Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 1/4)

Deskripsi judul
Teks sambungan
  1. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 1/1). Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
  2. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 1/2) . Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
  3. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 1/3) . Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
  4. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 1/4). Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
  5. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 1/5) . Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
  6. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 2/1) . Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
  7. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 2/2). Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
  8. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 2/3) . Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
  9. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 2/4) . Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
  10. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 2/5) . Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
  11. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 3/1) . Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
  12. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 3/2) . Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
  13. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 3/3) . Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
  14. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 3/4) . Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
  15. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 3/5) . Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
  16. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 4/1) . Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
  17. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 4/2). Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
  18. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 4/3) . Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
  19. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 4/4) . Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
  20. Centhini, Soeradipoera, 1912, #998 (Jilid 4/5) . Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Sêrat Cênthini
Image

39. Gambuh

1. thokolan kacang wuku | kara cipir§ kirang sawanda, katambahan: kê [kêcipir]. kangkung lêmbayung | gundha gondhang adhêmati kêndhal bandhil | manyawun rajun rêmakjun | kakas banci lan kalêpoh ||

2. combrang srunèn kêciput (682) | rang-urangan ranggitan kilayu | luntas kapas papasan rêmpêlas pakis | kasembukan salam katu | topèng patikan kêrokot ||

--- 186 ---

3. cêrême kêpêl pohung | aha gayam panegoang rau | sambèng pacing cokol cangkring lan cêmpurit | pancasuda cungcungbêlut | godhong lolobak jêlegor ||

4. brangbangan boros bêstru | kêndhal kêmladhean bêlkêtêpuk | kahwa wangon prêkosa bêlimbing sênting | dhadhap sobrang kudhu wêdhung | cêmbirit katisên kêtos ||

5. krangehan putat waung | jalumampang latêng lan kêmadhuh | soyar yah-uyahan pradapèng kusambi | tikêlan ciplukan jurhun | myang ron pradapèng karangkong ||

6. kucila lan srigunggu (683) | dhèdhètan myang tungkul pucung sêntul | ron gianti kêmiri ranti sêmanggi | suru tunjung walikukun | popokan lirih brus poksor ||

7. êtim biri lan soun | sarang burung otot datan kantun | êtim dara tim bandêng bèbèk tim mêri | tim gramèh tambra tim bulus | tim gibas tim landhak mopol ||

8. miwah lalaban agung | dhungdhungan kacang cicipir timun | terong boncis kêcambah gudhe kêmangi | ranti bodhèh pare wêlut | pête jengkol terong aor ||

9. rawisan kulit jêruk | cokol bung gêlagah pupus kêncur | lokak sêlat kobis kucai sêlèdri | patrasèli brambang suru | ramênas sawi worêtol ||

10. kêceme kêmbang bêku | seledere salantara êbrut | kêwik singkêl lara gèrèng walangsangit | acar kecap lan taocu | pêtis lombok abang ijo ||

11. pêpak lawuhanipun (684) | gudhang kuluban lalaban sampun | myang panganan lah-olahan amêpêki | tuwin wowohan sêdarum | tinata nora kaladhon ||

12. jajuadahanipun | têtêl sasênik-sênik gêngipun | wajik kêtan salak mili lênga gurih | têtêl bang putih lan biru | têtêl gêdhang jênang dodol ||

13. têtêl jagung jeawutjuwawut. | sabun gada gêng sapupu-pupu | gêmblong lèmpèng lèn-ulèn pan abang putih | têtêl onggok gadhung walur | puli blêng sagembol-gembol ||

14. wingka pudhak nug-ganuk | jêmunak gêthuk sagênuk-gênuk | kêrasikan gêplak madu sirat inthil | tawonan lan jênang jagung | gêrontol karag bêrondong ||

15. muntên sêrabi kumbu (685) | êmbêl-êmbêl lopis lan cêngkaruk | kêtan ragèn iwêl-iwêl wolak-walik | lêgandha lêpêt lu-ulu | ampyang gablog êlog-êlog ||

16. lêlonthong unthuk banyu | kupat tape brêm ledre lan satu§ prayoginipun: satru. | obat angêt opak jaritan gulali | carabikang gêti kabul | jipang ondhe-ondhe gandhos ||

17. cêlorot roti bolu | cêthot êplèk kêpêl limpang-limpung | rêngginang bang tumpi cêriping gêrubi | jalabia carangmadu | rambutan êbrêm kalêpon ||

18. widaran apêm cucur | loncis gêblèg lêr-ulêran puthu | mayang dulak bathok cangkir lawan utri | lêmpêr lêmèt lawan pasung | mêniran bantalan jongkong ||

19. myang orog-orog garu (686) | sagon kêmbangpala satu arum | kupapula rakkêling tèn-êntèn rangin | kèci randhakèli mêndut | têbon sumping plèrèd gêmpol ||

20. pradapan ganggêng kanyut | kêmplang walangan sêmar-tinandhu |

--- 187 ---

sêmar-mêndêm sêmpora srikaya pipis | kopyor tuban sagu jagung | kicak kolak loco mênto ||

21. kang jênang bubur lêmu | jênang abang kalong jênang manggul | lahang caca-caca bêndha jênang candhil | grêndul kênul kukus jagung | karangrang galombyor lêmpog ||

22. rang-arang kambang cêmplung | apêm kocor urat sêga susu | rondhe dhawêt tape kambang rujak kawis | kolak kluakluwa. waluh sukun | kinêda-kêda lan cao ||

23. woh pisang raja talun (687) | jêruk kêprok ranjam butun gulung | pêlêm nangka srikaya mulwa kêwèni | rambutan jirak kêpundhung | manggis duryan pakèl gowok ||

24. langsêb pijitan dhuku | dhuwêt bêndha sêmak maja mundhu | sarangan sawo kaleca lan kêcapi | siwalan wunglon kilayu | jambu wèr kluthuk kêlampok ||

25. sêmangka krai timun | wrêsah salak dhêle têbu awu | kacang Cina kêtela uwi gêmbili | kênthang linjik talês kimpul | suwêg gacêng lan gêmbolo ||

26. nyênyamikanipun wus | lah-olahan lan pala gumantung | pala kêsimpar pala kêpêndhêm dening | sangkêp warnan pasaripun | kêmbang borèh lawan ampo ||

27. sèkêt ancak ginunggung (688) | kêjawi panjang rampadanipun | lan kêjawi ancak ibêr sèkêt supit | sêdaya tinata rampung | rampadan sangkêp jabèng jro ||

28. mêngkana wusnya ramut | bakda ngisa akir wancinipun | Kyai Bayi kang mêntas salat mring masjid | ingiring pra santri agung | ing mêndhapa wus mirantos ||

29. samya tata alungguh | sêdaya santri saurutipun | têpung gêlang jêng-ajêngan dènya linggih | têpung kêndhuri anglajur | santri nom-anom anèng sor ||

30. soring têtarub têpung | kadya kang nginggil pangêpungipun | anèng kasah santri nèm lan santri cilik | pandam ting paluncar agung | padhang lir rahina katon ||

31. wusnya sami alungguh | Kyai Bayi angling mring pêngulu | miwah marang Sêbagi Jumina tuwin | para ri myang dêmangipun | Purasani Pagêr waos ||

32. samya ingirid mangsuk (689) | marang wisma kang liningan gupuh | praptèng wisma parèstri samya sumingkir | wus tata dènira lungguh | Ki Sèh Amongraga alon ||

33. ngabêkti mring ki buyut | nulya ngabêkti salamanipun | marang ingkang marasêpuhira kalih | nulya salam mring pêngulu | myang Sêbagi Jumêna lon ||

34. nulya mring pamanipun | Ki Suarjo lan Wiradhusthèku | Ki Panukma Panamar Kulawiryèki | myang mring dêmang datan kantun | Purasani langkung anor ||

35. Sèh Amongraga sampun | nulya Ni Kèn Tambangraras ngujung | nguswa suku mring kang raka Amongragi | nulya ngujung mring yangipun | angujung mring sudarmèng ro ||

36. wêrata sêdaya wus | wangsul marang ing panggenanipun | nulya ingkang rayi kalih majêng ngarsi | tur bêkti mring raka ngujung | kalihira gêntos-gêntos ||

37. wusnya mêngkana wau (690) | samya donga wabarakalahu | ngala palalihi warahmanurakim |

--- 188 ---

sawusira donga sukur | Kyai Bayi matur alon ||

38. marang Ki Bayi buyut | suawi mijil prayoginipun | majêmukan lawan pra wayah nèng jawi | samya ngalap bêrkahipun | ing sampean kang tinuhon ||

39. angandika ki buyut | ia bênêr mumpung aku wêruh | nulya tindak alon sarwi dèn jagani | Mongraga kurmat tut pungkur | wusnya kinèn wangsul ing gon ||

40. tata dènira lungguh | nèng mêndhapa Kya Bayi amuwus | mring pêngulu kêndhuri kinèn dongani | sung dhahar mule majêmuk | pêngulu sêndika gupoh ||

41. angadêg ing gyanipun | marêp mêngetan dènya donga sru | donga Rasul mumule majêmuk tuwin | tulak slamêt mulyèng umur | nulyamin gêr sru swarèng wong ||

42. amin rêmpêg gumuruh (691) | ambal-ambalan ambata rubuh | ki pêngulu anutug dènya dongani | amin sêdaya tumungkul | asusuhun nuli lunggoh ||

43. Ki Bayi lingira rum | marang Luci ki apa wus rampung | Luci matur inggih sampun gênah sami | ingkang gangsali angêpung | ingkang nyêdasani golong ||

44. ngalih dasani ngêpung | nigang dasani saambêngipun | inggih botên wontên kang sumêlang kapti | Ki Bayi nyarakên wisuh | poyo duduk sêkul wuloh ||

40. MêgatruhTeks asli: Dudukwuluh.

1. nulya sarêng ya ta samya awiwisuh | kyai buyut dèn turuhi | Ki Bayi nulya kukucur | ki pêngulu awêwanting | bilas tangan wênèh kobok ||

2. samyambanyu masuh tangan ting kêrucuk (692) | santri lir rêbut kêndhuri | tangan kur têlês kêsusu | sarêngan tangan raryalit | cinêlubakên mring gênthong ||

3. garêjêgan rêbut dhingin sami wisuh | pipisuhan ting jarêlih | pipitan sikut-sinikut | rêgêjêgan lumuh kari | bak tangan gênthonge ambrol ||

4. pêcah makbrol krèwèng wingka mêsat sumyur | lian bathuk irung santri | toya blabar ing wong lungguh | santri tua kèh misuhi | durung tutug didhêdhêplok ||

5. sanggon-gone kana kene gawe rusuh | nora patut dèn cêdhaki | ambutuhake wong lungguh | yèn linggih nêlêsi jarit | têmah andhodhok mêrkongkong ||

6. santri cilik kumrêsêk nauri asru | prandene ngaruh-aruhi | bocah dèn arani rusuh | dhèwèke nora rêspati | mangan mathongkrong lir bangkong ||

7. santri tua ana srêngên wênèh guyu (693) | tan wusên rusuhing cilik | dan anadhah kabèh cakut | bêsêngèk pitik ngijèni | miwah bêtutu lan opor ||

8. landhak banyak myang manuk kang wutuh-wutuh | rangkêp-mêrangkêp mawarni | myang jangan masusun-susun | rongpuluh wadhah ngijèni | mangan kokoh-dhokoh cekoh ||

9. kyai buyut linadèn kang êmpuk-êmpuk | Kyai Bayi matur aris | mring Ki Wanaita buyut | punapa kang dèn saptani | wontên sêdaya sumaos ||

10. ulam kewan miwah pêksi myang ulam luh | kang dèn olah adi-adi | sumangga sampean mundhut |

--- 189 ---

kula ingkang angladosi | ngling ya bangêt tarimèngong ||

11. sarwi nadhah Ki Bayi tansah umatur (694) | dene tan pati ngulami | namung tim nyuwil kur-ukur | tan lia kang dèn kêrsani | mung dhadha mênthok lan susoh ||

12. ingkang eca kyai kulit swiwi pupu | abodho têmên si kyai | êndhog kang êmpuk tan mundhut | myang liane anyir-anyir | kabèh tan ana ginêpok ||

13. kyai buyut nauri wêcana arum | ngong wus tua nora pati | mangan ngarah-arah ayu | wong tua cêrbaka bukti | dadi pêraboting repot ||

14. lan tuture wong tua kang mau-mau | iwak êndhok kinèn nyirik | suwiwi pupu bêrutu | myang iwak jêroan sami | iku pakolihe awon ||

15. kaya ta wong wus sêpta kulinanipun (695) | êndhog jroan dèn doyani | besuk tuanya glis lampus | gujih kaya bocah bayi | kèh repot lara kuayon ||kuwayon.

16. aku kie suwe-suwe dadi tutur | mring sira ya buyut Bayi | eangmu canggah rumuhun | kasiatekasiyate. marang mami | tutur bisik-bisik alon ||

17. kinèn mangan iwaking sêrira pêrlu | lan iwak landhak dèn asring | tuture paedahipun | iwak sêrira binukti | tuwin ngumure tan repot ||

18. dene iwak landhak iku pedahipun | sugih anak jalu èstri | lan sêntosa purusipun | miwah balung kulit daging | yèn waras otot tan repot ||

19. Kyai Bayi manthuk matur nuwun-nuwun (696) | êng-êng mêkotên kiai | ulam sêrira puniku | punapa tan karam ngèlmi | yèn landhak kalal kemawon ||

20. Kyai Buyut Wanaita lingira rum | êmbuh karam kalalnèki | lagi tuture puniku | wong tua amêsiati | têgêg ora anggon-anggon ||

21. Kyai Bayi kêluhuran sabda sêpuh | andhêku kêlangkung ajrih | kojah paedah ginugu | Kyai Bayipanurtèki | matur mring ki buyut alon ||

22. kula nuwun apuntên sampean maklum | kula sarat angecani | ingkang pra wayah sêdarum | supaya rahab abukti | dumugi kang raos-raos ||

23. ngling ki buyut yèku pêrlu tur aplalu | mrih sukane ing sêsami | mumpung kêndhurèn akumpul | ki buyut gya ngacarani | payo putu-putuningong ||

24. kang atutug sasukanira akêmbul (697) | aja ering wigih-wigih | sun mumpung misih andulu | sira mangsa sabên ari | mêmangan kang raos-raos ||

25. kang liningan sêdaya umatur nuhun | bêrkah sampean kiai | ki buyut maca alkamdu | lilahi rabil ngalamin | Ki Bayi nundha wiraos ||

26. lah gih dawêg sawarnine kang nèm sêpuh | kang dumugi kêmbul bukti | sêtêngah sun kaya kaul | akèh pakolèhing ati | mring anak myang sanak royom ||

27. kang kêndhurèn samya lêga manahipun | tan ana tinahèng galih | mangan samya thêkul-thêkul | sabab ulam nandhing milih | kang kokoh jangan aserop ||

--- 190 ---

28. ki pêngulu pamangane dudu-dudu (698) | puluke sabithi-bithi | angêpêl rada kêsusu | tan têlatèn angêpêli | tangane ukur nyakodhong ||

29. sakèh ulam jangan cinarub winor suh | serap-serop kêsusu glis | kêsêrêtan lêngguk-lêngguk | ambagêgêg ngêpêl bithi | hak-huk lir anantang mungsoh ||

30. dhêlêg-dhêlêg clêguk plêlêng lêd-lêd mêrngut | gupuh kang samya ningali | kiwa têngêne atulung | Suarja wruh adatnèki | pêngulu gulu dhinodhog ||

31. mak talêthok cocor opor banyak mêtu | lêgêndêr byar brêbês mili | wus ludhang nêbut dharudhut | astag pirulah halngalim | nulya tanduk mêksih kokoh ||

32. ki pêngulu singa kang nawani ayun (699) | tan ana ingkang tinampik | sabên dèn tawani manthuk | tampi lajêng dèn wadhahi | dalah lalaban anggemos ||

33. para santri akèh samya cucul sabuk | suka nutug dènya bukti | sêdaya angaji mumpung | ana ngêgoh lêmpèngnèki | enak wêtêng pinrih kothong ||

34. Kulawirya arosa pêmanganipun | kuwarêgên anjêngginik | karingêtira akumyus | mèwèk ngunjal mêgap wahing | mak jêthut cathoke pêdhot ||

35. ting talêthik bênik dhadha nêm kang runtuh | kotang mrênyènyèng rong nyari | manthêlèt kulite mêtu | ginaguyu para santri | wênèh mangan sarwi ngonjot ||

36. lunga ngising yèn wus nulya wangsul muluk | anêmên lir wong angêlih | kèh mêngkono tingkahipun | ana kankang. kêsusu ngising | mlayu moncrot medong-medong ||

37. andêlèwèr turut cingklok tungkakipun (700) | kêsusu dènya babrêsih | kang niprat ing jaritipun | nora kongsi dèn kuconi | ge-age wangsul ing ênggon ||

38. thang thêng mambu rowange pating barêkus | dèn singkang-singkang alinggih | mêksa ngungsêl-ungsêl muluk | kêwatir yèn tan dèn dumi | barêkat mila dèrwolo ||

39. wênèh santri kêsêlak-sêlak sru watuk | ting salêmprot upa mijil | mamahane ting kalêpyur | kancane samya nyrêngêni | wênèh kawarêgên mukok ||

40. ana ingkang kêmlêkarên lêngur-lêngur | wêtêngipun dèn irusi | kabèh dhènèh lèhe lungguh | wênèh kêlêlêgên kikil | mêcoco mata mundêlo ||

41. niba balêg pundêlikan hak huk hak huk (701) | kancane nora prêduli | pan wus akèh kang kadyèku | bêgja-bêgjane pribadi | ana atêtawa gêntos ||

42. lah punika ulam kang eca bêtutu | myang ulam kang adi-adi | lung-linungkên samya rukun | ênting sukaning abukti | angêpah mung nêsêp dudoh ||

43. Kulawirya amangan sarwi amuwus | lah marenea Nuripin | sun angganjar pêmalêsku | sih pamule mring sirèki | mêrgane padha aroyom ||

44. saking sira jalare Mongraga rawuh | nèng riki sasat sirèki | ing gawe dadi mêmantu | amarêgi para santri | kie ombenên duduh thok ||

45. dèn arani duduh jangan campur bawur (702) | miwah iwak sawarnaning | kabèh ngong pêrês mrih duduh |

--- 191 ---

wus campur dadi sawiji | sakêda ombenên kono ||

46. saking gêdhe-gêdhene pasihanaku | ukur sakêda mêlêp thil | êntèkna kabèh dèn atus | aja kongsi nora ênting | Nuripin mulat mêlongo ||

47. kadipundi kêrsa sampean puniku | wus mènthèg-mènthèg puniki | paduka kèn nguyup duduh | wêtêng sampun mincip-mincip | pinêksa mênawi ambrol ||

48. Kulawirya amêksa sarwi gumuyu | nora ilok anampik sih | cinangarkên kinèn nguyup | panggêngên napasmu thithik | mithêsa irung dèn alon ||

49. wus pinaksa Nuripin duduh dèn uyup | lagya limang cêguk nuli | Kulawirya nêkêm gulu | tan kêna ngampah Nuripin | kagyat uwèk mutah sak-sok ||

50. ting salêmprot mêcothot mamahan mêtu (703) | lir nêmbur niprat rêrai | Ki Kulawirya kêlamut | kithêr-kithêr mêratani | klambi kêthu ting dalêmok ||

51. angêledrag nèng kêlasa ngalur-alur | cècèk bècèk gêcok mijil | kang mangan kèh samya kogug | kagugu gigu kawigih | mungkag-mungkug milu umor ||

52. cungir-cungir ngucap prie iku mau | lagi samyeca abukti | dadak bulaèran rusuh | nulya wetanipun pinggir | samya alok santri ngêbrok ||

53. jinaguran mring kancane ting garêblug | ambêng tan kongsi binagi | cok-cinohok rêbut dhucung | santri cilik nulya bêngkrik | rurusuhan rêbut kokoh ||

54. kalih ênggèn kang rusuh jagur-jinagur (704) | têndhangan bithi-binithi | gumuruh pisuh-pinisuh | rare nangis ting jalêrit | tabokan popok-pinopok ||

55. kang sêdaya kêndhuri dinum kêsusu | prandene rusuh sakêdhik | rêbut kacèk samya juput | bikut ibut bari linggih | brêkat talêning-talênong ||

56. ana kurang wênèh sêdhêng kang barêkut | tan nganti dèn kêbayani | kêsusu santri kang rusuh | agêdrah rêbut kêndhuri | kèh bêrkat wutah ambrobol ||

57. sami udrêg lêdrug sêkul ulam ajur | anggadibêli kang sikil | akèh wong cêripu sêkul | tan winuwus solahnèki | luaran nadhah sakèh wong ||

58. nulya winêdalan tapsirih lan udud (705) | wêtara kang santri-santri | panjang ilang myang winungkus | samya nginang sêdayèki | wênèh udud anyêroto ||

59. udud nipah myang kang wangèn rokok wiru | kang sêpta kêlobot linting | sata lènyèt mênyan arum | kêlukuk myang anglantari | papahing kêtela gamblok ||

60. ting pramongmong lir ampak-ampak kang kukus | ngêmpor-êmpor mêmêlêki | ting karêsês ngakêp udud | nutug raosing kamuktin | warêg mangsêg mêndêm rokok ||

61. Kyai Bayipanurta ngandika arum | kabèh nora sun wangêni | sawuse suka akêmbul | padha bubaran kariyin | kabèh nak putu tua nom ||

62. ingkang banjur mulih lan kang sêdya wangsul | sasukanira pribadi | kêjaba ingkang kêtêmpuh | aja ta nora abali | lèk-lèkan dhewe samêngko ||

--- 192 ---

63. kang liningan sêndika wus samya mundur (706) | ingkang mêksih anêng ngarsi | kang rayi sêdayanipun | lan Ki Dêmang Purasani | salong lurah santri golong ||

64. santri Luci angirid sinomanipun | ngrêsiki kêlasa lampit | ngundur panjang piringipun | kang ical pêcah tinitik | myang bokor tapsirih gembol ||

65. wus mêngkana barêsih dènya kêkêbut | ya ta kang anèng wisma di | kang lagya inendah luhung | Sèh Amongraga kang wingit | lênggah ingayap pra wadon ||

66. ingkang ibu lênggahnya kêpara ngayun | Turida lan Rarasati | lan pra nini pinisêpuh | kulawarga parèng èstri | samya karênan pandulon ||

67. Ni Malarsih nuduh mundhut dhahar gupuh (707) | kang liningan bok Sumbaling | sigra sinaoskên ngayun | Sumbaling lawan Cênthini | samya nglêladèni karo ||

68. sêkul ulam mawarni pêpak sêdarum | ingolah kang adi-adi | tinata atap nèng ngayun | tan ana piring kang alit | sêdaya lancaran jêgong ||

69. wus sumaos lêladèn dhahar nèng ngayun | Sèh Mongraga matur aris | yèn parêng punika ibu | prayogi dipun bucali | lara bonyo botên ilok ||

70. pan brahala punika cêgahing ngèlmu | Malarsih mèsêm èsmu jrih | inggih anak sang abagus | saking pikir kirang ngèlmi | mung ilok-ilok kemawon ||

71. sigra kinèn ambucali sêdaya wus (708) | nulya ngling angacarani | suawi wanting sang bagus | sigra Tambangraras aris | anuruhi mring raka lon ||

72. Ki Sèh Amongraga lon matur mring ibu | punika ibu mênawi | utami sêdayanipun | sami akêmbulan bukti | kêrana Allah kemawon ||

73. nulya samya amapan têpang nèng ngayun | Tambangraras kinèn bukti | tan arsa ature nuhun | adan lêkas samya bukti | ana cicik anèng dhokoh ||

74. Sèh Mongraga ngecani sarwi sidhêku | puluke mung sakêmiri | ginalintir tos lir watu | tan dhahar ulam sacuwil | namung sarêm lan têmu poh ||

75. dadya wigih sêdaya pupulukipun | wus nutug sêdaya sami | linorodkên maring ngayun- | ira Tambangraras bukti | tapak asta ukur dhêsok ||

76. Tambangraras pamuluke mung sêtanjung (709) | tigang pulukan nulya wis | sêdaya wus samya turuh | cinarikan mring pêmburi | tuwuk sêdaya punang wong ||

77. wus linorod rampadan luaran sampun | nulya dhêdharan sumaji | kang adi pala gumantung | pala kêsimpar mêpêki | lah-olahan ingkang raos ||

78. gugurihan manis-manis sêdaya wus | sumaos anèng ingarsi | ya ta ing wanci wus dalu | Sèh Mongraga matur aris | mring kang ibu sarwi anor ||

79. lamun parêng kaula nunuwun maklum | iktikap tangat ing masjid | punika mèh wêktu sakur | sêdhêng toyastuti têrtib | kuatoskuwatos (dan di tempat lain). kêlamun êpot ||

80. Ni Malarsih nauri wuwusira rum | inggih sumangga ing kapti | munajat maring Hyang Agung |

--- 193 ---

kula ajrih anggendholi | yèn wus mung bakda kemawon ||

81. mugi nuntên kondur sarea tilam rum (710) | awajib ing garwanèki | pêrluning pêngantèn pangguh | kêdah ing ratri wor guling | matur inggih Mongraga nor ||

82. wus linilan Mongraga lumampah mêtu | sarwi gampare cinangking | kang ibu suka angungun | mulat bêgjane kang siwi | gêng sukuring mring Hyang Manon ||

83. Ki Sèh Amongraga mring patirtan adus | wusnya suci nulya ngambil | busananira rinasuk | turuh kadas toyastuti | ambanjêt agama kaot ||

41. Dhandhanggula

1. wusnya ngambil kadas toyastuti | niatira ngilangakên kadas | kang cilik nir susukêre | nulya umanjing tajug | sigra sunat sukril wului | wus rong rêkangat salam | gya sunat tahyatul | masjidi kalih rêkangat | wusing salam ngangkat salat kiparati | rolas rêkangat nêm sam ||§ prayoginipun: s(a)lam.

2. tan kêsêlan-sêlan salatnèki (711) | wusing patekah mung surat iklas | kang kinarya wêwacane | akasud sujud rukuk | tan kalêmpit dununging têrtib | myang mukaranahira | tan copèt sêrambut | anuntung rolas rêkangat | ikram mikrad munajad lawan tubadil | coplok wus ngalih titah ||

3. wusing rolas rêkangat kang akir | rukuk iktidal sujud alênggah | antara sujud lorone | sarta lan têrtibipun | asta kalih tumumpang wêntis | tahyat akir iptitah- | ira têrtibipun | sunat akekat amaca | sêlawat kang atasing kulawarganing | nabi kita Muhammad ||

4. salalahu ngalaihi§ prayoginipun: ngalèhi. salami (712) |Lebih satu suku kata: salalahu ngalèhi salami. nulya salam bakda wus pêragat | tyas byar nèng jaman têngahe | jaman têngahan iku | ananira ia saiki | iki-iki bêlaka | tan mêngko tan wau | mêngkana Sèh Amongraga | nulya tatrap barjah jalalah suhuling | sataryah isbandiah ||

5. napas anpas tanapas nupusi | patang prêkara kang manjing mêdal | liningling-lingling raose | ingarah bênêripun | ing parênge tibane uni | lamojuda ilalah | mot sanapas landhung | nulya dikir napi isbat | wus angingkud ing cipta tingalirèki | satus klimah sanapas ||

6. lapal lailaha ilalahi | linampahkên ilalah-ilalah | nulya Allah-Allah bae | lan hu Allah-Allahu | hu hu hu hu lan i i i i | ila ilalah lah lah | o o e e u u | miwah la la a a ha ha | pan wus jomblah tan beda wijiling uni | muni tan munasika ||

7. saliane wuwuse kang uwis (713) | tyas wus kawas kawawas tan uwas | ing kêjêp liyêp layape | babahanira buntu | mingkup tan myat ing bumi langit | lap nir norana apa | pan wus suwung gêmplung | cêngêng plêng mung pamêlêngan | mulyaning dat salat daim ismu ngalim | mancad panaul pana ||

--- 194 ---

8. moring tingal pinancêr wus êning | ênênging karsa tan ana nglumba | akasud pancadriane | pinêlêng ing pêndulu | dadalan kang ilang mring sêpi | titis grana pusika | pusakaning kayun | kayungyun kaananing dat | datan osik ngulisik ênênge êning | badan budi tan obah ||

9. pan mêngkono sênête wong arip (714) | ingkang suning uning ing Pangeran | tan samar napi isbate | haib nganasir pagut | arambatan tanajul tarki | tan kêna ngilangana | tatakramanipun | yèn wus munggah budi mulya | sang Hyang Maha Mulya lan mulyaning budi | abeda nora beda ||

10. pan wus jumbuh sêmbah lawan puji | puji amuji ing dhawakira | ia dhewe nora dhewe | tanpa dhewe wus pupus | purna tan jali§ kirang sawanda, katambahan: a [ajali]. abadi | kae Sèh Amongraga | sawusira junun | tawakup marang Pangeran | anêlangsa apuranira Hyang Widi | wedaning kaluputan ||

11. andodonga rila mring Hyang Widi | kapindho sukur mring nabi duta | sakèh rahmat jalarane | jêng nabi kang mulya nung | wus pêragat dènya amupid | kang dhingin marang Allah | pindho mring jêng Rasul | wus sampurna tangatira | Ki Sèh Amongraga kondur saking masjid | alit panêpènira ||

12. bakda wêktu palilah wus lingsir (715) | wêngi wancinira bakda tangat | Amongraga kondur mangke | kang ibu mêksih lungguh | lawan para sêpuh kang mêksih | sami andarus kur'an | kathah kang wus turu | Tambangraras mêksih lênggah | ngarsèng tilam nulya Sèh Mongraga prapti | alênggah ngarsanira ||

13. Ni Malarsih angandika aris | anak ingsun Ki Sèh Amongraga | prayoga andika sare | nèng jinêm tilam arum | Amongraga umatur inggih | kaula kinalilan | layap nèng tilam rum | nuwun pangaksamèng galat | ingkang ibu nauri wêcana aris | aywa awancakdria ||

14. apan sampun dados wajibnèki (716) | kapopohan ing donya akerat | mung kula andongakake | mugi tulusa runtut | aywa nganti sawalèng kapti | kula titip kewala | ing rayinta busuk | mangsa borong gèn amulang | tan kêpalang ing cêguk balilunèki | pasrah rèh wus pitaya ||

15. Amongraga dhêku matur aris | inggih mugi angsala pandonga | ing sudarma sêkalihe | darmi kaula nuduh | langkung bêgjanipun pribadi | sawusira mêngkana | Ni Malarsih mêtu | asare anèng mêndhapa | mêksih pêpak kang rayi tan ana arip | myang putra kalihira ||

16. Kyai Bayi angandika aris | mring kang garwa apa wis putranta | guling nèng tilam karone | Ni Malarsih umatur | inggih kados sawêg puniki | sadangunipun salat | atangat ing dalu | anèng tajug pamêlêngan | lagya enggal punika bakdanirèki | kaula wus apasrah ||

--- 195 ---

17. sawusipun kula lajêng mijil (717) | Ki Baywangling ya alkamdu lilah | angandika mring putrane | miwah mring arinipun | padha tutugêna tan guling | kang maca kang trêbangan | miwah ngaji usul | kang dolan catur wong-wongan | lèk-lèkana sawêngi aywana guling | ingsun turu priangga ||

18. wus miranti panggenan aguling | lan kang garwa Malarsih anendra | tata kang wontên dalême | sang pinangantyan wau | kang kalihan lênggah sarimbit | Amongraga ngandika | mring kang rayi arum | dhuh yayi kusumaningwang | asarea nèng tilam mangsane arip | rapuh sasore mula ||

19. Tambangraras liningan ing laki (718) | pan kumêpyur tyasira nêratab | sarwi asêrêt ature | pukulun sang abagus | kaula kewala nèng jawi | paduka kang sarea | jrih kaula nuwun | Ki Sèh Mudha Amongraga | lingira rum sarwi anarik astèki | dhuh sang kumalaning dyah ||

20. aywa kalimpêt sira ingèlmi | palaling Hyang mring sira lan ingwang | ing ganjaran wus tan pae | nugraha sang Maha Gung | pira-pira sun sira yayi | karone pinaringan | kawasa tatêmu | marma kang kêrana Allah | nulya Ni Kèn Tambangraras angabêkti | nut sakêrsaning raka ||

21. gya winingkis kang samir cawêni | masuk sang ro kinanthi kang asta | wus tumamèng jro jinême | tumangkêp samiripun | Tambangraras tyasira ênis | kumutug kang sarira | kêtêg rêbut dhucung | dho cèng napase tyas mêlang | tuhu-tuhu katêmbèn cêlak pribadi§ prayoginipun: priadi/priyadi. | kuwur kèh nyananira ||

22. angandika Sèh Mongraga aris (719) | mring kang rayi ia yayi sira | dèn narima satitahe | mungguh ing bab kang pêrlu | ing aurip têkabul ngèlmi | ngèlmu kang wus muktamad | ing sarak jêng Rasul | ulah ingalèhi salam | aminihi mumuruk ing sira yayi | sira nêbuta sadat ||

23. nadyan wus ahli ya sira yayi | durung êsah yèn tan lakinira | kang amulang ing ahline | wajibe amumuruk | pan katêmpuh ing donya akir | ingèlmu lan nipêkah | samya pêrlunipun | sadat wajibing wanodya | ia sadat Patimah ingkang linuwih | yayi pasukên ing tyas ||

24. aywa dumèh rèmèh iku yayi (720) | wajib angucap ashadu an la | ilaha ilalah dene | sun ngawruhi satuhu | tan ana Pangeran kêkalih | nanging Allah kang êsa | kang tunggal puniku | dadèkên alam sêdaya | wa ashadu anna Patimah tin jokril | karimi imra atal ||

25. nubuwatin binti Muhammadin | salalahu ngalaihi wasalam |Lebih satu suku kata: salalahu ngalèhi wasalam. sun nêksèni satuhune | Dèwi Patimah iku | lintang johar ingkang mulya di | kang dadi ratuning dyah | kang acahya mancur | kang putra jêng nabi kita | Muhammad dinil salalahu ngalèhi | wasalam ngalaeka ||

--- 196 ---

26. ywa pepeka kang jatmika ngèlmi | jatmikaning ngèlmu iku sarak | ia sarengat yêktine | lawan tarekatipun | pan minangka wadhah sêkalir | dening ngèlmu hakekat | lan makripatipun | minangka wiji nugraha | wiji yèn tan tumanêm wêwadhah bêcik | bungkik nugrahanira ||

27. mulane yayi dèn ngati-ati (721) | sarengatira kudu sêntosa | asarèh akèh pedahe | aywa langar ingèlmu | yèn kêprècèt ambilaèni | murungakên kasidan | dene langar iku | hakekat tinggal sarengat | iku akèh langar pêngrasane uwis | angrasa badan mulya ||

28. solahtingkah muna lawan muni | aja salat ta pan uwis salat | mêngkono sêpapadhane | iku yayi dèn emut | yèn manira tan ana benjing | sira kari awirya | lamun ana catur | kang mêngkono iku uga | watak ladak kêsêlak calak kêcêlik | cêluk-cêluk ing setan ||

29. singa kang dèn lakoni tan dadi (722) | dudu dêdalane dalilulah | kang mupid Muhamad rasèh | tatan. dalil lawan madlul | kadis kudu lawan kudisi | ijêmak lawan kias | kisas lawan kusus | iku ugêring sarengat | lapal makna murad rasa dèn kalingling | iku ahli utama ||

30. rong prêkara yayi dèn pakeling | kang dhingin kudu wêdi mring Allah | kapindho maring lakine | iku ganjaranipun | donya kerat kinacèk bêcik | traping wong wêdèng Allah | tan pêgat adarus | ing kur'an kêlawan salat | pêrlu sunat lan tangatira ing wêngi | têpakur maring Allah ||

31. dene nora pati turu yayi (723) | wong kang mêlèk sajroning palilah | tumpa-tumpa ganjarane | sinung ilham Hyang Agung | brêsih jrênihira awinih | budi luhur utama | sidik ing pamuwus | awas maring kira-kira | ngèlmu ingkang samar-samar sinung uning | malêkah tyas musthika ||

32. sêmono iku ganjaran nicil | lagyèng donya durung ing akerat | pira-pira kèh tikêle | dene trap jrih ing kakung | apan ia kalih prêkawis | kang dhingin kudu ia | mituhu ing wuruk | ywa maido analimpang | kapindhone kudu pasrah maring laki | kumambang ing wisesa ||

33. kang tumanêm yayi donyèng akir | aywa sêla-sêla salah tampa | tumpa-tumpa durakane | angkuh êning kang kukuh | eling-eling sira dèn eling | nêlangsa ing Pangeran | nêlangsa ing kakung | yèn sira wus narimèng tyas | yêkti amrêtandhani Hyang Maha Suci | bineda kabèh beda ||

34. budinira badanira yayi (724) | nora rêngkêd bundhêt nora randhat | ginantungan rahmat bae | donya akeratipun | donya rahmat saking ing laki | akerat rahmat Allah | ro iku acukup | kayun pidarèni ika | ingupaya uriping banyu kêkalih | ing donya ing akerat ||

35. Tambangraras tyasira mranani | kêtanêman wuwulanging raka | sumilak padhang driane |

--- 197 ---

ing surup pan wus koyup | datan ana ingkang kalêmpit | dhasar wus ahlinira | brangti maring ngèlmu | ing mangke wah angsal wulang | langkung sanggêm agêmi marang agami | ngugêmi rèh kang tama ||

36. ing patêmon Ki Sèh Amongragi (725) | tan pati amrih bakda dukulan | namung agama kagême | winulangkên sang ayu | kang rahayu lêstarèng budi | ngandika yayi sira | apa wus sumurup | kang rayi matur anêmbah | inggih bêrkah paduka kaula pundhi | tan nêdya apepeka ||

37. Amongraga mèsêm sarwi narik | astanira Ni Kèn Tambangraras | sang ayu kumêpyur tyase | riwenira akumyus | kawistara nityèsmu ajrih | alon dènya ngêndika | dhuh yayi sirèku | sarèhêna drianira | mênawa na eblis momor sambu yayi | ngrêgêdi musliming tyas ||

38. pan mêngkana Ki Sèh Amongragi (726) | sabên sêrukuk dènira mulang | tansah anyandhak astane | yèn têksih tyas kumênyut | dèrèng kêrsa amagut kang sih | wêdharing kêrasikan | yèn ta dèrèng junun | angantia pirang dina | apan mêksih inganti ahlinirèki | mêngkana kêrsanira ||

39. Tambangraras rumaos ing kapti | yèn mêngkana sangsaya pirêna | cipta tan ana tuwuke | nadhahi wulangipun | drianira angganing agni | tan warêg ing galinggang | ing supaminipun | Tambangraras wus nugraha | pan kêbuka idayat wulanging laki | alandhêp tan kumêdhap ||

40. Ni Cênthini mèpèd aniniling | andhêkukul nèng waton lianganliyangan (dan di tempat lain). | angula-ula ngêlèlèh | mapan sêdangunipun | acathêti§ prayoginipun: anyathêti. sêcandhaknèki | kêcandhak uga ora | akèh kang kêcakup | ngalap bêrkah rèrèbètan | sêmangsane ing jro banene anangis | Cênthini tumut waspa ||

41. kancane sami pating kulisik (727) | nora jamak bok Cênthini ika | anêmêni nilingake | bêrkahe wong angilmu | karêm wuwuh dipun lilani | ngong mangsa mêngkanaa | Ni Sumbaling muwus | wus payo cuki kêntèlan | ya wong têlu pasangane lintang ngalih | kalêthik thèr kêntèlan ||

42. awiwit crak-crèk mangan asisir | sami masisir wiwitanira | arêbut laku picise | anyublik karya têlu | wênèh gawe liliman putih | rame cêgat-cinêgat | kang kasêsêr nêpsu | muring-muring ge uwisa | ingkang dhakon ting karêsêk andhok ambil | alok gumêdêr bungah ||

43. ingkang wontên jroning tilam sari (728) | Amongraga alon angandika | myarsakna yayi mêngkene | mungguh sampurnanipun | ing asalat tigang prêkawis | kang dingin suci badan | kaping kalihipun | kang asuci lesanira | kaping têlu kang suci atinirèki | tan kêna yèn gampangna ||

44. iku ugêr wong kang ahli kusni | anucèkên ing têlung prêkara | badan lesan lan atine |

--- 198 ---

apadene trapipun | bangsa badan kudu rêrêsik | pênganggo lawan prênah | ing asalat iku | wruh pêrlune yèn wolulas | ingkang dhingin niat kasdu takrul takyin | takbir lawan patekah ||

45. rukuk lan iktidal adêgnèki | sarta lawan tumaninahira | sujud loro antarane | kêlawan lungguhipun | tahyat awal têrtibirèki | sêlawat ingkang atas | ing nabi puniku | lan atasing kulawarga | lawan tumaninah sarta ingkang têrtib | asalam jangkêpira ||

46. Tambangraras umatur ngabêkti (729) | punapa kêlilan umatura | mring jêng paduka têtakèn | Mongraga lingira rum | êndi pêtakonanirèki | Tambangraras turira | kaula nunuwun | wulang dununging asalat | kang sêjati ngadêg rukuk sujud linggih | angsal saking punapa ||

47. niat sampurnaning kang sêjati | sêjatining tambir§ prayoginipun: takbir (dan di tempat lain). atul ikram | kaula nuwun jinatèn | kang raka ris amuwus | ia yayi ingsun jatèni | mas Allah ing asalat | kang sampurnèng dunung | tambir mukaranahira | aksarane wowolu puniku yayi | ya iku kawruhana ||

48. wit alip mutakalimun wakid (730) | lamta bêngil lawan lam jaidah | hehu akad limtamsure | kapkabirah berubu | birah rera pingul drajati | jangkêp aksara astha | mangka kumpulipun | pan dadi patang prêkara | ikram mikrad munajad lawan tubadil | ikram cêngêng têgêsnya ||

49. ingkang lali ing sabarang kalir | solahtingkah sêjabaning salat | tan katimpah ing liane | ingkang plêng parêngipun | lawan niat tibaning têkbir | anadene kang mikrad | mungguh têgêsipun | munggah ing budi kang mulya | budi mulya mulyaning salat masuci | suci jatining êdat ||

50. dene kang tubadil iku yayi | pan kagêntèn kang badan wus singsal | mobah mosik sru lirihe | polah tingkah kang wau | wus kagêntèn polah saiki | iki polahing salat | êdat ingkang agung | anadene kang munajat | têgêsipun sapocapan iku yayi | ucap-ucaping salat ||

51. apocapan lawan êdat yayi (731) | salat iku suhul maring êdat | basa suhul wong tan pae | dat kang sipat rahmanu | dat kang asma iskatisbat (dan di tempat lain). lan napi | êdat ingkang apêngal | ia kun payakun | iku yayi hak hakekat | salat iku mulyakêna kang asuci | luhurna kang kuasa ||

52. ingkang muslim wiridira yayi | têtalinên pikukuhing iman | wolung prêkara kang tanjèh | kang dhihin sipat kayun | têgêsipun puniku yayi | urip tan kênèng pêjah | ing salatirèku | pindho kadirun kuasa | tan kêna pês kang kuasa salatnèki | tri muridun kang kêrsa ||

53. kêrsa kang tan kêpalang lêstari (732) | salatira ywa nganti kêpalang | ping pat samingun têgêse |

--- 199 ---

pêngrungu kang tan buntu | tilingêna salatirèki | basirun kaping lima | têgêse andulu | pêndulu tan kênèng wuta | kang waspada amandêng salatirèki | liru loroning tunggal ||

54. ping nêm ngalimun kang ngawikani | kawikanana jênênging salat | tan kêna bodho dhompone | pitu mutakalimun | pangandika tan ngaping kalih | yayi pêngucapira | kang cêtha ywa gangsul | ia saucaping salat | ping wolune sipat bakin langgêng yayi | kang langgêng salatira ||

55. Tambangraras tyas sêmada rapih | kandhih dening wuwulanging raka | tan pati akèh nyanane | nêmbah alon umatur | nuwun lajêngipun kang mugi | tuan ambabarêna | Mongraga lingnya rum | ia yayi pirsakênapyarsakêna. | ing asalat adêge asal ing gêni | dudu gêni kang mangwa ||mawa.

56. dudu gêni ingkang murub mati (733) | gêni kang sipat patang prêkara | roh ilapi sêjatine | lan roh rahmani iku | roh nurani lan roh rukani | sêkawan iku mulya | cahya ingkang kudus | kudus wiwinihing duryat | duryat iku winih pêpêsthènirèki | kang pêsthi salatira ||

57. rukuk iku angsal saking angin | dudu angin barat lesus bajra | dudu kang gumrêbêg kiye | dene angin puniku | ngin kang sipat kawan prêkawis | napas anpas tanapas | kaping pate nupus | nupus wiwinihing ruhyat | ruhyat iku apan wiwinihing urip | kang urip salatira ||

58. dene sujud iku asal warih (734) | dudu warih kali sumur sêndhang | myang kang asat agung dede | dene banyu puniku | ya kang sipat patang prêkawis | roh rabani kêlawan | roh nabati iku | ping tri roh kewani lawan | roh jasmani jangkêpe kawan prêkawis | ya yayi dunungira ||

59. roh jasmani pan iku wiwinih | wiwinihe kang mêrtabat sapta | mêrtabat wiwinih mangke | ing kadadeanipun | ingkang dadi salatirèki | dene lungguhe salat | asal bumi nêngguh | dudu bumi kang kêncikan | dudu bumi kang mêndhukul iku yayi | ya bumi pat prêkara ||

60. ingkang dhihin wadi lawan madi | mani lan manikêm papatira | manikêm winih ngajale | dene ajal puniku | winih kêlanggêngan tan gingsir | ia kang langgêng sira | ing salatirèku | dèn brangta sira ing salat | pan pajunên ing têlung prêkara yayi | imam tokid makripat ||

61. tekadêna tokidira yayi (735) | balêdhagên ya ing antêpira | aywa mèngèng salah wèngwèng | kang lumuh maring wurung | kang kêpengin maring kêdadin | sêjatine jatmika | ênêngira lugu | ênêng narik kêlanggêngan | langgêng pati matia sajroning urip | urip kang ahli pana ||

62. Tambangraras tyasira wus wêning | padhang nêrawang tan kumalêndhang | wus ampêt pasang surupe | mêngkana kang mulang wruh | wus andungkap wancinirèki | pot palilah ijabah | pajar gidib subuh |

--- 200 ---

Ki Sèh Mudha Amongraga | ngandika rum sarwi anarik astèki | dhuh yayi Tambangraras ||

63. mupung awal mêksih pajar gidib (736) | wêktu subuh utama kang awal | pajar gidib ing bakdane | payo yayi awêktu | Ni Kèn Tambangraras agipih | kinanthi astanira | mijil ing tilam rum | Cênthini gêpah tan têbah | pan liningan mring Sèh Mudha Amongragi | apa wus sore mula ||

64. nora turu dene aglis prapti | cèthi Cênthini umatur nêmbah | inggih jêng tuan wiose | marma dèrèng aturu | lamun wontên kêrsa anuding | rayinta ing kaula | aywa kongsi asru | Mongraga mèsêm ngandika | mring kang rayi yayi iku Si Cênthini | kaprênah apanira ||

65. Ni Kèn Tambangraras matur aris | punika kadang katut kewala | kula trêsnani wiose | sabab piambakipun | langkung trêsna dhatêng ing kami | mila kaula trêsna | nglêgakên tyas ulun | Sèh Mongraga lon ngandika | iku bêcik pan manira milu asih | ing mintramitra. cèthinira ||

66. krana olih idayating ngèlmi (737) | mêlèk sawêngi mênangi wulang | akèh kêcanthèl surupe | Cênthini nêmbah matur | bêrkah tuan ingkang kêpundhi | nulya mijil kalihan | mring patirtan adus | wus suci nulya busana | laju ngambil toya wulu maring masjid | gantya kang rayi siram ||

67. cèthi Cênthini kang nglêladèni | sawusira siram nulya kadas | Cênthini tan kantun mangke | Mongraga adan subuh | ngalêp-alêp swara ngalap sih | manis arum arênyah | muluh rêmak êmpuk | mêngkana kang nèng mêndhapa | myarsa swaraning adan samya atangi | kang turu ginugahan ||

68. samya subuh para santri-santri (738) | mring masjid gêdhe wus binêdhugan | aramya rêmpêg swarane | nutug dènira subuh | bakda pajar byar surya mijil | mudhun kang samya salat | bubar wênèh mantuk | kang wangsul marang pêndhapa | Kyai Bayi asubuh anèng pêndhapi | enjing lajêng alênggah ||

69. pan ingadhêp ingkang putra kalih | Jayèngwèsthi miwah Jayèngraga | lan para ri sêdayane | Swarja Wiradhusthèku | Ki Panukma Panamar tuwin | kalima Kulawirya | anulya kang rawuh | Ki Sêbagi lan Jumêna | tan adangu ki pêngulu Basarodin | lawan samodinira ||

70. Nursukidin lan Ki Talabodin | murid Jaki lan Ki Pranaita | myang lurah-lurah santrine | sarênti dhatêngipun | Dêmang Purasani kang prapti | pêpak kang kulawangsa | atap anèng ngayun | tan dangu Sèh Amongraga | marêk dhatêng ing rama Kiai Bayi | samya mingsêr kang lênggah ||

71. Kyai Bayi ngandika mring Luci (739) | esuk bêcike padha madhangan | ngêt-angêtan sêga gorèng | lawan iwak bêtutu | sêga ramês ingkang mêpêki | sêga tumpêng kêlawan | nêmbêlèha wêdhus | sawiji bae dèn iras | cawisana gêni arênging kusambi | cokak bubuk marica ||

--- 201 ---

72. wedang srêbat kopi aywa lali | santri Luci gupuh nulya mentar | mring dalêm andhawuhake | Ni Malarsih agupuh | angrêtèni lêladènèki | miwah ingkang dhêdharan | srabi lawan puthu | sawarninenjing-enjingan | wusnya pêpak nuding Sumbaling Cênthini | kinèn angladèkêna ||

73. Ni Malarsih wau kang angirid (740) | lan kang putra Ni Kèn Tambangraras | angladèni ing kakunge | sinaoskên ingayun | sêkul ulam dharan mawarni | santri Luci mêragat | wêdhus siji lêmu | wus barêsih jrohanira | sinaoskên bêkakak mêntah nèng ngarsi | lan sujèn gya pinurak ||

74. Kyai Bayi angandika aris | sumangga samia sèsèmèkan | kula turi turuh kabèh | ingkang liningan gupuh | têpang kapang kupêng awanting | samya awiwijikan | kocor atuturuh | adan lêkas samya nadhah | ki pêngulu aprawira dènya bukti | dhokoh cekoh acikat ||

75. rambah-rambah kokoh mêratani | sêkul ramês ladha bobor pindhang | sêkul tumpêng sêkul gorèng | satêngah nyamuk-nyamuk | dèn sêsambi ambakar daging | ukur angêt kewala | wal-wol apikantuk | Ki Kulawirya anabda | kang pêngulu mêngko dadi gawe malih | munggah dhodhog-dhodhogan ||

76. dika eling-eling kala wingi (741) | ki pêngulu anauri sêbda | dadi dhodhogan bêgjane | kang myarsa gêr gumuyu | dèn tekadi têmên kiai | mêngkana Ki Sèh Mudha | Amongraga amung | anadhah ngecani sarak | pulukipun alit mung samiri bungkik | ginalintir kewala ||

77. samya nutug dènya kêmbul bukti | menda sêtunggil têlas pinangan | kêdhik kang linorodake | wus nutug samya turuh | Ni Sumbaling lawan Cênthini | anyarik sêkul ulam | linorodkên sampun | gantya dhêdharan tinêrap | anèng ngarsa juadah jênang surabi | wajik lan puthu mayang ||

78. lèmpèng ulèn-ulèn wedang kopi (742) | gêmblong ledre isèn-isèn sêga | myang isèn-isèn gêdhange | bakaran pisang suluh | pisang raja dhamplak kang kuning | wus sumaji ingarsa | kang ngladèni mundur | Malarsih lan Tambangraras | samya nadhah lan Ni Daya samya bukti | Malarsih angandika ||

79. mring kang putra Tambangraras ririh | sun têtanya babo maring sira | lah kêpriye sira anggèr | apa wis bakda dukul | katêtêsan sacarêming sih | kang putra aturira | pan kaula ibu | ing jro wêktu kang palilah | kaula pan winulang pratikêl ngèlmi | natas sêdalu pisan ||

80. pan kaula sangêt dèrèng ngêrti (743) | dèrèng sumêrêp basa pasihan | tan sagêd umatur mangke | kang ibu alon muwus | dadi durung bakda dukuli | kaliwat rèrèhira | panyananingsun wus | linuar ing karasikan | ni bok Daya nambungi wêcana aris | puniku anèh tama ||

81. botên limrah sêsamining sami | nêdhêng malih akir balègira | tan nyana lamun arèrèh |

--- 202 ---

saking agunging ngèlmu | lan pratandha jalma linuwih | langkung panrimanira | putranta sang ayu | Malarsih linge gih talah | lajêng tutur marang ing putra mawêrdi | dhuh Ni Kèn Tambangraras ||

82. sukur alkamdu lilah sirèki | kang muga sira bisaa krama | têlung prêkara ywa wèngwèng | poma sira kang emut | tyas dèn gêmi wêdi gumati | lire wêdi kang pasrah | ywa maoni wuwus | mung lakonana kewala | kang tumêmên ing lair tumêkèng batin | kang mantêp aja oah ||owah (dan di tempat lain).

83. lire gêmi sira dèn akunci (744) | aywa boros têrobos ing pêkah | pêkah samukrim-mukrime | ala lan bêcikipun | ingkang akèh sênadyan kêdhik | pan iku gêmènana | kang narima sukur | wuruk iku ya nipêkah | ingkang gêmi akunci maring wêwadi | ywa rèbèt ing wicara ||

84. liring gumati sira kang asih | marang kang dèn rêmêni ing pria | kang miranti sadhêmêne | basa miranti iku | wusa wontên katon cumawis | sira nyandhang amangan | myang anginum ranu | kang kasatmata ing pria | aja kolon singlu sabarang pakarti | antinên priksanira ||

85. pamurunge pan têlung prêkawis (745) | dhihin wani awanuh sêmbrana | tan mituhu ing wêkase | ambadalakên wuwus | asring-asring anyêmpaluki | basane mêndhalungan | diksura dhahulu | nganggo atine priangga | kang mêngkono tan winahyu bangsa inggil | andhap sêsamanira ||

86. kapindhone nora angugêmi | barang ingkang dadya sisimpênan | dèn êbrèh dèn èwèr-èwèr | tan duwe owêl lowung | tan rumasa pèwèhingpawèhing. laki | angrurusak nipêkah | myang wadining wuwus | ngadhul-adhul mring têtangga | iku pêdhot dhêrodhot tan bisa bêcik | acorah janma rucah ||

87. kaping têlu tyase sanggarunggi | rêmên ningêd alumuh satmata | mangan ngombe kudu dhewe | karêpe anunungkul | tan pêsaja tyase bêsiwit | gawe sawiah-wiah | nora pati kudu | laki sunatan kewala | kang mêngkono êntèk talitining titik | tan kêna tinakokna ||

88. soring asor tyas mêngkono nini | wiranging wirang lamun binuang | tan kanggo maring lakine | pêthot gendholanipun | tanpa jia papaji apapa. pinanggih | kalunta kawlas-arsa | sangsayane muput | mung iku pitutur ingwang | ia nora bisa sun nglakoni nanging | wong tua kudu warah ||

89. Ni Kèn Tambangraras matur aris | inggih kêlangkung nuhun kaula | wulang paduka wiose | mugi kaula ibu | asagêda suitèngsuwitèng (dan di tempat lain). laki | tan rumaos mah-imah | pan sêdya anglêbur | tapak tilas dêlamakan | sarta siang dalu kaula amundhi | ing bêrkah ibu rama ||

90. ya ta wau wontên ingkang prapti (747) | tiang pipitu sami kapalan | kèndêl nèng lawang korine | santri Luci andulu | lamun ana têtamu prapti | Ki Luci sigra mêdal | mariksa wus tundhuk |

--- 203 ---

tinanyan sojar utusan | kinèn matur maring Jêng Kiai Bayi | duta mrih samya sowan ||

91. anganthuki sigra santri Luci | praptèng ngayun ngaturi uninga | yèn wontên dhatêngan mangke | kinèn nimbali gupuh | santri Luci nulya amanggil | kerid ing lampahira | dhayoh wong pipitu | wus kinèn lungguh pêndhapa | ingacaran wus binagèkakên sami | matur nuwun anêmbah ||

92. wong pipitu majêng gênti-gênti | samya umatur lampah dinuta | ing putra kèn nyaosake | ing patumbasing apu | saking Surapringga Garêsik | Sidayu myang ing Tuban | ing Rêmbang pra sunu | kang pisumbang tinampanan | sêdaya wus katur mring Jêng Kyai Bayi | ingkang rongpuluh real ||

93. kang wolulas myang nêmbêlas anggris (748) | limalas kêton kang rolas real | Ki Bayi alon dêlinge | inggih andika matur | mring anakmas tumênggung Grêsik | miwah putu mas rangga | nak dêmang dèn bagus | Dèn Bèi Wiryapuspita | sangêt panrima kula sukur ing Widi | inggih alkamdu lilah ||

94. mugi winalêsa sihing Widi | rahayune têtêping agama | mring anakmas sêdayane | pra dutèng§ prayoginipun: duta. nêmbah nuhun | samya matur anyêndikani | arta sinungkên nulya | marang garwanipun | mring Malarsih wus tinampan | gunggung arta wolung dasa kawan anggris | pan langkung tigang sêka ||

95. Kyai Bayipanurta ngling aris (749) | Luci sira ngruktia sugata | myang jaran kae sukête | ingkang liningan gupuh | angruktèni sugatanèki | Ki Bayi malih nêbda | mring pra duta wau | kewala sami cêlakan | kêrana'llah sami matur nuwun inggih | pan ingriki kewala ||

96. kalih dening punika mênawi | wontên pêndangunipun putranta | putra paduka kramine | ing pundi angsalipun | mantu tuan besan jêng kyai | mênawi ing nêgara | tuwin sami dhusun | Bayipanurta ngandika | inggih dika matur yèn dinangu mangkin | mêmanton tanpa besan ||

97. kula dudutakên olih santri | santri kang saking Karang buyutan | ngumbara kêsasar mrene | dadi manira pupu | sarta baya wus têkdirnèki | jodho walahu aklam | karsèng Hyang Maha Gung | manira datan kuasa | gawe dhaup luwih kêrsaning Hyang Widi | ingong dêrmi kewala ||

98. samya dhêku pra dutèngabêktiduta ngabêkti. (750) | sarwi miat mring sang pinangantyan | langkung wibawa sêmune | tan kêwasa andulu | sainggiling tênggak blêrêngi | kamitênggêngên mulat | marang sang abagus | mêngkana wus sinugatan | nulya pamit caraka wus dèn lilani | nêmbah lèngsèr wus mentar ||

99. ya ta ingkang samya nèng pêndhapi | Kyai Bayi lan para ngulama | ngususkên têpsir murade | sêdaya sami kadung | datan pati mêtu muradi | sami cipta kayoman |

--- 204 ---

marang sang abagus | pêngantèn Sèh Amongraga | samyanjurung sumangga ing rèh muradi | têpsir hakekatira ||

100. Kyai Bayipanurta ngling aris (751) | dawêg anggèr anak Amongraga | andika muradi lire | kitab Ibnu Kajaru | nulya gipih Sèh Amongragi | kang kitab gêng tinampan | rekal wus nèng ngayun | patitis wêwacan ilhar | pêmaose nuju lapal sapinati | kamli sartu albahra ||

101. pidalika wa-al bahri kamli | sapinatan lajêng têgêsira | mêngkana pangandikane | mênggah lapal puniku | pan pêrau anèng jêladri | wontêna pira-pira | sarah myang pêrau | sêgantên tan kenging kêbak | wa punika kaelokaning Hyang Widi | pêrau mot sêgara ||

102. sumanggèng kêrsa kang sêdayèki | miradipun tunjêming hakekat | kang tan pêthot sarengate | yèn mêthot sarak kupur | ingkang mawi lapal puniki | ing dalil inallaha | layu gayirunu | inna insani gayiran | wakulihi sadaka ngabdi pikuli | sumangga miradira ||Pada teks asli tertulis 103, kemudian diurutkan seterusnya.

103. Kyai Bayi nyanthêng tan kêna ngling (752) | para sêpuh anjêtung sêdaya | manthuk-manthuk wênèh gèdhèg | rumaos miradipun | tuna dungkap ajrih mênawi | tan têpung ing sarengat | asalayèng kawruh | dadya ngalênggêr sêdaya | Jayèngwèsthi tansah mèsêm mring kang rayi | sasmita mathêm ing tyas ||

104. nênggih ki pêngulu Basarodin | Ki Suarja lawan Wiradhustha | Panukma lan Panamare | Kulawirya pra sêpuh | sami matur mring Amongragi | prayogi minuradan | kang supadosipun | sêdaya angalap bêrkah | rujukipun lan sarengate ing pêkih | Ki Bayi nambung sabda ||

105. inggih lêrês aturipun sami (753) | sami talabul angalap bêrkah | ing mirad pan dèrèng rasèh | Amongraga tumungkul | alon matur anyêndikani | anulya pasal murad | sêgara mot prau | pêrau upamaneka | wujuding kaula punika sayêkti | jêladri upamanya ||

106. ngilmuning Hyang ingkang anglimputi | tan kêna sat lan tan kêna kêbak | ing pêrau myang sarahe | de ngilmuning Hyang Agung | yèn ta lamun dipun tulisi | kayu ing alam donya | karya kalamipun | godhong kabèh dadi papan | samodra gung kinaryaa mangsi mêksih | kèh ngèlmuning Pangeran ||

107. murad kaelokaning Hyang Widi | dalika ngaksu mêngkono pama | pêrau mot jêladrine | jalma ingkang wus mashur | kalbi mukmin baitolahi | mukmin kang sampun kawas | wakasun kasiun | kang tan nandhang kêluputan | upamane angin margèng tulup nênggih | iman tikod makripat ||

108. ingkang kêrsa muji amrih asih (754) | nugrahaning dat kêlawan sipat | kang êsa ing apêngale | têgêse tyas puniku | kang cumadhang kêrsanirèki | tyas rohani punika | sengga damar murub | nèng jroning gêdhong wilayat |

--- 205 ---

apan gêdhong wilayat punika ati | damar roh rohanian ||

109. datan ana patinipun nênggih | urubipun lan palêtikira | saking jro gêdhong pancêre | pancêr lan panthêripun | ya lailaha ilalahi | Muhammad Rasululah | kang waspadèng kewuh | soroting dat lawan sipat | yèku loroning tunggal kaula Gusti | sura lêgawèng laya ||

110. kang wus awor tekad lawan ngèlmi (755) | ngèlmi kang wus manjing maring tekad | tekad manjing ing badane | badan upami prau | pêrau kang amot jêladri | jêladri ngèlmining Hyang | sarengating rasul | tarekating Rasululah | hakekating Rasululah makripati | Rasul jalawa ngaja ||

111. dhêdhêp sirêp tan ana cumuwit | kang alênggah andhêkêm sêdaya | myarsakên murad rèntèse | tan ana salang surup | samya angsal pendah§ prayoginipun: pedah. mangêrti | saking gênah aprênah | samya manthuk-manthuk | kabèh anglaloyop netya | saking sangêt pangungunira ing kapti | kaluhuran ing murad ||

112. angling malih Ki Sèh Amongragi | wakulihi tangala sadaka | ngabdi pikuli murade | andikaning Hyang Agung | sakèh dalêm a§ kirang sawanda, katambahan: i. puniki | ya têkèng sun tan lian | ilallaha la yu- | gayiru wa man saian | satuhune Allah datan angoahi | mring sawijining titah ||

113. an insani gayiran riati (756) | ingkang oah-oah bangsa riah | kita piambak kang sèdhèng | saking aral tan kiur | man lasara ngilman maoti | têgêsipun sing sapa | tan dadi kang ngèlmu | mati bae sajêgira | nora nana antarèngnya uripnèki | dalika paokaha ||

114. waman sara ngilman lamaoti | kayana bayan ing têgêsira | sapa kang dadi ngèlmune | urip ing sajêgipun | nora mati kewala ngalih | panggonane kadhatyan | lawan malihipun | manda kalapil maota | pajis muna suma sipat turabani | têgêse lan sing sapa ||

115. wonge kang manjing ing dalêm pati (757) | mangka ilang jisim kawibuhan | malih sipate Hyang rêke | ingriku gyan pakewuh | bok tumpangso asalah kardi | kêdah têrang lan murad | ywa kanti kêtrucut | amêsthèkakên nèng swarga | kang dèn arsa-arsa mung ngêrsanirèki | lir nagih tanpa potang ||

116. kados punapa gènipun olih | wontên rungside raosing mirad | tan kenging gêgampang lire | kacênthok duraka gung | sabab dening gêgampang angling | tan parah ing sarengat | mêntah dèrèng kusus | bilai donya akerat | kêmlêkêrên kawruhe pan ora dadi | dadak anjêjak sarak ||

117. sarak borot kècèr borak-barik (758) | dadya sia-siasiya-siya (dan di tempat lain). maring badan | wong kang anggêmpal sarake | têmah klurung kêpaung | nadyan bênêr ngèlmunirèki | yèn mêksih tinggal sarak | sarake jêng rasul | jêng rasul punika apan |

--- 206 ---

sayêktine wus wujuding guru jati | jatining rasa mulya ||

118. mulyaning dat sipat apngalnèki | sêkathahe ngèlmu lair miwah | batin myang agal lêmbute | tan lian saking rasul | mila mring wêwalêr dèn ajrih | ing cêgah lawan pakwan | batal karamipun | karam ing kawan prêkara | karam tingkah myang karaming pênganggèki | karaming pêpanganan ||

119. karaming pamuwus jangkêpnèki | ingkang nêrak wêwalêr punika | kang aran kapir yêktine | têgêse pan kêtutup | kêtutupan tan wruh ing yêkti | kene dèn rani kana | lor dinalih kidul | arahab maring kang karam | nora rahab maring kalal kadhangnèki | tan ana batal karam ||

120. gih punika kopar kupur kapir (759) | wus mêrojol mêtu saking sarak | sèjèn agama kapire | punika kang samyemut | ya agampil saking sakêdhik | kêdhik saya akathah | padune abubruk | ngèrèti kukum Pangeran | jare wênang sabab kitèki kêkasih | tinimbang lawan kewan ||

121. kang punika tiang anggêgampil | cebol kawruhipun gêlangsaran | ngèlmu palawija pèndhèk | tan kêcacah ngalungguh | pan wus kanas adêgan têbih | tan kacêlêk ing sarak | pancèn gecul ngunthul | têtêp tiwas ing agêsang | ingkang sami lênggah micarèng jro ati | dhèmês anganthèt murad ||

42. Kinanthi

1. abagus jatmika ruruh (760) | pasang sêmune awingit | pantês trahing awibawa | wangune angrêspatèni | cahyanira anranggana | tumeja sumunu wêning ||

2. ngong duga olia luhung | wijining mukti mêngkoni | kêtara lungiding basa | liringe amrabawani | singa sinatmatèng tingal | tyas gugup mèngèh ngabêkti ||

3. ngulama sêdaya kêthur | tan ana purun mapali | kayoman tyas tan gulawat | kabêncih rêmêking galih | wangsul sih samya narima | mindhak dhangan sêrêpnèki ||

4. mêngkana kang para sêpuh | graitanira jrih asih | marang Ki Sèh Amongraga | samya matur ngasih-asih | ki pêngulu aturira | myang kabèh ambiantoni ||ambiyantoni (dan di tempat lain).

5. mugi lajêngna sarukuk (761) | êngkas bab kang angèl malih | nulya Ki Sèh Amongraga | amiak kitab ibêni | Pajar anglêrêsi pasal | kaelokaning Hyang Widi ||

6. walkapiru parilatun | wa-al islamu sunatin | kapir pêrluning agêsang | islam sunating aurip | kang myarsa sami anjola | saking wênèh pasalnèki ||

7. kabèh guyu-guyu gumun | wontêna saking satunggil | ingkang graita ing murad | tan sumêrêp kanthètnèki | kang rujuk lawan sarengat | kodhênge rumaos têksis ||

8. samya cadhanging pangrungu | Sèh Amongraga muradi | punika botên mungayan | kapir pêrluning aurip |

--- 207 ---

islam sunating agêsang | de murad eloking dalil ||

9. ing dalêm sawiji taun | tanasub ing pêrlu kalih | wajib kêlawan kipayah | apan sami prêlunèki | prêlu wajib iku salat | pêrlu kipayah dus mayit ||

10. Islam kang nglakoni pêrlu (762) | pêrlu ing kalih prêkawis | wêktu lan dus mayit padha | tinggale puniku kapir | kang tinilar Islam sunat | sabab pêrlu tinggalnèki ||

11. wong kang atinggal ing pêrlu | puniku jênênging kapir | nanging kudu-kudu tinggal | mêrlokakên salah siji | sabab sami pêrlunira | ing wêktu lan dusing mayit ||

12. puniku rujuking ngèlmu | kususing murad kang salih | kang myarsa padhang tyasira | tansah pênggunggungirèki | sêdaya upamanira | lir lumbu katubing angin ||

13. Amongraga malih muwus | pasal watarkus salati | wajibatun wasalatan | sunatun têgêsirèki | dene wong kang tinggal salat | puniku kêlangkung wajib ||

14. de kang wong salat puniku (763) | sunat kewala nglampahi | pêrlu kang atinggal salat | tur utama ingaurip | kabèh jêngèk kêgawokan | Ki Bayi anêthêk lampit ||

15. gereng-gereng ki pêngulu | myarsa lapal mutawatir | dèrèng rasèh saking murad | nulya Ki Sèh Amongragi | murading têgêsing lapal | tanduk manis amatitis ||

16. murading kadis puniku | atinggal salat pan wajib | kang malah-malah utama | Ki Suarja matur aris | dhuh kadipundi anakmas | wajibipun kadipundi ||

17. kula kodhêng kususipun | atinggal winastan wajib | kang nglampahi susunatan | punika ta ingkang pundi | Sèh Mongraga aturira | inggih prayogi binudi ||

18. pahuwa dalika ngaksu (764) | ilabil ngunjilatihi | kenging yèn tinggala salat | kale ngujlati Hyang Widi | ngujilat punika moyang | tan sêdya mor ing sêsami ||

19. wus nora asinggan-singgun | tan amikir sandhang bukti | miwah marang rajah tamah | tyasira wus tan sak-sêrik | lan datan aloro tingal | anucèkên jiwanèki ||

20. majênun marang Hyang Agung | nêdya mijil ing pribadi | wus mancal saking sarengat | punika bilih mênawi | wontên kang sêdya atinggal | salat limang wêktunèki ||

21. Ki Bayipanurta manthuk | anêbut Ki Basarodin | Ki Suarja biang-biangbiyang-biyang. | gèdhèg Dêmang Purasani | ana ingkang kêcap-kêcap | mèsêm Jèngraga Jèngwèsthi ||

22. sabab wus wiwinih ngandhut | ingèlmi ingkang piningit | sêdaya sami rêrasan | gumêrmêng tana kadugi | tinggal salat tan sakeca | kewala eca nêtêpi ||

23. ki pêngulu nambung wuwus (765) | wus datan nêdya giningsirgumingsir. | tan kêwagah kamban jangkah | kang kaprah kewala bêcik |

--- 208 ---

sumangga ngriku sêdaya | yèn wontên kêrsa nandangi ||

24. sêdaya sami andhêku | Wiradhustha mèsêm angling | alêrês Kiai Basar- | odin Kulawirya angling | yèn mêksih wong bangsa êngam | pan kumaki kumawawi ||

25. sasat gurêm ngêmut êjun | gêr gumuyu sêdayèki | sêdaya tyasnya nalangsa | rumaos ngam tingkahnèki | tan ana kang mêngkonoa | lyan ingkang wus kêrsèng Widi ||

26. mêngkana ing wayahipun | bêdhug dhêng Kiai Bayi | ngandika mring santrinira | èh Luci matura maring | nyainira anèng wisma | mundhuta dhahar dèn aglis ||

27. sêndika ingkang tinuduh (766) | matur mring Ni Kèn Malarsih | sigra angatag padhêkan | Sumbaling lawan Cênthini | anampa rampadanira | Ni Malarsih anèng ngarsi ||

28. lan putranira sang ayu | Tambangraras wurinèki | angladèni kakungira | wus praptèng mêndhapi ngarsi | pêngajêng tumpêng mêgana | nèng panjang giri prada brit ||

29. sêkul golong mênul-mênul | opor bèbèk bêsngèk pitik | dhèngdhèng gêpukan gorengan | pêcêl pitik jangan mênir | ladha pindhang padhamara | gorengan kathik gulathik ||

30. bon age êmpal puk duduh | dhèng panjèn sujenan ragi | kalêpon limpa sêrêgan | pès-pèsan tambra têngiri | gêcok gênêm gadhon rêmpah | lombok kêncêng lawan pêtis ||

31. sambêl gorèng ngut-mangut§ kirang sawanda, katambahan: ma [mangut-mangut]. (767) | sambêl kêluakkêluwak. kêmiri | lalaban kêcipir kacang | kara timun terong glathik | kêcèmèh pare lêmpuyang | têmu poh cabe lan kunci ||

32. wus tata kêkêt nèng ngayun | Malarsih matur ing laki | punika sampun samêkta | Ki Bayi ngandika aris | suawi sami wijika | sêdaya nulya wêwanting ||

33. dan lêkas nadhah akumpul | pikantuk dènira bukti | dumugi sasênêngira | ki pêngulu Basarodin | pênadhahe jor-jinoran | pêngulu lan Jayèngragi ||

34. Jèngwèsthi mèsêm amuwus | mring Kulawirya bibisik | tan pangling lon wuwusira | gugujêng mring Jayèngragi | anambung tantang-tinantang | lan pêngulu Basarodin ||

35. punapa kenging puniku | kêlamun dipun totohi | pundi ingkang bêtah mênang | gumuyu Ki Jayèngragi | mèsêm ki pêngulu Basar- | odin puluh tan ngêndhati ||

36. Jayèngwèsthi lon amuwus (768) | mring kang rayi Jayèngragi | ywa pijêr latah kewala | mêngko ga kêsusu mulih | kêbat susulên Ki Basar | wus kalong kèh kokohnèki ||

37. kang rayi saya gumuyu | kang cêlak-cêlak guligik | Kulawirya wuwusira | payo dèn but ro Ki Rudin | angling malih dawêg paman | ya ta Ki Sèh Amongragi ||

38. atamban pêmulukipun | kêpêle sajambe ranti |

--- 209 ---

ulam mung paru kewala | ginigit dèn iwit-iwit | têmu poh cabe lêmpuyang | mung puniku kang binukti ||

39. sira kiai pêngulu | kaecan dènira bukti | tumpêng mêgana pinrutah | ulam jêjanganan sami | mot jroning tumpêng mêgana | sarta binumbon gugurih ||

40. dipun imbuh sêdaya wus (769) | nutug dènira abukti | tan ana ingkang cawêngah | ki pêngulu Basarodin | dènya anadhah mathethah | athêkul puluk sabithi ||

41. ki pêngulu dènya ngulu | gutuk lag-lêg kêcap aglis | lêgêndêr hêm uh anjêngat | blai kalêlêgên êri | pan êri iganing tambra | kokohira kantun kêdhik ||

42. tangan mêksih ngêpêl gathung | nglênggêrêk ambrêbês mili | sêdaya kagyat wlas mulat | Ki Kulawirya myat angling | lah-lah ujarku ta apa | puluh-puluh jêr tan aris ||

43. kaya wong kêburu nêpsu | tan nganggo satitah bukti | pêngulu nauri sêrak | wus tandange kadipundi | sarta nêbut astagpirlah | Allah-Allah priye iki ||

44. Kulawirya tanya muwus (770) | apa balung punapi ri | glêrêk-glêrêk saurira | dhuh niki klêlêgên êri | ri iganing tambra ika | sakit têmên prèhpun niki ||

45. Ki Bayi wêlas angungun | Ni Malarsih tutup lathi | kabèh gêtun wêlas mulat | mring pêngulu Basarodin | Ki Bayi alon ngandika | mring mantu Sèh Amongragi ||

46. punika kyai pêngulu | mugi anggèr atulung sih | supaya sagêda mangan | yèn kêlantur kawlas-asih | Amongraga aturira | pan inggih pun Jamal Jamil ||

47. asring sagêd sabênipun | Ki Bayi angatag aglis | lah ta sira Jamil Jamal | tulungên Ki Basarodin | Ki Jamil anulya minggah | mring gyaning Ki Basarodin ||

48. Jamil matur mring pêngulu (771) | kyai talinganirèki | andika jèwèr priangga | sarta amaca puniki | salèh-salèh kaping sapta | nuntên andika êlêdi ||

49. salèh malih kaping pitu | nuntên ngêlêd salèh malih | ping pitu jangkêp ping tiga | nulya dèn puluki nasi | ingkang angêt sakêlêdan | Basarodin anuruti ||

50. lir wulanging Jamil wau | anjèwèr kuping pribadi | salèh-salèh pujinira | tri ping pitu dèrèng kongsi | ampuhing donga wus sirna | sapulukan ngêlêd nasi ||

51. lêgêndêr lap sakitipun | mak blas raosing sêsakit | waluya sami sêkala | ki pêngulu Basarodin | amaca alkamdu lilah | olih tulunge Si Jamil ||

52. Jamal Jamil alon muwus (772) | wontên saratipun ugi | yèn wong dhahar ulam toya | êloh samodra bênawi | kawitana saking sirah | pêmangane ulam warih ||

53. yèn wus dhahar sirahipun | majênge tan mutawatir | ki pêngulu suka nabda |

--- 210 ---

katujune ana adhi | Jamal Jamil awèh waras | bangêt lêgane tyas mami ||

54. Ki Jamil nauri wuwus | inggih kyai sami-sami | pan dêrmi dadya jalaran | Ki Basar ulate aring | yèn mêkotên dawêg nadhah | kula lan dika ingriki ||

55. Ki Jamil tan purun kêmbul | pinêksa-pêksa tan apti | jêng kyai alon ngandika | têka turutên prayogi | punagine goning waras | lan Ki Jamal aywa kari ||

56. kêmbula kono wong têlu | ia lan Ki Basarodin | Jamil Jamal tur sêndika | anulya nadhah wong katri | sêdaya dan laju nadhah | Kulawirya guguyoni ||

57. nyata rosa ki pêngulu (773) | awak-awak talu malih | nyanaku wus Petruk bondhan | esuk-esuk anuli wis | iki bali sorenira | lêkas wiwit mumucuki ||

58. Ki Jayèngraga gumuyu | kula wus mantun dèn tohi | punika pêngulu Basar | salin tandhing Jamal Jamil | gumuyu kang samya myarsa | dènya nadhah Jamal Jamil ||

59. ki pêngulu nyandhak duduh | duduh jangan dèn kokohi | angingkud ulam-ulaman | ngalumpruk mring Basarodin | sêdaya kang samya nadhah | sami mêne angantosi ||

60. tan ana tumuntên wisuh | Kulawirya paguywan ling | sasat wong laki tinambang | alok gosong sêdhêng malik | Ki Basar saya kaecan | imbuh sêkul jangan malih ||

61. sarwi muwus nyamuk-nyamuk (774) | wawi sampung iking-iking | kang gumugi kaih kua | gêr ginuyu sêdayèki | Jamal Jamil saurira | botên-botêne ngoncati ||

62. dangu dènya nadhah tutug | Ki Basarodin ngandhêgi | kumyus karingêt riwean | kumlakarên sundhul ati | kêmpus-kêmpus kalêkêran | lêgèyèh siduwèng wuri ||

63. anganti wong ro dèrèng wus | Kulawirya gumuywangling | sarwi mara jêrku apa | mundhuta irus dèn aglis | tan dangu katur irusnya | ki pêngulu dèn irusi ||

64. kang ngirus sarwi sru muwus | de kawon Ki Basarodin | dika têmah kajantaka | kasoran aprang abukti | sira ki pêngulu Basar | klêsik-klêsik anauri ||

65. kantun tigas kalihipun (775) | mila rosane abêlis | mungsuh wus randhan grabahan | sintên kuat angêmbari | kang myarsa gumuyu suka | mring saure Basarodin ||

66. Ki Kulawirya anuduh | mring Sumbaling lan Cênthini | kinèn anglorodkên dhahar | baginên marang pêmburi | lan èh sira Jamil Jamal | ambêngmu gawanên ngalih ||

67. Ki Bayi nambungi wuwus | ya bênêr gawanên ngalih | Ki Bayi gya wisuh asta | sêdaya nulya wawanting | kang tuturuh ngumbah tangan | wus samya suci prasami ||

68. rampadan linorod mundur | pinrutah marang pêmburi | wêrata tan ana kirang | santri Luci angêludi |

--- 211 ---

Ni Malarsih lan kang putra | wusnya angladosi laki ||

69. mundur saking ngêrsanipun | lajêng malbèng dalêmnèki | Sumbaling Cênthini mêdal | ambêkta gembol tapsirih | dharan mêksih jing-injingan | wus tata malih alinggih ||

70. kang anginang wênèh udud (776) | Ki Bayi angacarani | wawi puniku mangsêgan | punapa kang dèn kêrsani | umatur inggih sumangga | Jamal Jamil mêksih bukti ||

71. wong roro samya asêngkud | sêkul sêpanjang munjungi | ulame nêm piring bebas | gumuyu kang samya mèksi | myang miat pêngulu Basar- | odin mêksih dèn irusi ||

72. wêtêngira dèn buk-êmbuk | obah alihan alinggih | mênggèh-mênggèh cêgèh sayah | ki pêngulu Basarodin | angling dhuh mangke sakêdhap | kularsa totoya sêni ||

73. gêdhubrugan ngadêg timpuh | griguh jinagan ing santri | santri sêkawan tan têbah | mundhut jogan ing pêndhapi | kadung grago sukunira | kaglongsan napak ing siti ||

74. kyai pêngulu tibambruk (777) | kêglimpang srêban kaglindhing | santri papat kêtindhihan | ting barêngok jêlih-jêlih | Kyai Basar tinulungan | tinarik wus bisa tangi ||

75. srêban inganggèkên sampun | ki pêngulu Basarodin | sarêngên mring santrinira | santri pat padha pênyakit | tan kêna gawe liangan | nora kongang anjagani ||

76. kang myarsa sami gumuyu | kêsusu Ki Basarodin | age ingkang mring gêdhogan | wus kalingan jaro kêlir | tan kongsi pêndhodhokira | lagi pêngulu acingcing ||

77. antarane dèrèng dangu | mak brok prèt prèkèt angising | kagyat kang anèng mêndhapa | gêr barêng gumuyu sami | Kulawirya latah-latah | de ngêmandhang saking riki ||

78. tan wus wuwusên ing guyu (778) | ya ta ing wêktu wus manjing | sira Ki Bayipanurta | ngandika mring santri Luci | èh Luci sira tataa | salatan kêlasa lampit ||

79. nèng kana ing masjid mangu | dèn age lan Si Nuripin | kang liningan sigra mentar | Nuripin lan Jalalodin | mring masjid mangu anata | pêsalatan wus miranti ||

80. Ki Bayi ngandika arum | suawi sami amijil | ingrika ingkang ajêmbar | matur sumangga prayogi | anulya samya amêdal | salat luhur maring jawi ||

81. Ki Bayi lawan sang mantu | lan Jèngwèsthi Jayèngragi | Suarja lan Wiradhustha | Panukma Panamar tuwin | Kulawirya lan Ki Dêmang | Purasani myang Sêbagi ||

82. Jumêna Jamal Jamilun | lawan para lurah santri | samya angêntèni marang | ki pêngulu Basarodin | tan dangu nulya katingal | lajêng nusul mring ing masjid ||

83. dèn iring pra santrinipun (779) | sapraptanira ing masjid |

--- 212 ---

wusnya wulu nusul sunat | sêdaya wus sunat sami | Ki Bayi angatag kamat | Mongraga kinèn ngimami ||

84. nutug dènya salat luhur | prapta ing bakdanirèki | pujian dikir andonga | nulya sêsalaman sami | lajêng sunat bakdiatan | wus pêragat sêdayèki ||

85. laju kewala alungguh | anèng surambining masjid | wus tata dènira lênggah | angandika Kyai Bayi | marang para arinira | Suarja Wiradhusthèki ||

86. sun têtanya ing sirèku | paran tumon wisma bêcik | yèn gawe mênawa lawas | tan bisa kanggo tumuli | priye kono rêmbugira | pikirên ingkang prayogi ||

87. bakale panggonanipun (780) | pulunanira ing mangkin | tuwin paman lawan ua | Sêbagi Jumêna dening | tumingal wisma kang pelag | kang cêlak kewala ngriki ||

88. Ki Suarja lon umatur | ing raka sêmunira jrih | kaula sumanggèng kêrsa | pundi paduka kêrsani | wismaning para sêntana | myang sudagar magêrsari ||

89. mangsa èwêda ing kayun | wisma kathah kang prayogi | sadhengah ingkang kinêrsan | kaula ingkang ngrampungi | kang raka lon andikanya | ya bênêr kwèh wismèng bêcik ||

90. nanging tyas ngong mêksih ewuh | durung kêtêmu ing pikir | Suarja matur sumangga | kapriye ing kono yayi | padha matura priangga | êndi kang sira pirsani ||

91. Ki Wiradhustha umatur | tingal kula kang prayogi | grianipun pak Rajiah | gêng piambak tawon boni | Panukma ngling inggih samya | lan wismane Basarodin ||

92. ngling Panamar kaot sêpuh (781) | sêpuh griane Ki Rodin | pênêd griane pun ua | Sebagi kuciwa alit | Kulawirya wuwusira | lêrês sêdaya prayogi ||

93. nanging pintên bangginipun | parêng kêrsane Jêng Kyai | Dêmang Purasani nabda | kula ingriki satunggil | prayogi lamun kinêrsan | man dêmang dhongkol wismèki ||

94. nanging wontên têbihipun | botêna kula kadugi | ngrampungi andhatêngêna | Ki Bayi ngandika aris | gih nak dêmang ngong tarima | Ki Kulawirya ngling malih ||

95. punika wontên kalamun | parêng kêrsane jêng kyai | nanging mêksih rêragangan | pêcak sèkêt sasur nanging | kuciwa dhapur limasan | Ki Bayi suka myarsa ngling ||

96. lah ia iku ngong rêmbug (782) | tuture arinirèki | èh Wirya kang duwe sapa | umatur kewala ngriki | inggih pun anak Murtala | pêndamêlipun dèn apti ||

97. arapêt cathokanipun | sarwa santosa nglangkungi | balungan takir bêlandar | sakêrsa têksih kêdugi | Ki Bayi alon ngandika | mring putra Ki Jayèngwèsthi ||

98. kulup rêmbugên kang patut | lan paman-pamanirèki | ragangane Si Murtala |

--- 213 ---

pira rêgane kang pêsthi | aywa nganti amisesa | pikirên ingkang abêcik ||

99. yèn dèn rêgani puniku | tutugên satawanèki | sathithik aywa koênyang | lamun ora angrêgani | têksirên tikêlên rêga | supaya ywa dadi pikir ||

100. prakarèku yèn wus rampung (783) | tutugêna dadinèki | aja lali sanak Kalang | kon garap dadi papali | lawan undhagi Jêpara | Si Patrakria kang bêcik ||

101. mangsa bodhoa sirèku | rayapên dimène gêlis | kiranên bisaa dadya | jroning patang puluh ari | tanggal patlikur kanggea | ing sasi ngarêp puniki ||

102. ingkang putra ris umatur | inggih sêndika umiring | pitarèn kang paman-paman | punapa sampuna benjing | kangge tanggal sêlawe prah | ing wulan ngajêng puniki ||

103. kang pra paman sami saguh | yèn ginêlak kaya uwis | wus samêktèng rêmbugira | ya ta Dêmang Purasani | umatur mring Ki Panurta | jêng kyai lamun marêngi ||

104. amba nuwun pamit mantuk | nauri Kiai Bayi | punapa tan kêtanggungan | prayogi bok benjing-enjing | sakeca pan datan panas | adrêng Dêmang Purasani ||

105. nulya umarêk angujung (784) | pamit mring sêdayanèki | nulya samya sêsalaman | mundur Dêmang Purasani | saungkurira ki dêmang | umatur kang para ari ||

106. mring kang raka nêmbah mundur | punika lamun marêngi | putra dalêm sang pêngantyan | kaula suwun saratri | pun adhi-adhi sêdaya | nuwun saratri-saratri ||

107. Ki Bayi aris amuwus | ya sukur karêpirèki | mêngko bêngi nèng nakira | kang tua namung sawêngi | rinane anèng wismanya | mung sadina bae nuli ||

108. ana ing wismanirèku | ia sadina sawêngi | nuli mring para rinira | sami sadina sawêngi | arakita sawêtara | pedah kurmating pêngantin ||

109. sawising kono anuju | sêpasare nakirèki | kang rayi lêga tyasira | ki pêngulu Basarodin | kula mênawi kêlilan | yèn sampun sapêkênèki ||

110. kaula nuwun sêdalu (785) | kemawon lamun marêngi | Ki Baywaris wuwusira | lah ia Ki Basarodin | padha nadar sêkadarnya | salamête nakirèki ||

111. ya ta bubaran sêdarum | akondur Kiai Bayi | samya angiring sêdaya | praptèng paregolan sami | Ki Baywangling wus balia | padha ambanjura mulih ||

112. kang liningan samya bungkuk | samya matur nyêndikani | nulak saking paregolan | sarêngan lampahirèki | ngacarani kang sumimpang | ampir-ingampirkên sami ||

113. ya ta Ki Bayi kang kondur | praptèng pêlataranèki | kang ngiring Ki Jamil Jamal |

--- 214 ---

santri Luci lan Nuripin | wau kang anèng ing wisma | ni sori Bayi Malarsih ||

114. lawan kang putra sang ayu (786) | samya mêthuk maring laki | tundhuk Ni Kên Tambangraras | mêndhak ingarsa ngabêkti | sumungku angraup pada | Sèh Amongraga umèksi ||

115. sarwi narik astanipun | ngandika arum amanis | ya wus yayi ngong tarima | payo tumamèng wisma di | nulya ni kèn nut ing raka | kang rayi asta kinanthi ||

116. kang rama lawan kang ibu | ningali putra sarimbit | bungah amarwata suta | ya ta wau Kyai Bayi | laju mring gandhok kang wetan | de kang putra Amongragi ||

117. lajêng mring panêpènipun | ing tajug alit pawingking | lèr kilèn dalêm tan têbah | balumbang kinubêng asri | jinaro risig jêjêtan | kori lit ingukir rêmit ||

118. kitri trênggulun ngrêguyung (787) | ngayomi natar arêsik | kanan keri sasêkaran | kênanga gambir mêlathi | kêtongkèng lan sêkar dangan | sundêlmalêm mandhakaki ||

119. cêpaka kalak lan mênur | pacar anggrèk wulan asri | argulo patra mênggala | taluki lan wora-wari | puring kumuning andong bang | tayumas noja saruni ||

120. tinaman panêpènipun | asimpar singub awingit | wau sang ro pinangantyan | rêna nèng panêpèn ninis | ing srambining pamêlêngan | Cênthini kang nglêladèni ||

121. Sumbaling ngatêrkên wau | dhêdharan saking bunèki | wowohan myang lah-olahan | wedang tèh sarêbat manis | Sumbaling ngimbalkên dharan | cèthi Cênthini nampèni ||

122. sinaoskên sêdaya wus (788) | nèng ngarsa asri sumaji | sira Ki Sèh Amongraga | angandika rum amanis | lah yayi darusa kur'an | ngong arsa wruh gonmu ngaji ||

123. Ni Kèn Tambangraras gupuh | anuding cèthi Cênthini | kinèn amundhuta kur'an | kêlawan jalalèn têpsir | kang liningan sigra mentar | mundhut kur'an Kastambulmil ||

124. tan adangu nulya katur | Ni Kèn Tambangraras nuli | ngambil toya wulu marang | balumbang mili awêning | sawusnya marêk ingarsa | kang Kastambulmil ingambil ||

125. nêmbah amiak Kastambul | surat patekah awiwit | tangawudira pasekat | tan wangwang nèng ngarsèng laki | talabul tyas wit arahab | nulya maca bismilahi ||

126. rahmani rakim alkamdu | lilahi rabil ngalamin | arahaman nirakima | maliki yayo§ prayoginipun: yao. midini | wa iaka nakbudua | wa iaka nastangini ||

127. lan ihdina siratalmus- (789) | takima sirataladi- | na an nganta§ prayoginipun: ngamta. ngalehima | gerilmaglubi ngalehim | walalalina amina | kirate datan kalêmpit ||

128. miwah kasar lan madipun | tuwin kandêl tipisnèki |

--- 215 ---

kang raka mèsêm ngandika | ya wus bênêr iku yayi | utama ingkang akirat | nanging wong èstri tan wajib ||

129. yèn ngudia kiratipun | mung wacan ilhar kang wajib | kirat wajibing wong lanang | lamun sira rêmên yayi | wêwacan kirat pasekat | mungguh patekah kang wajib ||

130. kudu ngawruhi puniku | sakatah pitu kang wajib | yèn tan ngawruhi sakatah | pêngajine ngundang eblis | gone nèng talak kalimah | iki sakatahe yayi ||

131. kang dhingin klimah alkamdu (790) | wajib mandhêg wacanèki | yèn bacut angundang setan | tasawur ing setan dulil | klimah lilahi saklimah | setan irab kang nunggoni ||

132. rabil ngalamine laju | arahmani arakimi | klimah malihi sakatah | setan kiaho kang manjing | yaomadini kalimah | iaka sakatah malih ||

133. setan kanak kang atunggu | nakbudu kalimah kalih | waiaka kang sakatah | setan kanas kang ngadhêpi | lajêng nastangin ihdinas | lawan siratal mustakim ||

134. siratal ladina nuju | an ngamta sakatahnèki | [...]§ kirang sêpada lingsa. | ngalehim geril maglubi | sakatah kang setan binga | ngalehim walal lalin wis ||

135. wus jangkêp sakatah pitu | ayate pan nênêm yayi | kapitu ayat bismilah | ing patekah kudu sidik | kêrana kang mukaranah | ing asalat wajibnèki ||

136. sabab iku bangsa kalbu (791) | kudu-kudu apil yayi | kang tratil§ prayoginipun: trampil [tartil]. ing mukaranah | lesan lan ati ywa srênti | tan kênèng cèwèd salilab | pan mukaranah kang dadi ||

137. kawruhana sêdayèku | panjang cêndhake lan têsjid | dèn prêtela kathahira | patbêlas kêlayan malih | aksara winaca panjang | pan pitulas kathahnèki ||

138. mad lajim lapal lalinu | tigang alip panjang sami | êle êlad panjangira | sami lan alip kaping tri | kèhing jabaring patekah | patang puluh nêm kèhnèki ||

139. êjère pan sanga likur | êpèse pan amung nêm thil | kalih likur klimahira | iku sunating awajib | ingkang sampurnèng patekah | dadi gêr-ugêring pingil ||

140. kang rayi nêmbah tur nuhun (792) | tumungkul kêlangkung ajrih | karahmatan mring kang raka | kapasuk ing tyas anggusthi | angèsthi saya waskitha | tan cèwèt wulanging laki ||

141. sangsaya mèntèr ing kalbu | kabuka talabul ngèlmi | bêrsih jêrnihi jinarwan | raga tan sawalèng kapti | sira Ki Sèh Amongraga | ngandika ris payo yayi ||

142. angambila toyèng wulu | ing wêktu ngasar mèh akir | kang liningan nulya kadas | wusnya samya toyastuti |

--- 216 ---

sarêng dènya minggah salat | sang ayu makmum ing laki ||

143. bakda dènya salat sampun | wangsul gyan tata alinggih | Sèh Mongraga angandika | mring garwa wruhanta yayi | ing sawising wêktu ngasar | mungguh caritaning kadis ||

144. tan kêna lamun aturu | apan datan manpangati | malah kiparat mêlarat | suda ganjaran donya kir | krana pangandikaning Hyang | wabasiral akajirmi ||

145. waidapi mukinatu (793) | lijulela pinahari | watung lijuna arpila | elia badan nurihi | padha ningalana sira | ing jirim lagine munkin ||

146. kalaning surya mèh surup | panjinging rina lan wêngi | kudu arêp uningaa | kaya ta surya mèh mijil | panjinging ratri mring siang | kudu arêp nguningani ||

147. kadi ta ing bakda subuh | panyêgah yèn turu yayi | tan beda lan bakda ngasar | kiparating ing guguling | yèn wong sring nendra bakda sar | bakda subuh saminèki ||

148. lalèn tur pêtêng tyasipun | dhêdhêl graitane sêdhil | kêthul marang kira-kira | kêrana datan ngawruhi | mring wêwêlaking anendra | yogya kawruhana yayi ||

149. kang rayi nêmbah mituhu (794) | ya ta wau Kyai Bayi | pinarak anèng pêndhapa | lan garwa Ni Kèn Malarsih | ningali ana wong prapta | gumarudug jalu èstri ||

150. sami ngangge-angge mubru | tua nom myang kang rarywalit | pamêthuk sang pinangantyan | dene kang dadi pêngarsi | Turida lan Rarasatya | sarta lan kang bibi-bibi ||

151. praptèng ngayun tata lungguh | têmbunge nuwun ngaturi | mring raka sang pinangantyan | kang rama ngandika aris | mring putra mantu kalihnya | sirèku mapag pêngantin ||

152. kang putra inggih turipun | ngling mring garwa Ni Malarsih | matura mring anakira | Sèh Mongraga dèn aturi | marang adhine amapag | karo pisan kèh kang ngiring ||

153. wis mangsa bodho sirèku (795) | busanane nakirèki | apa kêrsane kang lanang | kewala turutên bêcik | Malarsih lèngsèr sing ngarsa | amrayogi mring kang siwi ||

154. tundhuk lan kang putra lungguh | mèsêm tumungkul Mongragi | pinajar sêdayanira | pra paman ingkang punagi | sira Ki Sèh Amongraga | umiring kêrsèng rèh bibi ||

155. sinaosan anèng ngayun | busana sakêrsanèki | nulya kondur dhatêng wisma | samya mabusana adi | ngagêm lir duk panggihira | sarwa seta lus rêspati ||

156. Ni Kèn Tambangraras ingrum | Ni Daya kang busanani | sawusnya ngagêm sarwendah | wus samêkta sêdayèki | sira Ki Bayipanurta | ngandika mring mantu kalih ||

157. lah wis ambilên umangsuk | ing wisma kakangirèki | kang putra kalih tur sêmbah |

--- 217 ---

malêbèng dalêmira ris | nulya wau ingkang prapta | Suarja Wiradhusthèki ||

158. Ki Panukma lan Panamar (796) | Kulawirya anèng ngarsi | Ki Bayi alon ngandika | anusul kewala mami | dêdalon lan bakyunira | parari umatur inggih ||

159. ya ta kang adandos sampun | ingaturan mangkat mijil | bodhol parèstri sing wisma | gumrah tua nom rarywalit | samya angangge kêlingan | kang rare rinukmi-rukmi ||

160. Jêng Kyai Panurta gupuh | jumênêng dènira linggih | sêdaya sarêng umangkat | jajaran songsong miranti | sang pêngantyan sinongsongan | ijêm sorot prada kuning ||

161. akêkanthèn astanipun | jêng kyai lan Ni Malarsih | angatêr ing paregolan | sapraptaning madyèng kori | pinapag ing sêlawatan | tarêbang mung kalih rakit ||

162. bawa lagu sêkar gadhung (797) | santri kèh kang naurani | salatulah ngalalhuda | ya al imana imani | al anbiai imamal- | mursalina aki-aki ||

163. Allahu aki Allahu | wong pat nampani asingir | wulidalkabib wakadah | mutawarid wanurumin | wajanati ia tawa | kaduwuli da-alkabib ||

164. sinauran santri barung | tarêbang papat brung muni | pong pêk pong ping bêng pung pung brang | thung pyêk thung pyêk tong ting tong gring | rame swarane araras | piniarsa milangêni ||

165. ingkang umiring gumrudug | wus praptèng wismanirèki | sang pêngantyan dènya lênggah | jêrambah ing tilam wangi | tinarap ing èstri kathah | tua nom pêpêkan sami ||

166. para jalu pêndhapa gung (798) | saya sru dènira singir | gumêr tarêbang barungan | nulya suwuk tan asari | sami amaca sêlawat | wus kèndêl tata alinggih ||

167. nulya angladèniingladènan. gupuh | pawohan gembol tapsirih | myang rokok wangèn myang nipah | kêlukuk sarotong tuwin | rampadan wedang patean | wus wêrata sêdayèki ||

168. tinanyakên sêdaya wus | samya anginum wedang tih | nulya mêdalkên ambêngan | lir ruahan kang kêndhuri | ngêndhukur rolas ambêng wrat | kêjawi ibêr mring cilik ||

169. miwah sajroning wisma wus | linadèn ambêng kêndhuri | mung sang tama pinangantyan | ingkang rinampad di-adi | ing pêndhapa wus ngacaran | aturuh wisuh wêwanting ||

170. sagsêg majêng têpung dhêngkul (799) | ngêpung kêndhuri ngênêmi | moloni ngrolasi miwah | rarywalit ngêrong puluhi | adan lêkas samya nadhah | kumrêpyêk kwèk swaranèki ||

171. ting karêcap ting kêriukkêriyuk (dan di tempat lain). | kumaroyok royom sami | santri lit rêbutan ulam | sapitan basêngèk pitik | jalwèstri sarêng anadhah | nutug rahab dènya bukti ||

172. kang nunggil saambêngipun | kang rinampad Amongragi | akalianakalihan (dan di tempat lain). ingkang garwa |

--- 218 ---

lan Turida Rarasati | Ni Daya lan Ni Jumêna | Sêbagi myang para bibi ||

173. Sèh Mongraga ragi rikuh | tan pantuk dènira bukti | atamban pamulukira | kêpêle mung sagênitri | Turida micarèng nala | wus adat têmên wong iki ||

174. nadhah lan wong wadon kêmbul | manah yèn ènglea bukti | parèstri gawokan mulat | pênadhahe Amongragi | mêngkana nutug dènira | anadhah jalu lan èstri ||

175. sêdaya wus sami wisuh (800) | ambêngan samya binagi | sinarang ing tapak dara | bêrkat kinèn gawa mulih | jaba jro wêrata samya | tana kêliwatan siji ||

176. luaran parèstri mantuk | salong-salong ingkang kari | kèh kang kari kèh kang bubar | wus andungkap wêktu mahrib | ing masjid agêng têngara | binêdhugan dhêng mahêrib ||

177. samya minggah salat wêktu | mahêrib sêdaya sami | nulya ngambil toya kadas | gya adan Ki Jamal Jamil | jalu èstri minggah salat | Sèh Mongraga angimami ||

178. wusnya sunat sêdaya wus | nulya kinèn angamati | wus tamat nulya aniat | usali parlalmahribi | salasa rakangatina | ada-ana imamani ||

179. lilahi tangla Allahu (801) | akbar lajêng maca tasbih | kabiran alkamdulilah | kasran pasubkanalahi | wabukratan wa asilan | nulya maca wajahnèki ||

180. ina wajahtu wajahu | lilahil ladi patiris | samawati wa-an arla | kanipan wamuslimani | wama mati wamah yaya | wa ana minalmusrikin ||

181. sarêng dènya usali wus | sêdaya dènira têkbir | imam amaca patekah | kirate kêlangkung apik | surat sawusing patekah | kula ayu awalnèki ||

182. mêmbat panjang cêndhakipun | sawising patekah akir | mapan surat ida ja-a | wus jangkêp rêkangatnèki | gya tahyat akir iptitah | sêlawat atasing nabi ||

183. myang ing kulawarganipun (802) | nulya salat awal akir | lajêng samya pupujian | wus pupuji nulya dikir | wus dikir amaca donga | Jayèngraga anangsibi ||

184. swara muluk landhung arum | lahuma sali wasalim | ngalaihi wa ngala a- | lihi wasabih wasalim | nulya min amin ya Allah | arêmpêg asri kapyarsi ||

185. nutug dènya nasib wau | sêsalaman sêdayèki | nulya sunat bakdiatan | gya sunat abêngal wabin | nêm rêkangat tigang salam | bakda sunat nulya wirid ||

186. antara ing tigang atus | suhule marang Hyang Widi | wus dikir têpakur ing Hyang | sujud takrube wus kusni | pan wus manjing wêktu ngisa | nulya kinèn angadani ||

187. wusnyadan sunat sêdarum | lajêng kinèn angamati | Sèh Mongraga nulya niat |

--- 219 ---

usali praptaning têkbir | tasih wajah tumaninah | sawusing patekahnèki ||

188. surat ina anjalnahu (803) | wawacan awalirèki | lan malih wusing patekah | kang akir surat watini | taratil tana kuciwa | nikmat kabèh kang makmumi ||

189. angungun onêng kayungyun | pan rêkangat tahyat akir | iptitah sêlawat ingkang | atasing jêng nabi tuwin | myang atasing kulawarga | nulya salam awal akir ||

190. lajêng pupujian nutug | nulya anglêlagon dikir | nulya sru santak asênggak | arêmpêg swaraning santri | wusnya dikir maca donga | limang wêktu tinumpami ||

191. para lurah santri gupuh | anasibi ganti-ganti | wus nutug nulya sêlawat | lajêng sêsalaman sami | nulya sunat bakdiatan | sêdaya sami awitir ||

192. pêragat dènira wêktu (804) | bubaran saking ing masjid | tata tarap nèng pêndhapa | urut-uruting alinggih | nulya wontên ingkang prapta | ki pêngulu Basarodin ||

193. lan mêrbot Pranaitèku | Nursukidin Talabodin | murid Jaki sami lênggah | Mongragi ing têngah pinggir | dènira lênggah lèr pisan | nuli kiwane kang rayi ||

194. Jayèngwèsthi sambungipun | Suarja Wiradhusthèki | ki pêngulu lan Jumêna | Talabodin Nursukidin | murid Jaki Pranaita | nulya lurah santri-santri ||

195. ambanjêng saurutipun | kiwane Sèh Amongragi | kang lênggah Ki Jayèngraga | Panukma kiwane malih | Panamar lan Kulawirya | Ki Sêbagi urutnèki ||

196. pra lurah santri sumambung | atêpung santri pêngalit | kêjawi lurah pinatah | kasinoman kang ngladèni | kêkalih titindhihira | Nuripin lan Jalalodin ||

197. nulya lêladèn ingayun (805) | gembol wêr lawan tapsirih | bokor miwah panjang ilang | kang winungkus winêradin | sêsampunira mêngkana | Jayèngwèsthi ngandika ris ||

198. punika paman pêngulu | kajat kula kurmat nabi | Rasululah kang mustapa | dikir mulud ingkang mugi | angsala bêrkahe nuskah | supangate kangjêng nabi ||

199. dhumatênga ing bokayu | lan kakang sang Amongragi | wilujênge ingakrama | ing donya prapta ing akir | ki pêngulu matur gêpah | musawaratakên aglis ||

200. lah punika ekralipun | anakmas Ki Jayèngwèsthi | mugi-mugi nastijaba | sami andika sahidi | sêdaya kang sêpuh mudha | sigra samya anauri ||

201. donga wabarakalahu | wangalabil palalihi | ngajidan birahmatika | ya arkama rakim amin | sawusnya amaca donga | nulya samya anauri ||

202. gumrumung asaur manuk (806) | inggih sami anahidi | mugi nastijab ing kajat |

--- 220 ---

sawusing mêngkana nuli | samya buka nuskahira | ki pêngulu Basarodin ||

203. wiwit tangawud angudu | bilahi minasetani | rajim bismilahirahman- | nurikimi lajêngnèki | alamu§ kirang sawanda, katambahan: sa [asalamu]. ngalaeka | jayèna al anbiai ||

204. sinauran sêdaya wus | gumarumung swara sami | asalamu ngalaeka | atkial atkiai§ kirang sawanda, katambahan: hi [hiatkiai]. | asalamu ngalaeka | asapial aspiai ||

205. dumugi sêlajêngipun | salalahu ngalaihi | salam salalahu ngala | Muhammad kèndêlirèki | nulya Ki Sèh Amongraga | kang miwiti maca rawi ||

206. pan tangawudira alus (807) | bismilah rahman nirakim | matitis kirat kang maca | alkamdu lilahil ladi | sarapa ilal anama | bisakibi almakami ||

207. akla waklama sangud§ kirang sawanda, katambahan: a [asangud]. | biasrapi maoludi | kang wasarapa wapalan | wasarpa bihil abai | wal jududa wamala-a | alwujudu bijudihi ||

208. anjomblong santri kang ngrungu | mring kirate Amongragi | lir tuan wêwêton Ngarab | ngêsorkên kang para kaji | ngulama tan mêngkanaa | dene sarwa angluwihi ||

209. abagus sawarnanipun | abagus busananèki | abagus suaranira | bagus dènira angaji | abagus susilanira | baguse andhèdhèwèki ||

210. mêngkana ciptaning kalbu (808) | sakathahe kang ningali | anulya wau kang prapta | sira Jêng Kiai Bayi- | panurta lan garwanira | dèn iring wong jalu èstri ||

211. pandam ting gêlas nèng ngayun | Sumbaling Luci tan kari | mudhun pra santri sêdaya | kurmat ing Jêng Kyai Bayi | lajêng pinarak pêndhapa | Malarsih malbèng wismèki ||

212. Ki Bayi dènira lungguh | tunggil lan Sèh Amongragi | sêdaya wus tata lênggah | Amongraga maca rawi | kantun kêdhik kêtanggungan | kang rama ngandika aris ||

213. prayogi ing lajêngipun | gyan andika maca rawi | ingkang putra anorraga | sarwi miak maca rawi | tratil acêtha ing sastra | sêmbada swara rum manis ||

214. wangadalan kang malathu (809) | aminatu palam tajid | likamlihi pi alaman | wa la sikalan wawali | wa la ngatua salalah- | hu ngalèhi wa salami ||

215. gya sêlawat salalahu | wasalamu ngalaihi | wasalam salahu ngala | Muhammad wus tamad rawi | Ki Bayi alon ngandika | sunat bêcik dèn trêbangi ||

216. mundhuta trêbang têtêlu | kang liningan santri Luci | sigra mentar mundhut têrbang | titiga wus praptèng ngarsi | pinundhut sarwi ngandika | paringêna kang kêkalih ||

--- 221 ---

217. mring Jèngwèsthi Jèngragèku | nulya pinaringkên aglis | asuka Ki Jayèngraga | trêbang sinungakên aglis | mring kang paman Ki Suarja | mundhut trêbange pribadi ||

218. macan garongan wus katur | ingarsane Jayèngragi | sinêntak nuli ginêmbrang | Ki Bayi ngandika aris | iku si macan garongan | Jayèngraga matur inggih ||

219. kang rama malih amuwus (810) | bismilah sapa kang singir | prayuwane§ prayoginipun: prayogane. papat-papat | kang singir kancuhanèki | Si Jèngwèsthi lan Jèngraga | Suarja Wiradhusthèki ||

220. kang liningan singir gupuh | la ilaha ilalahi | Muhammadun Rasululah | singir bisahri rabingi | katbadan nuruhul akla | payakabadan badrai ||

221. bida kalkima yujlayu | santri kèh anaurani | sarta trêbange ngapinjal | kêmpyange imbal ngapipir | gêmbyang bême alêlamban | manut lêlagoning singir ||

222. pung pung bêng brung brang dhêng thung byung | pong ping pong bung tong ting tong gring | pong bur brung brêng dhung brang dhung brang | tongê tong ting bêng prung prung bring | ping bêp ping bêp dhêng thung thung pyang | ping ping pyèk pyèk bêng bêng bung bring ||

223. pinirsapinyarsa. asri abarung | rêmpêg tan ana mênèhi | gêng alit swara araras | tuturunan tan sarênti | lêlagon landhung asora | lir pelog sêrancak ngrangin ||

224. yèn sèlèh sauranipun (811) | kang singir nampani ngêlik | swara pat barung wilêtan | ukêl karêkêle sami | angadhal landhunge padha | ubêde datan anilib ||

225. anuntun ngês manis arum | eram kang samya miarsi | Jayèngraga swaranira | ngayomi bêning pribadi | anglir rêbab sinambadan | bathok kawate pakolih ||

226. kinosok lamba angungkung | ngêmandhang landhung gumrining | tan rak malah muluh remak | wèh kêsar ambêlèr ati | kêsabêt ing swara rênyah | rênyah tyasing jalu èstri ||

227. dhasar mêsês lagu bêsus | kêpulungan swara bêcik | parèstri kang uwus tua | myarsa ulone Jêngragi | sêkala tan èngêt tua | tyase lir prawan birai ||

228. wus antara singiripun (812) | maca sêlawat kaping tri | kèndêl aso sêdayanya | gya Nuripin Jalalodin | lan Luci ngatag sinoman | ngladèkên pangananèki ||

229. rampadan wedang nèng ngayun | tèh manisan wedang kopi | nulya rampadan dhêdharan | kang panjangan miwah takir | wus tata rumat sêdaya | Jayèngwèsthi ngacarani ||

230. sumanggèng raka sang bagus | kang rama ngandika aris | payo krana'llah kewala | paran sasênêngirèki | wedang panganan bismilah | sêdaya umatur inggih ||

231. dan lêkas samya anginum | nulya nyamikan cinêmil§ prayoginipun: kinêmil. | kumaroyok bêbarêngan |

--- 222 ---

Ki Bayi suka ningali | wus antèr antaranira | nulya kinèn lêkas rawi ||

232. Jayèngwèsthi miak gupuh (813) | nuskah winaca kang rawi | sajak Mataram pêsaja | swara êmpuk rum amanis | kadya gêndèr jijinêman | sawusira maca rawi ||

233. Ki Bayi nuduh rinipun | Panukma Panamar tuwin | Kulawirya kinèn bawa | kang rayi sigra asingir | Alllah-Allah rabana'llah | hu kas bina ya Allahi ||

234. nulya santri kathah barung | sarta têrêbang sru muni | yèn nuju sèlèhing bawa | wong têlu nampani singir | tana kaltu pira sêla | biarbabi sahadadi ||

235. wus dumugi nulya suwuk | maca sêlawat kaping tri | so samya rèrèn nyamikan | Ki Bayi ngandika malih | kang singir padha gêntèna | saurute lurah santri ||

236. kang liningan sêndika wus (814) | maca rawi nulya singir | wulidalkabib wa kadah | sêtamatira gya gênti | maca rawi nulya sikra | kaslal kasdu walmuradi ||

237. wus tamat tinampan gupuh | singir alkamdu lilahi | tamat gantya singirira | badatlana pirabingi | wus tamat nulya asrakal | sarat kèndêl ngaring-aring ||

238. samya nyamikan anginum | santri sangêt sayahnèki | ambandrêng pitung rambahan | pêmangane lir punagi | plêmbung anginên tan ketang | ngarêngês bêtah ngucêmil ||

239. tan angoyag-oyag janggut | lir gilingan dèn kapasi | wus gêmêt kang enak-enak | kari anggrah-anggrahnèki | gowok maja lan kaleca | mlinjo kêmplang kênthang tumpi ||

240. mêksih dèn bêtahi gugut | Kulawirya gumuywangling | uwe bilah nora jamak | kanca santri graji angin | kaya ngrubuhakên omah | ting garêpêk swaranèki ||

241. pêpêding siung tan etung (815) | kadi gunting bae kit-kit | pra santri gumuyu suka | Ki Bayi ngandika aris | wong tas sayah maninganan | wis rijêkine pribadi ||

242. kang Wirya mèsêm tumungkul | e santrine dèn iloni | mêngkana sêdangunira | kang sêsambèn pra priayi | jêng kyai malih ngandika | yèn wus aso sarèh sami ||

243. payo ngadêg sêdayèku | ngurmati asrakal dikir | sêdaya matur sumangga | nulya ngadêg tan asari | pan pinaro pangkatira | dan lêkas singir ya nabi ||

244. salam ngaleka ya Rasul | salam ngaleka ya kabib | salam ngaleka sêlawat- | tulah ngaleka gya ganti | barungan gêr santri kathah | la ilaha ilalahi ||

245. Muhammad Rasululahu (816) | gumêr sru rêmpêg swara tri | arame tan mawi trêbang | sèlèh tinampan ing singir | asrakal badrun ngalena | pah tapat minhul buduri ||

246. mislu kusnik maraenu | katu jawajhu sururi | anta samsu anta badra |

--- 223 ---

anta nuru pokanuri | anta iksiru wagala | anta misbahu suduri ||

247. ya kabib ya Muhammadun | ya ngrurusal kapakèni | ya muayad ya muajad | ya imamul kiblatnèki | man ra-awad uka yusngad | ya kari mulwali dèni ||

248. sinauran bawa guyub | tan ana gèsèh mênèhi | ngayud-ayud sru lir gêrah | tog-tinog swaranjrit-anjrit | tan etang rak saking rahab | asru-asru ngantêp ngêlik ||

249. sarta kutuge kumêlun (817) | sirat hèr mawar mawangi | lan sêkar-sêkar sumêbar | kayungyun sakèh kang mèksi | mêwahi sukur ing Allah | kaya na palaling Widi ||

250. kang samya dikir maulud | olih sêpangating nabi | antara dènya asrakal | maca sêlawat atasing | nabi salalahu ngala | Muhammad wus nulya linggih ||

251. alèrèn sêdayanipun | wedang wus dèn babantoni | saosanipun dhêdharan | jêng kyai lan putra kalih | Jayèngwèsthi Jayèngraga | kinèn mrutah mring pra santri ||

252. kang sami nandhês kang wau (818) | winantu lorodan wradin | nulya samya nyênyamikan | ting kêrêpyêk ting kalêthik | Ki Kulawirya lingira | lo niku Ki Basarodin ||

253. nyata drêmba tadhahipun | wontên niku limang santri | lir wong ngampêr bata linggan | bar bêr bae tan ngêndhati | gumuyu kiwa têngênya | kêbênêran kang ngaruhi ||

254. Ki Bayi ngandika arum | yèn wus padha ngaring-aring | payo lêkas nganggo trêbang | sapa maca rawi singir | para lurah tur sêndika | nulya lêkas bawa singir ||

255. Ibrahim kalilolahu | Musa ya kalamulahi | Ngisa rohulah Mohammad | kabibulah ya ta nuli | sinauran gêr sêdaya | sarta trêbang barêng muni ||

256. sèlèh bawa pakam lahu | min ayatin mashuratin | nasa alkitabu biha | gadan mashura anuli | tamat amaca sêlawat | lajêng ganti rawi singir ||

257. waturukul waslikatu | mustakimah wasu rurin | hawaya ngindi mukimah | wala taksa sudu danbin | kabibulahi angiman | bima ola ngamimatin ||

258. nulya gantya kang sumambung (819) | tangalam linuhul gusni | lan alkawi mun wamin al | tapi makna hu nasimin | malikun lam yakar basar | kulah kadlabianihi ||

259. tamat gya singir man mislu | Ahmadun pialkonèni | nahwu badru§ kirang sawanda, katambahan: na [nabadru]. jaminga | alwaraya pikusnihi | tal usman mislu huwa-al | lahul kalki sarapihi ||

260. suwuk nulya lajêngipun | maca rawi wus gya singir | maolidal kadkawa§ kirang sawanda, katambahan: a [akadkawa]. | ngijan waik balbi raspi | yaplugul mustaku amal | ya mudangil kubi pihi ||

--- 224 ---

261. wus tamat gantya sumambung | salalinuh ngala nuri | ala dilah aramana | sahri rabingil awalis | tahar ala atil arla | nurun ya mamoli dihi ||

262. tamat nuli singiripun | tangala binanas talih | waba bilakadputihka | wadaul pul adaladi | bya pilawakad juhrika | aya muda ngikubini ||

263. tamat suwuk singiripun (820) | nulya Jêng Kiai Bayi | kêrsa asingir wêkasan | trêbang samya dèn sêntaki | santri anglulunyu swara | bayêm tur laguning singir ||

264. wasalatun wataslimun | wa ajaki taki yati | ngala-al mutapal mustar | likaeril bariati | sinauran santri kathah | barung tarêbang bung muni ||

265. pong ping tong pyêk dhung dhêng brêng brung | pung pung ping pêk tong ting grung gring | pyak pyang pong pêk dhang thung thung brang | kêtongtèng grug grêng prung prung bring | thung pyêk thung pyêk plak blang plak blang | ting têk ting têk ting ting tong gring ||

266. nuju sèlèh bawanipun | jêng kyai nampani ngêlik | barung papat Ki Jumêna | Sêbagi lan Basarodin | swarane akêdhêmungan | ting karêkêl angunani ||

267. ngandul-andul ngombak banyu | labêting bêsus kêtawis | ubêding wilêt macalang | grathul-grathul andhalangi | prigêl karêkêle mêmbat | dangu-dangu dhèmês manis ||

268. têrêbangira pinangku | anèng dêlamakan sikil | dèn ingêr-ingêr mèt swara- | ning trêbang kêmpyang bêmnèki | dhasar si macan garongan | kumêmbrung ambaung bêning ||

269. lir pendah gong Siêm ngungkung | para nom santri kêpengin | mring jêng kyai dènya nrêbang | aberag Kiai Bayi | sêmune rada kêpalang | tua nulya ngêlik singir ||

270. kabibu yugarulbadru | nukusnihi wajêhihi | takaya ratil apkara | piwaspi makna hu kabib | tajalalil kulubina | katiban patabubihi ||

271. sinauran gêr gumuruh | barung rêmpêk tan sarênti | wus antara sinalahan | nulya kèndêl sêdayèki | sawusnya kèndêl sakêdhap | mêngkana Sèh Amongragi ||

272. singir pupungkasanipun (822) | sêlawat atasing nabi | lan Jèngwèsthi Jayèngraga | ngancuhi kang raka singir | sarêng ngêlik swara saplak | lir raras nyamlêng nêmnèki ||

273. ambiola nganyut-anyut | rêmêk tyase amiarsi | alahuma salingala | Muhammadini ya rabi | salu ngalèhi wasalam | santri kabèh naurani ||

274. angantêb swara sru landhung | bawa sauran lan singir | wit pikubi sayidina | Muhammadin nurul badni | alhuda yamutamaman | nuli kabibun siwai ||

275. ila Muhammadun kèru | Rasul nabiyil mukrimi | saokul mukibi ila | Muhammad asmah sumatih | tahlampilkus srisig nguna | Muhammad manjil kalaik ||

--- 225 ---

276. min jahanam lajêngipun (823) | kang singir barungan santri | praptèng nêmbêlas sêlawat | salalahu ngalaihi | salam salalahu ngala | Muhammad kèndêlirèki ||

277. wus tamat sêdayanipun | dikir molud rawi singir | Ki Bayi alon ngandika | èh pêngulu Basarodin | sira kabubuhan donga | agupuh Ki Basarodin ||

278. wa sadaka Rasulahu | anabiyi alkarimi | wa naknu ngala makala | rabana wa rajikuni | wakalikun amin naäs | saidin irgam irgamin ||

279. liljakidina alkamdu | lilahi rabil ngalamin | sinauran amin kathah | Jayèngraga anasibi | angêlik lêmpêng amêmbat | asilig bêning kumrining ||

280. gêtas rênyah manis arum (824) | angêtog wilêt ngêsnèki | para santri merang swara | mungkrêd isin nora mijil | rumasa tan mêngkonoa | kari kapulungan bêcik ||

281. dènira nasib wus nutug | sauran santri kyèh amin | amin-aminu ya Allah | gya sêlawat sêdayèki | sarwi ngadêg sêsalaman | mubêng saturutirèki ||

282. têpung gêlang sêdaya wus | wêrata lan santri alit | tan antara samya lênggah | tata sêdaya wus linggih | Ki Bayi alon ngandika | Luci mêtokna kêndhuri ||

283. kang liningan mentar gupuh | ngabani sinomanèki | mring pawon ngusung ambêngan | sinaosakên ingarsi | dhêdharan samya dinuman | binêrkat binagi-bagi ||

284. Ki Bayi alon amuwus (825) | prie jawane wong iki | yèn wus tua sarwa suda | beda duk mêksih nom nguni | pra lurah santri norraga | liningan mring jêng kiai ||

285. dhèk biènbiyèn (dan ditempat lain). nonoman aku | anèng pêsantrèn ing Bangil | kêlakon dadi pilalan | mring priayi myang wong sugih | akèh kang punagi nadar | ananggap têrbang mring mami ||

286. kancuhanaku wong têlu | Cariksutra Arsabudi | Carikmudha kapat ingwang | Arundaya aran mami | wus komuk ing pakaulan | nêgara desa pêsisir ||

287. ujare kang padha kaul | sok uga sêlamêt iki | ananggap dhalang têrêbang | mas Arundaya ing Bangil | kèh kêlakon kana-kana | lakon sêbêdhug saari ||

288. kang sawêngi dalan rawuh (826) | ing Ngantang Malang Kêdhiri | myang ing Gêmbong Pasuruan | manira minule mukti | sêwidak santri dadakan | siji gêgawanku santri ||

289. ya mung si pêngulu iku | Basarodin datan kari | sasmita marang kang putra | pamanamu Basarodin | kinthil mring ngong cilik mula | yèn kèlingan wlas ningali ||

290. iku jênênge Si Bawuk | gêr ginuyu sêdayèki | Kulawirya latah-latah | wêcana sarwi nudingi |

--- 226 ---

bilahing§ prayoginipun: bilahi. pêngulu Basar | kabuka wêwadinèki ||

291. wêwadi wus nèng jro kêthu | arêpit têmah mandhêlis | lagyèki ngong apratela | Bawuk jênênge dhèk cilik | apatut têmên Ki Basar | kadèkne suthik ngarani ||

292. bawuk ingaran bêlawu | kacêmutan Basarodin | dika wau ngimpi napa | jênênge dadak binagi | marang kanca santri kathah | Ki Bayi gumuyu angling ||

293. mara takona manamu (827) | Ki Basarodin nulya ngling | mring Jèngwèsthi sojarira | dhasar sayêkti rumiyin | ramandika duk jêjaka | bagus anom swara bêcik ||

294. akèh wong wadon kêpoyuh | yèn turu tindhihên ngipi | nglindur nêbut Arundaya | swarane andudut ati | parèstri nom jor-jinoran | pawèwèhe rêbut dhisik ||

295. tur niku sami guguru | gurah swara amêjani | nanging ta kudu dilalah | ramandika ingkang bêcik | kula gurah ngantos sayah | kêpesing amutah cacing ||

296. anggrus mutah riak idu | mutah ilat amucicil | sumaput agulimpangan | dadya rubungan mèh mati | pêsantrèn myang wong omahan | samya ngêlayat mring mami ||

297. bêbaya tuas mèh lampus (828) | swara saya won asêdhil | gêr ginuyu ing akathah | jêng kyai gumujêng angling | dhasar sêdhil cilik mula | wus pancèn swara tan bêcik ||

298. Jèngwèsthi alon amuwus | man pêngulu Basarodin | putrandika Jayèngraga | punapa mèmpêr jêng kyai | mênggah swaraning putranta | adhi Jayèngraga iki ||

299. ki pêngulu aturipun | anggèr kados sami ugi | inggih lawan ramandika | wontêna kaote kêdhik | gih rêbat sênêng kewala | Ki Bayi ngandika aris ||

300. bêcik swarane adhimu | nanging kurang wilêt thithik | lan bangête kurang untas | bobote ya wus ngluwihi | tan ana lir adhinira | kurang ngumbar swaranèki ||

301. ya ta ing wanci mèh bêdhug (829) | wus tata ingkang kandhuri | Jèngwèsthi alon lingira | mring pêngulu Basarodin | man pêngulu kajatêna | angrasulkên kurmat nabi ||

302. lan lujêngipun bok ayu | sêkalihanipun mugi | lulus dènya palakrama | lah wus andika dongani | pêngulu gya maca donga | alahuma ilpalail ||

303. pakadaril pasalimu | pihi alngakluadini | wa aplalu asalata | wa ajakata slimati | ngala sayidin molana | Muhammadun wakatimil ||

304. anbiahi wama almur | salina wasa-alnati | gaparallahu walana | alahuma biarahmati- |Lebih satu suku kata: alahuma birahmati. ka ya arkama rakima | subkana rabika rabil ||

--- 227 ---

305. ngijati ngama yasipun | salamu ngala mursalin- | na walkamdu lilahi rab- | bil ngalamin wusnya nuli | Ki Bayi alon lingira | bismilah payo awijik ||

306. nulya sêdaya tuturuh (830) | sarêng anadhah kêndhuri | karêpyêk pating karêcap | santri lit rêbut kêndhuri | gumêr samya drêg-udrêgan | rêbut kèh gembolanèki ||

307. kang cêlak pan tumut rusuh | rêbutan bêrkat kêndhuri | Kulawirya sru lingira | adat têmên santri cilik | sabên kêndhurèn rêbutan | lah iku têmah marahi ||

308. Ki Bayi mèsêm amuwus | ya mupung ana rijêki | wus nutug dènira nadhah | kêndhuri kinèn ambagi | wus samya binarêkatan | luaran sêdayanèki ||

309. salong-salong ingkang kantun | kondur Jêng Kiai Bayi | kêlawan wau kang garwa | sira Ki Sèh Amongragi | lajêng tangat ing palilah | nèng panêpèn sang Mong brangti ||