Ngastina nagarane | ing Ngastina puniku | sajênênge Kurawa èsthi | nagaranipun rêngka | ing Mêdhang puniku | dadya jawah salah măngsa | sudama kèh kumukus darajat nagri | Pandhu putra Pandhawa ||
8. Arjuna putra Bimanyu sigih | nulya putra Parikêsit rannya | putra Yudayana rane | Yudayana asunu | Gêndrayana putranirèki | nama Sang Jayabaya | kala jênêngipun | nênggih nagarane rêka[19] | kèh katingal jarajate nulya siwi | Aji Jayamijaya ||
9. Jayamijaya putranirèki | Jayamisena nulya pêputra | Kusumawicitra rane | Sumacitra asunu | Citrasoma [Citra...]
--- [f. 10r] ---
[...soma] nulya asiwi | kang aran Păncadriya | anulya asunu | Anglindriya[20] nulya putra | ikang nama Raja Selacala uni | nagri Purwacarita ||
10. ya ing Mêdhang Adongijo[21] iki | nênggih nulya nagarane rêka | ya ing Mêdhangkawit rane | ikang kapidho[22] iku | Sri Mapugung[23] pêpatihnèki | kang aran Jugulmudha | Sri Mapugung sunu | awasta Sri Kêndhiawan | pêpatihe awasta Kunthara luwih | sutane Jugulmudha ||
11. Kêndhiawan lima putranèki | pabayune[24] Ki Panuwun rannya | among tani pakaryane | Sandhanggarba panggulu | pan adagang pakaryannèki | Karungkala panêngah | ngalas karyanipun | sumêndhi Pêtungmalarat | pakaryane adèrès putra waragil | Rêsi Kandhayu rannya ||
12. wontên paseban karêmênnèki | putra lima jinênêngkên nata | Kêndhayu ratu tanine | ing sabês[25] măngsanipun | mapan nêgih[26] ngaturi pari | Ki Sandhanggarba dadya | ratu dagang iku | pan awisma ing Japara | Karungkala ratu tuwaburu sigih | wismane Sudharowang[27] ||
13. iya Ratu Baka iku singgih | Pêtungmalarat ya dadya nata | ing wong karya jagal mangke | miwah wong kalang iku | angaturi pagêbêr uni | wong jagal pinudhutan[28] | sami atur-atur | mring Sang Sri Kandhayu ika | kang jumênêng ratu anèng Mêdhangwilis | agêntosi[29] kang rama ||
14. Rêsi Kandhayu putra lima uni |[30] pabayune stri ayu warnanya | Ni Rara Suci wastane |
--- [f. 10v] ---
Ki Lêmbu Amiluhur | panggulune panêngahnèki | Lêmbu Mardadu rannya | sumêndhi ranipun | iya Ki Lêmbu Pangarang | warujune Lêmbu Amarjaya uni | kacarita sêmana ||
15. Ki Lêmbu Miluhur dadya aji | Andongijo Lêmbu Mardadunya | ing Kadhiri nagarane | Pangarang nagrinipun | ing Gêgêlang ing Singasari | Ki Lêmbu Amijaya | dening kang waruju | wuragile Prêgiwăngsa | ing Karipan[31] Lêmbu Amiluhur samwi[32] | Rahadèn Kapirembang ||
16. iya Panji Pangaptine iki | garwanira putri ing Mêmêna[33] | nulya wêka lanang mangke | Alaleyan ranipun | apêputra Banjaransari | ngadêg Mêdhangkêmulan[34] | kaping tiga iku | nulya nêgarane rêngka | gêring bangêt wirang musna sing nagari | lan kathile kêncana ||
17. mangilèn tapa jro guwa uni | duk sêmono nora nana nata | gumuk ubul[35] bae rane | ênêngna kang winuwus | rêrusuhan ing tanah Jawi | rêbut angkah-piyangkah | êmpur-ginêmpur[36] |[37] sadhenga rosa kèringan | duk sêmana bang kulon ana wong luwih | wismane Sukapura ||
18. arosa kèringan tana wani | anak putune lakung[38] akathah | Ki Pinituwa arane | angrudatin ing kalbu | dening nora aduwe aji | atapa nêdha dewa | lawan garwanipun | ana syara kapiyarsa | hèh lungaa ing jro guwa ana aji | jujungên[39] mutêr ing rat ||
19. kagèt awungu egal[40] lumaris | lawan garwa kentar maji[41] guwa | kalunta-lunta lampahe | manjing guwa nrang gunung | sakèh guwa dipun dipun lêbêti |[42] nora nana kapêdhak | èmêng manahipun | nulya mulat kidul wetan | ana teja manthêr egal dèn parani | kang aran Guwa Mulya ||
--- [f. 11r] ---
20. lakung akêr[43] norana wong wani | jalma mara sato mêmara pêjah |[44] manuk mibêr tiba akèh | Ki Tuwa abêk[45] lampus | manjing guwa lan garwanèki | jro guwa lir kadhatyan | tudha[46] karinipun[47] | ingapit-apit paseban | sampun majing[48] kari tiga aningali | cahya jro guwa padhang ||
21. anyamadi lir padhanging rawi | sajro guwa padhang lir raina | Ki Tuwa awas tingale | ana satriya turu | lakung bagus ngrêngganing kathil | wus aduga[49] Ki Tuwa | lamun bakal ratu | anulya pinalajêngan | lan kang garwa karsane ayun ngabêkti | kang nedra[50] nulya ilang ||
22. Ki Tuwa gona nging kathil kari | lakung gêgêtun nora angucap | lajêng tinugu[51] kathile | alama anèng ngriku | apratapa lan garwanèki | ênêngna kang kang winarna |[52] kang musna ing wau | Banjaransari lumampah | nutugakên kantuna bawang sumilir | yèn durung nora dadya ||
23. majing wana mugah[53] jurang ardi | nora kèndêl datan dhahar nedra | tan ana sinêdya mangke | anut karsa dewa gung | duk sêmana Banjaransari | kalêsyan arsa raryyan | dulu taman agung | pêpêthetan sri kawuryyan | gapura gêng ingukir rinaja wèdi | pinatik nawarêtna ||
24. muncar-mancur cahya sêsotya di | kadi taman ing sarga[54] di mulya | dede manusa kang gawe | adawa kang winuwus | kurang căndra pan luwih kawi | Radèn Banjaransêkar | manjing arsa adus | kagyat syarane gumêrah | jro gapura kang adus pan widadari | lajêng Banjaransêkar ||
25. nulya ana ikang têga[55] kari | wong wadon tuwa cilku[56] wus mamar | tumibèng janggut dhêngkule | wus budhêg anyênyapu | nulya takèn Banjaransari | wali tan sinauran | jinawil anjubul[57] |
--- [f. 11v] ---
budhêge si nini waras | kamanusan satuhune widadari | arsa mibêr cinandhak ||
26. nini tuwa sambate drêwili | arsa sira kapakakên iwang[58] | Banjarsansari ujare | aja kadukan isun | arsa tanya mring sira nini | bulah sira anoma | ana wadinipun | sabdaning ratu atapa | tinurutan ing dewa ni tuwa nuli | mulya nom warnanira ||
27. ya ngluwihi ayune rumiyin | mulih anome kala parawan | lakung suka tarimane | bêkti sumukêm[59] suku | apa sun walêsêna ing gusti |[60] Radèn Banjaransêkar | dhuh aja kagugu | tulungên manira tanya | taman iki sapa ikang aduwèni[61] | ni rara tur pranata ||
28. punika kang darbe prabu èstri | satuhune guruning wanita | widadari satuhune | ratu-ratuning ayu | patang puluh kang widadari | samya karèh marêkan | myang isi kadhatun | sèwu dhomas kênya raras | samya ayu pakaryannya têga kari | myang karyaning wanodya ||
29. ratu ayu tuhu satya luwih | dahat datan arsa akramia | sapa arane sang katong | rêtnaning rat murdèng rum | warnanira asalin-salin | ing sadina ping sapta | tur lantip amuwus | ratu sakti mahabara | nagrinira ing Galuh puniki gusti | norana kang uninga ||
30. jalma ra sato mara mati |[62] kang tumingal amasthis[63] kasmaran | mila ngalingan sang rajèng | dèrèng măngsa kadulu | bejang[64] prapta ikang darbèni | puniki kaliyatan | jakane[65] sang prabu | pa karane sira tuwa | ulun dhingin kinasihan ing sang aji | kabêndon sinapatan ||
31. yun pinatèn katon bêcik mami | ingapura kinèn têngga lawang | ing taman [ta...]
--- [f. 12r] ---
[...man] iki purwane | lah mau kang gumuruh | apa iku sun amiyarsi | widadari punika | gusti sami adus | i[66] taman iki larangan | luwih akêr nora nana kang pratami | yèn dede nayakèng rat ||
32. balik tuwan kula nuwun angling | sapa sitên[67] têdah lan pinoka[68] | ayun wruha darunane | purwa wasana ulun | kita lawas dèrèng ningali | satriya kadi tuwan | lir Asmara nurun | de tuwan wuryan katingal | sapa sitên dhuh gusti sinambat ing sih | wiking[69] pundi pinăngka ||
33. ingsun iki wong Mêndhangkasilir | brangtèngsun alit tumêkèng wayah | dèrèng uning wasanane | nglangut saparan kayun | babarana dhuh kula gusti | besuk isun ajarwa | yèn panggih sang prabu | wis matura ingsun arya[70] | manjing taman arsa adus nginum warih | anuwun sarêng kentar ||
34. kawarna Dyan Banjaransari |[71] manjing taman kandhêg pasêkaran | amêthik kusuma ngage[72] | gandanya marbuk arum | warna-warna kang punang sari | mêkar danguning lirang | alangên dinulu | marbuk jăngga lèk angsana | bêbanjaran punang sêkar amêpêki | adawa yèn winarna ||
35. manjing taman angura lêlungid | kêkawin kidung muluk syaranya | lulungan anolèh kabèh | Radyan Banjaransantun | dhasar bagus syara amanis | lir ngalapana jiwa | rinatus lan juruh | midêr-midêr pêpêthetan | sri kawuryyan têka lulut aningaling[73] | karasa duk awirya ||
36. midêr-midêr banjar nagasari | kalangkung dènnya raras katingal | kambang mubêng botrawine | cinandhi pagêripun | jamirahe samya ngidêri | padha isi wratsêkar | sinêla apatut | sulastri asêla-sêla [asê...]
--- [f. 12v] ---
[...la-sêla] | asri tinon saryya sari pinarigi | gapura gêng araras ||
37. pinêtha supit urang kang pipi | pakêbonan sêsêk dening sêkar | toyanya wêning iline | lir pêcut ting palancur | punang tirta sing ardi mijil | lir sarpa tambang tirta | lir grudha kadulu | tirta mijil sing tutuknya | parang èsthi mijil saking tirta êning | punang tirta nut dênta ||
38. lir liman adus jrum katon êning | anjog botrawi sakathah toya | paksi rêbut wohan rame | Radèn Banjaransantun | sêsareyan kambang angipi | katingal sacubana[74] | lan sang rêtnaning rum | korud kang rasa tumiba | anèng kambang trus ing toya tibèng bèji | wus karsaning bathara ||
39. rasa ilang wus anjalma èstri | tinampanan Sang Yyang Kamadhala | ngêmbanan widadarine | pinêrnahakên sampun | dadi ratu wadat pawèstri | pan nora krama jalma | pan turun-tumurun | ing Nusyakambangan gènnya | iya iku kithane Nusatambini | asêkti mahabara ||
40. nêngna kocapa kang manjing puri | aturira lir kadya carita | kawula nuwun sang sinom | atur uningèng ulun | ămba tiwas ing taman sari | wontên satriya prapta | warnane abagus | angandika prabu rara | sapa sira dening wuryan sun tingali | kawula abdi tuwan ||
41. kang kadukan kinèn têga kari | taman sari kula nini tuwa | raja dèwi kagyat tyase | dinangu purwanipun | wus tinutur kanyut sang aji | agraitèng ing nala | baya iku ratu | pangajapan ingsun tawang | kang winuni pangandika dewa luwih | lah mara [ma...]
--- [f. 13r] ---
[...ra] tutugêna ||
42. nini rara ature mlad ati | kang pangandika satriya prapta | ayun panggiha sang rajèng | asangêt aba[75] matur | nanging batên dipun piyarsi | angupados usada | pangandikanipun | tan jarwa têdah pinăngka | rare mulanya moyang wong Mêdhangkasilir |[76] wasta Banjaransêkar ||
43. cahya mancur warna nom apêkik | wong sajagad nora nana memba | lir Yyang Arsmara[77] warnane | dèrèng aba andulu | nora nana dipun waoni | patês[78] punika nata | dewa ikang nurun | prawignya amutêr jagad | prabu rara kasmaran dening pawarti | ana karasa nala ||
44. iku satriya têka ing ngêndi | wani-wani angambah larangan | gusti tan jarwa asale | de pangandikanipun | sira nora isun jarwani | besuk sun babar kula | yèn panggih lan prabu | angandika prabu rara | dening ladak arsa pagih[79] lawan mami | arsa abêdhah[80] kutha ||
45. angkuhe kaya kang mutêr bumi | yogyaning dewa panggih lan iwang | yèn ta dudu-dudu wonge | măngsa kangsia têmu | ya warahên isun aturi | lan isun sayabara | yèn bêdhah kuthèngsun | aja lan dèn rodapaksa | upamane lir mina anèng jro warih | aja buthak kang toya ||
46. dèn wilanga lawang kutha iki | yèn kawilang kabaha[81] sadaya | wruha purwa wasanane | yèn majing kuthanisun | kunci mênga isun tan apti | dudu trahing atapa | manjinga kadhatun |
--- [f. 13v] ---
jlêg tanpa sangkan tan ngambah | lawang kutha iku ingsun nora apti | ya dudu trahing nata ||
47. yèn kalakon sapamudhut[82] mami | masthi isun ngawula mawongan | yaiku ratu ing kene | isun darma atugu[83] | nyata prapta kang mutêr bumi | yèn tan mêngko iya |[84] masthi iku lêbur | lan ingsun panggih ing bengjang[85] | lamun dalu amasthi kathah gêgêring | yèn rina larang pangan ||
48. yèn tan wruh isun tan yun pêpagih | wis mêtua egal aturana | dèn kalakon jar sun kabèh | sakèhe kang atugu | lawang kutha dèn ngati-ati | ana satriya wigya[86] | yèn tiwas sadarum | amasthi dadi boyongan | atur sêmbah nini rara sampun mijil | gula kentar ginantyan ||
2. Mijil
1. sampun mêdal ni rara lumaris | ngaturi sang anom | dhatêng taman asigra lampahe | Banjaransari kapagih ligih[87] | angura lêlungid | dènnya nganti dangu ||
2. sagupita nini rara prapti | umatur wotsinom | sampun katur sang nata wêlinge | gusti sampeyan dipun aturi | nging dèn ngati-ati | marga kèh pakewuh ||
3. yèn sisip nora amondhong putri | masthi sida nglamong | wurung tămpa sida tămpa mangke | gampang yèn lêrês kang margi |[88] sang aprabu èstri | pan darma atugu ||
4. iya pirabara awak mami | tinulung Yyang Manon | Bajaransari[89] aris lampah |[90] nini rara tan têbih nèng wiking | praptèng ing nêgari | Dyan Banjaransantun ||
--- [f. 14r] ---
5. kagyat lênglêng rêmên aningali | Dyan Banjaransinom | aningali rakite kithane | sampun patut tanna dèn waoni | eman-emun iki | norana wongipun ||
6. iki patut dadia nagari | norana winaon | iya kari angêgoni[91] bae | Banjaransari ngadêg têpining | i samadyanèki | kang waringin kurung ||
7. nini rara matur lah sawawi | manjinga kadhaton | Banjaransari nêdhèng dewane | kinupulakên[92] dados satugil[93] | babara ling-aling | sidakêp[94] sidêkung ||
8. Sang Yyang Pramana dèn uningani | nora nana katon | wus matèni ing păncadriyane | babahan nawa dipun[95] pêpêti | norana kaèksi | tan dulu tan ngrungu ||
9. nora gănda mèdi dèn kawruhi | tinutupan Manon | wus rinêksa rahadèn napase | mulya êning gèn muja samèdi | linang sukma mari | sarira karungu ||
10. apranata pidha[96] niskalani | trus tingal Yyang Manon | Banjaransari ngraga sukmane | sampun pêjah sajroning aurip | agana[97] badaning | cahyanipun suwung ||
11. nini rara matur wali-wali | dinulu sang anom | lamun suwung katun[98] pramanane | ajrit[99] ni rara sumukêm siti | sambat ngasih-asih | tan nyana gusti sun ||
12. dhuh sun nyana kêna sun ngèngèri | wong abagus anom | tan kawarna akathah sambate | eman têmên atêmahan lalis | patut dadi aji | sineba wong agung ||
13. nêngna kocapa Banjaransari [Ba...]
--- [f. 14v] ---
[...njaransari] | lumêbu kadhaton | alam sakawan jinajah kabèh | kandhêg wijil pisan aningali | wanodya linuwih | nèng palangkan luguh[100] ||
14. ingayap wanodya kalih biting | ayune kinaot | Rêtna Angrayungwulan arane | Bajaransari dipun aturi | tumurun ngabêkti | mèsêm saryya mudur[101] ||
15. sangêt bineka Banjaransari | adhuh gustiningong | pinarêka ja lunga sing kene | anging dika yogya sun ngèngèri | mèsêm sarya angling | Dyan Banjaransantun ||
16. isun yayi arsa majing puri | agampang ing wiyos | Ngrayungwulan asêndhu saure | dening daya arsa dèn liwati | yèn tan wruh ing wangsis[102] | kari kang sun tugu ||
17. angandika Dyan Banjaransari | eka tugal mangko | kuda angrap yayi pandêngane | adhuh iki ratu ing sabumi | istu gusti mami | kawula tumutur ||
18. wis karia aja ngrêregoni | radyan lumakya lon | dukap[103] kari ping kalih lampahe | kandhêg anon wanodya di luwih | lêgah[104] kathil gadhing | ngayap dyah rongatus ||
19. tumurun mèsêm Rêtna Suprêni | abeka sang anom | rêtna dèwi ngêntèk tanagane | ngucap radyan sun arsa mring puri | matur Ni Suprêni | ingsun nora asung ||
20. yèn tan wruh lukita kari kalih | wangsula sing kono | dyi roro kombang anglèng tawange | iku yayi sangdyah anukêmi | adhuh ratu mami | kawulakna ingsun ||
21. wis karia sun manjing ing puri | radyan lumakyalon | tri wijil prapta kadhêg[105] lampahe | kang
--- [f. 15r] ---
atêngga Tigaron kang nami | ayu kaduk manis | abala rongatus ||
22. ngêntèkkên tanaga angregoni | ngandika sang anom | aja kono sun arsa ing mangke | majing puri Ni Tigaron angli[106] | dening daya iki | yèn tan wruh ing wuwus ||
23. wastanana kang sun tugu iki | tri têtêlu mangko | punang cebol agayu[107] lintange | iku yayi sang dyah anukêmi | adhuh ratu mami | kang sun ayun-ayun ||
24. sampun lunga awismaa ngriki | dhuh tarima ringong | lah karia wus lajêng lampahe | sang dyah maksa mawongan tut wiking | prapta catur wijil | ingadhêg dyah arum ||
25. kang awasta Nikèn Patrarêsmi | ginajèng sang anom | lan pawongane rongatus kèhe | gusti yya lunga candranên kari | ngandika ya iki | catur papat iku ||
26. lêmbu anusung[108] ing anaknèki | sumukêm sang wadon | adhuh ratuningsun salawase | radyan lajêng sang dyah atut wuri | pănca wijil prapti | angadhêg kang tugu ||
27. kang awasta Rêtna Păncawati | agubêl[109] sang anon[110] | sampun kentar yèn tan wruh cadrane[111] | angandika Dyan Banjaransari | pănca lima yayi | jong mot sagara gung ||
28. sang dyah angrakul[112] pada sarya ngling | adhuh ratuningo[113] | sampun nukul[114] dyan lajêng lampahe | sang dyah tut wuri prapta nêm kori | ingkang tugu darmi | tan asung lumaju ||
29. ikang aran Sarasêdawati | rongatus punang wong | ja lumaju gupitanên mangke | angandika Dyan Banjaransari | sad nênêm satyèki | glar pangonan iku ||
30. atut sabda Sarasêdyawati | amawongan [ama...]
--- [f. 15v] ---
[...wongan] ingong | tut wuri radyan prapta lampahe | kari sapta kang tugu kapanggih | Dèwi Saptawati | tan asung lumaju ||
31. rongwange[115] rongatus angadhangi | gupitanên mangko | Bajaransari alon dêlinge | samta[116] pitu iku ratu kalih | bratayuda sami | sang dyah awotsantun ||
32. lumaris sang dyah tutut tut wiking | prapta kari mangko | astha tan awèh kang tunggu mangke | Dèwi Asthawati angadhangi | rongwange rong biting | ngandika sang bagus ||
33. sapta walu bramana ngajawi | atut sang lir sinom | radyan lajêng dyah tut wuri mangke | prapta lèng songa dipun adhangi | Rêtna Ăngkawati | balane rongatus ||
34. marganana wastane puniki | ngling Banjaransinom | nawa sanga kari mênga kabèh | tanpa ngucap Dèwi Ăngkawati | baya iki aji | kang ingayun-ayun ||
35. de sang prabu rara rina wêngi | tut wuri sang sinom | sampun prapta sadasa regole | lêlêng[117] mangu Dyan Bajaransari | sadulu[118] rarasing | ing tirta winangun ||
36. saryya adi luwih srining saking | banjar nagasinom | têpas witana lit-alit mangke | cinitrèng mas pinatik rêtna di | pinapajang asri | langsenya kumêndhung ||
37. padha tatrap kancana pinatik | mirah widuri jo | itên[119] muncar-mancur ujyalane | puspita nêdhêng gandanira mrik | jamirahe adi | moncor muncar-mancur ||
38. samya gêdhah sadaya kinardi | ajajar ing mangko | samya gêdhah putih sabarise | wanèh kuning rêkta wungu adi | lir kasyargan adi | warnanên [warnanê...]
--- [f. 16r] ---
[...n] dyah ing rum ||
39. pawatihira[120] kang têga wijil | ngatura sang anom | lamun ana wong marêk marangke | wong lêlana arsa marêk aji | wus bêdhah kutha ji | lah konên malêbu ||
40. Banjaransari lêng ningali |[121] gapura di kaot | tudha songa pucak gapurane | apucak manik ukiran adi | pinatik rêtna di | nêlahi kadhatun ||
41. kadi dede ukiraning jalmi | warnane sêsaton | gupalane angampit[122] warnane | kadi sang kuba kinuba[123] jrihi | lir naut wong mijil | gapurasthanipun ||
42. sarêng lumêbu Banjaransari | apagut ing panon | lawan sang dyah parêng paningali |[124] pyuh tanpa jamuga garit ati | wulangun sang dèwi | alênggah tumukul[125] ||
43. lênglêng Rahadyan Banjaransari | andulu sang sinom | dening norana meba[126] warnane | Dèwi Ratih pantês dadi abdi | ratu ing sabumi | warnane tan pujul[127] ||
44. liyêp lêngut wulangun sang dèwi | kasaputan panon | baya iki kadhaton kang duwe | cahya mancur baguse ngrimangi | trahing danawarih | tuhu turun ngratu ||
45. têdhaking tapa sun tingali |[128] kang jaja mancorong | nora kilap dyah rara tingale | nyata iki ikang mutêr bumi | kalihnya kapati | samya angudang kung ||
46. yèn dede wonge ngambah ing ngriki | datan kêlar mangko | adangu nulya sang dyah dan linge | teja sulêksana kusuma di | tejane wong bêcik | awuryyan[129] kadulu ||
47. pundi têdah pinăngka ing wiking | ngandika sang anom | ingsun gusti rumiyin [ru...]
--- [f. 16v] ---
[...miyin] purwane | Nata Kuripan Banjaransari | kusuma ran mami | mila ulun nglangut ||
48. iyèngsun yayi wirang kapati | duk nèng praja ingong | asangara gêng gara-garane | wong isun gring esuk sore mati | sore dènnya agring | esukingpun[130] lampus ||
49. isun ngaran ratu panas yayi | dèrèng krama ingong | ratu jaka agêng sangarane | iya iku wirang isun gusti | dadya bonglngot[131] mami | saparan anglangut ||
50. angulari têtambaning agri[132] | adrapati ingong | nora etang kawula nah agèr[133] | baya mangke tatămba brangti |[134] kusuma di puri | kang asung brangta kung ||
51. sang dya[135] midêl[136] kamangkara aji | manira têtakon | kari punika sampun mangsane | iya yi[137] bumi sonya ugi |[138] gêmpang sangaraning | pan jênêng ran ratu ||
52. ing pundi patêmon putra-putri | yèn rina gring kang wong | lamun dalu larang pangan mangke | graitanên lamun sira apti | tulus dadi aji | iya yayi Galuh ||
53. ana padhang dudu padhang rawi | an[139] pêtêng mangko |[140] iya dudu pêtênge wêngine | sajro sagara kang tanpa têpi | iku gone panggih | jro sagara madu ||
54. sang dyah kacina tan kêna angling | lumayu angulon | Banjaransari ngetan parane | sang dyah kapêthuk ngalor dèn ungsi | Dyan Banjaransari | parane angidul ||
55. sang dyah kapêthuk ngusi[141] mêdyaning | tumutur sang anom | prabu rara tambuh ing polahe |
--- [f. 17r] ---
wus asthi[142] pêjah ing aurip |[143] tiningalan sêpi | tambuh polahipun ||
56. Banjaransari putêk ing ati | jumênêng sang anom | amirsakên[144] araras syarane | wong jro puri samya nambut kardi | kênya ayu luwih | kang ngantèh anênun ||
57. anakèt[145] angalualam sami | wanèh mêmaraos | nora nana ngagur[146] kèh gawe |[147] wènèh[148] ana gawe burat gănda wangi |[149] ana ngagit sari | myang angukup-ukup ||
58. sakalangkung langêne sang pêkik | langêne punang wong | Banjaransari wruh ing èsmune | tumutur matitis ing dyah dèwi | sang èstri kapanggih | angrênggani kukus ||
59. pinarêk ing palangkan rêtna di | ingayap dening wong | kênya ayu raras pangagene | gêlang kana aêmêr kinêmit | nayakane adi | ajamang mas tatur ||
60. abêgêl[150] kana padaka ngrawit | asuping[151] mas kaot | acalupring[152] kêbo mênggah mangke | pinatik nawarêtna sotya di | kunêng sang rêtna di | alênggah tumukul ||
61. Radèn Banjaransari lumaris | kangpanggih[153] sang wadon | anjênêng maharjaning sampure | rêsmining dyah lir padapèng ngrawit | amaoni sari | citrane dèn bawur ||
62. nora lyan kang dèn rasani malih | dening sakèhi[154] wong | Banjaransari tansèng wuwuse | mapan sapolahe èsmu manis | dyan saksana prapti | sang paraning lulut ||
--- [f. 17v] ---
63. apingan[155] dyan Sang Banjaransari | umung bramara wor | kadya warahing prapta ênggone | sang dyah anolih amapag liring | lir madu lan gêndhis | rinatus lan juruh ||
64. sang lagi prapta maras muragi | amikis[156] wastra lon | lir kaguturan[157] madu ciptane | wus awas nulya amarêpêki | tumurun sang dèwi | sing plakan[158] lumungsur ||
65. cinandhak sang dyah sun lir mêmanggih | yyangyyanging kalangon | baya martani brăngtaning amèng | dening lawas ayya sira kikin[159] | sang dyah tan kêna ngling | tyasira gêgêtun ||
66. tan sipi trêsnanira nèng ati | karasèng tyas mangko | nangi[160] maras dèrèng wruh polahe | ngusya alon awêtu tangis |[161] sang prapta ngrêrêmih | lagya angusyèng rum ||
67. winawang-wangwang sang raja dèwi | dyah priyêmbada lon | dutaningrat idhêpên sun anggèr | lir amanggih rêtna sasrèng puri | ciptaningsun ari | kaguturan madu ||
68. wijiling sabda nrang madu gêndhis | angaras madya lon | sang dyah kepyan dadya drês waspane | lumusur[162] pakon[163] arsa dohi |[164] dadya angrakêti | sang kakung angrungum[165] ||
69. adhuh dewaningsun ayya nangis | eman sang lir layon | lindrining liring ngêbêh manise | ruming sari sidyaning klas asih | kaya tanna tandhing | sêrkara lan juruh ||
70. baya sapira laraning brangti | kang ketang sang among | kagêngan lara tasmara[166] tyase | yèn kasamramrên[167] tur ingsun nyayi[168] | lir kurnarpa[169] manggi[170] | juwitaning [juwita...]
--- [f. 18r] ---
[...ning] tanu ||
71. kakung èsmu guyu ngling ing rabi | yayah juruh winor | lan madu juruh pupul liringe | lagya sung sipta sang dyah tan apti | sang kakung amrati | ngaras wantu-wantu ||
72. tansah kakunge angrêmih-rêmih | saibêt saya jro | kaya supêna tyas ingsun anggèr | karan ingsun kesah sing nagari | ngulari tamba gring | kapanggih ing Galuh ||
73. baya tan wêlas mring kawlasasih | lir apupul layon | sing nagara adrapati mangke | sun rêrah myang kadi ing pasir wukir |[171] miwah ing wanadri | tan ana katêmu ||
74. ing mangke ta pun Banjaransari | suka têmah layon | sung ujaranira sun têmahe | pamarêk ingsun dewa kapati | baya sira yayi | ratuning wong ayu ||
75. sang karèsmara nèng made rukmi | angamêr sang wadon | lir guladrawa wau manise | anglêlan[172] pun Banjaransari |[173] angulati pati | tambaning awuyung ||
76. duk ingsun tapèng guwa aguling | sira kèpi ringong | anulya tangi sun age |[174] kadya na tuduh mring ingsun nyayi | sira andikani | mila isun rawuh ||
77. sang dyah kukuh datan kêna kokih | dyan sang kakung kepon | saya drês lir bramara syarane | sang kakung tansah nukêmi amrih | nukêmi panêpi | sang dyah sru marlêsu ||
78. dadya trêsnane saya bêt prapti | asmune sang dyah doh | nanging lumuh andohi turone | yangyyang madana srada wong iki | nir ta yèn kalang ing | ing rat angudang rum ||
--- [f. 18v] ---
79. kang asmara lagya rêmih-rêmih | sang dyah sangsaya doh | tingalana gusti kawulane | siyasatana ing wulang rêsmi | konjêmêna pipi | sangganên pabayun ||
80. yèn palastra pun Banjaransari | sukêmênèng pakon | candhinên isun sajroning langse | kirimên ing wiraga malathi | pun Bajaransari | dewa kang sinuwun ||
81. amung sira Yyang Arsmara murti | kang măndra kalangona |[175] aningali puspita kang luse[176] | sang kusuma sihana pun dasih | ruruh kawlasasih | dulunên pukulun ||
82. kawlasana pun Banjaransari | dewa sang lir sinom | yyanging Ratih wong Galuh ratune | anjapèning[177] risaking nêgari | yèn ing rat dewa sih | sakramanên ingsun ||
83. sang dyah ing pakyan maksa tan kokih | malah pyuh kang layon | sang kakung amrati pangrungrume | lir guladrawa sinrang lan gêndhis | lir bramara amrih | sêkar lagya kucup ||
84. sang dyah awênês-wênês awilis | lir pradapa layon | malah lukar kinusya gêlunge | srinatane rusak dèn arasi | tan kawarna pipi | pêpilise rêmpuh ||
85. wiraga wrat tibèng tilamsari | miwah tibèng pakon | gêlunge lukar tibèng janggane | kăncanira sampure dyan dèwi | mugèng[178] sang apêkik | sumampir ing bau ||
86. sangsaya ture angasih-asih | yyang-yyanging kalangon | dasihe dewa atur sêtyane | pirsakêna ature pun dasih | prasasat [prasasa...]
--- [f. 19r] ---
[...t] sarêsmi | rasane tiningsun ||
87. sun têdha dewa dadia sari | andhap tur angayon[179] | anjalmaa puspita sun age | dadia langên sun cangkramani | dadia marga writ | kambaha dening sun ||
88. pindhanira kusuma di luwih | ingsun bramara ngrok | angisêp ing sarinira radèn | nira talagèng sun mangsan anglit | yèn tinar dening |[180] yakti ingsun lampus ||
89. Kusumawicitra mêdhar sari | sira yyang kalangon | anyakramani[181] langên-langêne | ing taman nêdhêng amêwah sari | sêkarêna sari | pundhutên pukulun ||
90. paran polahe yèn tan kênapti | ling tyase kepon |[182] anglamong tambuh paran-parane | mung sira uni dalu kang kèpi | sang dyah saya dohi | dening daya mrih kung ||
91. Banjaransari mênggah saryya ngling | tingalana ingong | ingsun amit kantuna nah agèr | yèn sira dewa asih ing kami | sangonana ugi | gantèn ingsun suwun ||
92. minaka[183] paripèh kawlasasih | sun gawa anglamong | ngong pidha-pidha kang asung agèr | sasat sira dewa milu dasih | iku wahyanèki | jiwanira maskun ||
93. kantuna gusti muktia sari | mêkua[184] kadhaton | sun pirsakêne sing doh nah agèr | alakia sasamanira ji | ingayapa dening | para putri ayu ||
94. radèn dèwi yayah datan pangling [pang...]
--- [f. 19v] ---
[...ling] | mêdhak[185] sang wira nom | aris lampahe anolèh-nolèh | wau Rahadèn Banjaransari | sang dyah nyiptèng ati | lêhêng milu nglangut ||
95. tan bisa tinilara aurip | luwung tugal layon | ingkang lunga cinandhak sabuke | ciptaning sang dyah milu drapati | kagyat radèn mantri | sa[186] rêtna sinambut ||
96. ciptaning kakung yayah angipi | ya angucap alon | nora sida lunga ingsun radèn | yakti apês yèn langkung wana writ | sun atapèng rêsmi | malar sakti ingsun ||
97. sang dyah ingêmban binaktèng wali | basane alumoh | ingarih-arih sang dyah ature | lumoh ing turon angasih-asih | migah[187] jinêm wangi | wayahe wus dalu ||
98. panggih asta lungiyan sarêsmi | putra-putri karo | wus panggih padha sukmane bae | patêmone putra lawan putri | wus akawin batin | ragane kadulu ||
99. tumakêb[188] samir kang sewa rêsmi | angusya kang wadon | sang dyah amrih luputa turone | kaguturan sang dyah gunung gêndhis | dhuh saya anangis | anampèli pupu ||
100. alara sru dewane pun dasih | canggèhira katon | ing sarêsmi ing sira jro langse | sang dyah kabyatan srêngkara manis | tan kêna nayuti | dening jiwa lêsu ||
101. sang kakung saya amardi rêsmi | astane kang wadon [wa...]
--- [f. 20r] ---
[...don] | ingaras sang dyah lupa jiwane | radèn tyase tan anyipta urip | salukaring prêni | nalane sumaput ||
102. asta angalaya anukêmi | angaran[189] pipyalon | saryya nglukar sang dyah sêsampure | sang rêtna juwita angêkahi | winardi ingukih | lagi kalih pijung[190] ||
103. pababare[191] mayang mêkar sari | amlêk mugèng dadot[192] | nalane sumyar sang kakung rêke | nulya ngaras sira wanti-wanti | sijangira[193] yayi | sun suwun pukulun ||
104. yèn sira dewa tan tulus asih | yakti pupul layon | yèn winênang anglusur[194] sijange | yakti wande dewa sun drapati | prasida nuwun sih | yakti nuku dalu ||
105. Banjaransari tansah nukêmi | angrakul sang wadon | asta kang têngên mugèng janggane | asta kiwa nèng jaja amardi | sijange mèh kokih | sang dyah tyase rêmpu ||
106. lukaring sijang pupyanitihi | sang dyah sumyar kepon | sang wira nom anêmpuh astrane | kagyat sang dyah anyariki wingking | sarya sambat mati | anampèli bau ||
107. sang dyah angisêk-isêk anangis | dhuh mati katèngong | sanetya munaryatra tilame | muksa sang dyah tan bisa ningali | têmbe sang apêkik | kanyaran ing lulut ||
108. panangise lir pulung kapipit | lir sundari angrok | sang kakung nganti rakêt jajane | tan basên[195] angarasi panêpi | nêsêp-nêsêp lathi | asta ngrakul gulu ||
--- [f. 20v] ---
109. jaka jêbug lawan prawan kêncing | padha sihe karo | kasaputan ing asmara radèn | sang dya kapati tan kêna angling | syanita drês mijil | awra tibèng kasur ||
110. sang kakung awlas kasok ing rabi | sang dyah murca tinon | anukêmi wadana kakunge | belakêna pun Banjaransari | sarta ngaras pipi | astane sinuwun ||
111. winardi asmara dyah anangis | sinampunan alon | sang dyah lêsu lir lupa jiwane | sang kakung wau tansah nukêmi | kepyan radèn dèwi | liniling tumukul ||
112. êmbanira nèng jawining samir | atur toya bakor[196] | liniling-liling sang dya pakone | wênêsira dewa pulang rêsmi | tan angling dyan dèwi | anglêgak[197] ing bau ||
113. Banjaransari mulat ing rabi | ênting wlase tumon | kamanisên mulat ing janggane | anukêmi amisik-misiki | kepyan radèn dèwi | angêsah angadhuh ||
114. Banjaransari lagya mijungi | rabine ing pakon | sarya maoni sang dyah gêlunge | arsa sira dewa sun sirami | tur sarwi liningling | magut sang dewa yu ||
115. sinambut sang dyah sarwi kêkawin | syara manis awor | sarta winayangakên grahane | kang kinudang ujare wong iki | sanggup parêng mati | ing asmaraningsun ||
116. awacana sang dyah agitêli | sapa ling mêngkono | kabèh iku ta ujare dhewe | gumujêng Radyan Banjaransari | dhuh pangling pun dasih | dening bisa muwus ||
117. sang dyah
--- [f. 21r] ---
matur kawula kaka ji | ngaturkên kadhaton | myang dalêm pura ing saisine | nanging panuwun kula kaka ji | ikang para dèwi | dèn wrata salulut ||
118. anukêmi Dyan Banjaransari | tarima riningo[198] | i salulut ja walang driyane | binaktèng lêlangon dènnya ligih | ing gêgilang kuning | ngayap para arum ||
119. sami kasmaran mulat ing gusti | padha trêsna ka[199] wong | nini rara ical têtugone | manjing pura wus sinung kêkasih | Ni Asmarawati | kang anèng lêlangun ||
120. maharjaning paèse kang èstri | sarya tap sêsinom | sang dyah owêh pribadi sijange | mèsêm Prabu Galuh amaoni | pijunge sang dèwi | mugèng jajanipun ||
121. punika ikang dipun waoni | sang dyah ya wandoh |[200] sang kakung cinadhak[201] jarijine | tinikêlakên sarwi anolih | ngadhuh sri bupati | Ni Asmara manggut ||
122. tulus rahadèn jumênêng aji | tansah mukti turon | kadya mimi kalawan garwane | para arum sadaya waradin | samya mukti sari | kawanuhan lulut ||
123. tansah kasukan siyang lan latri | lawan para sinom | kêna asmara pan lulut kabèh | radèn dèwi tuhu bakti laki | sri bupati lami | jumênêng ing Galuh ||
124. nanging dèrèng korak ing nagari | kuthane tan katon | mukti sari nèng kadhaton bae | mila sang prabu sangêt prihatin [prihati...]
--- [f. 21v] ---
[...n] | dèrèng darbe mantri | ênêngna winuwus ||
125. kang nèng jro guwa wus alami |[202] atapa punang wong | anak putune ngulari kabèh | Ki Satomi wus dèn nyana mati | kesahe lami |[203] kasmaran ing ratu ||
3. Asmaradana
1. kunêng ta Kyai Satomi | Nyai Satompi[204] nèng guwa | amujar nadha[205] dewane | sakalangkung manting raga | mita[206] karaton Jawa | wontêna têtidhihipun[207] | ayya jongjit kang buwana ||
2. tinarima dewa luwih | ya ta na syara kapirsa | hèh Satomi dipun age | kentara balia ngilyan | ing kono ana nata | manjinga alas ing Galuh | ing kono na nata wignya ||
3. kèringan rat tanah Jawi | tur asakti mahabara | angadêg karsane dhewe | abodhan[208] jlêg tanpa sangkan | ratu abêk sudarma | trus kusuma rêmbês madu | iya Galuh kuthanira ||
4. mêngko wus jumênêng aji | nanging durung madêg nata | nganti wadya panjujunge | nanging nora nana wikan | benjang wruh têmu dadya | sapa angarani ratu | yèn nura pamuji wadya ||
5. iku patut kabaktini | wruhanira iku benjang | anurunkên para katong | turun ping pat nuli rêka | panjênêngan mangetan | wis lumakua dèn gupuh | taka[209] Galuh asebaa ||
6. nadyan têngahing wanadri | yèn wis patang puluh dina | amasthi katon kuthane | besuk sira dadya wraka[210] | sakèh nak putunira | dadya nayaka sadarum | saturun-turuning nata ||
7. sira ikang momong bènji[211] | wis poma aja pêpeka | kagyat Ki Satomi age | lan garwa mijil sing guwa |
--- [f. 22r] ---
ngulona murang dalan | wus wus prapta alas ing Galuh |[212] têka seba têngah wana ||
8. kêta[213] sadhupuh awêdi | lir kadi pepe naledra[214] | alêrêsi[215] satêngahe | waringin kurung gèn lênggah | lan garwa nora obah | yèn dalu akèh karungu | nanging nora piniyarsa ||
9. wus kauningan sang aji | jangkêp kawan dasa dina | wus kawadaka kuthahne[216] | nagari Galuh katingal | jêmbar lun-alunira | wringin midêr têpinipun | rata rêsik sinaponan ||
10. singasanane angapit | sitigil[217] binata pêthak | asangkêp têtandurane | basal[218] pangrawit wus ana | ngêndhêng kang bagêr[219] bata | wantilan gêdhogan agung | gajah jaran sami pêpak ||
11. saupacara nêrpati | nora nana kaliwatan | sakapraboning kadhaton | sampun apêpak sadaya | cara-cari nagara | ngiwa têngên kang lêlurung | arêsik lir sinaponan ||
12. padalêmaning pêpatih | myang pemahaning bupatya | miwah umahing wong akèh | anurut lurung agêmah | kali gêng ngèri nganan | pasir wukir jêmbar patut | nagara Galuh apelag ||
13. patut kadhaton nêrpati | Ki Satomi lir supêna | iki baya kapanane | dhingin uni tan katingal | anging wana kewala | mêngko kadhaton kadulu | wraksa gêng nagari lama ||
14. adangu tan kêna angling | baya wus karsèng bathara | têka lênguk-lênguk bae | Ni Sutami[220] julalatan | anjawil ngajak kentar | ki umah kalap sirèku | mau wana katon praja ||
--- [f. 22v] ---
15. yèn tan lunga masthi mati | baya iki dhăngka buta | sinikut dening kakunge | lah nini têka mênênga | ujêr wus isun jarag | ujaring syara karungu | ya iki kang ingulatan ||
16. wus katêmu dèn lalisi | mudur sira kaya bocah | nanging tan pinirsa jare | anjiwiti ngajak lunga | kocapa sri narendra | aès arsa miyos prabu | ginarêbêg ing biyada ||
17. padhaya rong rancak ngapit | pêpingitan anèng ngarsa | lir Yang Marmata yèn tinon | wus pinarêk singasana | kang mugèng sitibêntar | akubêng kang para arum | kang angampil samir sutra ||
18. Prabu Non[221] Banjaransari | ngandika lah ika sapa | jalma roro ikang pepe | satêngah waringin kêmbar | bocah sira priksaa | gandhèk istri gumarudug | patang puluh pêpalayyan ||
19. kumêpyur Kyai Satami[222] | ikang èstri dharodhogan | ura linyok ujar ingong | mau ingsun ajak lunga | Ki Satomi angucap | aja akèh dira muwus | padha asrah ing jewata[223] ||
20. kunêng gadhèk[224] èstri prapti | hèh tibalaning[225] naledra | manira kinon têtakèn | dening ta tigas kawuryya[226] | sapa ta aranira | miwah pinăngka ing pukur[227] | lan punapi sêdyanira ||
21. dika matur ing nêrpati | kula jalma Sukapura | pun Satomi aran ingong | puniki somah kawula | tanpa wêkas ijir ingwang |[228]
--- [f. 23r] ---
mila kawula anglangut | angulari nayakèng rat ||
22. ikang yogya mutêr bumi | mila kawula asowan | ayun ngabakti wiyose | têdahing dewa bathara | ing Galuh ana nata | mangke sumăngga sang prabu | lah nyai dika turêna ||
23. gandhèk èstri sampun bali | wus katur salampahira | kinèn anibali age | tan dangu prapta ngajêngan | adoh ingawe nata | kinèn parêk dènnya luguh | ngabakti sumukêm pada ||
24. abukuh kajêm[229] ing siti | tan kawasa ningalana | saking cahya karatone | ing jaja murub apadhang | Ki Satomi tan kilap | angandika sang aprabu | hèh pajara karyanira ||
25. purwa madya seba mami | Ki Satami apranata | sinuwun mula-mulane | kawula tiyang baruthal | kala dahuru jaman | ana[230] putu ămba agung | tur sami gagah prakosa ||
26. samya ămba parentahi | mêmaling begal angêtal | miwah ba kèn nukup mangke | ikang tan anut kawula | dadya ulun kèringan | tanpa wêkas pikir ulun | rêmbagan kawula kesah ||
27. angulati Nata Jawi | kang yogya sinêmbah kathah | pa karana sira mangke | nora ngago[231] bêbênêran | pupuh rosa kewala | sawab batên watên ratu | sapa sitên ngadilana ||
28. mulane sira ngulati | ratu sira wus wibawa | têka enak tanpa katong | sapa rosa masthi mênang | batên pikir kawula | bulah si têdhaking atu[232] | anêdya dadya |[233]|
--- [f. 23v] ---
29. satru trubus ing wong cili | wêkas kang kathah-kathah |[234] samya awon panêdhane | dadya sung walat kawula | mring anak putuniwang | lan kang cili awlas isun | dadya bojaning akathah ||
30. yèn awèta tanpa adil | amasthi patyan-pinatyan | nagri Jawa risak kabèh | punika pikir kawula | mila ba adra pêjah | amoyang ngulati ratu | wangsit dewa kinèn suwan ||
31. dhumatêng sri narapati | mangke sumăngga ing karsa | ngujukakên[235] pêjah ingong | pun dasih darma lumampah | manjinga ing dahana | ambyura sagara agung | angragoh[236] lak-lakan naga ||
32. yèn pangandika nêrpati | igih pun dasih lumampah | iya sun tarima mangke | apa têmên aturira | anulya aprasêtya | siya-siya wus kagugu | sira sun angkên wong tuwa ||
33. gêgêntine yayah bibi | ingsun lola alit mila | anuwun sangêt ajrihe | sumukêm anèng butala[237] | anênêdha ing dewa | tulusa ta ratuningsun | wis bapa sira muliha ||
34. kupulna sakèh wong bumi | miwah anak putunira | padha tibalana kabèh | padha wismaa ing praja | sarupane wong Jawa | ratanên ikang barênjul | Satomi nêmbah mit kentar ||
35. datan kawarna ing margi | Satomi prapta ing wisma | wus kumpul anak putune | jinarwan yèn alèh[238] karya | wus duwe ratu wigya | jumênêng ngadhaton Galuh | bagus sakti mahabara ||
36. mituhu nak putunèki | pan sampun rêmbag sadaya | satêngah maido tyase |
--- [f. 24r] ---
kiyai puniku bobab | kapanane anaa | wingi ingsun amèt kayu | ing Galuh pan maksih alas ||
37. nanging kawijila wêdi | dadya anurut sakarsa | kang têbih wus prapta kabèh | lêlampahan tigang dina | dukap lakon sapasar | myang lakon sadasa dalu | kang liya nora sawala ||
38. dukap lakon têngah sasi | sacăndra prasamya prapta | kang barênjul rata kabèh | samya jrih dening pawarta | bang kulon sampun rata | wus pêpak sagamanipun | Ki Satami nulya bubar ||
39. sowan dhumatêng sang aji | anak putune sadaya | bayong[239] saanak dharane | miwah rajadarbenira | wong cili têngga wisma | datan kawarna ing ênu | wus prapta Galuh nagara ||
40. sakalangkung gêng kang baris | tanapi kèhing pikulan | agêng alit lanang wadon | sakalangkung kathahira | tusan ewon alêksan | maesa lêmbu pan agung | bèbèk ayam lawan banyak ||
41. kalangkung repot ing margi | wus prapta jawini[240] kitha | arêsik jêmbar lurunge | andukap kari sayatra | kang uning kagawokan | alas gêng dadya kadhatun | pasang rakite apelag ||
42. samya raryan ikang prapti | nurut lêlurung pan aglar | nyana umah akèh-akèh | sami wontên tiyangira | kunêng ta sri narendra | ngaturan Sêtami rawuh | nulya miyos magêlaran ||
43. ginarêbêg dening èstri | ampilanira atata | wus apinarêk sang rajèng | mugèng pantarana[241] dênta | Ki Satami asowan | ngirid [ngi...]
--- [f. 24v] ---
[...rid] anak putunipun | kang sami katara-tara ||
44. ingkang kathah anèng jawi | ikang pepe samya aglar | salèr[242] waringin kurunge | gandhèk èstri sampun prapta | Ki Satami ngandikan | saanak putu sadarum | wus majêng andhèr paglaran ||
45. samya tumukul ing siti | ulap cahya kadya surya | murub muncar nèng jajane | lakung suka sri narendra | angandika hèh bapa | iku kabèh nak putumu | igih punika sadaya ||
46. iya akèh sun tingali | bapa liwat sun tarima | iku arsa ngabdi ingong | lah mara aprasatyaa | samya atur prasatya | pan sampun katur sadarum | wismanira dhawak-dhawak ||
47. myang kang cêlêk lan kang têbih | tanapi kang nugil desa | kang cêlak têbih tidake[243] | kalakung suka sang nata | nulya dipun prayoga | prasamya jinujung luguh | ikang anama dipatya ||
48. miwah răngga lan ngabèi | dêmang arya pandêlêgan | kandhuruan dhamaine[244] | kang ginawe lura[245] kathah | tinata jro lan jaba | apa saadating ratu | pan sampun pêpak sadaya ||
49. Satami jinujung ligih | sampun anama dipatya | ing Sukapura wismane | kinèn nguwisi parenta[246] | dadya pêpatih nata | kasrah dhêdhak mêrangipun | tan nguningani narendra ||
50. anak putune amukti | Dipati Bojanagara | lan Dipati Badhung[247] rane | Dipati Parakan Muncang | lan Dipati Ciancang | ing Cianjur ki tumênggung | ing Cipaku nama dêmang ||
51. ing Cikosèl ki ngabèi | Adipati [Adipa...]
--- [f. 25r] ---
[...ti] Parayangan | Tumênggung Ciamis rane | Gunung Jali aran raga[248] | tanah Nusyakambangan | putra istri madêg ratu | prabu rara iku wadat ||
52. nora akarsa akrami | balane sami wanodya | Nusyatambini arane | ing kono tanna wong lanang nang |[249] prabu rara punika | putranira sang aprabu | ing Galuh kala supêna ||
53. wus karsa dewa kang luwih | tinampan Sang Kamadhalal[250] | tinitah anèng ing kono | mila sakti mahabara | êna kang winarna |[251] bumi sawetaning Galuh | Dipati Tirtakancana ||
54. miwah Adipati Mêsir | lawan Tumênggung Salinga | Adipati Panjêr mangke | Ki Ngabèi Prabaliga[252] | Dêmang Nusyabarambang | ikang alit tan kaetung | nama ngabèi lan arya ||
55. răngga dêmang adhamoi[253] | atanapi pandêlêgan | iku wisma praja kabèh | anulya sang nata mêdal- | akên ingkang saosan | dhêdharan lan mantrinipun | sukan-sukan pagêlaran ||
56. warata dhatêng pakathik | wus wanuh nata ngandika | bapa bubarêna kabèh | padha tataa pomahan | kondur sri naranata | mugah pêpagungan[254] dulu | utabe[255] kang wadyabala ||
57. bubar wadyabala alit | miwah kang sikêp gêgaman | kadya samodra syarane | utabe lir wardu oga[256] | kadêbêging lumampah [lu...]
--- [f. 25v] ---
[...mampah] | syaranipun kadya kêtug | lare syarane lir gêrah ||
58. kadya udan sinêmèni | syarane rêbat pomahan | sampun ata wong kabèh |[257] Adipati Sukapura | mantuk ing kapatihan | miwah dipati tumênggung | mantuk dalêm sowang-sowang ||
59. tanapi kang para mantri | wus atata padalêman | têka angêsupi bae | kurang jalma luwih umah | pasar agêng wus dadya | kathah wong ngalèh angidhung | nagring[258] ing Galuh wus gêmah ||
60. wus kurak ing tanah Jawi | Sang Nata Galuh punika | jlêg tanpa sangkan jênênge | purwane norana wikan | kadhatone têtiban | prabu sakti tan apujul | barang kang cinipta dadya ||
61. kawarta sakèh nagari | ikang lakon dasa dina | sasasi wus mirsa kabèh | samya ajrih kumawula | lor kidul kilèn wetan | ingutusan samya rawuh | ajrih norana sawala ||
62. Cirêbon nama dipati | adipati ing Jakarta | Tumênggung Karawang mangke | adawa lamun winarna | sapangilèn mangetan | Tandhês Balambangan Wangsul | sumawita kumawula ||
63. Bugis Makasar prasami | Tranete padha aseba | Timur Banjar Bima mangke | punika [puni...]
--- [f. 26r] ---
[...ka] ikang kawilang | tan wikan kang akathah | kilèn Batên[259] watêsipun | ing Lampung lan Sokadana ||
64. Polembang Jahor lan Jambi | Labok[260] Patani aseba | Salebar Mandar ta mangke | Salot Sadhong Ngure prapta | puniku kang kawilang | miwah nagri ing Trangganu | kang tan dhatêng linurugan ||
65. sadaya anukul sami | asrah bulupitènira[261] | mring Prabu Galuh idhêpe | samana gêmah raharja | murah sarwa tinubas[262] | tulus kang sarwa tinandur | tan ana darbèk kang ilang ||
66. nagari aloh jinawi | pasir awukir ajêmbar | akathah kalangênane | ing dharat miwah ing toya | pasisir lawan arga | enak wong cili sadarum | sang nata agung kasukan ||
67. panjênêngane wus lami | tansah mukti ing asmara | prabu anèng jro kadhaton | anedra lan pramèsyara | sri nata asupêna | tinurunan dewa luwung | pinaringan babrêkatan ||
68. awarni bêdhil kêkalih | warnanipun lakung pelag | Yyang Pramana andikane | kaki ku bêdhil pusaka | têtidhihing nagara | pan iya turun-tumurun | kang dadi nata ngagoa ||
69. poma kaki kang nastiti | pêpêtinên[263] kang sajata[264] | wis karia ingong mulèh | kagyat wungu sri narendra | gêgêtun jroning nala | de katon ing sawahyanipun |[265] nora kadi wong supêna ||
--- [f. 26v] ---
70. dyadya[266] kasmaran sang aji | supênanira katingal | kang gar matur ngrajèng |[267] kaka ji wontên punapa | kèndêl tan arsa dhahar | datan anedra yèn dalu | punapa kang dadi manah ||
71. yèn watêna sisip mami | kawula nêdha apura | yèn watên kakarsakake | kakang ji angandikaa | kula ikang ngupaya | nora bisa kakang prabu | paduka kèndêl kewala ||
72. angandika sri bupati | yayi isun nora duka | punapaa kakang katong | alama tan arsa dhahar | mêngko yayi sun pajar | kala Gara Kasèh ingsun | supêna dewa tumêdhak ||
73. aparing barkatan bêdhil | loro kèhe luwih pelag | pangandikaning Yyang Manon | nya iki kaki pusaka | tidhih nagara Jawa | run-tumurun bêdhil iku | darbene kang dadi nata ||
74. wis pêpatinên kang bêdhil | dewa ilang ingsun kagyat | ikang dadi manah ingong | pan nora kaya supêna | yayi ujaring dewa | sawahyane ipèn isun | iku kang dadi grah nala ||
75. ngêndi alèh ingsun bêdhil | kang kaya ipèn manira | dening apelag warnane | iku ikang dadi manah | dhuh kaka ji sapala | ngupadosa igih antuk | jamak wong nedra supêna ||
76. ora yayi dadi ati | yèn ta katêmu pèn iwang | amasthi lastra ingong |[268] yèn makatên kakang nata | pun patih tinibalan | ngupulêna para êmpu |
--- [f. 27r] ---
damêla ikang sanjata ||
77. waos pêdhang gada piling | dhuwung suduk laras dhêndha | badhama bêdhil kang akèh | suligi lan alugora | nênggala lawan cakra | bilih marêngi lan kayun | lah yayi sakarêpira ||
78. ingsun nora nguningani | asal padha lan supêna | nulya para nyai miyos | warnanên ing pagêlaran | pêpak para nayaka | ki patih ngrudatin kalbu | iya dening supênanya ||
79. layyan malih sri bupati | alami tan sinewaka | apa kang dadi galihe | eca samya agupita | wadya jro ikang mêdal | dhawuhkên tibalan prabu | agupita wong taruna ||
4. Sinom
1. ki apatih atămpaa | tibalan dalêm ing mami | pakanira ngupulêna | êmpu dhomas nabut[269] kardi | êpu[270] para bupati | miwah kang êpu tumênggung | êmsa[271] dêmang lan rong |[272] jajare aja na kari | wadananing ing êpu kang nidhihana ||
2. samya karya gêgaman |[273] kang awarna karsa aji | namane satugal-tugal | sandika ture ki patih | nulya dipun tibali | êmpu dhomas sampun kumpul | wadanane wus prapta | kala jênênge sang aji | Ratu Galuh êmpu kang dadi pangarsa ||
3. sri bupati pandhe dhawak | sêmana anabut kardi | pra êmpu sadina-dina | waos dhuwu[274] lawan bêdhil | gandhi
--- [f. 27v] ---
lan gada piling | padha malaran kang agung | pirang-pirang pirang kathahnya |[275] nanging duru[276] anglêrêsi | ikang karsa kang sami lawan supêna ||
4. kang saya ngrudatin nala | lami dènira akingkin | nora kêna sinewaka | sirêp sakèh wong nagari | dening duka sang aji | sang nata nêdha dewa gung | anula[277] tinurunan | aja dadi susah kaki | bêdhil iku kaki aji ya wis ana ||
5. nanging durung kawadaka | têmpuhêna mring si patih | katêmu tan katêmua | iya si patih udani | musna kagyat sang aji | anjêngêr tan kêna muwus | wahanane supêna | enjing sang prabu tinangkil | pêpak kabèh pra mănca para dipatya ||
6. miwah mantri lan lêlurah | êmpu dhomas suwan sami | egar sakèh wadyabala | dening sang prabu tinangkil | wus lipur kang aruntik | kang wadya jêjêl supênuh | sang nata angandika | mring apatih sêmu runtik | bapa patih majua dèn marang ngarsa ||
7. ki patih maju mranata | angandika sri bupati | alah bapa ulatana | ipèn ingsun darbe bêdhil | sun têmpuhkên sirèki | têmu tan têmua iku | cekoh regoha sira | bapa patih aja mulih | lamun nora ya katêmu ipèn iwang ||
8. yèn tan katêmu dènira | amasthi isun patèni | bapa lamun dudu sira | tambak nagara têtidhih | kaya norana maning | ki apatih awotsantun | sandika aturira | ing manah
--- [f. 28r] ---
sampun kadugi | nata kondur kang asowan samya bubar ||
9. ki patih mantuk ing wisma | bada[278] tangan ismu kikin | mirong dadot tan ngartika | ni patih mapag ing margi | uning kang raka runtik | dhuh kiyai guruningsun | padhohan[279] watên paran | beda lan dhingin kiyai | anauri lah nyai sira mênênga ||
10. lah mêngko ingsun pêpoyan | ingsun dèn pudhuti[280] bêdhil | dènira sri naranata | dèn têmpuhakên ing kami | yèn tan olèh mas ari | manira amasthi lampus | anulya rabinira | ni patih dèn bêbisiki | wis karia ingsun lunga ariniwang ||
11. ni patih asru karuna | sêsambate amlasasih | arsa milu jrih ing raka | mugi anaa dewa sih | olèha laki mami | ing karsanira sang prabu | adawa yèn winarna | ki patih sampun atêbih | tan kawarna wus têka ing Sokapura ||
12. anak putune amapag | lanang wadon gêdhe cili | sêsugun ing polahira | kadingarène kiyai | têka prapta pribadi | apa kadukan sang prabu | ki patih wus alênggah | akusut tan kêna angling | anak putunira samya angabaktya ||
13. nulya samya asung dhahar | kadang wraganira prapti | tan kawarna polahira | glis carita ki apatih | samana arsa nêpi | kupulkên nak putunipun | hèh kulawangsaniwang | kabèh [ka...]
--- [f. 28v] ---
[...bèh] ing wêwêkas mami | ingsun nêpi anèng sanggar ing langgatan ||
14. rurubana awak iwang | saega kaya wong mati | ingsun atapa anedra | ki apatih nulya guling | mujung dipun rurubi | wêwêkas ing anak putu | aja kawungu iwang | yèn durung tutug dalêm ing | kawan dasa dina miwah kawan candra ||
15. atanapi kawan warsa | poma-poma wêkas mami | samya mituhu sadaya | ki patih sampun ngastuti | kocapa ni apatih | nusul marang lakinipun | wus jangkêp ing samaya | kawan dasa dina nuli | anakira anggugah dhatêng kang rama ||
16. kiyai dika wungua | sampun jangkêp tigang dasi | dina malah kalangkungan | dahat datan anglinglir[281] |[282] ginugah wali-wali | nora obah ramanipun | anulya inguduran[283] | ngatosakên[284] kawan sasi | nulya prapta ni patih tanya kang priya ||
17. jinarwan anêpi sanggar | sampune muni kang wêli[285] | nulya nusul mara[286] sanggar | karsane tumut ngastuti | sarêng prapta anui | angujungi lakinipun | lajêng nêngga kang raka | anulya tumut aguling | tugal ulês sampun karsani[287] Yyang Sukma ||
18. wong têmên-têmên gurunya | surga naraka cinangking | kapanggih anèng dêlahan | gancang carita wus prapti | ing dalêm kawan sasi |
--- [f. 29r] ---
nulya wau putranipun | lumaksana mring sanggar | kalukita maksih guling | ikang ibu anugil tumut anendra ||
19. carita ikang satêngah | kawan dasa dina uni | satêngahe kawan cadra | kang satêngah kawan warsi | anulya dipun tangangi |[288] ingayog-ayog tan wungu | ikang putra graita | dêdumèke rama kalih | yèn palastra amasthi iki wus basah ||
20. yèn gêsanga iki obah | winiyak muguhing sikil | kagyat dudu warnanira | nulya sinikab[289] kang samir | katingal rama bibi | dadya sêjata[290] gung-agung | warna mancur apelag | wus karsaning dewa luwih | putra anjrit kulawangsanira prapta ||
21. abyuk sadaya karuna | sêsambate amlasasih | akathah kang ginupita | nulya putra jalêr prapti | kang wus dadi Bupati | Ngiba nagara puniku | myang Dipati Ciancang | wus prapta samya nukêmi | panangise sêsambat kadi wanodya ||
22. tan kawarna wong kang brăngta | wus kapirsa têpis wiri[291] | gancang carita anulya | tur uninga sri bupati | sandêran putra kalih | jog tanpa larapan matur | dhumatêng sri narendra | purwa wasana wus ênti | kagyat mirsa pyuh ing tyas tanpa jamuga ||
23. anjêngêr sri naranata | tigang pandurat tan angling | gêgêtun kaya matia |
--- [f. 29v] ---
miwah ratu pramèsyari | nata nukma ing galih | ikang sisip jênêng isun | wus karsaning dewata | adhuh iya bapa patih | sasurupe măngsaa ingsun lalia ||
24. sri narendra mêsu tingal- | ira nulya tan kaèksi | musna datanpa karana | kagyat ratu pramèsyari | sirna kang raka aji | ajrit pramèsyari kantu | gumrah para parêkan | sarêng wungu raja dèwi | uwarana wong Galuh samya budhola[292] ||
25. nusula mring Sukapura | pramèsyari tan kaèksi | murca datanpa karana | gumêrah tangis jro puri | ikang mêdal ing jawi | nêmbang tangara wus kupul | wong Galuh sagamannya | myang upacara nêrpati | sampun bubar gancangan mring Sukapura ||
26. kawarnaa sri narendra | layyan ratu pramèsyari | jlêg tanpa sangkan wus lênggah | sumandhing kang dados bêdhil | bubar kang ngandhêp[293] sami | lumayu kabêntus-bêntus | putrane ki apatya | pawèstri warna yu luwih | pan wuragil awasta Langênasmara ||
27. ayun lunga nulya nata | ngandika ja lunga nini | têka ligiha ing dagan | anèng ulon sri bupati | ana karasa ngati | ni rara lênggah tumukul | lakung jrih ing narendra | sri bupati nukmèng galih | iya iki bêdhil ikang kasupêna ||
28. wus karsan[294] dewa bathara [ba...]
--- [f. 30r] ---
[...thara] | suka duka sri bupati | sukane ipèn katêkan | dukane sri narapati | ical babot[295] nêgari | ki apatih musnanipun | wadyabala wus prapta | dinulu lir gunung gêni | kèhing bala kadi sagara balabar ||
29. anulya kinèn baktaa | bidhil[296] kalih mring nêgari | sri bupati kèn angakat[297] | sèkêt sowang punang jalmi | nêgih nora kawawi | wong satus nora kajujung | kawan atus tan kangkat | angandika sri bupati | payo bapa biyang mulih mring nagara ||
30. wus kangkat binakta sira | para putrane angiring | miwah Ni Langênasmara | sang prabu musna tan kèksi | myang ratu pramèsyari | sampun prapta ing kadhatun | kocapa kang lumampah | tinata lampahing jalmi | punang bêdhil rinaja-raja mêgala[298] ||
31. jajarane tudha-tudha | ing ngarsa lawan ing wiking | atanapi kèri kanan | kadya lampahe sang aji | prapta Galuh nêgari | jalma nêningali agung | gêbagan arantaban | tuwa anom gêdhe cili | samya ngucap ki apatih norana |[299]|
32. ikang uninga angucap | iya iku ki apatih | kang sêng lah wuwusira |[300] dudu iku ki apatih | duk ngulati kang bêdhil | lan garwa ka[301] patih lampus | iya ta iku uga | kunêng warnanên sang aji | lawan garwa pinarêk ing sitibêntar ||
33. punang sanjata wus prapta | sinung gèn wontên sitigil [si...]
--- [f. 30v] ---
[...tigil] | kanglangkung[302] inguparêngga | lampis[303] pitu punang samir | kinabong warni-warni | sutra pêthan[304] i jro iku | anuli sutra jênar | rinangkêpan sutra wilis | sutra rêkta sutra irêng jawinira ||
34. jawi nuli rinakêpan[305] | sakêlat[306] brit lampis kalih | rakêpe ing jawi pisan | kang sutra pathola wilis | lakung dipun pêpêtri | nora nana jalma wêruh | mawi tuguk[307] kêmitan | alah muktine duk urip | putra èstri pinudhut sampun kagarwa ||
35. dening nata kinasihan | tansah gènira karonsih | Ni Dèwi Langênasmara | punika kang dèn lilani | mêmêtri punang bêdhil | ing ritên[308] myang dalunipun | bêdhil wus sinung nama | Ki Satomi kang satugil | kang satugal Jaka Pêkik wastanira ||
36. kang bêdhil dadi têngêran | ala bêciking nagari | sarta dadi pakaulannya |[309] cinarita bisa nangis | yèn pinarag gêgêring | nagari bêdhil puniku | anênêdha ing dewa | mili toya drês awêning | rêrêbatan tinadhahan karya tămba ||
37. barang kang wêwêlak ilang | ikang sumilih pêpatih | putra tuwa winastanan | Ki Mangkupraja Dipati | putranira taruni | angrèh êpu dhomas iku | karèh Langênarsmara[310] | anyaosi karsanèki | duk sêmana wus lama jumênêng nata ||
38. kèringan ngrat pramudita | nagara Jawa wus radin | dhatêng nagri [na...]
--- [f. 31r] ---
[...gri] tanah sabrang | samya seba sri bupati | kalok ing rat sabumi | darbe bêdhil tiban prabu | sarta kutha têtiban | jlag[311] tanpa sangkan sang aji | mila samya pramudita jrih sadaya ||
39. cinatur sampun alama | jênêngira sri bupati | ing Galuh sampun pêputra | tiga saking pramèsyari | Ratu Galuh kang nami | Rêtna Murdaningrat iku | istri ikang satugal | kang jumênêng prabu èstri | Nusyatambini nagri Nusyakambangan ||
40. ikang rayi kalih lanang | jumênêng Pangran Dipati | Mudhingsari[312] Pakuningrat | arinira kang wuragil | nama Pangeran Ari | ikang putra sanès ibu | mijil Langênarsmara | jalu kêkalih kang nami | ikang sêpuh awasta Jayèngasmara ||
41. kang tarunan[313] Jayèngsêkar | kang sêpuh sinung nagari | jumênêng Pangran Jakarta | dening ta Pangeran Ari | wus jumênêng Bupati | Batên[314] Pangran Ari Prabu | lakung atut sêsanak | sêmana sampun alami | nata merad lan garwa ikang gumatya[315] ||
42. Mundhingwangi dadya nata | arine dadi pêpatih | ikang aran Jayèngsêkar | tulus jênêngira aji | norana kawis-kawis | anulya pêputra Prabu | Mundhingsari arannya | kang kathah nora kawilis | wus alama Mudhingsari pan gumatya ||
43. jumênêng Galuh nagara | tulus nora kawis-kawis | anulya pêputra lanang | Lutungkasarung [Lu...]
--- [f. 31v] ---
[...tungkasarung] kang nami | gumanti dadya aji | iya nagara ing Galuh | putra saking ampiyan | Raja Bangah kang wêwangi | putra padmi kang badhe gêntèni nata ||
44. Radèn Sêsuruh namanya | jênêng pangeran dipati | jênêngira sri narendra | pan rêka ikang nagari | pinarag ing gêgêring | mati esuk sore lampus | manti[316] suk sore pêjah | lakung arêm[317] kang nagari | sri nalendra lakung rujit manahira ||
45. enjang miyos sinewaka | pêpak pra nayaka sami | miwah ikang para putra | Patih Mangkupraja ngarsi | angandika sang aji | Mangkupraja isun utus | ngupadosa usada | risake ikang nêgari | yèn tan antêmua[318] masthi sira pêjah ||
46. yèn tan atuk[319] kang usada | sira patih aja mulih | ingsun atêdah kewala | i Gunung Padhang ku patih | ana wong tapa luwih | Sang Gurayèng namanipun | iku sira jujuga | manawa bisa nambani | amit nêmbah patih kentar asmu brăngta ||
47. lakune amirong kănca | lajêng pan tan mulih pati[320] | ki patih amurang marga | narajang wana awêrit | mugah tumurun ngardi | Gunung Padhang kang jinujug | patapan sri kawuryyan | patalunanipun asri | pêpak sangkêp têtaduran[321] sri kawuryyan ||
48. banjaran asri katingal | pêpêthetanipun asri | sinalisir kêkêmbangan | awênês tur warni-warni | tudha-tudha kang kari |
--- [f. 32r] ---
amawi paseban agung | pan rineka kadhatyan | sokasanane angrawit | punang toya gumrèjèng[322] jinalatudha[323] ||
49. adawa lamun cinadra | ki patih gawok ningali | pasang rakiting patapan | têka rêmên aningali | sang ayogi wus uni[324] | yèn wontên utusan ratu | cantrik kinèn gêgêlar | ki patih dipun aturi | wus alênggah ki patih lawan sang tapa ||
50. alênggah nanging sapucangan |[325] angandika sang atapi | lah bageya ki apatya | punapa ta wontên kardi | umatur sang apatih | igi[326] wontên laku ulun | iya wis sun uninga | sira kinongkon sang aji | kinèn mudhut usadane kang nagara ||
51. pinarag dening wêwêlak | atut sabda tuwan iki | anuwun ikang wasana | isun tan bisa nambani | iki turênèng aji | gadhong[327] alang-alang arum | tandurên kang lor wetan | ki apatih wus atampi | amit mudur lampahira sigra-sigra ||
52. tan kawarna sampun prapta | nagari sowan sang aji | wus katur salampahira | ingandikakkên nanêmi | sampun pinêndhêm siti | nagari waluya sampun | mulya kadya duk kuna | kang padha jalma asakit | samya waras [wa...]
--- [f. 32v] ---
[...ras] tinaban[328] durma kang pêjah ||
5. Durma
1. sampun waluyya nagri Galu[329] punika | eca manah wong cili | kunêng kawarnaa | putranira sang nata | pabajêng[330] èstri satugil | rat jagat tan meba |[331] ayunira rêspati ||
2. anglir ikang cagah[332] prabu rara ika | ing Galuh duk rumiyin | tinari akrama | sangêt dènnya lêgana[333] | pinaksa dèn plaur mati | kang rama duka | tinudhung[334] sang suputri ||
3. sampun kesah dalu lawan êmbanira | mangetan parannèki | lakung mati raga | kang akêr dipun ambah | ênêngna kocap kang kari | nata sineba | pêpak kang wadya mantri ||
4. angandika hèh Apatih Mangkupraja | isun arsa ngayoni | mring si ajar Gunung |[335] Padhang Garyèng arannya | sira pajar lamun luwih | wruh osik iwang | dyadya mêngko apatih ||
5. garwaningsun panêpi sira gawaa | iku durung garbini | agawea cidra | lah kandhutana waja | dimon kaya wong garbini | sira akokna | wêtêngane ing nguni ||
6. lamun lair apa lanang pa wanodya | nêmbah kentar ki patih | bakta garwa nata | prapta ing Gunung Padhang | Sang Guriyèng angling aris | punapa [pu...]
--- [f. 33r] ---
[...napa] karya | ki patih dhatêng ngriki ||
7. măngsa barong[336] andika pan sampun lipad[337] | iya sun ki apatih | wus wruh lakunira | kinèngkèn ing sang nata | kinèn nakokkên kang rabi | dènira wawrat | matura sri bupati ||
8. wawratane kang garwa patih ku uga | yèn têka ing antawis | iya miyos lanang | tur ku gagah prakosa | lan manira angaturi | lalab-lalaban | iki gadhong kêkêji ||
9. iki enak ginawe lalab adhahar | ki patih anampèni | anulya pamitan | lakunira wus prapta | nagri Galuh sowan ngaji | matur anêmbah | lampah ămba wus prapti ||
10. Ngardi Padhang abakta garwa narendra | wawratane garwa ji | dipun cêthang[338] lanang | tur agagah prakosya | benjang yèn dhatêng antawis | nata ngandika | apa mêngkono patih ||
11. yaktènana garwèng sun sira rêksaa | sandika atur bakti | kalawan pun ajar | angaturi lalaban | wastanipun dhaon kêji | eca dhinahar | nulya mudhut sang aji ||
12. sampun dhahar kaecan sri naranata | lalabe dhaon kêji | dènnya dhahar kirang | punang dhaon wus têlas | nulya ngandika sang aji | luwih aenak | sun lalab gadhong kêji ||
13. têka bênêr si ajar patih balia |
--- [f. 33v] ---
sira mudhuta maning | lah warahên si ajar |[339] isun kacaryyan |[340] satuwuk isun bukti |[341] iki kaecan | nêmbah kentar ki patih ||
14. gêgancangan wus prapta ing Ardi Padhang | Sang Guriyèng kapanggih | ki apatih ngucap | dika ngaturi lalab | katrima dening sang aji | lakung kacaryyan | sraosing[342] gadhong kêji ||
15. salamine dènnya dhahar sri narendra | tan eca kadi makin[343] | dumadya kawula | kiyai kèn wangsula | mudhut dhaon kêji malih | dhatêng andika | Sang Guriyèng nauri ||
16. lah matura ingong atur pêjah gêsang | igih tan wotên[344] malih | mapan sampun têlas | punika ki apatya | ikang katur ri sang aji | dika matura | urut gèn nyatu dhingin ||
17. sampun amit ki patih wus lumaksana | tan kawarna ing margi | praptèng sowan nata | ki pati[345] matur nêmbah | pukulun paduka tuding | dhatêng pun ajar | amudhut dhaon kêji ||
18. aturipun pun Guriyèng sampun têlas | punika dhaon kêji | ingkang katur nata | pun ajar aturira | urut gènnya nyatu uni | sarêng amirsa | duka yayah sinipi ||
19. yèn mêngkono patih isun sinisanan | dening si ajar iki | alangar si ajar | yèn mangkono apatya | garwaningsun kang garbini | sira kubona | rêksanê[346]
--- [f. 34r] ---
dèn abêcik ||
20. lamun lair wêtêngane mêtu lanang | patènana hèh patih | buwangên dènira | si ajar tibalana | ki patih kentar wotsari | lampahe prapta | Gunung Padhang kapanggih ||
21. kyai ajar pakanira ingandikan | egal dening sang aji | ature sandika | ing manah wus kaduga | lumampah kering ki patih | datan kawarna | wus prapta ngarsa aji ||
22. angandika hèh ajar karana sira | Gariyèng sun tibali | apa karananya | isun sira wèhi sisan |[347] panjênêngan ingsun aji | apa ta ora | duwe wasesa mami ||
23. jaman iki pa sira akah[348] sadaya | isun sira sisani | langar têmên sira | matur sira ki ajar | igih sakalangkung dening | prabu wasesa | yèn mêngkono sirèki ||
24. hèh Gariyèng sun pudhut pati ripira | sumăngga karsa aji | nging aba tan dosa | pinudhut patiniwang | sumăngga ing dewa luwih | wus cinêkêlan | ingugêr ing waringin ||
25. undhang dalêm sapa ora amilua | sarupani[349] wong sami | matèni si ajar | sun ilokkên dosanya | wong Galuh tumandang sami | pinarêbutan | kinarubut ngajurit ||
26. sinudukan tinubak[350] miwah
--- [f. 34v] ---
pinêdhang | agandhi[351] gada namsir | piling lawan panah | tibane kadya warsa | bêdhil mimis lir garigis | nara[352] tumama | astra pêpêr capèki ||
27. Ki Guriyèng eca dènira alênggah | katur ing sri bupati | ki ajar tan pêjah | nulya kèn nibalana | êmpu dhomas sampun prapti | kinèn tumandang | pukul gada lan piling ||
28. tan tumama anêlasakên gêgaman | norana miyatani | anolya ingobar | ki ajar nora pêjah | ginadhi[353] sinilêm warih | nora tumama | bêndu sri narapati ||
29. hèh sirajar ya pagene no[354] pêjah |[355] Gariyèng mèsêm angling | sang nata dèn têlas | tapak palu gurida[356] | tanapi landhêping kikir | gêgaman Jawe |[357] nora matèni mami ||
30. alah apa sira go matèni iwang | masthi nora nadhasi[358] | lamun têmên sira | amrih ing patiniwang | nya iki sun duwe sêking | ran Pacakarya[359] | sudhatên poling sikil ||
31. isun kang kiwa masthi ngong nuli pêjah | nanging sira dèn eling | benjang kalampahan | angambung konthol iwang | masthi isun amalêsi | hèh alah iya | nora ingsun ocati[360] ||
32. wus sinudhat êpolane[361] ikang kiwa | ki ajar wus ngêmasi | kawandane ilang | kawarna wus alama | garwa nata kang
--- [f. 35r] ---
garbini | dhatêng antara | lair kang jabang bayi ||
33. miyos jalu lakung bagus warnanira | kêmbar lan sri bupati | wus katur anulya | dinulang pas baruwang | nanging nora miyatani | bêndu sang nata | nulya kinèn madhahi ||
34. kandhaga kancana ki patih kèn buwang | Citandhu sampun kèli | karsaning jewata[362] | kacêpit ing bêbara | ênêngna ikang winarni | ana wong tuwa | wismane pigir[363] kali ||
35. wastanira Ki Belangantrang punika | Ni Belangantrang iki | punika rabinya | tatkalane anedra | marêngi sami angipi | kagyat atangya | Ki Belangatrang[364] angling ||
36. nini ingsun angipi amangku surya | luwih dening abêcik | Ni Ngantrang angucap | kaki marêngi iwang | ya angipi ngêmban sasi | lagya purnama | nini iku abêcik ||
37. payo mari[365] kali manawa lèh ulam | kang agêng angluwihi | wus samya lumampah | dalu kali wus prapta | Ki Belangantrang ningali | sajro bêbara | ana mancarong[366] kèksi ||
38. alah nini ika sun tingali apa | mancarong anglir sasi | sajroning bêbara | Ni Belangantrang ngucap | iya pa ika kaki |[367] payo pinaran | manawa ikang
--- [f. 35v] ---
kèpi ||
39. sarêng cêlak lamun kandhaga kancana | sinambut tan asari | samya bungah-bungah | alah si ngambil ulam | kandhaga wus dèn ukambi[368] | ana apadhang | aisi jabang bayi ||
40. dyan sinambut wong roro marwata suta | pêpak pangagenèki | lan bagus kalintang | binakta mantuk wisma | lakung dènnya gumatèni | dhasar laminya | datan adarbe siwi ||
41. lare ika lakung agêdhe bêjanya | Belangantrang wus sugih | radyan wus diwasa | sakarsane tinêkan | guna têguh tanpa aji | nêngna winarna | Sang Prabu Galuh uni ||
42. mirsa wirayat yèn nagarane rêngka | nulya dipun kiyasi[369] | angalih kadhatyan | lakung asri apelag | putra Pangeran Dipati | Sêsuruh ika | ingakat dadya aji ||
43. jumênêng Ratu Galuh dening kang rama | angagur sèlèh siwi | anging êmpu dhomas | ikang dipun parentah | putra panuwa wus dadi | Si Galuh ika | Raja Bangah kang nami ||
44. kaparentah mring kang rayi Galuh ika | Prabu Suruh kang nami | samana sang nata | angurmati kang putra | akasukan anutugi | bêdhil gumêrah | kadya karêngèng langit ||
45. sarya ngadu aprang buruh samya prapta | ênêngna kang winarni | kaki Belangantrang | ginubêl mring kang putra | Ki Jaka takèn sudarmi | lakung amaksa | nanging dipun kumbèni ||
46. iya aku papakira[370] biyangira | iya iku si nini | Ki Jaka angucap | sira seje lan iwang | nora seje duk nom mami | ya kaya sira | balikan putra mami ||
47. payo adus Citandhu dimèn walagang | kang putra atut wiking | wong têlu rowangnya | rahadyan anèng têngah | ya ta Ki Jaka ningali | paksi wurahan [wu...]
--- [f. 36r] ---
[...rahan] | arêmên aningali ||
48. ika manuk apa bapa mencok i pang | têtêlu samya sandhing | warnane apelag | samya ngago jêjamang | Ki Belangatrang nauri | ciyung arannya | bapakane kang pinggir ||
49. têngên ika kang têngah ya anakira | kang kiwa biyangnèki | Ki Jaka angucap | sun dudu anakira | seje rupa ika paksi | sami lan bapa | ora kaki nak mami ||
50. Ki Jaka tumingal i pang na alênggah | satata lawan jalmi | têtêlu ajajar | bapa ika ta apa | Belangatrang anauri | ika wanara | kang têngah anaknèki ||
51. ikang pigir karo bapak biyangira | Ki Jaka mèsêm aling[371] | ika si wanara | anak mèpêr[372] bapanya | isun iki wus amasthi | dudu nakira | bapa ingsun angalih ||
52. rêmên ingsun anama Ciyungwanara | Ki Jaka mirsa bêdhil | gora barodongan[373] | bapa apa sun pirsa | kaya ngrubuhêna langit | iya sang nata | ngurmati putranèki ||
53. pa karane bapa putra ingurmatan | ya jinênêngkên aji | ing Galuh nagara | Prabu Suruh arannya | bapa sun arsa ningali | ngampah tan kêna | Ki Jaka lumakya glis ||
54. Belangantrang lan garwane atut wutat[374] | wus prapta ing nagari | pan kagyat Ki Jaka | dulu lah ika apa | gêng sun tingali puniki | dening apelag | gula milir gumanti ||
--- [f. 36v] ---
6. Dhandhanggula
1. airêng ngrênggunuk sun tingali | ika gajah kagungan sang nata | Dyan Ciyung amapagake | cinandhak gadhingipun | nulya dhêku kang punang èsthi | Radyan Ciyungwanara | arêmên adulu[375] | punang baris panthan-panthan | nulya lajêng ika sapa sun tingali | bapa ikang alênggah ||
2. dhêdhampar mas sineba bupati | iya ika kaki sri narendra | prabu anom ikang mangke | Ciyungwanara muwus | dhuh abagus si kakang aji | dulunên ika bapa | padha lawan isun | bapa ji ikang atuwa | ana ngêndi kaki ana jroning puri | ngagur mung êmpu dhomas ||
3. kang pinudhut Ki Jaka myangkya[376] ngling | isun nora arsa seba kangmas | payo seba rama rajèng | Belangantrang tan pasung | lan rabine agêgendholi | sinampi[377] ting palêsat | Ki Ciyung malêmbu[378] | nora mêdal pagêlaran | manjing pura kandhêg bale sawo uni | bale sawo punika ||
4. yèn gipoka[379] di găngsa muni |[380] Ki Ciyungwanara pan tumingal | kênul ginantung pan age | kênul nulya dèn gayuh | dipun taboh watone muni | unine kadi găngsa | lir bêndhe angukung[381] | tinitir gègèr paseban | prabu anom akèn nyêkêla sira glis | kinarubut ing bala ||
5. arsa cinêkêl Ki Ciyung aglis | nulya kirig pan pating palêsat | katur dhumatêng sang rajèng | anake sapa iku | aturira kang para
--- [f. 37r] ---
mantri | anake Belangantrang | tibalana iku | Belangantrang sampun prapta | sang nata ngling apa anakmu pribadi | Belangantrang tur sêmbah ||
6. inggih asal[382] kawula mêmagih | nulya ngandikan Ciyungwanara | prapta angujung sang rajèng | sumukêm anèng suku | sira sapa kang duwe siwi | wani ngujung maringwang | Ki Ciyung wotsantun | punapa paduka kilap | yèn tan emut igih sampun nuwun amit | nulya mudhut paesan ||
7. dan angilo paesan sang aji | mèsêm ngucap sira anakak[383] iwang |[384] kang sun buwang duk timure | Ki Ciyung awotsantun | lamun istu putra sang aji | dening pae lan kangmas | ngadêgakên ratu | kawula nuwun parentah | kaya priye wus kaliwat ujar mami | wus pasrah kakangira ||
8. yèn ingsun duwea ujar kalih | dadi ratu sangara ing jagat | Ciyungwanara ature | batên ulun angrêbut | panjênênganipun kaka ji | punika êmpu dhomas | kang kawula suwun | sampun paduka parentah | angagura ecaa dhahar aguling | saking kula lan kangmas ||
9. igih kula istu angladosi | mring kakangmas punapa kang karsa | pakaryyaning êmpu kabèh | mijila saking ulun | atanapi karsa rama ji | kula kang nyaosana | sakarsa pukulun | iya kaki sun alêga | karsanira rêmbuga lan kaki aji | tèn[385] atut asêsasanak[386] [a...]
--- [f. 37v] ---
[...sêsasanak] |[387]|
10. nulya prabu anom dèn tibali | sampun prapta lênggah anèng ngarsa | kang asowan ngalêm kabèh | Ki Siyungwanarèku | dening kêmbar lawan sang aji | kaot nom lawan tuwa | ngandika sang prabu | kaki iki arinira | lagya prapta jaluk warisan nêgari | dening uwus kaliwat ||
11. sun duma jrih dewa kang luwih |[388] arinira iya nora arsa | jaluk êmpu dhomas bae | isun têka anurut | prabu anom ngandika aris | yayi iku sapala | dhinahara prabu | payo mukti apalihan | sira lawan ingsun sami andarbèni | nuwun Ciyungwanara ||
12. kangmas kawula tan yun sapalih | wus kaliwat nging êmpu kewala | kula ngladosna karyane | rama dimone ngagur | lah apaa karsanirèki | angindika[389] kang rama | uwis ja winuwus | tulusa atut kêkadang | ikang sapa miwiti sun tan ngamini | nulya samya luwaran ||
13. Jaka Sêsuruh tulus dadya aji |[390] Ki Ciyung marentah êmpu dhomas | damêl padalêman sae | kinêmbar lan kadhatun | arang seba pakaryanèki | ngupulkên êmpu dhomas | siyang lawan dalu | karya dandan gêgaman |[391] waos dhuwung bêdhil tawok[392] gada piling | tulup kalawan raras ||
14. kêbak paseban lawaning pati | warna-warna myang ukir-ukiran | nulya Ki Ciyung agawe | gêdhong wêsi pan agung | dipun ukir rinaja
--- [f. 38r] ---
wrêdi | tinatah ing mas abang | nayakane murub | cinêplok lawan sêsotya | muncar-mancur kang ing jro rineka jalmi | sajagat tan asama ||
15. nulya kang rama di dipun aturi |[393] lawan ibu kinèn maonana | sang prabu prapta dalême | lan ibu pramèsyantun | kagawokan dènnya ningali | pasang rakit kadhatyan | akalipun punjul | Ciyuwanara[394] amapag | atur bakti pinêngkul dening sang aji | bisa têmên ki putra ||
16. apa sira kang garap pribadi | igih sadaya kang êmpu dhomas | da sadaya ngladosi bae |[395] manjing ing dalêmipun | lajêng dhatêng ing gêdhong wêsi | anjêngêr sri narendra | miwah pramèsyantun | lir dede ukiran jalma | kaki iki sira kang ngukir pribadi | igih barkat paduka ||
17. mila paduka ămba aturi | maonana kaki putraniwang | norana winaon mangke | ingidêran sang prabu | bagus têmên pakaryanèki | matur Ciyungwanara | ing jro lakung bagus | sanès kalawan ing jaba | reka jalma dèrèng wontên kang maoni | ibu ratu sumăngga ||
18. nulya manjing pramèsyari aglis | kagawokan dènira tumingal | bisa têmên putraningong | durung isun adulu | kakang aji dika tingali | nulya manjing sang nata | inginêban sampun | kinuci[396] saking ing jaba | Radèn Ciyungwanara udhang[397] ing matri[398] [ma...]
--- [f. 38v] ---
[...tri] | tuguk akêmitana ||
19. poma sapa ana anguturi[399] | dhahare miwah ngaturi toya | mring rama sun ilokane[400] | sadosane puniku | samya ajrih sagunging mantri | wus lama sri narendra | anèng gêdhong iku | nora sinungan adhahar | miwah toya lakung dening kawlasasih | prabu anom amirsa ||
20. lamun sang nata nèng gêdhong wêsi | tinutupan tan sinungan dhahar | duka sang nata kalbune | tan duka karsanipun | arinisun ki adipati | nulya kinèn ngaturan | toya lawan sêkul | atanapi dhêdhaharan | ikang tuguk mêmit[401] sadaya samya jrih | sang nata nulya dhahar ||
21. lawan garwa ratu pramèsyari | Ciyungwanara tilik kang rama | mau akèh sêsambète[402] | mêngko kèndêl sang prabu | pa karane Ki Ciyung prapti | kang rama ibu nedra | andhêcah kadulu | dhêdhaharan sêkul ulam | lakung bêndu ikang kêmit dèn tibali | sapa asung dhêdharan ||
22. mara rama dening wani-wani | ikang têga umatur sadaya | raka paduka sang rajèng | Ciyungwanara bêndu | nora kêna ginawe bêcik | nulya sowan kang raka | prapta wus aluguh | punapa kangmas andika | ikang asung adhahar ing ma aji |[403] iya yayi mas iwang ||
23. pa karane yayi rama aji | sira pilara gêdhong wêsi ka | nora sinung dhahar mangke | isun yayi tan asung | nora ilok ari [a...]
--- [f. 39r] ---
[...ri] sun yayi | kang rayi aturira | midêla rumuwun | lagya kêna panagihan | nora bina trêsnanira lawan mami | dhumatêng kajêng[404] rama ||
24. ora yayi ala ucapnèki | kêna ora kênaa sun têdha | sanadyan anaa sisipe |[405] isun ika[406] mêngku |[407] uculêna rama kiyai | kakang tan pawèh kula | maksa sang aprabu | Ciyungwanara bramatya | makatêna kaka ji tan asih kami | asih ing kajêng rama ||
25. yèn makatên kalu[408] pati mami | tumut rama ji nagri kula têdha |[409] sami dèn nak-anakake | gêntosa madêg ratu | sun sumăngga yayi sapalih | nging uculna ramanya | Ki Ciyung tan ayun | anêdha nagri sadaya | nadyan kabèh nagari ingsun lilani | uculna ramanira ||
26. ingsun agêng saking ing rama ji | dadya nata barkate jêng rama | Ki Ciyung sangêt rutike[410] | wadana bang lir marus | jajanira lir mêtu gêni | manira datan suka | yèn pinaksa nuwun | nugra widni[411] narik wênang | sampun kenging sapudhêndha dewa luwih | luputa ngila-ila ||
27. lan luputa nêgih tulak sarik | sapa rosa aduwe nagara | isun tan mêngkono mangke | nging uculna ramamu | yèn tan awèh isun tan wêdi | payo sira rêbuta | ngadu tosing balu[412] | kandêlan kulit karosan | karsanira yayi isun angladèni | ya payo padha dibya ||
28. besuk wani mêngko
--- [f. 39v] ---
nora wêdi | adan campuh rame bratayuda | anrêg-asinêrg arame | anuduk anduk dinuk | ganti nubak pêdhang amiling | rêrêg asilih dugang | kganti[413] kasidêkung | gêgaman rêmpu sadaya | tan nêdhasi samya prawirane kalih | kêsêl prasamya raryyan ||
29. sampun aso sigra maprang malih | samya mamrih lir rêntang patala | yèn kajêmur ngrok syarane | parêng mêmanah anduk | rêrêg kandhêg mamêluk sami | kapalindhis lèn kêna | ambithya manaut | malah aminaut padha | kapicèlu tangkêp wimara prang duk-dinuk padha mrih |[414] kangsi tikêling watang ||
30. rêmpuning pêdhang kantar nibani | jatra panah gada piling gantya | dhupak-dhinupak arame | kajêrmur[415] nulya gêlut | marawasa mapan aganti | lir kadya pagilingan | anyarad sinêrud | uwal kêsêl samya raryan | apapagan malih padha silih ukih | duk-dinuk marêng nyakra ||
31. aga kapya asilih ukih |[416] midêr parêng pan padha lagawa | samya widagda prang amrèh | cidran-cinidran gupuh | kang raka sèp lagya katitih | ikêt pigang[417] kacandhak | binucal Sêsuruh | tandya tiba ing Cilowa | alah yayi payo aso sayah mami | tan purun Ciyung nyandhak ||
32. kang raka Suruh binucal malih | tiba cepor cinandhak wus binucal |[418] tiba Maospait mangke | samyaso kalih iku | raka rayi kalêsyan sami | ana kayu satugal | pinêthik wohipun [woh...]
--- [f. 40r] ---
[...ipun] | kalihe sami adhahar | pan maja na raosing woh kang sawit |[419] winastan Wilatikta ||
33. sampun aso tandya maprang malih | butêng sêngit parêng ngakat gada | marêngi parêng galake | wor sindhung riris riwut | pan kotbuta gêlap anitir | pracalita angadhang | bumi sadonyèku | obah tang widik thathitnya | awilêtan gêntêr patêr asanggani | mênga sang kamadhala ||
34. sol tang maedra[420] mabyaning |[421] jalanidi sigra parêng nubak | mêdhang tuwin padha lagawa ngrok |[422] medra[423] nguliling dêkung | parêng nyakra nora wigati | mawantahe agêlah | katêmbung kasurung | kang rayi sampun kacandhak | dipun buwang Ciyungwanara kabanting | tiba anèng Babakan ||
35. nutên[424] cinandhak binucal malih | tiba Sadhong cinandhak binucal | tiba Cirobèt arane | binucal malih maprung[425] | tiba Kapakuhan rannèki | kalihe sami sayah | sami rèrèn wau | wus aso malih papêrang | lakung rame tan ana kasoran sami | rèrèn ing Kayujajar ||
36. ikang raka nèng wetan kang rayi | anèng kulon sami sayahira | gêgaman wus rêmpu kabèh | wus aso nulya tarung | nora ngago gêgaman sami | padha tangan kewala | aramya prangipun | nora nana kang kasoran | dènnya gêlut mangèn dhatêng Cipalih |[426] sayah nulya rêmbagan ||
37. tanpa wêkas arinisun iki | sira lan isun măngsa na kalah | tuwas angrusak wong akèh | dadi
--- [f. 40v] ---
ragarèku[427] |[428] ing nagara kang rayi bakti | sumăngga rêmbag dika | kang raka amuwus | yèn rêmbag payo aseba | marang rama sarèhe tinurut yayi | dhenga ikang bêjaa ||
38. nanging aja sawala ing kapti | igih kangmas kawula arêmbag | kêkanthèn asta lakune | wus prapta prênahipun | gêdhong wêsi prasamya bakti | rama ji nuwun sabda | rèh paduka ulun | gèn aba rêbat nagara | tanpa wêkas mangke sungga[429] karsa ji |[430] sitên ikang kalilan ||
39. angandika putraningsun kalih | wis aja na padudon rêmbaga | dèn atut sêsanak radèn | mangkene patut ingsun | ingsun paro nagari Jawi | Ki Sêsuruh duwea | saparone iku | madêga ratu bang wetan | anak ingsun Ciyungwanara sapalih | kulon madêga nata ||
40. putra kalih samya atur bakti | tan lênggana saandika nata | dyan sang prabu andikane | dening ta watês isun | ing Cipalèh iku ta sami | wetane sapangetan | kang duwe Ki Suruh | kulone mangulon pisan | kang duwea Ki Ciyungwanara sami | wis aja na sawala ||
41. sang nata musna lan gêdhongnèki | ikang kari gêgêtun kewala | samya karareos[431] nalane |[432] kang raka rayi atut | rêrêmbagan anèng Cipalih | de Cipalih [Ci...]
--- [f. 41r] ---
[...palih] punika | sakilèning Galuh | sakilènipun Ciancang | sakidule Ciamis sawetannèki | nênggih ngiba[433] nagara ||
42. wis ta yayi nagara pinalih | sira ngadêga ing Pajajaran | kuthaa Pakuhan mangke | ingsun amadêg ratu | anèng wetan ing Majapait | ikang rayi tur sêmbah | kawula anurut | wis yayi aèng ulonga | sun angetang punika tartantu wong kilèn maksih |[434] sadaya basa Sundha ||
43. wong bang wetan sami basa Jawi | Ciyungwanara wus ngadêg nata | ing Pajajaran kuthane | tulus jumênêng ratu | kunêng Radèn Suruh winuni | anutugakên brăngta | mangun tapa wau | abakta sêlir satugal | loro sanak kang tuwa jalêr sawiji | kinarya ponakawan ||
44. binakta nusup wana kang wêrit | mugah gunung tumurun ing jurang | manjing guwa sungil mangke | alama anèng ngriku | Ki Sêsuruh amati ragi | kang tinêdha tulus |[435] pajênênganipun[436] | tumurun aja kasêlan | salami ngêpêla nêgari Jawi |[437] turunira piyabak[438] ||
45. nanging tansah bineka ing sêlir | lawan kadange lanang satugal | angaru-ara tangise | tan kèndêl ritên dalu | ngêrak-ngêrik sêsambatnèki | wêruha yèn mangkana | isun nora milu | tan bêtah ngong nora mangan | jaluk bukti payo mulih mring nagari | ngong tan bêtah abrăngta ||
--- [f. 41v] ---
46. barang kang kacandhak dipun bukti | nora marêm tansah ngamah-amah | miwah tan bêtah turone | tansah ingimur-imur | maksa beka nora dèn pyarsi | anangis ngaru-ara | bêndu sang abagus | anibakakên sêngara | nêpsunira kaya buta sun arani | ni rara dadi buta ||
47. dadi buta lanang kakangnèki | ni rara dadi buta wanodya | Jaka Sêsuruh dan linge | wis karia sirèku | guwa iki tugunên sami | sakutu walang taga | kèdhêpa sadarum | ngiras dadi panganira | sinupatan Ki Sêsuruh sampun mijil | kapukur ni rasaksa ||
7. Pangkur
1. ngetan bênêr lampahira | mudhun jurang asungil manjing wana kang wêrit |[439] kadya jukung magih timur | lir lêlayangan pêgat | kang nèng marga baya pakewuh kèh lampus | alama sira nèng marga | nora dhahar nora guling ||
2. mêsu tyas nênêdhèng ing Yyang | majing guwa sangêt amating[440] ragi | alama anèng ing ngriku | rumiyin tapanira | dèrèng tutug kabeka ing sêliripun | mila winangun tapanya | bêntur nèng guwa anêpi ||
3. punang guwa cinarita | lir kadhatyan tudha sapta kang kari | paseban mawi manguntur | tanapi sokasana | jroning guwa padhang dening soca murub | lêlasene[441] tudha sanga | pasareyan adi luwih ||
4. ya iku kang pacikraman[442] | nata dèwi kang marentah rat Jawi | sakathahe ing lêlêmbut | sadaya angawula | cinarita [ci...]
--- [f. 42r] ---
[...narita] mula-mulane karuwun | istu manusya kajiman | barang kang cinipta dadi ||
5. ratu sakti mahabara | prabu rara warna lir widadari | warnane salin ping pitu | bisa nom bisa tuwa | mancala putra mancali putri pujul | pa lire kadya punika | bisa lanang bisa èstri ||
6. yèn kinawi lan cinadra | luwih rupa kurang codra kang kawi | kurang malih luwih iku | kasaktèn pujul wigya | cinarita kagegeran wadyanipun | yèn ana satiya[443] tapa | wus uninga raja dèwi ||
7. mangkana ciptaning nala | sun gudhane[444] kusuma kang lagi brangti |[445] dimone tapane wurung | raja dèwi tumêdhak | kunêng ikang nèng guwa kang lagya junun | matitis ing granasika | nora nana kang kaèksi ||
8. tapanira mèh têlasan | kurang pitung dina lan pitung bênging[446] | wayahipun têngah dalu | akathah kang katingal | agêgila mêdosi myang amrih lampus | nanging Ki Suruh tan obah | anulya na kaki kaki ||
9. amarani Ki Sêsadhah[447] | pangucape lah pirsakêna kaki | istu tapanira iku | tinarima Pangeran | tutugêna eman kari pitung dalu | ewa mêngkana luwara | wus katarima Yyang Widi ||
10. nanging ta kari satugal | beka agêng sira tan klar nadhahi | ya iku ikang ananggung | kang nyampurnakên[448] sira | dadi [da...]
--- [f. 42v] ---
[...di] kanthi ing saturunira besuk | wis kakaki[449] sira karia |[450] Ki Suruh mituhu ngati ||
11. sagupita wontên padhang | jroning guwa kadi padhanging sasi | kagyat Ki Jaka Sêsuruh | anulya katingalan | ana prapta wanodya ayu pinujul | rat jagat tan ana sama | lakunira èsmu brangti ||
12. gandrung-gandrung ngudang brăngta | kasêmêkan kinudhungakên sapalih |[451] sang dyah sarwi arawat luh | amala-mala jaja | têka dhepok saryya lulur-lulur suku | angudang kung brangtasmara | sapolahe dudut ati ||
13. Jaka Sêsuruh tumingal | kalangkung dening awas kang lagi brangti |[452] pinirsa sêsambatipun | katuwone wak iwang | tilar yayah rena norana sun etung | anging kang katon supêna | ikang asung lara brangti ||
14. sun ulati jajah desa | milang kari sun ulati tan kpanggih | kang nama Jaka Sêsuruh | wruh nama tan wruh rupa | kalud dane[453] adhuh sidiparag ngantu | aja katon ing supêna | tuwas kapiran wak mami ||
15. akèh satriya nglêlamar | tan sun etang mung si dhokah[454] kang kèpi | apa dora apa tuhu | si bukêr[455] kasupêna | lamun dora dewa patènana ingsun | mulih wirang ing sasama | amurang ing yayah bibi ||
16. kathah sambating abrăngta | Ki Sêsuruh mirsa kanyut ing ati | sambate ikang wulangun | lêlêng sampun kagiwang | tan [ta...]
--- [f. 43r] ---
[...n] jiwa karasa duk wiryanipun |[456] tumurun sang dyah pinaran | arsa dipun têtakèni ||
17. nini midêla sakêdhap | dènnya brăngta isun arsa miyarsi | dening ngago Ki Sêsuruh | ya kapotangan paran | yun wêruha darunane jênêng isun | dening bangêt dukanira | sosote kaya gulamit ||
18. kumêpyur midêl sang rêtna | nora nana jro guwa ana jalmi | ujare kathah kawêtu | ajrih-ajrih awirang | sarêng nalèh[457] paguting tingal suh rêmpu | dening kang katon supênê- |[458] nira binawur citrèki ||
19. yèn ta nyata amiyarsa | manmahane[459] dêdukane wong iki | sang rêtna dèwi tumukul | Radèn Suruh kagiwang | tanpa jiwa lali kasutapanipun | ciptane kadya mêkana[460] | lah pajara nimas ari ||
20. purwane têkèng wasana | dening èstri katêkan mati ragi | kawula têtiyang Galuh | suwala yayah rena | kathah sudi tinari ămba tanpayun | wêkasan dalu supêna | mawongan putra nêrpati ||
21. kang aran Radèn Sêsêdhah | kentar ngetan anglangut sun ulati | tambuh warna mirsa tutur | yayi dulunên iwang | apa nyata ingsun Ki Jaka Sêsuruh | acêlor sang dya tuminga[461] | tumukul wik-uwik siti ||
22. sang kakung norana baya | iki
--- [f. 43v] ---
panukman Dèwi Ratih |[462] ingkang asmara ngudang kung | angujit-rujit[463] nala | adèn wurung tapa sida wuyung |[464] mung iki kang dadi brăngta | awèh edan ngudang ragi ||
23. wulangun isun mas dewa | nora ketang wurung dadi nêrpati | midêr ing rat sun tan nêmu | sang dya mèsêm tumingal | dhuh wong iki akuhe[465] kaya kumêndur | dening ta daya gêlêma | dèn wa-wawa yèn kèpi |[466]|
24. sang dyah canggèh ngudasmara | siyat-siyut koca[467] sampur nyabêti | Ki Sêsuruh wus wulangun | angrungrum angrêrêpa | sang dyah ayu wus kagiwang manahipun | kaguturan ing asmara | marlupa sariranèki ||
25. sang kakung arsa angaras | karsanira radyan nêkakkên kapti | sang dya rara maksih emut | ngucap anyêkah[468] jaja | mêko-mêngko[469] radèn dulunên katèngsun | luguha isun wêwarta | dadi sangaring nagari ||
26. yèn aja emuta iwang | dadi apa sira nêkakkên kapti | sêdhêng samene rinisun | wong gêguyon lan sanak | isun uga kangdangira[470] kang pabayun | kang tinudhung kajêng rama | tinari krama tan apti ||
27. mêngko wus karsa Yyang Sukma | lawan sira sun jinis dudu jinis | Jaka Sêsuruh gêgêtun | tan sipi ikang raka | ajrih wirang Jaka Sêsuruh anêku[471] | kakangbok batên anyana | nuwun pangapura mami ||
28. dening sanès warnanira | mangke [mang...]
--- [f. 44r] ---
[...ke] emut ya wi[472] ja watir yayi | sadurunge sun kang mêngku | karane sun abeka | wus luwara tulusa jumênêng ratu | anèng nagri Majalêngka | sun anèng sagara wêdhi ||
29. wus pinasthi jênêngira | run-tumurun ngêpêl nagara Jawi | ing jaman akir ing besuk | turunira digdaya | anglir eyang ing Mataram nagrinipun | ikang amongmong manira | Sagara Kidul gon mami ||
30. wis yayi sira mitara[473] | igih kangbok sampun sampeyan dohi | iya yi saparanmu |[474] ingsun nora atêbah | saturunmu ingsun kang amongmong besuk | ikang raka sampun ical | Ki Sêsuruh nulya mijil ||
31. kentar parane angetan | Ki Sêsuruh kandhêg ing Kaligunting | ngèngèr ni răndha puniku | laminira sawarsa | ayun kentar tisnane ni răngdha tumut | anjujug ing sanakira | lanang nake tiga uni ||
32. wong têtiga sami lanang | ikang tuwa Ki Wiro arannèki | panggulu Palih ranipun | Ki Bandar kang taruna | pakaryane nandur wiji wong puniku | mapan lagya apanduman | nyai răngdha nulya prapti ||
33. dèn tutur purwane kina | wusing mangkana Ki Sêsuruh kèn kari |[475] tigang wulan laminipun | Ki Sêsuruh dan kentar | Ki Wiro Palih Bandar prasamya tumut | kalunta-lunta parannya | ing wayah tangange mangkin ||
34. wus kandhêg dening kang panas |
--- [f. 44v] ---
têbih êlor kidul wetan ing nguni | nèng ara-ara gènipun | kayu sawit ngauban | Ki Sêsuruh mulan[476] ing kayon puniku | Ki Wiro mêthik satugal | durmane pinêcah aglis ||
8. Durma
1. dipun dhahar dening Ki Sêsuruh ika | alêgi èsmu pait | Ki Sêsuruh ngucap | iki sun lèhkên aran | ya kene ing Majapait | arêmên iwang | dhêdhukuh Majapait ||
2. samya nênadur pala kapêndhêm ika | pala gumatung[477] dadi | sampuning alama | dènira adhêdhêkah | Ki Suruh nèng Majapait | kala sêmana | têtanêmane mohi ||
3. warna-warna têtanêmane adadya | têtaga[478] desa marsi[479] | yèn tanêman mêdal | sadaya samya prapta | ana bakta bêras pari | myang bakta arta | miwah uyah tarasi ||
4. ikang arsa angrungu samya abakta | miwah kampuh jêjarit | anging datan arsa | ika ingurupana | padha gawanên ta sigih | sakêlarira | agendhong amikuli ||
5. wus alawas kaloka ing lêlampahan | wontên sapuluh wêngi | myang satêngah wulan | lajêng prasamya wisma | angalèh ing Majapait | kathahing wisma | wong tigang èwu mangkin ||
6. Kae Jaka Sêsuruh makya[480] angucap | Bapa Wiro ing ngriki | kawêngku ing sapa | gusti kala ing kina | Sri Galuh ikang darbèni | alah ta bawa | sakèhing
--- [f. 45r] ---
desa sami ||
7. sapangilèn têlukna kon seba mringwang | watêsana Cipalih | nulya ikang raka | prapta Sang Raja Bangah | anusul sampun apanggih | Ki Suruh suka | nulya kinèn tut wiking ||
8. mring Ki Wiro kawarna lagya samana | sakèh wong Majapait | ulah kasudiran | tanapi katêguhan | upas-upasan prasami | myang kabagusan | kocapa kang lumaris ||
9. ngirup-irup mangilèn apêpêrangan | laminira sawarsi | wus kirup sadaya | bali Cipalih sira | wus prapta ing Majapait | katur lampahnya | Ki Suruh suka ênting ||
10. matur nêmbah Ki Wiro wus gêng kang wadya | jumênênga nêrpati | anèng Majalêngka | nulya jumênêng nata | Ki Wiro dadya pêpatih | ran Gajahmada | dening arine kalih ||
11. samya nama tumênggung dadya wadana | Raja Bangah ingalih | nama Wilatikta | Galuh kamuktènira | wus lama jumênêng aji | gêmah raharja | eca manah wong cili ||
12. Brawijaya kèringan rat pramudita | dadya ratu kêkalih | kilèn Pajajaran | Raja Ciyungwanara | mangilèn watês Cipalih | iya mangetan | tumut ing Majapait ||
13. kang barkatan i Galuh samya kabakta | dhatêng ing Majapait | milanya kiringan[481] | wus lama Brawijaya |
--- [f. 45v] ---
adarbe putra pawèstri | mêdal ampiyan | warnane ayu luwih ||
14. kalokèng rat akathah satriya nglamar | sadaya sami mati | kalakung apanas | Sang Putri Majalêngka | aja ta kangsi apanggih | nglamar kewala | lagya ngraosi mati ||
15. darbe garjak i manah anuli pêjah | pramila sami ajrih | dadya nora krama | ênêngna kang kocapa | wontên ajar lakung luwih | bêntur tapanya | barang ciptane dadi ||
16. trus paningal wruh sadurung winarah |[482] patapan Gunung Kawi | parak Toyapêthak | tansah anêdha coba | wus karsaning dewa luwi[483] | wus kênèng coba | anyupêna sarasmi ||
17. lawan endhang korod[484] kamane ki ajar | kagyat wungu tan angling | kagugu supnênira |[485] dening pratela |[486] lawase dèrèng angipi | sang kawisesa | namane sang atapi ||
18. kamanira cinipta dadi gêgaran | panurat dipun ukir | naga lakung endah | ika kang saya lama | arsa galungan sang kawi | wus ngundang-undang ngudang |[487] endhang prasamya nakir ||
19. abêt-abêt lêbu lutung samya prapta | cantrik lawan wêwasi | manguyu jêjagan[488] | tanapi para tuwan | pranakane samya prapti | miwah wong ngampah | wontên edhang[489] sawiji ||
20. wastanira Ni Rêncanakapti endah | ayu anom rêspati | bêntur tapanira |
--- [f. 46r] ---
dalu anakir sira | panuratira sang yogi | ikang tinêdha | akarya tamas nuni ||
21. nora suka ki ajar endhang amaksa | sinukakakên aglis | nini wêkas iwang | poma-poma ja lirwa | sira karya tamas nini | yèn wus amaras | panurat isun iki ||
22. ja kapangku sèlèhên siti kewala | poma nini dèn eling | ing wêwêkas iwang | yèn tan imuta sira | amasthi sira bilai | nuwun sandika | kasmaran aningali ||
9. Asmaradana
1. ya ta anakir sawêngi | tansah dèn emut ing nala | ing sawêkase gurune | baya wus karsaning dewa | sinung lali sakêdhap | punang panurat pinangku | tan atara[490] nuli ilang ||
2. gêgaranira puniki | ni idhang[491] nuli kantaka | adangu sapanglilire | astanira gurarapan[492] | angucali gêgaran | ajri[493] dhatêng gurunipun | dening anglirakên wêkas ||
3. anulya atawan tangis | umatur ing gurunira | ki ajar wus wikan mangke | ature amlasarsa |[494] dening ta lirakên[495] wêkas |[496] dhuh atiwas awak ingsun | ngujukakên pêjah gêsang ||
4. kula alirakên wêling | gêgaran panurat ical | sarêng kapangku ilange | kang awak lakung alupa | ki ajar mèsê[497] mojar | mau isun tutur-tutur | jêr nora sira piyarsa ||
--- [f. 46v] ---
5. alirakên wêkas mami | iya wus karsaning dewa | sun kabeka sira mangke | kêna ngama dening sira | nulya binibisikan | amasthi wawrat sirèku | anakira mêtu lanang ||
6. nanging nora jamak jalmi | iku tartantune kuna | wong anakir pamarase | dhenga u[498] kang kinarya |[499] pangot gunting sêngkinga[500] | pan nora ilok pinangku | ya iku ikang carita ||
7. pan sampun antara lami | katara idhang pan wawrat | pramilane Banyuputèh | salak pirang-pirang wana | tan ana woh satugal | wus pinasthi uwohipun | pinangan ing luwak pêthak ||
8. salak ki ajar kang dadi | ni indhang pan dadi luwak | benjang patine ing têmbe | wawratanira ni endhang | wus prapta ing antara | nulya lair putranipun | warnane tan jamak jalma ||
9. pating pancono dhasnèki | awake pating palêkah | abusik pating pramumoh | tansah pinati tan pêjah | ya gêng lir dinadah |[501] aturu saêgènipun[502] | dadi kasutapanira ||
10. abêntur tapa wus luwih | amujuli ramanira | sinung aran ing ramane | aran Bandung Băndawasa | ni indhang wus kagarwa | mring ki ajar sampun sunu | pawèstri warnane endah ||
11. dadi panjang kidung jalmi | Ni Rara Turunsih rannya | lagi birai sandhange | amêmaso[503] dhatêng sêndhang | dhawak tan bakta rowang | nulya ana beka rawuh | satriya [sa...]
--- [f. 47r] ---
[...triya] lagya pêpikat ||
12. sayah arsa nginum warih | kagyat andulu wanodya | parawan ayu rupane | ki satriya wus kagiwang | ni parawan pinaranan |[504] tan wruh katukul mêmasuh | nulya cinêkêl kang asta ||
13. kagyat Ni Rara Turunsih | tan tate dulu jalma lyan | ajrih gumêtêr awake | ni rara tan bisa ngucap | angrasa lamun pêjah | ki satriya aris muwus | nini ja kadukan tapa[505] ||
14. sun arsa têtanya nini | ya ing ngêndi wismanira | sapa aranira mangke | a[506] sira tanpa bapa |[507] miwah tan darbe kadang | dening dhawak ingsun dulu | ya sira kêna sêkala[508] ||
15. dènnya nauri aririh | gumêtêr saking jrihira | Gunung Kawi wismaningong | si rama wirya atapa | kadang ingong satugal | gagah prakosa gul anung | uculna manawa wikan ||
16. amasthi sira bilai | isun tan awèh ucula | yèn tan karuwan ujare | iku ujar kayaparan | [...] | walèh apa ariningsun | sun wulangun anêng[509] sira ||[510]
17. yèn tan arsa sun patèni | ni rara angrasa pêjah | kiyai aja mêngkono | pinotha sun palur[511] pêjah | kapriye polah iwang | eman têmên wong abagus | marugul[512] polahe ala ||
18. anulya dipun ecani | amrih ucula kewala | yèn sira arsa maring ngong | pan ana wong tuwaniwang | lan sadulur
--- [f. 47v] ---
ngong lanang | têmbungên mring wismanisun | ki satriya nora arsa ||
19. kewuhan gêtun ing ati | de weya datanpa rowang | uculêna awak iwang |[513] isun warah si rama |[514] [...] | sakêdhap sun nuli wangsul | i kene sira ngantia ||[515]
20. apa têmên jarirèki | iya têmên atènana[516] | iya ja cidra ujare | wis nguculakên ni rara | dènnya masuh tinilar | ikang rama bu wus wêru[517] | putranira kênèng beka ||
21. Bandung arinira lami | mring bèji norana prapta | esuk kanti bêdhug mangke | egal Bandung anusula | Ki Bandung sigra-sigra | nulya arine kapêthuk | tawan tangis ngrakul raka ||
22. iku tartantune malih | ila-ila jar wong kuna | tan ilok ujar wong mangke | parawan maring patirtan | ja sêpi bakta rencang | parawan kèh bekanipun | wus tinutur purwanira ||
23. Ki Bandung sangêt aruntik | apa rupanèku baya | amajanani kadange | wis yayi bajur[518] muliha | isun abanjur arsa | amarani wong kang pugung | Ki Bandung age panggiha ||
24. sarêng samya aningalih[519] | ki satriya narik karga | wus angrasa ing dosane | Ki Bandung nging karo tangan | suka ingsun ruwata | tinarajang dipun suduk | wali-wali nora pasah ||
25. angur watu kêna grigrik | ki satriya dipun candhak | tan ubah kêna baune | wus rinipus[520] dipun bakta | katur ing ramanira | ki ajar [a...]
--- [f. 48r] ---
[...jar] mapan wus wêruh | satikah[521] polahanira ||
26. ingapura sira nuli | pinagihakên lan putra | ki ajar wruh yèn jodhone | tutug dènnya palakrama | nulya kinèn têtapa | rabinira atut pukur | dhêdhêkah wontên Sijaya ||
27. warnanên Bandung kang kari | ritên dalu abêbana | anangis dhatêng ramane | dèn ruwata ikang papa | citraka Bandung tansah | nutumkên[522] badhiyangipun | winuruk kang aji darma ||
28. kang rama awlas ningali | ikang putra tinibalan | pangandikane ramane | anak ingsun Bandung sira | rêp ruwat warnanira | gampang angèl putranisun | gampange yèn anut sira ||
29. sawêwêkas isun kaki | masthi ruwat tur awirya | yèn nalipang[523] ujar ingong | wêwah duraka tur papa | kapriye putraniwang | sandika ture Ki Bandung | hèh kaki ingsun atêdah ||
30. rêp ruwat warnanirèki | kaki sira ngawulaa | mring Majapait Sang Katong | besuk sira alèh karya | tur ruwat warnanira | tinariman putri ayu | sida tămpa wurung tămpa ||
31. poma kaki wêkas mami | putri iku luwih panas | mung sira kang kêlar mangke | wus tinutur purwanira | kaki ing benjang sira | lan putri salamêt têmu | yèn sira rêp tutug wirya ||
32. ing dalêm sawêngi kaki | ja turu ja nugal nedra | kilêmana ing dagane | ing dalêm sawêngi bapa | anaa paran-paran | aja obah [o...]
--- [f. 48v] ---
[...bah] wêkas ingsun | kabèh-kabèh iku beka ||
33. yèn sira kêlar sawêngi | masthi tutuk kaki sira | yèn tan kêlar papa mangke | wis kaki sira mitara | dèn emut wêkas iwang | Ki Bandung nulya asujud | amit dhumatêng ing rama ||
34. tan kawarna kang lumaris | wus prapta ing Majalêngka | Ki Bandung jinujug mangke | Ki Apatih Gajahmada | arsa ngawulèng nata | katarima aturipun | ginadhuhkên Gajahmada ||
35. ya ta miyos sri bupati | pêpak adining[524] amaca[525] | pra mantri prajurit kabèh | Gajahmada anèng ngarsa | ngandika Brawijaya | Gajahmada sapa sanggup | mring nagara Pajajaran ||
36. padha sadina sing ngriki | sapa ta ikang sanggupa | datan ketang tambuh wonge | cukit adulit akubah[526] | sarakah cêcekelan | longan bale yèn asanggup | arabia putriniwang ||
37. layyan sasigar nagari | lawan sun paring wêwênang | jumênênga prabu anom | umaha saloring pasar | nabuh barang sinonga | sadaya norana sanggup | sakèh mantri Majalêngka ||
38. samya atur pati urip | sirêp norana turira | Ki Bandung anèng wurine | Gajahmada jawil sira | sanggup anglampahana | nulya Gajahmada matur | punika wontên sanggupa ||
39. têtiyang kang magang wingi | gih pun Bandung aranira | lah dèn mara ngarsa kene | apa
--- [f. 49r] ---
si kang sanggupa |[527] maring ing Pajajaran | padha sadina turipun | igih yèn wontên tibalan ||
40. sampun siyang nadyan latri | kawula darmi lumampah | iya lumakua age | sebaa maring yayi mas | ingsun sira pudhutna | wêwinèh mring yayi prabu | anuwun nêmbah wus mêsat ||
41. lampahe mêdal pasisir | êlèr Pajajaran prapta | lagya tinangkil sang rajèng | miwah ikang sinewaka | kagyat na duta prapta | katur tinibalan rawuh | umatur Bandung anêmbah ||
42. kawula ngutus raka Ji | Brawijaya Majalêngka | kinèn amudhut wêwinèh | ya matura kakang nata | wis êntèk kurang gancang | iki mung kari sabubung[528] | lah ênya sira gawaa ||
43. Ki Bandung sampun atampi | punapa isining manah | bilih manawi tinakèn | hèh duta ja salah karya | si kakang wus uninga | têka turna dèn agupuh | manawa sêlak luwaran ||
44. Ki Bandung mêsat sing ngarsi | mêdal kidul sigra-sigra | mêdal pasisir lampahe | samarga asangu was-was | manawa tinakenan | ayun binuka kang bubung | apa ta isine baya ||
45. tutup bubung dèn ulapi | dyan sakutu walang taga | mapan mêdal sarêng brole | gancang nulya tinutupan | gêgêtun manahira | iki wong lirwa ing wuwus | bubung jinujung pan anthang[529] ||
46. wana ika dèn wastani | ing Barabol aranira | karsane matur tiwase | Ki Bandung sampun lumampah |
--- [f. 49v] ---
maksih manah tan eca | bilih-bilih têlas sining bubung |[530] nulya tutupe binuka ||
47. sawarni buron pan mijil | sarêng saisining wana | gancang tinutupan age | nyananisun ta wis têlas | iki luwih akathah | jinujung anthang kang bubung | iki baya têlas pisan ||
48. lan kumênthung syaranèki | sun bakta kinarya tăndha | aja pinaido ture | kinarya têkên lumampah | tutupira binucal | kalêsyan raryyan Ki Bandung | bubung winalik tinutak[531] ||
49. kagyat sarêng mêdal malih | sakutuning walang taga | sakalangkung dening kèhe | lajêng tinitingkên[532] pisan | iki baya wus têlas | kênthang-kênthang punang bubung | kinarya têkên lumampah ||
50. mèh dukap prapta nêgari | mangkana ciptaning driya | mirang bakta bubung bae | angur si ingong buwanga | mapan yaktine ana | nulya pinêcah kang bubung | kagyat glar samya lumayya ||
51. saisi-isi wanadri | lakung dening maksih kathah | Ki Bandung gêtun manahe | iki ingsun karya tăndha | sêdhêng yèn cinakraman[533] | nora sayah wong lumaku | saking nagri Majalêngka ||
52. lampahan sapêcak rakit | lampahe Bandung wus prapta | maksih sineba sang katong | Ki Bandung sowan ing ngarsa | kagyat sakèh tumingal | dhuh alah ênjim[534] Ki Bandung | lampahe sakêdhap netra ||
53. baya ta bali ing margi | iba dohe [do...]
--- [f. 50r] ---
[...he] nuli prapta | pantês wong kinêthok dhase | angandika sri narendra | hèh Bandung sira prapta | alèh sira ingong utus | angsal sasat datan angsal ||
54. kapriye jarwaa igih | dhatêng kula Pajajaran | lagya sineba ri katong | katur wêling lampah kula | têlas kang pangandika | kasèp nging binaktan bubung | kinèn ngaturkên paduka ||
55. isine tan dèn jarwani | ămba nusung tan winartan | saking awon ba kiknèngn[535] |[536] bok dinangu ayun wruha | katur purwa wasana | Brawijaya lakung bêndu | garoh[537] Bandung lakunira ||
56. kapacèlu rabi putri | ala têmên kaya sira | anulya karsa pinatèn | sumăngga nging nuwun priksa | kêdah dèn yantènana[538] | yèn tan wontên nyinanipun | sumăngga pêjah kawula ||
57. anulya dipun yaktèni | yaktos tan garoh turira | suka katarima mangke | anulya nata cangkrama | nênupu[539] langkung suka | angandika sang aprabu | Bandung kapalang ing karsa ||
58. tan kuningan nini putri | miwah pramèsyariniwang | kabèh têkakêna kene | sarupane buron wana | têkaa ing nagara | nini putri ayun wêruh | iku pamudhute uga ||
59. yèn tan têkaa amasthi | wurung panggih sida pêjah | sandika Bandung ature | cinipta anulya prapta | kagyat sri naranata | de sarta parantènipun | urung-urung praptèng pura ||
60. kondur nata manjing puri | garwa putra wus binakta | mijil acangkrama mangke | kalangkung [kalang...]
--- [f. 50v] ---
[...kung] dening asuka | putra garwa sadaya | wus wanêh kondur ngadhatun | lajêng anari kang putra ||
61. asangêt sang dyah tan apti | Si Bandung tan jamak jalma | amis abacin abune[540] | kaya priye ocatana | nini sun wirang dewa | igih rama ji ba ayun | mring Bandung dipun karyakna ||
62. sagaran kêmbar jro puri | siji kalangênan jaba | dipun asami warnane | miwah ta ikang pancuran | padusan dhawak-dhawak | măncawarn[541] karsa ulun |[542] rama ji ikang satugal ||
63. ibu sari[543] kang sawiji | sawiyos padusan aba | siji padusane dhewe | sawiyos ikang padusan | sakèh wong dalêm pura | ămba lumoh ngong prih wurung | dadosa sami sadina ||
64. sri bupati wus andugi | nulya Bandung dhiwuhan[544] |[545] tur sêmbah sêndika ture | Ki Bandung ngrasa ing nala | winratan jêjalukan | jarag ruwata wakipun | anulya nyipta wus dadya ||
65. kalangênan punang bèji | pêpak pêthetan sêkaran | asri tinon gapurane | apa ikang nora nana | sami jro lawan jaba | pancurane mucar-mancur[546] | sampun katur Brawijaya ||
66. anulya dèn cangkramani | garwa putra myang wong pura | ngabil[547] sêkar myang wowohane |[548] tanapi cangkrama ulam | nulya sami asiram | sluluban samya marau | wus wanuh samya luwaran ||
67. angandika sri bupati | nini sira lakonana | sun wirang ing dewa mangke | sapajalukmu[549] tinêkan | sang dyah
--- [f. 51r] ---
sangêt lênggana | katun sawiyos ngong jaluk | sri nata dèn karyakêna ||
| 1 | Kurang tiga suku kata: mungkin terdapat di halaman sebelumnya yang tidak ada. (kembali) |
| 2 | Kurang empat gatra: gatra ke-1 (10i), ke-2 (10a), ke-3 (8e/o), dan ke-4 (7u). Gatra-gatra tersebut mungkin terdapat di halaman sebelumnya yang tidak ada. (kembali) |
| 3 | Kurang satu suku kata: akèh bawaning wong amèt silip. (kembali) |
| 4 | angêntèkkên (dan di tempat dan bentukan lain). (kembali) |
| 5 | Kurang satu suku kata: angawula ing Prabu Satmata. (kembali) |
| 6 | gumunggung. (kembali) |
| 7 | Kurang dua suku kata. (kembali) |
| 8 | Kurang delepan gatra: gatra ke-3 (8e/o), ke-4 (7u), ke-5 (9i), ke-6 (7a), ke-7 (6u), ke-8 (8a), ke-9 (12i), ke-10 (7a). (kembali) |
| 9 | Galungan. Bandingkan: Wugu (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.1.7). (kembali) |
| 10 | Tanggal: Sapta (Sêtu) Pon sawêlas (11) Sawal Wawu: gapura naga kawayang jalmi (AJ 1689). Tanggal Masehi: Jumat 13 April 1764. Perbedaan satu hari (Jumat vs Sêtu) sering terjadi dalam konversi tanggal Jawa. (kembali) |
| 11 | mudha (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.1.8). (kembali) |
| 12 | punggung (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.1.9). (kembali) |
| 13 | Tunggal (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.2.9). (kembali) |
| 14 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: Guru ika aputra lêlima (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.3.2). (kembali) |
| 15 | panggulunipun (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.3.4). (kembali) |
| 16 | têtimbanganing (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.3.9). (kembali) |
| 17 | singgih (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.4.9). (kembali) |
| 18 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: Manukmanasèku (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.6.7). (kembali) |
| 19 | rêngka (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.8.8). (kembali) |
| 20 | Anglingdriya. Bandingkan: Alindriya (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.9.8). (kembali) |
| 21 | Andongijo (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.10.1). (kembali) |
| 22 | kapindho (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.10.4). (kembali) |
| 23 | Mapunggung (dan di tempat lain). (kembali) |
| 24 | pambayune (dan di tempat dan bentukan lain). (kembali) |
| 25 | sabên (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.12.4). (kembali) |
| 26 | nênggih (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.12.5). (kembali) |
| 27 | Sundharowang (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.12.10). (kembali) |
| 28 | pinundhutan (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.13.6). (kembali) |
| 29 | anggêntosi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.13.10). (kembali) |
| 30 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: Rêsi Kandhayu lima putrèki (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.14.1). (kembali) |
| 31 | Koripan (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.15.9). (kembali) |
| 32 | siwi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.15.9). (kembali) |
| 33 | Mêmênang. Bandingkan: Mamênang (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.16.2). (kembali) |
| 34 | Mêdhangkamolan (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.16.6). (kembali) |
| 35 | umbul (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.17.3). (kembali) |
| 36 | gêmpur-ginêmpur. (kembali) |
| 37 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: agêmpur-ginêmpur (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.17.7). (kembali) |
| 38 | langkung (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.18.2). (kembali) |
| 39 | junjungên (dan di tempat dan bentukan lain). (kembali) |
| 40 | enggal (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.19.1). (kembali) |
| 41 | manjing. (kembali) |
| 42 | Lebih dua suku kata. Bandingkan: sakèh guwa dipun lêbêti (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.19.5). (kembali) |
| 43 | angkêr (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.20.1). (kembali) |
| 44 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: jamla mara sato mara pêjah (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.20.2). (kembali) |
| 45 | ambêk (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.20.4). (kembali) |
| 46 | tundha (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.20.7). (kembali) |
| 47 | korinipun (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.20.7). (kembali) |
| 48 | manjing (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.20.9). (kembali) |
| 49 | anduga (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.21.6). (kembali) |
| 50 | nendra (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.21.10). (kembali) |
| 51 | tinunggu (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.22.3). (kembali) |
| 52 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: ênêngna kang winarna (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.22.6). (kembali) |
| 53 | munggah (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.23.1). (kembali) |
| 54 | syarga (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.24.2). (kembali) |
| 55 | têngga (dan di tempat lain dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.25.1). (kembali) |
| 56 | ciklu (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.25.2). (kembali) |
| 57 | anjumbul. (kembali) |
| 58 | ingwang (dan di tempat lain dan bentukan lain).(Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.26.2). (kembali) |
| 59 | sumungkêm (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.27.4). (kembali) |
| 60 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: apa sun walêsna ing gusti (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.27.5). (kembali) |
| 61 | anduweni (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.27.9). (kembali) |
| 62 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: jalma mara sato mara mati (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.30.1). (kembali) |
| 63 | amasthi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.30.2). (kembali) |
| 64 | benjang (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.30.5). (kembali) |
| 65 | jangkane (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.30.7). (kembali) |
| 66 | ing (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.31.3). (kembali) |
| 67 | sintên (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.32.2). (kembali) |
| 68 | pinăngka (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.32.2). (kembali) |
| 69 | wingking (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.32.10). (kembali) |
| 70 | arsa (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.33.8). (kembali) |
| 71 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: kawarnaa Dyan Banjaransari (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.34.1). (kembali) |
| 72 | ngangge (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.34.3). (kembali) |
| 73 | aningali (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.35.9). (kembali) |
| 74 | sacumbana (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.38.6). (kembali) |
| 75 | ămba (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.42.4). (kembali) |
| 76 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: rare mula moyang wong Mêndhangkasilir (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.42.9). (kembali) |
| 77 | Asmara (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.43.3). (kembali) |
| 78 | pantês (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.43.6). (kembali) |
| 79 | panggih (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.44.7). (kembali) |
| 80 | ambêdhah (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.44.10). (kembali) |
| 81 | kambaha (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.46.2). (kembali) |
| 82 | sapamundhut (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.47.1; Babad Kraton, British Library (Add MS 12320), Pupuh 1.158.1). (kembali) |
| 83 | atunggu (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.47.4). (kembali) |
| 84 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: yèn tan mêngkono iya (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.47.6; Babad Kraton, British Library (Add MS 12320), Pupuh 1.158.6). (kembali) |
| 85 | benjang (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.47.8). (kembali) |
| 86 | wignya (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 1.48.6). (kembali) |
| 87 | linggih (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.1.4). (kembali) |
| 88 | Kurang dua suku kata. Bandingkan: gampang yèn kalêrêsan kang margi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.3.4). (kembali) |
| 89 | Banjaransari (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.4.3). (kembali) |
| 90 | Kurang satu suku kata dan biasanya guru lagu e. Bandingkan: Banjaransari aris lampahe (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.4.3). (kembali) |
| 91 | angênggoni (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.6.3). (kembali) |
| 92 | kinumpulakên (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.7.4). (kembali) |
| 93 | satunggil (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.7.4). (kembali) |
| 94 | sidhakêp (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.6.6). (kembali) |
| 95 | Terdapat dobel sandangan: dipun atau depun. (kembali) |
| 96 | pindha (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.10.1). (kembali) |
| 97 | anggana (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.10.5) (kembali) |
| 98 | kantun ( dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.11.3). (kembali) |
| 99 | anjrit (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.11.4). (kembali) |
| 100 | lungguh (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.13.6). (kembali) |
| 101 | mundur (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.14.6). (kembali) |
| 102 | wangsit (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.16.5). (kembali) |
| 103 | dungkap (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.18.3). (kembali) |
| 104 | lênggah (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.18.5). (kembali) |
| 105 | kandhêg (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.21.3). (kembali) |
| 106 | angling (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.22.4). (kembali) |
| 107 | anggayuh (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.23.3). (kembali) |
| 108 | anusu (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.26.1). (kembali) |
| 109 | anggubêl (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.27.2). (kembali) |
| 110 | anom (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.27.2). (kembali) |
| 111 | candrane (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.27.3). (kembali) |
| 112 | angrangkul (dan di tempat dan bentukan lain). (kembali) |
| 113 | ratuningong (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.28.2). (kembali) |
| 114 | nungkul (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.28.3). (kembali) |
| 115 | rowange (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.31.1). (kembali) |
| 116 | sapta (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.31.4). (kembali) |
| 117 | lênglêng (dan di tempat lain). (kembali) |
| 118 | sadalu (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.35.5). (kembali) |
| 119 | intên (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.37.3). (kembali) |
| 120 | pêpatihira (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.39.1). (kembali) |
| 121 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: Banjaransari lêngêng ningali (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.40.1). (kembali) |
| 122 | angapit (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.41.3). (kembali) |
| 123 | kumba kinumba (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.41.4). (kembali) |
| 124 | Biasanya guru lagu e. Bandingkan: paningale (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.42.3). (kembali) |
| 125 | tumungkul (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.42.6). (kembali) |
| 126 | memba (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.43.3). (kembali) |
| 127 | punjul (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.43.6). (kembali) |
| 128 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: têdhaking tapa ingsun tingali (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.45.1). (kembali) |
| 129 | kawuryan. (kembali) |
| 130 | esukipun (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.48.6). (kembali) |
| 131 | bonglot (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.49.5). (kembali) |
| 132 | agring (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.50.1). (kembali) |
| 133 | anggèr (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.50.3). (kembali) |
| 134 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: baya mangke têtămbaning brangti (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.50.4). (kembali) |
| 135 | dyah (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.51.1). (kembali) |
| 136 | mindêl (dan di tempat dan bentukan lain). Bandingkan: angling (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.51.1). (kembali) |
| 137 | yayi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.51.4). (kembali) |
| 138 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: iya yayi bumi sunya ugi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.51.4). (kembali) |
| 139 | ana (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.53.2). (kembali) |
| 140 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: ana pêtêng mangko (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.53.2). (kembali) |
| 141 | ngungsi (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.55.1). (kembali) |
| 142 | Terdapat dobel sandangan: asthi atau asthe. (kembali) |
| 143 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: wus angèsthi pêjah ing aurip (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.55.4). (kembali) |
| 144 | amirsakkên (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.56.3). (kembali) |
| 145 | anokèt (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.57.1). (kembali) |
| 146 | nganggur (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.57.3). (kembali) |
| 147 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: nora nana nganggur kèh gawene (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.57.3). (kembali) |
| 148 | wênèh. (kembali) |
| 149 | Lebih dua suku kata. Bandingkan: ana gawe burat gănda wangi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.57.4). (kembali) |
| 150 | abinggêl (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.60.1). (kembali) |
| 151 | asumping (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.60.2). (kembali) |
| 152 | acalumpring. Bandingkan: acalumpring (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.60.3). (kembali) |
| 153 | kapanggih (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.61.2). (kembali) |
| 154 | sakèhing (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.62.2). (kembali) |
| 155 | ampingan (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.63.1). (kembali) |
| 156 | amingkis (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.64.2). (kembali) |
| 157 | kagunturan (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.64.3). (kembali) |
| 158 | plangkan. (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.64.6). (kembali) |
| 159 | kingkin (dan di tempat lain). (kembali) |
| 160 | nanging (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.66.3). (kembali) |
| 161 | Kurang satu suku kata: angusya alon awêtu tangis. Bandingkan: angusya alon awrat smu tangis (Babad Kraton, British Library (Add MS 12320), Pupuh 2.66.4). (kembali) |
| 162 | lumungsur (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.68.4). (kembali) |
| 163 | pangkon (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.68.4). (kembali) |
| 164 | Kurang satu suku kata: lumungsur pangkon arsa ngêdohi. (kembali) |
| 165 | angrungrum (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.68.6). (kembali) |
| 166 | asmara. (kembali) |
| 167 | kasamaran. (kembali) |
| 168 | yayi (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.70.4). (kembali) |
| 169 | kunarpa (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.70.5). (kembali) |
| 170 | manggih (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.70.5). (kembali) |
| 171 | Lebih satu suku kata: sun rêrah kadi ing pasir wukir. (kembali) |
| 172 | anglêlana (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.75.4). (kembali) |
| 173 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: anglêlana pun Banjaransari (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.75.4). (kembali) |
| 174 | Kurang dua suku kata. Bandingkan: anulya tangi ta ingsun age (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.76.3). (kembali) |
| 175 | Lebih satu suku kata dan biasanya guru lagu o. Bandingkan: kang măndra kalangon (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.81.2). (kembali) |
| 176 | lungse (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.81.3). (kembali) |
| 177 | anjampèni (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.82.4). (kembali) |
| 178 | munggèng (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.85.5). (kembali) |
| 179 | angayom (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.87.2). (kembali) |
| 180 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: yèn tinarsa dening (Babad Kraton, British Library (Add MS 12320), Pupuh 2.87.5); yèn winarna dening (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.88.5). (kembali) |
| 181 | anyangkramani (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.89.3). (kembali) |
| 182 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: angling tyase kepon (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.90.2). (kembali) |
| 183 | minăngka (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.92.1). (kembali) |
| 184 | mêngkua (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.93.2). (kembali) |
| 185 | mêndhak (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.94.2). (kembali) |
| 186 | sang (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.95 .6). (kembali) |
| 187 | minggah (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.97.5). (kembali) |
| 188 | tumangkêb (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.99.1). (kembali) |
| 189 | angaras (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.102.2). (kembali) |
| 190 | pinjung (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.102.6). (kembali) |
| 191 | pambabare. (kembali) |
| 192 | dodot (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.103.2). (kembali) |
| 193 | sinjangira (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.103.5). (kembali) |
| 194 | anglungsur. (kembali) |
| 195 | bosên (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.108.4). (kembali) |
| 196 | bokor (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.112.2). (kembali) |
| 197 | anglênggak (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.112.6). (kembali) |
| 198 | riningong (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.118.2). (kembali) |
| 199 | kang (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.119.2). (kembali) |
| 200 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: sa [sang] dyah saya wanoh (Babad Kraton, British Library (Add MS 12320), Pupuh 2.119.2). (kembali) |
| 201 | cinandhak (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 2.121.3). (kembali) |
| 202 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: kang nèng jro guwa sampun alami (Babad Kraton, British Library (Add MS 12320), Pupuh 2.123.1). (kembali) |
| 203 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: kesahe wus lami (Babad Kraton, British Library (Add MS 12320), Pupuh 2.123.5). (kembali) |
| 204 | Satomi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.1.2). (kembali) |
| 205 | nêdha (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.1.3). (kembali) |
| 206 | minta (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.1.5). (kembali) |
| 207 | têtindhihipun (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.1.6). (kembali) |
| 208 | ambondhan (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.3.4). (kembali) |
| 209 | têka (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.5.7). (kembali) |
| 210 | wrăngka (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.6.4). (kembali) |
| 211 | benjing (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.7.1). (kembali) |
| 212 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: wus prapta alas ing Galuh (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.7.6). (kembali) |
| 213 | têka (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.8.1). (kembali) |
| 214 | nalendra (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.8.2). (kembali) |
| 215 | anglêrêsi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.8.3). (kembali) |
| 216 | kuthane (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.9.3). (kembali) |
| 217 | sitinggil (dan di tempat lain). (kembali) |
| 218 | bangsal (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.10.4). (kembali) |
| 219 | pagêr (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.10.5). (kembali) |
| 220 | Satomi. Bandingkan: Sêtomi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.14.4). (kembali) |
| 221 | Nom (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.18.1). (kembali) |
| 222 | Satomi (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.19.1). (kembali) |
| 223 | jawata (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.19.7). (kembali) |
| 224 | gandhèk (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.20.1). (kembali) |
| 225 | timbalaning (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.20.2). (kembali) |
| 226 | kawuryan (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.20.4). (kembali) |
| 227 | pungkur (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.20.6). (kembali) |
| 228 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: tanpa wêkas jir ingwang (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.21.5). (kembali) |
| 229 | konjêm (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.24.1). (kembali) |
| 230 | anak (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.25.6). (kembali) |
| 231 | nganggo (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.27.4). (kembali) |
| 232 | ratu (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.28.6). (kembali) |
| 233 | Kurang tiga suku kata. Bandingkan: anêdya dadya nalendra (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.28.7). (kembali) |
| 234 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: wêkasan kang kathah-kathah (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.29.2). (kembali) |
| 235 | ngunjukakên (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.31.3). (kembali) |
| 236 | angrogoh. (kembali) |
| 237 | buntala (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.33.4). (kembali) |
| 238 | olèh (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.35.4). (kembali) |
| 239 | boyong (dan di tempat dan bentukan lain). (kembali) |
| 240 | jawining (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.41.2). (kembali) |
| 241 | patarana. (kembali) |
| 242 | Catatan: ka slendang = sa (dan di tempat lain). (kembali) |
| 243 | tindake (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.47.3). (kembali) |
| 244 | Dhamoine (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.48.3). (kembali) |
| 245 | lurah (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.48.4). (kembali) |
| 246 | parentah (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.49.4). (kembali) |
| 247 | Bandhung (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.50.3). (kembali) |
| 248 | răngga (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.51.4). (kembali) |
| 249 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: ing kono tanna wong lanang (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.52.4). (kembali) |
| 250 | Kamadhala. Bandingkan: kamandhala (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.53.2). (kembali) |
| 251 | Kurang satu suku kata: ênêngna kang winarna. (kembali) |
| 252 | Prabalingga. (kembali) |
| 253 | andhamoi (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.55.1). (kembali) |
| 254 | pêpanggungan (dan di tempat dan bentukan lain). (kembali) |
| 255 | untabe (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.56.7). (kembali) |
| 256 | ăngga (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.57.4). (kembali) |
| 257 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: sampun atata wong kabèh (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.58.3). (kembali) |
| 258 | nagri (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.59.7). (kembali) |
| 259 | Bantên (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.63.6). (kembali) |
| 260 | Lombok (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.74.2). (kembali) |
| 261 | bulupêtènira (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.65.2). (kembali) |
| 262 | tinumbas (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.65.5). (kembali) |
| 263 | pêpêtrinên. (kembali) |
| 264 | sanjata (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.69.2). (kembali) |
| 265 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: de katon sawahyanipun (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.69.6). (kembali) |
| 266 | dadya (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.70.1). (kembali) |
| 267 | Kurang dua suku kata. Bandingkan: ikang garwa matur rajèng (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.70.3). (kembali) |
| 268 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: amasthi palastra ingong (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 3.76.3). (kembali) |
| 269 | nambut (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.1.4). (kembali) |
| 270 | êmpu (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.1.5). (kembali) |
| 271 | êmpu (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.1.7). (kembali) |
| 272 | Kurang satu suku kata dan biasanya guru lagu a. Bandingkan: êmpu dêmang lan răngga (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.1.7). (kembali) |
| 273 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: samya karyaa gêgaman (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.2.1). (kembali) |
| 274 | dhuwung (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.3.4). (kembali) |
| 275 | Lebih dua suku kata. Bandingkan: pirang-pirang kathahnya (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.3.7). (kembali) |
| 276 | durung (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.3.8). (kembali) |
| 277 | anulya (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.4.7). (kembali) |
| 278 | bănda (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.9.2). (kembali) |
| 279 | pasowan (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.9.7). (kembali) |
| 280 | pundhuti (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.10.2). (kembali) |
| 281 | anglilir. Bandingkan: ngalilir (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.16.4). (kembali) |
| 282 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: dahat ta datan ngalilir (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.16.4). (kembali) |
| 283 | ingunduran (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.16.7). (kembali) |
| 284 | ngantosakên (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.16.8). (kembali) |
| 285 | wêling (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.17.2). (kembali) |
| 286 | marang (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.17.3). (kembali) |
| 287 | karsaning (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.17.9). (kembali) |
| 288 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: anulya dipun tangi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.19.5). (kembali) |
| 289 | siningkab (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.20.4). (kembali) |
| 290 | sênjata (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.20.6). (kembali) |
| 291 | wiring (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.22.2). (kembali) |
| 292 | bodhola (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.24.9). (kembali) |
| 293 | ngadhêp (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.26.5). (kembali) |
| 294 | karsa (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.28.1). (kembali) |
| 295 | bobot (dan di tempat dan bentukan lain). (kembali) |
| 296 | bêdhil (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.29.2). (kembali) |
| 297 | angangkat (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.29.3). (kembali) |
| 298 | mênggala (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.30.9). (kembali) |
| 299 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: samya ngucap ki apatih nora nana (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.31.9). (kembali) |
| 300 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: kang satêngah wuwusira (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.32.3). (kembali) |
| 301 | ki (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.32.6). (kembali) |
| 302 | kalangkung (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.33.3). (kembali) |
| 303 | lapis (dan di tempat lain). (kembali) |
| 304 | pêthak (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.33.6). (kembali) |
| 305 | rinangkêpan (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.34.1). (kembali) |
| 306 | sangkêlat (dan di tempat lain). Bandingkan: sêngkêlat (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.34.2). (kembali) |
| 307 | tungguk (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.34.7). (kembali) |
| 308 | rintên (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.35.6). (kembali) |
| 309 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: sarta dadi pakaulan (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.36.3). (kembali) |
| 310 | Langênasmara (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.37.7). (kembali) |
| 311 | jlêg (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.38.8). (kembali) |
| 312 | Mundhingsari (dan di tempat lain). (kembali) |
| 313 | taruna (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.41.1). (kembali) |
| 314 | Bantên (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.41.6). (kembali) |
| 315 | gumantya (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.41.9). (kembali) |
| 316 | mati (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.44.7). (kembali) |
| 317 | orêm (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.44.8). (kembali) |
| 318 | atêmua (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.45.9). (kembali) |
| 319 | antuk (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.46.1). (kembali) |
| 320 | patih (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.47.2). (kembali) |
| 321 | têtanduran (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.47.9). (kembali) |
| 322 | gumrènjèng (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.48.9). (kembali) |
| 323 | jinalatundha (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.48.9). (kembali) |
| 324 | uning (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.49.5). (kembali) |
| 325 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: lênggah nanging sapamucang (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.50.1). (kembali) |
| 326 | inggih. Bandingkan: igih (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.50.6). (kembali) |
| 327 | godhong (dan di tempat lain). (kembali) |
| 328 | tinamban (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 4.52.9). (kembali) |
| 329 | Galuh (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.1.1). (kembali) |
| 330 | pambajêng (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.1.5). (kembali) |
| 331 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: ing rat tan memba (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.1.6). (kembali) |
| 332 | canggah (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.2.1). (kembali) |
| 333 | lênggana (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.2.4). (kembali) |
| 334 | tinundhung (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.2.7). (kembali) |
| 335 | Biasanya guru lagu a. Bandingkan: ngarga (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.4.3). (kembali) |
| 336 | borong. (kembali) |
| 337 | limpad (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.7.1). (kembali) |
| 338 | cêtha (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.10.3). (kembali) |
| 339 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: warahên si ajar (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.13.3). (kembali) |
| 340 | Kurang dua suku kata. Bandingkan: isun dhahar kacaryyan (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.13.4). (kembali) |
| 341 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: satuwuk isun abukti (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.13.5). (kembali) |
| 342 | raosing (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.14.7). (kembali) |
| 343 | mangkin (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.15.2). (kembali) |
| 344 | wontên (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.16.2). (kembali) |
| 345 | patih (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.17.4). (kembali) |
| 346 | rêksanên (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.19.7). (kembali) |
| 347 | Lebih satu suku kata: sun sira wèhi sisan (kembali) |
| 348 | angkah (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.23.1). (kembali) |
| 349 | sarupaning (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.25.2). (kembali) |
| 350 | tinumbak (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.26.1). (kembali) |
| 351 | anggandhi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.26.2). (kembali) |
| 352 | nora (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.26.6). (kembali) |
| 353 | ginodhi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.28.5). (kembali) |
| 354 | nora (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.29.1). (kembali) |
| 355 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: hèh sirajar ya pagene nora pêjah (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.29.1). (kembali) |
| 356 | gurinda (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.29.4). (kembali) |
| 357 | Biasanya guru lagu a. Bandingkan: Jawa (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.29.6). (kembali) |
| 358 | nêdhasi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.30.2). (kembali) |
| 359 | Păncakarya (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.30.6). (kembali) |
| 360 | oncati (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.31.7). (kembali) |
| 361 | êmpolane (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.32.1) (kembali) |
| 362 | jawata (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.34.3). (kembali) |
| 363 | pinggir (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.34.7). (kembali) |
| 364 | Belangantrang (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.35.7). (kembali) |
| 365 | maring (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.37.1). (kembali) |
| 366 | mancorong (dan di tempat lain). (kembali) |
| 367 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: iya apa ika kaki (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.38.5). (kembali) |
| 368 | ungkabi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.39.5). (kembali) |
| 369 | Terdapat dobel sandangan: kiyasi atau keyasi. (kembali) |
| 370 | bapakira (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.46.1). (kembali) |
| 371 | angling (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.51.2). (kembali) |
| 372 | mèmpêr (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.51.4). (kembali) |
| 373 | barondongan (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.52.3). (kembali) |
| 374 | wuntat (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 5.54.1). (kembali) |
| 375 | andulu (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.1.7). (kembali) |
| 376 | mangkya (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.3.1). (kembali) |
| 377 | sinampe (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.3.6). (kembali) |
| 378 | malêbu (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.3.7). (kembali) |
| 379 | gêpoka. (kembali) |
| 380 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: yèn ginêpok kadi găngsa muni (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.4.1). (kembali) |
| 381 | angungkung (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.4.7). (kembali) |
| 382 | angsal (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.6.1). (kembali) |
| 383 | anak (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.7.2). (kembali) |
| 384 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: mèsêm ngucap sira anak ingwang (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.7.2). (kembali) |
| 385 | dèn (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.9.10). (kembali) |
| 386 | asêsanak (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.9.10). (kembali) |
| 387 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: dèn atut asêsanak (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.9.10). (kembali) |
| 388 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: isun êdum jrih dewa kang luwih (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.11.1). (kembali) |
| 389 | angandika (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.12.6). (kembali) |
| 390 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: Jaka Sêsuruh tulus dadya ji (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.13.1). (kembali) |
| 391 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: karya dadanan [dandanan] gêgaman (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.13.8). (kembali) |
| 392 | towok (dan di tempat dan bentukan lain). (kembali) |
| 393 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: nulya kang rama dipun aturi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.15.1). (kembali) |
| 394 | Ciyungwanara. Bandingkan: Ciyungwênara (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.15.8). (kembali) |
| 395 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: sadaya ngladosi bae (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.16.3). (kembali) |
| 396 | kinunci (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.18.8). (kembali) |
| 397 | undhang (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.18.9). (kembali) |
| 398 | mantri (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.18.9). (kembali) |
| 399 | angaturi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.19.1). (kembali) |
| 400 | ilokake (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.19.3). (kembali) |
| 401 | kêmit (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.20.9). (kembali) |
| 402 | sêsambate (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.21.3). (kembali) |
| 403 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: ikang asung adhahar ing rama aji (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.22.9). (kembali) |
| 404 | kangjêng (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.23.10). (kembali) |
| 405 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: nadyan anaa sisipe (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.24.3). (kembali) |
| 406 | ingkang. Bandingkan: ikang (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.24.4). (kembali) |
| 407 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: isun ikang amêngku (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.24.4). (kembali) |
| 408 | kolu (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.25.1). (kembali) |
| 409 | Lebih satu suku kata: tumut rama nagri kula têdha. (kembali) |
| 410 | runtike (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.26.3). (kembali) |
| 411 | Widi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.26.8). (kembali) |
| 412 | balung (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.27.7). (kembali) |
| 413 | ganti (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.28.7). (kembali) |
| 414 | Lebih empat suku kata. Bandingkan: kapicèlu tangkêp mara dinuk mya [myang] mrih (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.29.9). (kembali) |
| 415 | kajêmur (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.30.4). (kembali) |
| 416 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: agêgapya myang asilih ukih (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.31.1). (kembali) |
| 417 | pinggang. (kembali) |
| 418 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: tiba cepor cinandhak binucal (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.32.2). (kembali) |
| 419 | Kurang satu suku kata: apan maja na raosing woh kang sawit. (kembali) |
| 420 | maendra (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.34.1). (kembali) |
| 421 | Bandingkan: sol tang maendra mabyaniraning (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.34.1). (kembali) |
| 422 | Lebih dua satu suku kata. Bandingkan: pêdhang padha lagawa ngrok (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.34.3). (kembali) |
| 423 | mendra (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.34.4). (kembali) |
| 424 | nuntên (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.35.1). (kembali) |
| 425 | mamprung (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.35.4). (kembali) |
| 426 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: dènnya gêlut mangèn dhumatêng Cipalih (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.36.9). (kembali) |
| 427 | raganirèku (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.37.4). (kembali) |
| 428 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: dadi raganirèku (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.37.4). (kembali) |
| 429 | sumăngga (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.38.9). (kembali) |
| 430 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: tanpa wêkas mangke sumăngga karsa ji (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.38.9). (kembali) |
| 431 | karaos (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.41.3). (kembali) |
| 432 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: samya karaos nalane (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.41.3). (kembali) |
| 433 | ngimba. (kembali) |
| 434 | Lebih tiga suku kata. Bandingkan: sun angetang tartantu wong kilèn maksih (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.42.9). (kembali) |
| 435 | Kurang satu suku kata dan biasanya guru lagu a. Bandingkan: kang tinêdha tulusa (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.44.6). (kembali) |
| 436 | panjênênganipun (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.44.7). (kembali) |
| 437 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: salamine ngêpêla nagari Jawi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.44.9). (kembali) |
| 438 | piyambak (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 6.44.10). (kembali) |
| 439 | Lebih tiga suku kata: mudhun jurang sungil manjing wana writ. (kembali) |
| 440 | amati (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.2.2). (kembali) |
| 441 | lêlangsene (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.3.6). (kembali) |
| 442 | pacangkraman (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.4.1). (kembali) |
| 443 | satriya (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.6.6). (kembali) |
| 444 | godhane (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.7.2). (kembali) |
| 445 | Lebih satu suku kata: sun godha kusuma kang lagi brangti. (kembali) |
| 446 | bêngi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.8.2). (kembali) |
| 447 | Sasêdhah (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.9.1). (kembali) |
| 448 | nyampurnakkên. (kembali) |
| 449 | kaki (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.10.6). (kembali) |
| 450 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: wis kaki sira karia (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.10.6). (kembali) |
| 451 | Lebih satu suku kata: kasêmêkan kinudhungkên sapalih. (kembali) |
| 452 | Lebih satu suku kata: langkung dening awas kang lagi brangti. (kembali) |
| 453 | dene. Bandingkan: dening (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.14.5). (kembali) |
| 454 | dhongkah (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.15.2). (kembali) |
| 455 | bungkêr (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.15.4). (kembali) |
| 456 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: tanpa jiwa karaos duk wiryanipun (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.16.5). (kembali) |
| 457 | nolèh. Bandingkan: nolih (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.18.5). (kembali) |
| 458 | Biasanya guru lagu a. Bandingkan: supêna (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.18.6). (kembali) |
| 459 | mandahane (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.19.2). (kembali) |
| 460 | mêngkana (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.19.6). (kembali) |
| 461 | tumingal (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.21.6). (kembali) |
| 462 | Kurang dua suku kata: pa iki panukmane dèwi ratih. (kembali) |
| 463 | angrujit-rujit (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.22.4). (kembali) |
| 464 | Kurang dua suku kata. Bandingkan: adèn wurung tapa apan sida wuyung (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.22.5). (kembali) |
| 465 | angkuhe (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.23.5). (kembali) |
| 466 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: dèn wawa-wawa yèn kèmpi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.23.7). (kembali) |
| 467 | kănca (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.24.2). (kembali) |
| 468 | anyêngkah (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.25.4). (kembali) |
| 469 | mêngko-mêngko (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.25.5). (kembali) |
| 470 | kadangira (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.26.5). (kembali) |
| 471 | andhêku (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.27.5). (kembali) |
| 472 | wis (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.28.2). (kembali) |
| 473 | mintara (dan di tempat lain dan bentukan lain). Bandingkan: mentara (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.30.1). (kembali) |
| 474 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: iya yayi saparanmu (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.30.3). (kembali) |
| 475 | Lebih satu suku kata: wus mangkana Ki Sêsuruh kèn kari. (kembali) |
| 476 | mulat (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 7.34.5). (kembali) |
| 477 | gumantung. (kembali) |
| 478 | têtăngga (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 8.2.2). (kembali) |
| 479 | myarsi (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 8.2.2). (kembali) |
| 480 | mangkya (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 8.5.1). (kembali) |
| 481 | kèringan (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 8.12.3). (kembali) |
| 482 | Kurang satu suku kata: trus paningal wruh sadurunge winarah. (kembali) |
| 483 | luwih (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 8.15.5). (kembali) |
| 484 | korud (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 8.16.1). (kembali) |
| 485 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: kagugu kang supna (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 8.16.3). (kembali) |
| 486 | Kurang dua suku kata. Bandingkan: wau dening pratela (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 8.16.4). (kembali) |
| 487 | Lebih dua suku kata. Bandingkan: wus ngundang-undang (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 8.17.6). (kembali) |
| 488 | jêjanggan (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 8.18.3). (kembali) |
| 489 | endhang (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 8.18.7). (kembali) |
| 490 | antara (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.1.7). (kembali) |
| 491 | indhang (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.2.2). (kembali) |
| 492 | guragapan (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.2.4). (kembali) |
| 493 | ajrih (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.2.6). (kembali) |
| 494 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: ature amêlasarsa (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.3.4). (kembali) |
| 495 | nglirakên (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.3.5). (kembali) |
| 496 | Lebih satu suku kata: dening nglirakên wêkas. (kembali) |
| 497 | mèsêm (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.4.5). (kembali) |
| 498 | wau. (kembali) |
| 499 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: sadhengaha kang kinarya (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.6.4). (kembali) |
| 500 | sêkinga (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.6.5). (kembali) |
| 501 | Kurang satu suku kata: Bandingkan: saya gêng lir dinadah (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.9.5). (kembali) |
| 502 | saênggènipun (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.9.6). (kembali) |
| 503 | amêmasoh. Bandingkan: amêmasuh (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.11.4). (kembali) |
| 504 | Lebih satu suku kata: ni prawan pinaranan. (kembali) |
| 505 | tămpa (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.13.7). (kembali) |
| 506 | apa (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.14.4). (kembali) |
| 507 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: apa sira tanpa bapa (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.14.4). (kembali) |
| 508 | sêngkala (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.14.7). (kembali) |
| 509 | onêng (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.16.7). (kembali) |
| 510 | Kurang satu gatra: gatra ke-5 (7a). Bandingkan: ki satriya ris ngucap (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.16.5). (kembali) |
| 511 | plaur (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.17.4). (kembali) |
| 512 | marunggul (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.17.7). (kembali) |
| 513 | Biasanya guru lagu e/o. Bandingkan: ingo [ingong] (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.19.3). (kembali) |
| 514 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: ingsun warahe si rama (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.19.4). (kembali) |
| 515 | Kurang satu gatra: gatra ke-5 (7a). Bandingkan: miwah ibu lan kadang (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.19.5). (kembali) |
| 516 | antènana (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.20.2). (kembali) |
| 517 | wêruh (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.20.6). (kembali) |
| 518 | banjur (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.23.4). (kembali) |
| 519 | aningali (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.24.1). (kembali) |
| 520 | riniwus (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.25.4). (kembali) |
| 521 | satingkah (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.25.7). (kembali) |
| 522 | nuntumkên. (kembali) |
| 523 | nalimpang. Bandingkan: nyalimpang (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.29.3). (kembali) |
| 524 | abdining (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.35.2). (kembali) |
| 525 | amănca (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.35.2). (kembali) |
| 526 | akumbah (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.36.4). (kembali) |
| 527 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: apa sira kang sanggupa (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.39.4). (kembali) |
| 528 | sabumbung (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.42.6). (kembali) |
| 529 | ènthèng (dan di tempat lain). (kembali) |
| 530 | Lebih dua suku kata. Bandingkan: bilih têlas sining bumbung (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.46.6). (kembali) |
| 531 | tinuntak (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.48.7). (kembali) |
| 532 | tinintingkên. (kembali) |
| 533 | cinangkraman (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.51.5). (kembali) |
| 534 | êjim. (kembali) |
| 535 | kinèngkèn (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.55.3). (kembali) |
| 536 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: saking awon ba kinèngkèn (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.55.3). (kembali) |
| 537 | goroh (dan di tempat lain). (kembali) |
| 538 | yaktènana. Bandingkan: yêktènana (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.56.5). (kembali) |
| 539 | nênumpu (dan di tempat dan bentukan lain). (kembali) |
| 540 | ambune (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.61.3). (kembali) |
| 541 | măncawarna (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.62.6). (kembali) |
| 542 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: măncawarna karsa ulun (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.62.6). (kembali) |
| 543 | sori (dan di tempat lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.63.1). (kembali) |
| 544 | dhinawuhan (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.64.2). (kembali) |
| 545 | Kurang satu suku kata. Bandingkan: nulya Bandung dhinawuhan (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.64.2). (kembali) |
| 546 | muncar-mancur (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.65.6). (kembali) |
| 547 | ngambil (dan di tempat dan bentukan lain) (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.66.3). (kembali) |
| 548 | Lebih satu suku kata. Bandingkan: ngambil sêkar wowohane (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.66.3). (kembali) |
| 549 | sapanjalukmu (Sajarahe Sagunging Para Ratu, British Library (MSS Jav 10), Pupuh 9.67.4). (kembali) |