Sêrat Isi Têmbung Kawi Mawi Têgêsipun

ingkang nganggit Tuwan Karèl Findrik Wintêr

Kaêcap ingkang kaping kalih, tanpa kaewahan ing kantor REPRODUCTIEBEDRIJF V/D TOPOGRAFISCHEN DIENST 1928

--- [II] ---

...

--- III ---

Kawi-Javaansch Woordenboek

TEN BEHOEVE VAN DEGENEN, DIE JAVAANSCHE GEDICHTEN WENSCHEN TE LEZEN, OPGESTELD

DOOR C. F. Winters Sr.

ONGEWIJZIGDE HERDRUK REPRODUCTIEBEDRIJF V/D TOPOGRAFISCHEN DIENST 1928

--- [IV] ---

...

--- V ---

VOOR DEN RAADPLEGER VAN DIT

KAWI-JAVAANSCH WOORDENBOEK.

Dat de Javanen 't kawi niet meer verstaan, mag, om den beoefenaar der kawi-letterkunde op zijn hoede te doen zijn, als bekend gonoeg hier eventjes in herinnering gebragt worden. Met dat al is deze verzameling woorden van zeer veel belang te acchten voor de lezers van jav. gedichten, daar de jav. dichters niet spaarzaam zijn met 't gebruik van zoogenaamde kawi-woorden, en 't Jav. Woordenboek van Gericke, door Roorda uit gegeven, vooral wat de poetische woorden betreft, zeer veel te wenschen overlaat. Of de Javanen ze goed spellen en velklaren doet niets ter zake. Immers bij 't lezen van hunne gedichten moet men hunne opvatting kennen, al moge zij ook nog zoo verkeerd zijn; zoo bv. geven de Javanen aan swanita[1] de beteekenis van zweet, en men moet dit weten, om de plaats, waarin het gebezigd wordt, te verstaan. Aan tamoejana geven zij de beteekenis van prendjak, en al kan men nu bewijzen dat dit verkeerd is, het woord[2] komt werkelijk in die beteekenis voor in de Wiwåhå djarwå, die op 's Land's-drukkerij is uitgegeven.

Erger is het, dat men in de door Javanen opgestelde lijsten maleische woorden vind, waarvan de uitspraak door Europeschen invloed is verwrongen,[3] maar ook deze worden kunnen in een jav. gedicht voorkomen, en moeten dus gekend worden.

--- VI ---

Het zoude van veel belang zijn al de door Javanen verkeerd verklaarde kawi-woorden te verbeteren, maar tot nog toe is het ondoenlijk, daar we nog geen toegang hebben tot jav. hansdchriften van de Râmâjana en andere werken, waaruit diergelijke woorden zijn geput.[4] Wie zou, om mij bij een eigennaam als Sagotra[5] te verklaren? Zonder de Wiwåhå-kawi voor zich te hebben, zal ook niemand begrijpen, hoe de Javaan aan zijne verklaring van batarerija[6] is gekomen.

Daar ik zelf bezig ben met 't semenstellen van een kawi-Wdb., zoo moge 't bovenstaande volstaan, om den raadpleger van dit Wdb. te doen zien, dat ik geen enkele verandering in de spelling of de beteekenis der kawi- woorden heb mogen aanbrengen.

Ik heb mij getrouw aan de kopij gehouden, zelfs daar, waar ik overtuigd was, dat het woord verkeerd gespeld of wel verklaard was.[7] Het is van belang dat in weet, hoe het staat met de kennis, die de Javanen van 't kawi hebben. De groote verdienste van dit Woordenboek, waarvan vooral de vorm, vele onnoodige herhalingen te weeg brengende, af te keuren is, is wel, dat daarin de javaansche spelling is behouden geworden. Den toestand fraaier voor te stellen dan hij is, mag wel onwetenshappelijk heeten. In zijne Aanteekinengen op de Bråtåjoedå had C. Stuart de spelling der kawi-woorden uit of Java aangetroffen niet moeten verbeteren. De lezer, die geen toegang heeft tot jav. handscriften, zal allight daaruit opmaken, dat de Javaan nog bekend is met lange klinkers en 't onderscheid der drie sibilanten. Ook de uitgever van 't Jav. Wdb. van Gericke maakt zich schuldig aan diergelijke, vrij ongepaste, veranderingen (bv. ascarya,[8] een spelling die evenmin jav. is als kawi, waar het Åscaryya,[9] gespeld wordt). Immers het

--- VII ---

is zeer noodig, dat men een einde maakt aan de droomerijen over 't kawi, waaraan nog velen blijven lijden (men denke maar aan de verwijzingen naar zeer verdachte kawi woorden[10] in 't jav. Wdboek).

Als men de woorden in dit Wdb., die aan 't Mal.[11] zijn ontleend, uitzondert, dan zal men er menig woord in vinden, waaruit ook de spelling der balineesche handschriften kan verbeterd worden. De uitspraak der Balinezen heeft namentlijk in menig geschrift aanleiding gegeven tot verkeerd gespelde woorden. Ik wijs, onder andere, op de verwarring van hoe, oe en woe, op de verwaarloozing van het onderscheid tusschen dentale en linguale letters, 't schrijven van een h aan't slot, door aan 't balineesch te denken (bv. nyueh in plaats van nyoe, woelih in plaats van woeli).[12] Zoo bv. leert men ook uit dit Wdb., dat ook in jav. handschriften de vorm oya,[13] in plaats van wwaya,[14] voortkomt, en dat dus boya,[15] moet verklaard worden uit een vroeger tanwoya,[16] waaruit weder een nwoja, mboja en zoo verder boya,[17] is onstaan. [18] Ook èrsanya,[19] in plaats van aiçânya (zie de kawi-Oorkonden) bestond in 't Jav.[20]

Maar genoeg over dit Wdb., dat ieder, die het met verstand gebruikt, veel zal aan de hand doen, waarmede hij zijn voordeel kan doen. In alle geval mag men er niet met minachting op neerzien, omdat de inlander naar 't verband vertaalt, want ook Europeanen, die zich wijzer wanen, hebben zich daaraan schuldig gemaakt; men denke aan de vertaling van het tinadhah[21] der inschrifties met bevolen worden en van masyangsyan,[22] met donkergekleurd.

BUELELENG, 24 Oktober 1879. H. N. VAN DER TUUK.

--- [VIII] ---

...

--- [1] ---

A

A :
dhuh, tanpa, botên, ing
Aamatra :
pangadhuh sêsambat, kenthaning pangadhuh
Ah :
dhuh, he, has
Aha :
adhuh
Ahe :
he, dhuh hèh
Ahi :
ihih
Aho :
adhuhe
Ah-ah :
dhudhuh,[23] he-he, has-has
Ahah :
adhuh, he, hèh
Ahaha :
adhuhe
Ahahah :
dhuh-dhuh, hèh-hèh
Ahahe :
he-he, dhuh-dhuhe
Ahaho :
adhuhe he
Ahoho :
adhuh lae
Ahaêm :
asabawa, arêraosan, umung
Ahèr :
angantos pangajêng-ajêng, pangantos
Ahirit :
alit
Aharêp :
dupi
Ahut :
têbih, kaot
Ahas :
nusup
Ahis :
mili
Ahès :
apaès, amisani
Ahal :
sakit, dhawah
Ahulap :
sulap
Ahalêp :
asri
Ahodhah :
hèh-hèh he
Ahya :
surak
Ahyas :
apaès, paès
Ahyasa :
paès, apaès

--- 2 ---

Ahyas-ahyas :
apêpaès
Ahêm :
aginêm
Ahom :
anêkung, amêlêng
Ahêm-hêm :
gêginêman, ginêm-ginêm
Ahêng :
asrêng
Ahêngkara :
asrêng lidhung, gumêdhe
Ana :
wontên
Anu :
dugi, awit
Anonton :
aningali
Ananya :
sakathahing
Antyanta :
kasaktèn, kaluwihan
Andha :
angin, pangkat
Anya :
wontên
Ari :
adhi, ngarih-arih
Arah :
lah, ah lah
Arêna :
arêna
Arsih :
gusis
Aku :
kula
Akwèh :
kathah
Aditya :
srêngenge
Adyahi :
kadhaton
At :
sangêt
Ata :
sigêg
Ati :
sangêt, atining akung, sangêting sêkêl
Aturu :
tilêm, mêrêm
Atyanta :
sakalangkung
Atiyasa :
kalangkung
Atbuta :
langkung agêng, agêng
As :
langkung, linangkung
Asham :
upami, utawi, nglangkungi
Ascarya :
langkung sêngsêm, langkung gawok, sêngsêm, gawok
Ascaryan :
langkung kasêngsêm, langkung kagawokan, kasêngsêm, kagawokan
Asrêt :
alot
Asarwa :
kagèt
Asada :
lidhah
Astakuswala :
wastaning sêkar kawi, rêbab, tangan ngigêl
Astam :
bingah, utawi
Astama :
bingah, utawi
Asowe :
adangu
Asalin :
asantun
Asêgah :
asêsêgah
Awrêg :
gègèr, nglêrês

--- 3 ---

Awas :
masthi, saèstu
Awig :
sagêd
Alêk :
sêkêl
Alit :
alit
Alwang :
kalong
Apa :
punapa
Apan :
awit, tur, sanajan
Aparah-parah :
apangkat-pangkat
Apariminta :
langkung
Apituwi :
utawi, punapadene
Apsara :
dewa
Adha :
lah, hèh, he lah
Adhah :
lah
Ajêng :
ajêng, ngajêng
Anyut :
labuh, kèli, larung, larut
Amham :
langkung bingah
Aminta :
nyuwun
Amit :
pamit
Amapag :
amêthuk
Amapagakne :
mêthukakên
Amba :
ambêt
Ambê :
ambêt
Ambêh :
ambêt
Ambêk :
budi, manah
Agya :
enggal, kasêsa
Agyan :
tumuntên, enggalan
Agyakên :
ngenggalakên
Agêng :
agêng
Abra :
waradin, gumêbyar
Abirama :
arowa, aberag
Abwita :
dèrèng
Abimata :
kurmat
Anguhuh :
asurak
Anghèr :
angantos
Anghrak :
nrajang
Anghrêt :
nyarêng, nyêrêt, kacandhêt, sêrêt
Anghrêng :
ambrêngêngêng
Anghol :
ngrangkul
Anghêmbêng :
alingan
Anghêb :
aub
Anghing :
nanging, ngantos, amung
Angrês :
angrês, ajrih
Angkên :
kados
Angkat :
angkat
Angde :
adamêl
Angèl :
angèl
Angga :
awak

--- 4 ---

Anggyakên :
nêsêgakên
Anggêng :
anggung, tansah

E

E :
he
Èh :
hèh
Enak :
eca
Endah :
asri
Enjing :
enjing
Erang :
wirang
Eka :
satunggil, ijèn
Etu :
mila; etuni: milanipun; etunyan: milanipun
Èsni :
tumus, luntur, labêt, sawab
Èwêh :
èwêd
Epu :
cêdhih, sagêd, guna
Epya :
repot
Eman :
owêl, tanpa damêl
Enggal :
enggal

I

I :
ing, hêm, hês, irikanta, ing ngriku ta; iriya: ing ngriku
I i :
he hêm, he he
Ihih :
hus
Inanang :
ingkang
Indung :
pangling, babo
Icanan :
sarèh
Irup :
kêpang
Ika :
punika
Ikanang :
ingkang
Ikang :
ingkang
Iti :
têlas,wêkasan
Itina :
sigêg
Ityèk :
têlas
Is :
ili
Iwêh :
èwêd
Ilang :
ical
Idhêp :
tingal, cipta
Imi-imi :
mimi
Impêr :
irib, èmpêr
Ibu :
babo, adhuh
Ing :
ing

--- 5 ---

O

O :
he
O o :
he-he
Om :
hèh
Om-om :
hèh-hèh

U

U :
dhuh, hut
U u :
dhuh-dhuh, hut-hut
Uh :
dhuh, hut
Uhuh :
dhuhe
Uh-uh :
hèh-hèh he
Urna :
misuwur
Urutan :
mega layung
Urên :
angur
Urip :
gêsang
Urug :
asri
Udan :
jawah
Udani :
uninga
Utus :
akèn
Utgata :
kethak
Us :
tampa; usna: tampanana
Uswasa :
ambêkan, êmpus, pangêmpus, siyut
Uwus :
sampun
Ulah :
ulah, solah
Ulahan :
solahan, solah
Ulun :
kawula
Ulug :
ucul
Upakara :
rêrênggan, nyuba-nyuba, panyuba-nyuba
Upata :
prabawa, supata
Udhah :
dhuh
Udhuh :
dhuh-dhuh
Udhik :
dubilah
Ujar :
ujar
Um :
dhuh
Umèh :
sumèh
Umundur :
mundur
Umara :
andhatêngi
Umarah :
ngangkah
Umarih-arih :
ngarih-arih
Umadaka :
pangajêng
Umijil :
mêdal
Umom :
hèh-hèh
Umingsor :
mangandhap
Ungga :
utawi
Unggwan :
ênggèn
Unggyan :
ênggèn

--- 6 ---

a :
hèh, para, kang
i :
ih, ing, kula
e :
he, hèh, dhuh
u :
agung, rêngga
ah :
dhuh, has, hèh
ih :
ih
uh :
lah
èh :
hèh
êh :
his, has, wados
ae :
he
i i :
i i
e e :
he-he, hèh-hèh
u u :
swara
a a a :
adhuhe
aah :
adhuh, hèh
aae :
he-he
ih i :
he-he
ah ah :
dhuh-dhuh, hèh-hèh, hit-hit
ih ih :
ih-ih, hè ih
uh uh :
lah-lah, lah dalah
èh èh :
hèh-hèh
êh êh :
his-his, has-has, huh hêm, kanggêg-kanggêg
a a ah :
adhuh-adhuh, hèh-hèh
a a êm :
asabawa, arêraosan, aumung
u u hung :
gumêrah, gumêr
eakên :
mamrihakên
aèr :
pangantos
aèrtali :
toya tumampar
aurip :
gêsang
aka :
adhuh
aut :
têbih, kaot
ahla :
ngregoni
ahalêp :
asri
ahêlêm :
angalêm
ahya :
acidra
ahyana :
sadaya
ahyam :
ayam
ahêm :
angginêm, umung, asabawa, rêraosan
ahingani :
mumpuni
èn :
cacad
ana :
wontên, kathah
ane :
wontên
ano :
nimbang, timbang
anu :
sabarang, pucuk
ina :
kirang, cacad, kuciwa, tuna, nistha

- -- 7 ---

ini :
punika mungguh
ine :
kirang, cacad, kuciwa, tuna, nistha
ino :
cacad, ingadhuhan
ênu :
margi
èni :
pèni
ènu :
rêmbulan
una :
ujar, rêgi, timbang, undang, linangkung, aji, ungêl
uni :
ungêl, rumiyin, sumêrêp, ucap, kocap
unu :
kècèr, gêmuh, bundêr
ana-ana :
kathah-kathah
anan :
wontên, sadaya, satêngah, sanalika
anon :
aningali
anuna :
upami
anana :
nglêbur, ngrisak, ngamuk
una :
ungêl, argi, linangkung, aji, ujar, timbang, undang
anih :
lumuh
unadika :
cipta, angên-angên
anindha :
anglangkungi, kasaenan
ananta :
pangagêng sawêr, ôntaboga
ananta naga :
dewaning sawêr
ancani :
ngasah
ancur :
ajur, ancur
incêr :
incêng, pandoman
uncarana :
rêngga
èncèk :
ancak alit
êncak ênci :
colot-colot
ancuta :
tuladha
anculan :
kala
ancêm :
pola
oncong :
colok
anur :
agêsang, agatra
anèr :
nèsèr, ngantos, pangantos
anor :
ngasor
ênêr :
ênêr, titis
unar :
suwur
unur :
tênggêr, mega, punthuk
anak :
anak
inak :
eca, ayêm
ênêk :
sumumpêl
enak :
eca, ayêm, jênak

--- 8 ---

onok :
têdhak
aneka :
warni-warni, sanès-sanès
enaka :
kamuktèn
anak-anakan :
golèk, anak-anakan
unêk-unêk :
ngigit-igit
aneka-neka :
warni- warni, sanès-sanès
unakara :
kintên-kintên
inakan :
têntrêm
anakbi :
èstri, semah
anak bini :
èstri, semah
anda :
soca, sae, silir-silir
andi :
pundi, kados pundi
andê :
endah
ande :
adamêl, dados, andadosakên
ando :
ngêmbari
ênda :
mangkana
êndi :
pundi
enda :
langkung
onda :
sotya
unadi :
rêrênggan
andah :
endah, padhang
andèh :
ewa
andoh :
nêbih
êndah :
mangkana
endah :
endah, sae, langkung
andaha :
mulasara
endaha :
endah, ngadi-adi
andaut :
ambêdhol
andon :
ulah, manggèn, nêba, tingkah
êndan :
mangkana, nuntên
andanu :
jêmparing, mêndhung, teja, mahesa
andani :
anyaèni
andini :
lêmbu
andunung :
anjujug, manggèn
andor :
maibên
indra :
ratu, rêdi, Bathara Endra
endra :
ratu, rêdi, Bathara Endra
undêr :
buwêng
andaru :
andaru

--- 9 ---

andura :
nêbih
indracapa :
mêndhung
endracapa :
mêndhung
andurkara :
ngrêsahi, mungêl awon
endrakala :
rêdi agêng, lowahing rêdi
andurasa :
nyuwurakên
andurus :
ambanjur
endrasuta :
jêjulukipun Sang Arjuna
endra sangsara :
paeka
andarwya :
andarbe
andêrwya :
andarbe
andrawili :
tan pêgat
endraloka :
suralaya, kadewatan
indrapada :
suralaya, kadewatan
andrêpati :
nglalu pêjah, ngêtohakên pêjah
endrajala :
maling, jêmparing
indrajala :
maling, jêmparing, pamisaya
endriya :
karsa, manah
endraya :
karsa
andriya :
ambudi, amanah
endragiri :
rêdi endrakila
endrabawana :
kahyanganipun Bathara Endra, swarga, kadewatan
andurbala :
ambilahi
andurbalani :
ambilahèni, nglabêti, ngrêgêdi
andaka :
banthèng
andik :
andik, sangêt
anduk :
nuju
anduka :
ambrucal
unadika :
wicantên saklêbêting manah
andakara :
srêngenge, padhang, soca bêning
ôndakara :
srêngenge, padhang, soca bêning

--- 10 ---

andêdêl :
anjêjak, mumbul, ngidêk
andata :
amabên
andita :
anglangkungi
anduta :
ngutus
anditya :
angungkuli
andasah :
mancas, nugêl
andasih :
ngawula
andulu :
aningali
andul :
sungsun, wastaning sêkar
andêl :
aling-aling, isi
andulur :
angiring
anduluri :
angiringi
andulya :
adahwèn
andalame :
angayawara
andipani :
madhangi
andupara :
bobab
andopara :
bobab
indupati :
rêmbulan
indya :
anggèr
andaya :
maekani
andyahi :
èstri
êndyan :
mangkana
andum :
amara, ambagi
andêmon :
nulup
andumona :
anjujug
andamar :
kados dilah
andamari :
madhangi
andimapa :
mokhal
andaga :
mancal, anjêjak, balela
handagangi :
mêcati
andang :
nuntên
anding :
muringring
indung :
pangling, babo
endung :
mega
undang :
undang
andangka :
ngudhar
andêngdêng :
modod, ngêgêng
anata :
nyêmbah
anta :
langkung, panungkul
anti :
antos, pangantos, langkung
ênti :
têlas, kêndhat
inte :
injên, nginjên, mawas, nglêrês
untu :
untu
anut :
tumut, mituhu, turut

--- 11 ---

antah :
êmbuh
antihanta :
kalangkung
antên :
adhi, pantês
intên :
intên
antanu :
mangsi
antar :
lantas
antêr :
ngatêr
intar :
undhagi
untar :
wudun
untir :
untir, wêwukoning sarêm
untêr :
bundêr
antara :
antawis, êlêt, awang-awang, sêla, kêndhat
antera :
dilah lêntera
antrah :
tingkah
antarala :
awang-awang
êntrag :
ebah
antuk :
angsal. antuk, mantuk
antaka :
pêjah, jêjulukipun Bathara Kala
antak-antak :
mênggah-mênggah
ôntakara :
srêngenge
untit :
mobat-mabit
untitakên :
ngobat- abitakên, ngoncat-ancitakên
antus :
umus, tampi
êntas :
sabrang
antasura :
sawêr
antusang :
luwês
antêlu :
tigan
antip :
pêpêt
antakura :
kadhaton
ôntapura :
kadhaton
antya :
langkung
êntya :
têlas, nêlas
untya :
untu
anitya :
langgêng
antyanta :
kalangkung, kaluwihan
antiyanta :
kalangkung
êntyar :
têlas
êntyarsa :
langkung bingah, bingah
antiga :
tigan, kinang
antêban :
bantal
untung :
bêgja
ênting :
têlas, bebas
êntingan :
têlasan
unus :
unus
anasira :
bêbingah

--- 12 ---

anasakara :
anyaèni
anwa :
ênggèn
anawa :
sumorot
anwan :
ningali
anwam :
anèm
anala :
latu, manah
anila :
angin
analana :
amêng-amêngan
anila-nila :
angin, angin-angin
anapwe :
anadene
andha :
pancadan, sêsotya, angin, pangkat
andhe :
wôngsa, bôngsa, upami
endhe :
tamèng
ondhe :
têpa, upami
undha :
undha, ngundha
undhi :
ngundha, undhi
undhe :
têpa, upami
andhah :
asor, babo
andhih :
ajog, wêwah
andhanu :
mêndhung, maesa, jêmparing, teja
endhan :
gila
undhan :
pancadan
undhodhe :
undha
êndhêk :
êndhak
undhuk-undhuk :
lampah rindhik
undhakan :
pancadan, wêwahan, kapal
undhati :
nênêtah
andhêsthi :
mandamêl
andhila :
andhawah, tumêlung
êndhol :
wastaning pêpundhèn, êjam kajêng nôngka
andhapan :
cèlèng
andhêm :
rungkêb
ôndhamoi :
wastaning kalênggahan ing jaman kina
andhêmi :
nyungkêmi
andhêman :
rungkêban, dhadhaning bêbujêngan suku sakawan
undhagi :
pikir
indhung :
rêmbulan, magêrsantun, ungsir, ngungsir
enjuh :
sagêd, tate, prigêl

--- 13 ---

anja-anja :
danawa bajang, ônja-ônja
ônja-ônja :
danawa bajang, ônja-ônja
anjana :
gajah
anjênêsi :
anjêmbêri
anjor :
ngrisak
unjur :
ngêjur
anjuru :
anduluri, anjurungi
anjrah :
gumêlar, abra, wradin, kathah, sumêbar
anjrihi :
ngajrihi
anjrit :
anjêrit, nyênyirit
anjrum :
anjêrum
anjrêm :
anjêrum
anjarimêt :
talatos
anjurung :
anjurung, anduluri
anjat :
pancad, mancad
anjatèni :
nuhoni
anjawat :
anggêpok
anjali :
sêmbah, nyêmbah, panyêmbah
anjalya :
sêmbah,nyêmbah, panyêmbah
anjalimêt :
talatos
anjêlag :
nglojok, nêdha, nglela
anjadha :
mêngku, ngintên
anjodhi :
adamêl tiwas, ngasorakên
anjijit :
anjujut
anjajipa :
analika
anjaya :
unggul, ngasorakên
anjum :
ngimpun
anjum hasta :
salaman
anjugalaha :
mangsuli wicantên
anjugalani :
nywarani, mabêni
enjang :
enjing
enjing :
enjing
anjungkarangin :
lampah ingkang gleyah-gleyah
anjingjring :
nangting, ngêtog, nandukakên dêdamêl
anjênggèkakên :
nangèkakên
anya :
wontên
onya :
wontên

--- 14 ---

anyuh :
trênyuh
ênyan :
tumpa-tumpa
anyat :
ngangkat, anggêlak
aniyawa :
anjawi
anyam :
anèm, tumaruna
anyama :
anèm, tumaruna
anyang :
boyongan
annya :
wontên
anêm :
nênêm
anam :
nganam
inum :
ombe
inêb :
ênêb, inêb
anub :
tumanduk, narajang, nunjang
inthi :
upami, ngibarat
anthok :
talakup
anang :
kasmaran, rêmbag, kasêngsêm
aning :
sandhing
anung :
kawasa, tumama, langkung
inang :
coba
ênang :
kèndêl, ayom, ayêm, suci
êning :
bêning, suci, alis, kowèn
ênêng :
kèndêl, sigêg, jatmika, antêng
onang :
susah, ojat, kasmaran, kasêngsêm
onêng :
asmara, kangên
unang :
sêdhih, ucap, kasmaran
uning :
sumêrêp, ungêling
unêng :
susah, sêngsêm
anunga :
kawasa, utama
oninga :
rêksa
uninga :
sumêrêp, rêksa
uningan :
kawaspadan, kocap, uninga
anangara :
gumilang-gilang
aningga :
talendho
unanging :
ningali
onêngakung :
sanggama
ica :
ayêm, eca, asri
eca :
ayêm, eca, asri
uca :
sêmbah
ucu :
lintang
êcih :
êmbuh
ecan :
ayêm
acana :
druju
acani :
ngasah
icana :
pêthak, pêthaking mripat

--- 15 ---

acantya :
nyaèni
acintya :
pangagêng
acor :
brabah
ucara :
ige
ucarana :
rêga, atur, aturan, pamuji, muji
acirômba :
linangkung ing swara
acatya :
amukti
acitya :
aji
ical :
ical
acala :
rêdi, sanggama, amalih, têtês, nistha
acala-cala :
atêmbung, alêlayu
aculawêt :
nyidhêm
ucap :
ucap
ucup :
lêpas
acapi :
kêcapi
ucupi :
lêpasi
ar :
toya
ir :
intên
êh :
galak
hèr :
toya, ngantos, bawera, pangantos
or :
ngêndhak, gêtar
hur :
unggul
hru :
jêmparing
hara :
langkung, bêning, sêdya, susah, cuwa, sêngsêm
ari :
adhi, siyang, dintên, jaman
arê :
sae, ngajêng
are :
bodho
aro :
kêmbar
aru :
tingkah
ira :
intên
èri :
ngantosi
èru :
musthika
ori :
grêng, pêtênging wana
ura :
ambah, rêmêd, wudhar, sumawur, burak
ure :
lukar, wudhar
uru :
wuru, susah
arah :
angkah, sêdya, awon, alah, hèh, ancêr, babo
arih :
ngarih-arih, pangarih
aroh :
ngubrês
irah :
jrohan
irih :
lirih
uruh :
unthuk
uraha :
wudhar

--- 16 ---

arih-arih :
ngarih-arih, ngrêrapu, panglipur, nglipur
arah-arah :
parah-parah, pêparah, ancêr-ancêr
aruhan :
wurahan, sasaran
urèhan :
wêdharan, udhalan
aruh-aruhan :
gêgubahan
aruhan :
sasaran
orèhan :
udhalan, wêdharan
hèr-hèr :
ngantos-antos, toya-toya
or-or :
êndhak-êndhak
hur-hur :
ngungkul-ungkul, ngunggul-unggul
arauru :
dahuru
aruara :
sasaran, horêg, gègèr
aroara :
sasaran, horêg, gègèr
urauru :
wudhar, buyar
hur-huran :
jor-joran, ungkul-ungkulan
aran :
nama
arên :
susah
urèn :
udhalan
arina :
kidang, arintên
arini :
wastaning widadari
aruna :
srêngenge
urèn-urèn :
wudhar-wudharan
uran-uran :
ambah-ambahan, rêmêdan, wudharan
urènan :
wudharan
èrnawa :
sêgantên
iranyakasipu :
namaning ratu
hèrning :
toya
arca :
rêca
arcana :
pangastuti
urcyat :
ucul
arcamana :
raup
urur :
jawah, mega
ira :
intên
irarka :
wastaning sêsotya, hèrsurya
êrak :
trajang, panrajang
urarta :
arha pêcah
araryya :
marêm

--- 17 ---

rarêm :
lirih, ngasor, ngasih- asih
êrêb :
tiris
êrêba :
iris
rak :
narajang
rik :
ngêrik, ngangkang, anjêrit
rok :
narajang
ruk :
ngrêpak, narajang
arok :
awor, têmpuh
arak :
arak
arêk :
cêlak, nyêlak, rujit
eruk :
enggok
oruk :
nglangên
urêk :
rukêt
arka :
srêngenge
arêka :
cêlak, nyêlak, rujit
uraka :
cêgah
arkara :
murub
arkasuta :
jêjulukipun Karna
arkaputra :
jêjulukipun Karna
arkamaya :
teja, toya mandos
èrkamaya :
teja, toya mandos
arda :
sangêt, murka, sêmu, kalangkung, langkung
ardi :
rêdi
arde :
murka
urud :
suda
ardana :
arta
uridan :
kasêngsêm
ardacôndra :
jêmparing wulan tumanggal
uradati :
anggêgirisi
êrdawa :
mangsi
ardawalika :
sawêr
ardawalepa :
tumampik, sêmu nampik, manthele, amangsulakên ujar
ardawamana :
murka candhala
ardya :
kalangkung, kêras, sangêt, langkung, rêdi
ardaya :
sêru, rubêd
êrdaya :
manah, susah, ribêd, asrêng

--- 18 ---

rêdaya :
manah, susah, ribêd, asrêng
radaya :
manah, susah
rêt :
mandhêg, kandhêg, sêrêt
arta :
arta
arti :
sêrêp, têgês
arte :
arta
artu :
galuga
rêta :
mandhêg, kandhêg, sêrêt
êrti :
sêrêp, têgês
irit :
alit
urut :
mega, mega panjang
ratuh :
lumut
artana :
arta
artara :
toya santêr
artaka :
arta
artika :
graita
artakara :
arta
artati :
lêgi, kalangkung
èrtati :
jawah
hrêti :
ngandhêgi, nyêrêti
artos :
sêrêp, têgês
artawan :
kasugihan
artala :
mabên
èrtali :
toya tumampar, toya ngalar-alar
hèrtalindhang :
toya alaran
èrtyali :
toya guling
èrtambang :
toya guling, toya tumampar
rês :
ngêrês, ajrih, jirih
arsa :
ajêng, bingah
arsi :
rêna, bingah, dewa
arse :
rêna, bingah
irsa :
susah
aras :
anggêpok, ambênthuk, ngambung, ambung, gubras
aris :
sarèh, sarônta
arês :
ajrih, miris, kawêlas asih
arus :
ilining toya, ombak, toya, prayogi, pantês
iras :
tugêl, pagas, iring, ngiras, pancas
urus :
tata, lêrês
irasa :
pancas, iring, ngiras, tugêl, pagas

--- 19 ---

hrês-hrês :
mêmêdi
arsana :
pisuka, bingah
arusan :
banyakan
èrsanya :
lèr wetan
arsakên :
ambingahakên
arsaja :
anak pambajêng
arsya :
rêna, bingah
irsya :
susah, alum
arsaya :
bingah
arsigana :
dewa
hrawi :
srêngenge
hrawan :
mêndhung
arwuda :
wurda
arwat :
rêbat, arwat sidi, rêbat lêrês
hrawat :
simpên, lamat-lamat, rawat
erawati :
angin agêng, swaraning angin
erawatya :
angin agêng, swaraning angin
hrawis :
brêngos
hripu :
satru
hrupa :
warni
arip :
arip
arêp :
adhêp, ajêng, ngajêng, kajêng, pangajap, pangajêng
irup :
kêpang, ngêpang, ngrêbat, ambêtahakên, idêr
urip :
gêsang, nyawa
urup :
lintu, asilih, aganti, ili
hrapuh :
lêsah, lêsu
arpat :
pêpak, ngalêmpak, tata
arêpi :
ngajêngakên, ngajêngi
arêpan :
pangajêngan, ngajêng, ajêng
arêp-arêp :
ngajêng-ajêng, pangajêng-ajêng, pangajap-ajap
ardhya :
sangêt, muka, sêmu, ambara
arja :
prayogi, rahajêng, pantês, wêwulang, bêning, mulya, raras, bagus
arju :
rahajêng, ayu
arjana :
rahajêng, pantês, andados
arjuna :
jêmbangan, toya ing jêmbangan, toya, wastanipun panêngahing Pandhawa

--- 20 ---

arjanti :
rêspati linangkung
arjaran :
wêwulangan
arjasa :
asri, pantês, kajêng mas, sae
arjaya :
rahajêng, rêspati
arêjang :
sacumbana
ar-ya :
adhi, agêng, raja
ir-ya :
intên
arya :
adhi, ageng, raja
irya :
inten
uraya :
wudhar
aryana :
budi
oreyan :
udhal-undhalan
ureyan :
lukaran, wudharan
aryas :
sela, intên
aryya :
agêng, raja, adhi; haryya pêpati: parèntah
iryya :
intên
èryya :
ngajak, pambudi
èryyan :
irèn
aryyas :
sela, intên
hyang :
priyang
hyangkat :
bidhal
hrum :
wangi, èstri, manis
arêm :
marêm, tarima
arum :
wangi, èstri, manis
êram :
ropoh
êrêm :
mêrêm
èrêm :
cêplok
orêm :
ajrih, sêdhih, kucêm
irma :
pangagêng
arimo :
sima
armuh :
mêntêr
hrêmah :
sênêng
arimurti :
padhanging srêngenge, jêjulukipun ratu ing Dwarawati
èrmala :
kumala
irimirim :
wastaning sêkar, wastaning sêkar kawi
arimong :
sima
arga :
rêdi, aji
arug :
ngrisak, risak, nujah, nunjang, manduk, narajang, nêmpuh
orug :
asri
urug :
asri, rêngga
oraga :
prigêl
uraga :
agênging sarira, buntal, sabuk udaraga
argya :
kurmat
oragang :
waragang

--- 21 ---

irib :
pindha
urub :
urub, murub, ubal
arubiru :
asikara
aribawana :
kahyanganipun Bathara Wisnu, swarga, dêlahan
arbyab :
rêbab
iriban :
iringan, ulatan, indhanan, èmpêran, ulapaning paningal, èringan
hring :
ing
hrêng :
anggêro, ngêrik, grêmêng, gêrêng
hrèng :
tumpang
arang :
awis, ngramyang
arung :
barung
irang :
isin, ing sira sang
iring :
lambung, têpi, ngiringan
irêng :
cêmêng, andhêdhêt
erang :
isin
orang :
tiyang
oring :
lare
urung :
ulês
aringan :
ènthèng
arangên :
susah, putêk, ngramyang
arungan :
barungan
aringêt :
karingêt
arngwang :
arêng
arêgut :
nyêbrak
uranggala :
urang watang
urang-urang :
urêng-urêng
iring-iring :
iring-iring
erang-erangi :
ngisin-isini
aka :
aking
aku :
kula
ika :
punika
iki :
punika
ike :
punika
iku :
punika, buntut
eka :
satunggal, tunggil, eka laksana, tunggil lampah
ukih :
angkah
ukihan :
angkahan
ikihên :
punika
ikan :
punika
ikana :
ingkang
ikin :
punika
ikanatang :
ingkang
akundhah :
agalasah, gumêlar

--- 22 ---

akra :
awarni, bingah
ukir :
ukir, ngukir
akara :
watawis
ukara :
tata, têmbung, murka, atur; mawantah ukara: atur pasaja
akrak :
rame, gègèr, otêr
ukarta :
rêngga
akras :
akêras
akral :
rosa
akralkara :
pêksa
akral-kral :
kêdah-kêdah
akram :
ajêg
akrap :
jêjêl
akidat :
nyêmpal
akêdal :
ngilês
ikêt :
anggit
ekatana :
jêmparing, anjêmparing
iktri :
rai
akas :
atos, kêngkêng
aksa :
ulat, mripat, paningal
aksi :
mripat
akasa :
langit
aksara :
dêdamêl
aksatriya :
satriya
aksatriya kula :
bôngsa satriya
èksawa :
waspaos
oksawa :
waspaos
aksama :
apuntên
ikwa :
kula
akwèh :
kathah
akwayan :
santana
ekal :
pantês
okol :
ulêt
akol-akol :
wêrut-wêrut
èkal kalaka :
padhati
ukip :
sulap
ukipên :
kamisulapên
akya :
aku
akyi :
aku
akêm :
angum
akang :
lêsu, aking
aking :
garing

--- 23 ---

akung :
brôngta, susah, kuciwa, pangungrum, kasmaran
ikang :
ingkang
ekang :
ingkang
ada :
adêg, môngsa
adu :
abên
ade :
damêl, adi, langkung, adamêl, mandamêl
adi :
langkung, ayu, bagus
ado :
têbih
uda :
suda, sawatawis
adoh :
têbih
udahani :
èngêt, sumêrêp, waspaos
ada-ada :
adêg-adêg
adan :
nuntên, ajêng, wiwit, rumantos
adon :
ulah
idan :
gila, edan
edan :
edan, gila
udan :
jawah
adani :
nyaèni
adanu :
teja, ateja
udani :
uninga, èngêt, waspaos
idan-idan :
ulah bawa
udanya :
uninga, èngêt, waspaos
udannya :
uninga, èngêt, waspaos
adar :
asor
idra :
idêr, ubêng
èdêr :
idêr, ubêng, kêpang
adaru :
andaru
udara :
awang-awang, wêtêng
edran :
midêr
adarati :
mega
udrata :
makutha
adrasa :
sangêt, kêras
adrês :
kêras, sangêt
udrasa :
tangis, nangis
adarus :
ambanjur
adiraja :
langkung ing pangapuntên
adarma :
sae
udaraga :
buntal, sabuk udaraga
idêk :
ilês
adaka :
banthèng
udaka :
toya
adikara :
wisesa, linangkung

--- 24 ---

udakara :
kintên-kintên
udadi :
sêgantên
adêdêl :
andhupak
aditya :
srêngenge, dintên Ngahad
adwa :
talangke
udwani :
uninga, èngêt, waspaos
udsaha :
upajiwa
adulur :
angiring, iring, kanthi, sêlur, rukun, urut
adulura :
aduluran, aruntungan
adiluwih :
langkung
udalan :
rêmbêsan
adpada :
sêmbah, bêkti, krama, tata
adipati :
ratu, patih
udapati :
panyuba-nyuba
adya :
adi, cahya, sae, èstri
adiya :
nglangkungi
udaya :
sêgantên, lambung, pucuk
adyah :
èstri
adyahi :
èstri
udyana :
taman
adiyan :
nglangkungi
adyus :
adus
adyapi :
kawasa, wisesa
adnyana :
akal, osik
adamar :
adêdilah
udamala :
wastaning godhong
udang :
alêm
idung-idung :
sêngsêm
idung-idungên :
êla-êla, kayungyun, kalênglêngên
at :
sangêt
êt :
singêdan, pingit
ut :
palang, kalangkung
ata :
ênêngna, mangkana
ati :
manah, langkung, sari, nglangkungi
atu :
têmên
ita :
langkung, brôngta
iti :
punika, têlas, alit
ite :
punika
itu :
punika
êti :
wingit
ètu :
mila, langkung, karana, sangêt, sae
ota :
pirantos, abên-abênan, ulah
uta :
lintah
atah :
sae, kasaenan

--- 25 ---

utah :
wutah
atuha :
mibêr
ataiktri :
kasaenan
atianta :
kalangkung
atêhêr :
nuntên
at-hat :
malengos, karônta-rônta
atihang :
ngadêg
atin :
nglirik
êtan :
tilas
ètun :
mila
utan :
wana
atanu :
jêjulukipun panêngahing Pandhawa
itina :
sigêg, mangkana, lah ing kono
itena :
sigêg
utana :
amrih
ètuniran :
milanipun
atindriya :
budi
ètunya :
milanipun
atanaya :
pêputra
ètunyan :
milanipun
atra :
lungid
atur :
matur, sami, prasasat,atur, kados, upami
atri :
rame
atêr :
ngatêr
otêr :
gègèr
utêr :
bundêr
atari :
mangkana
utara :
êlèr
atruh :
jawah
utar-utaran :
lêlancaran
otar-otaran :
lêlancaran
utarayana :
kahyanganipun Bathara Wisnu
itaragana :
lakung,[24] awang-awang
atrang :
têrang
atuk :
siwah
utak-utik :
urakan
atakara :
teja
atut :
atut, rukun, lastantun
êtti :
nyingid, wingit
atiti :
nêlas

--- 26 ---

atus :
atus
atis :
asrêp
êtus :
êtus
utus :
akèn
utsaha :
upajiwa, panggaota
utusan :
kèngkènan
atawa :
utawi
ituwa :
luwing
atawan :
nêmahi, wantahan, kusung-kusung, aboyong
atiwega :
enggal
atwabyajêng :
urangayu
atalêh-talêh :
angadhuh-adhuh
atulis :
sêsêratan, sêratan
atap :
êtap, tumpuk
atêp :
sirap
utpa :
anut
utpana :
sangônta-ônta
utpala :
langkung pakantuk
atya :
kalangkung
itya :
anjênêngi
etya :
karantên
atayan :
panggenan
atiyanta :
kalangkung
atyanta :
kalangkung
atyang :
padhang
atyêng :
ajrih
atma :
nyawa, anak, têmah, ngejawantah
itêm :
cêmêng
utama :
utama
atmaka :
nyawa, pêjah
atmaja :
anak
atimaja :
arucat
atambang :
imbul
utamôngga :
sirah
atag :
akèn, pakèn, parentah
atub :
asrêg, jêjêl, numpêk, atuju, ngêbyuki
atbuta :
agêng
atang :
arta
itang :
ingkang
itung :
gêlar, anggit, nganggit, ngikêt
etang :
tata, wicalan
etung :
gêlar, cacah
utang :
sambutan
atingkah :
ngrakit
atangis :
nangis

--- 27 ---

is :
ili, tètès, luntur, wêdal
ès :
paès, tumus
os :
tampi, simpên, pinrima;[25] hos alpa: kirang pinrimah [26]
us :
simpên, cêngku
asa :
pawèstrèn, rosa, cipta, rêngat
aso :
kèndêl
asu :
sêgawon, kalangkung
isa :
awon, hyang wisésa
isi :
isi
isu :
jêmparing, latu upas
êsa :
tunggil, satunggil
esa :
gusti, pangeran, pangagêng
èsi :
ili, siya
osa :
ngitak
usa :
prihatos
asah :
pisah, konus, asah, buyar
asih :
asih, wêlas, tisna, mêlas asih
asuh :
suci
isaha :
pisah
usaha :
upajiwa
asahan :
ambêngan
èsi-èsi :
ngèsi-èsi, siya-siya
asana :
angsana, manggèn
usana :
wêkasan
usnipa :
tutuping gêlung
ascarya :
kasêngsêm, eram
asir :
bingah
asor :
kasor, mangandhap
asri :
asri, ayu, prayogi
asru :
sangêt
usir :
larag, bujêng, ambujêng, nglarag, purih
usêr :
ungsêl
asari :
asukma
asura :
dewa, danawa, akêndêl
usara :
êbun
asisir :
sumisih
asir-asiran :
bingah-bingah, sukan-sukan
asrak :
rame
asuradipa :
jêjulukipun Bathara Endra
asurastra :
jêmparing Côndhabirawa

--- 28 ---

asrêp :
muringring, cês-cês, ngêrês
asrêpan :
cês-cêsan
asrama :
patapan
asrêb :
ngrêbda
asrang :
rame, liwêran, sêru
asrêng :
adrêng
usik :
ebah
osik :
ebah, sikara
esuk :
enjing
iski :
birahi
askara :
cahya, sêsotya
asêkar :
ngangge sêkar
usada :
jampi
usadi :
jampi
osada :
jampi
osadi :
jampi
asta :
tangan
asti :
gajah
asto :
saèstu
astu :
saèstu
ista :
cipta
isti :
cipta
istu :
siyos, saèstu
èsti :
cipta
èstu :
yaktos, têtêp, siyos, sêmbah
usti :
sêbut
asat :
asat
êsat :
asat
osita :
arima, parêng
astan :
saèstu
astana :
namaning nagari
istani :
bantal
astra :
dêdamêl, jêmparing
istura :
prayogi
astri :
èstri
istri :
èstri
èstri :
èstri
èstrèn :
saksi, panjurung
astrawara :
jêmparing
èstrya :
estra
istaka :
kôntha
astakoswala :
rêbab, tangan hangigêl, wastaning sêkar kawi
astut :
sêmbah
astati :
rayap
astuti :
sêmbah, bêkti, nyêmbah, muja, puja, panyêmbah
astutya :
sêmbah, bêkti, nyêmbah, muja, puja, panyêmbah
astwa :
saèstu, pangèstu

--- 29 ---

istadha :
bathuk
astya :
saèstu, pangèstu
estya :
saèstu, pangèstu
astam :
bingah, utawi
astama :
sukan-sukan
istigar :
tamèng, wastaning dêdamêl
astungkara :
puji bêkti, puji, mêmuji
asis :
wiyar, kandêl, sêru, kawêlas asih, anjèrèng
isis :
jèrèng, wingkis
usus :
usus
asasta :
rahajêng
asastani :
ngrahajêngi
aswa :
kapal, suci
aswi :
mrêdi, nguwuh
iswa :
ubêng
aswana :
panggenan
oswan :
mutêr, anggili, ngagar
iswara :
ratu, sabda kaluhuran
asawit :
asidhakêp
uswaswa :
angin
èsèl :
bêntêt, mêntês, kathah, aos
angsêp :
kukus
asip :
kukus
isêp :
cêcêp, nêsêp
asèp :
nglimpe
asaya :
asring, apirantos
asya :
gumujêng, tandang, kapal
asyi :
mrêdi, mrasudi, asrêng
isya :
isi
osya :
angin
asyah :
ngrisak
osyasa :
ambêkan, êmpus, pangêmpus, ciyut
usyasa :
ambêkan, êmpus, pangêmpus, ciyut
asyang :
nguwuh, nyukani, ngajani
asyangsyang :
singub
asmu :
sêmu, irib, mirib, kados
èsmu :
sêmu, ragi
asêm :
landhês, lorod, oncat
asuma :
prihatos
asmana :
pikat
asuman :
prihatosan, kaluwihan, lêsonan
asmara :
sêngsêm, sêdhih, brôngta

--- 30 ---

asmarandana :
suka sêngsêm, wastaning sêkar macapat
asmaranala :
sêngsêming manah
asmaratantra :
sêngsêming warni
asmaratura :
sêngsêming sih
asmaralaya :
swarga
asmaranggama :
sêngsêming sanggama
asêman :
landhêsan, lorodan, oncatan
asumbung :
komuk
osug :
urut
asabda :
ngandika
astha :
wolu, bau
asthi :
yaktos, gajah, sêdya
istha :
sêdya, cipta, pindha, upami, kôntha
èstha :
sêdya, cipta, pindha
èsthi :
yaktos, gajah, sêdya
asthana :
ênggèn
asthra :
dêdamêl
asdhrah :
dêdamêl
asthaka :
nêstha wolu, ênggèn wolu, sêdya, pindha
isthaka :
upami
isthika :
sêdya
èsthaka :
pindha, sêdya
asthawa :
yaktos, sêmbah, bêkti
èsthawa :
sêmbah, bêkti
èsthya :
gajah
asthami :
utawi, suka, kaping wolu
asthaga :
wolu, angus
asthabasu :
trah Wisnu kaping 8, titising Wisnu kaping 8
asing :
sabarang, sabên, sadhengah, cok; asingwanga: cok tiyanga
asêng :
ngambar, mêthuk, urun
asèng :
ngundang, nguwuh
asung :
nyukani
asênghit :
murina
asêngsêng :
urun, mêthuk
asinganya :
sabên-sabên
awa :
murka, têrang, bawera, padhang
awi :
langkung

--- 31 ---

awe :
pangawe, ayêm
awu :
alok, mungêl, rame, ramyang-ramyang, ngramyang
iwu :
èwu
ewa :
ewa
ewi :
engo
ewo :
golangan, ewa
uwa :
uwa, walat, oncat
awah :
awoh
awih :
alangkung, langkung
awêh :
susah, abuh
awèh :
suka, langkung, nyukani
awuh :
anyampah, nyampahi
iwêh :
sae, pulasara, rungsit, angèl, kurmat
ewah :
ebah, ewah
èwêh :
èwên, rungsit
uwah :
susun, ewah, cuwa
uwuh :
undang, uwuh
uwahi :
nusuni
uwah-uwah :
pongah-pangihan, ewah-ewah
awan :
margi, lurung, rintên, mega, amargi
awon :
awon
awun :
sande
iwên :
ucap, kocap
èwên :
ucap, kocap
uwan :
oncat, kêndhat
uwun :
sande
awana :
nitih
awun-hawun :
ampak-ampak
awanda :
padhang
awinda :
pêtêng
awicarita :
asri, raras, pakeca, ayêm
awar :
abra, wradin
awêr :
aling-aling, phadhang, wêkasan
awra :
abra, aglar, wradin
awur :
nyêbar
awor :
awor
uwar :
abra, wradin, parentah
uwir :
sèngklèh
uwur :
uwur
awrah :
ambyar, gumêlar
awran :
mêndhung
awur-awur :
sumêbar
wardaya :
manah
awarta :
matur

--- 32 ---

awor sih :
sacumbana
awor jiwa :
sacumbana
awrêg :
nglêrês, gege
èwrêg :
horêg
awak :
raga
uwuk :
lêbar, suwuk
uwak :
suwak
awuk-awuk :
sumamar, ngêndhanu
awukir :
rêdi
awit :
wiwitan, wiwit
uwat :
kêkah, pikêkah, sambada
watgora :
karêtêg
awas :
katingal, katawis, ningali, waspaos, têtela yaktos, ngawasakên, uninga
uwus :
sampun
awasa :
awas
awesa :
anggusti
uwusan :
wêkasan
awasawad :
pêpandêngan
ewwa :
ewon
awiwaksa :
ucap
uwwèng :
tiya,[27] kalawija, lêlèngèk
uwal :
buthêk, uwal
aweya :
nyukani
apyang :
abrit, abra
awayang :
abêksa
uwêg :
suwêg, cèlèng
awang :
mega
awung :
tindhih
iwung :
ngawur, tan sarônta
uwang :
pipi, paès, uwang
uwing :
suwing
uwêng :
gabêng
uwèng :
tiyang, kalawija
awangsa :
sanak
awangga :
ngapôngga
awingawang :
awang -awang
awung-uwung :
suwêng
uwang-uwang :
kantun mangu, wônga-wônga
al :
sakit; almurês: sakit mulês; almutra: sakit nguyuh
ol :
sakit
ala :
awon, kawon, risak, asor, cacad

--- 33 ---

alu :
alu, duduk
ila :
ewa, rêngu, mutung, misah, gantung, walêr, ila-ila, palerok
ili :
têtêmpah, ngungsi, ili
ile :
kumaki
ilu :
tumut
êla :
sae, alêm, puji, pêksi cêkaklak
ela :
ewa
ola :
pulêt
ula :
sawêr
ulu :
sirah, lurah, pangajêng, inggil, garan
alah :
kawon, risak, kasor, lah, susah, kalindhih
alih :
ambalik, ngalih
alèh :
balaka, alih
èlih :
palih, pindha
êlêh :
saèstu, langkung, rêngga, alêm
olah :
tingkah
olih :
angsal, pantês
ulah :
tingkah, pratingkah, solah, tandang, pratikêl, ulah
ulih :
antuk, mantuk, angsal
ulaha :
pirantos, saekan, ulah, êlar, êtrap
ala-ala :
kambêngan
alu-alu :
alugora, alu-alu
ila-ila :
walêr, sangkêr
ili-ili :
têtêmpah
êla-êla :
kasêngsêm, karaos-raos, ngungrum, ngajap-ajap, kapatos suka, alêm-alêman, anggunggung, kayungyun, alêm, lênglêng, sêngsêm, kapatos asih, sangêt suka, sangêt asih, ngêmi-êmi, gêbyar
ola-ala :
risak
ulu-ulu :
sêsirah
alon :
alon
alun :
alun, kumêlun

--- 34 ---

ilun :
ilu, turutan
êlên :
untal, nguntal, ngulu, sarana
ulon :
ungêl
ulun :
kawula, kula
uluna :
ngawula
ulunan :
kawula, rencang, suwita
alin-halin :
prihatos
alun-alun :
alun-alun
êlar :
êlar, panjawat
olêr :
êlêr
alura :
nalar
iliran :
kudhun, kèli lêlangkungan
alêk :
sêkêl
êlêk :
rikat, balêdug
ilik :
sungkan, ewa
èlik :
sungkan, ewa, sêngit, lumuh
elok :
bagus, aèng
uluk :
kumbul
alukanapwa :
kados pundi
êlêkan :
rikatan, galakan, balêdugan
aldaka :
dênawa, rêdi
ilat :
ilat, dalajat
êlat :
sêla
ulat :
upados, tingal, ulat
ulêt :
gêrus
iluta :
miluta
alatalat :
woh jati
alis :
alis, oncat, mêrit
alès :
oncat, nyamar
alês :
oncat, nyamar, ambolos
ulês :
kêmul, pangangge, tapih, sinjang
alisuh :
sayah, sangêt, têmên
alasuna :
samun
alisyus :
lesus
alawan :
mêmêngsahan
elawana :
gajah
uluwan :
inggilan
aliwawar :
prahara
alal :
dangu, antawis, êlêt, langkung
ulul :
dudut

--- 35 ---

alulut :
pêpasihan
ululan :
dudutan
alap :
ngalap, mêndhêt
alêp :
asri, ayu, rêrênggan
alpa :
kirang, tuna, lukak, cacad
ulap :
sulap, bucal, kumêdhap, gêbyar
ulupu :
wastaning garwanipun panengahing Pandhawa
alap-alap :
peksi alap-alap
ulap-ulap :
kêdhap-kêdhap, kêthap-kêthap
alap-alapan :
rêrêbatan
alpadaya :
paekan
alpita :
butuh
alapi :
ngalapi, mêndhêti
aladhara :
baladewa
alaya :
jahe
alya :
lastantun, ical, kèli
alyu :
lastantun, ical, kèli
aliyan :
sumanès, sumingkir, liyangan
halayuda :
bala arahan
alyus :
adulur, pantês, rukun, larut
alyusa :
adulur, pantês, rukun
alêm :
alêm, puji, bobrok
êlam :
kayungyun
êlêm :
sêngsêm, kêlêm, karêm, labuh, sangêt, têmên, sakêdhap, rumiyin, panguncang, amung, pambucal, panyoba, panglalêt
alimêrut :
jimatan
alêmbana :
pangalêm, puji, gunggung
ilag :
pêsat, oncat
ulig :
ulah
ilagakan :
bêsatan, kesahan
alab :
ambalabar
alib :
mokhal, sarwa sêpên, upami
ulab :
bêgja agêng

--- 36 ---

alab-alab :
balabaran
ulubalang :
lurah gandhèk
alang :
adhang, alang, arisak, cêgat
alung :
apradapa
alêng :
aluwung
along :
ngêlong
ilang :
sirna, pêjah, ical; inilang: kaicalakên
ilung :
ical
êlèng :
kori
ulang :
upados, mubêng
ulinga :
mêta
alangên :
asanggama
alingan :
alingan, umpêtan
alangan :
cêcadhangan, cêcawangan
ulangan :
upadosan, ubêngan
alang-alang :
kambêngan, adhang-adhang
ulang-ulang :
wira-wiri, wongsal-wangsul
ulêng-ulêng :
urap- urapa
alêngêngi :
angasrèni
apa :
punapa, kados pundi, mapaki
api :
sêngadi, latu, awan, lêmpit, ngumpêt
apu :
latu, ênjêt
ipi :
ayuh
èpi :
impi
èpu :
sagêd, guna, sêdhih, putêk
opa :
punapa, akèn
upa :
êlas
upi :
paripih
upih :
êjum
apa-apa :
kajêng apa-apa
apan :
awit, tur, sanajan
èpên :
sagêd, kobêr, kawawi
epon :
repot
opên :
sagêd, kobêr, kawawi
apindhang :
sacumbana
upacarana :
sêmbah, panyêmbah
apicala :
sacumbana
upir :
têpi, ewah, suwir, pinggir
aparan :
punapa, kados pundi

--- 37 ---

apurunwu :
anggili
aparanta :
rumantos
uparukti :
pasang rakit
uparêngga :
rêngga, rêrênggan, gagas
apak :
pêtêng
upuk :
ênyêt
apaka :
ampak-ampak
upaka :
landhêsan, lêbêt
apêkan :
mega
upakara :
rêrênggan, nyuba-nyuba, panyuba-nyuba
ipak-hipak :
idak-idak
upêkti :
pisungsung
upaksa :
guling
upaksi :
uninga
upèksa :
ngèlmi; upèksa pramosadan: ngèlmi padhukunan
upaksama :
nambrama, ngasih-asih
upadrawa :
anggumatosi, anggulawênthah, ngrêngga
apadgata :
sanalika
apti :
ajêng
apit :
supit, gapit, sapit, ngapit, apit
apèt :
amrih, upados
upata :
supaos, ipat-ipat
apatih :
patih, aparentah
apatan :
têmahan, agêlungan
apitara :
gêlar
apeta :
amrih, upados
apatya :
patih, aparentah
apus :
tangsul
apês :
sangsara
upasanta :
mêmule, ngarih-arih, jalêr, sarèh
apsara :
dewa
apsari :
widadari
upasarana :
ganjaran
upasaraya :
ngrencangi
upasadana :
amalungsung
upasaddha :
bêbingah
upasama :
anambrama, ngasih-asih, ambagèkaken, nata
upasoba :
nyuba-nyuba

--- 38 ---

upasuba :
nyuba-nyuba
apwan :
awit, tur, sanajan
apuwara :
têmahan, wêkasan
êpul :
golong
apêluk :
aukêl
upalaksana :
lampah, lumampah
upalaksyana :
lampah, lumampah
apalaga :
apêrang
upalabi :
pralambang
apapa :
nganiaya
apidhudhuk :
sacumbana
upajiwa :
panggaota
apajêng :
asongsong, kados songsong
apuya :
latu
apuy :
latu
ipya :
supe
epya :
èwêd
opya :
alok
upaya :
paeka, pirantos, sasana, upados
apiyan :
bêdhiyang
apuyika :
latu
opayasandi :
pirantos, paekan
upayasandi :
pirantos, paekan
apya :
golong
iping :
canthèl, raos
upama :
upami
upaman :
sêsami, upami
adha :
wontên, môngsa, awon
adhu :
babo
udha :
wuda
adhah :
awon, alah, hèh, lah, adhuh
adhuh :
adhuh
udhahani :
uninga
adhi-adhi :
ari-ari
adhake :
cêpak
udhaka :
toya
adhakya :
cêpak
udhat :
nguman-uman
odhil :
angsal
udhul :
ambrodhol
udhulan :
brodolan
adhêp :
ajêng, katingal

--- 39 ---

idhêp :
anggêp, uninga, nyana, tingal, cipta, sumêrêp
idhêp-idhêp :
awang-awang, pangidhêp
idhêpan :
ngandêlan, pituhunan
udhodha :
ngubak- ubak
udhaya :
sêgantên
adhêm :
asrêp
adhamwa :
kêkanthil
adhang :
cawis, pêthuk
adhing :
jodhang
idhang :
dhulang
idhung :
irung
edhang :
ijèn
edhing :
ijèn
udhang :
urang
udhangwahatu :
urang sela
udhanggala :
urang watang
aja :
wêdal
aji :
ulah, puja, rêgi, ratu, japamôntra, rêga, pamuji
aju :
majêng, ajêng
ijo :
ijêm
uji :
palèlèran, dadar, ingkêm
ajon :
ngêsuk
êjan :
bangsaning jin
ujana :
taman
ujani :
epah
ajar :
tutur, pitutur, wulang
ajir :
ajèr, ajur
ujar :
ucap, pangucap, ngucap, wicantên, wuruk, waraujar, warah wuruk
ujur :
mujur, ujur, ajur
ujaran :
wicara, wicantênan
ajak :
èmbèt, ilu
ojat :
suwur
ojwala :
cahya, urub, murub, gêbyar, gumêbyar, sorot, sumorot
ujwala :
cahya, urub, murub, gêbyar, gumêbyar, sorot, sumorot
ajiwa-jiwa :
pêksi dewata
ujêl :
wêlut
ajap :
ajap, pangantos-antos

--- 40 ---

ujyala :
cahya, urub, murub, gêbyar, gumêbyar, sorot, sumorot
êjum :
tata, êlus
ajêng :
prayogi, bagus, ayu, paju, rahajêng, lêlawanan, ngambung, ngajêng
ujung :
pinggir, poncod, pucuk, silih, imbal, lancar
ujungan :
asilih, imbalan, pinggiran, poncodan, pucukan
hya :
toya, kathah
aya :
usung, wêsi, pakèwêd
aye :
he-he
ayo :
suwawi, hèh
ayu :
sêmbada, sae, ayu, rahajêng
iya :
inggih
eya :
obah
oya :
ebah, wontên
oyo :
êndêm, mêndêm
uya :
ewah, brôngta
ayah :
wêsi
oyah :
ebah
uyah :
ewah, pathi
ayun :
ajêng
hyan :
yèn
iyun :
gonjing, goyang
iyan :
pangêlèran, manawi
hyun :
ajêng, asmara, badhe, girang, sêngsêm, kajêng
uyun :
dhêdhapuraning têbu
hyun-hyun :
girang, sêngsêm, lênglêng, berag, kêdah-kêdah
ayuni :
ngajêngi
iyunan :
gonjingan, bandulan
ayun-ayunan :
ajêng-ajêngan
ayantara :
antawis
hyar :
toya
iyar :
manawi
hyarta :
arta
hyarti :
têgês, sêrêp
hyrubi :
anggêr; hyrubimahyun: anggêr ajêng
hyadus :
adus
ayat :
angkah, kajêng
uyut :
nglangên, urut

--- 41 ---

hyuta :
yuta
hyatma :
gesang
ayasa :
adamêl, asêrang
hyas :
paès, pêpaès
hyasa :
paès, pêpaès
hiyas :
paès, pêpaès
hyasih :
ing sih
hayaskara :
sela lintang
hyasên :
kapitêmên
aywa :
aja, rahajêng, sae, ayu, laku
aywas :
sela
aywang :
rame
hyala :
awon
hyalah :
kawon, risak
hyalih :
balik
hyulah :
ulah
ayap :
sowan, pamarek
hyadhah :
ya ta lah
ayay :
he-he, hèh-hèh
ayya :
asri, sae, aja
ayuyu :
yuyu
ayyana :
rêngga; inayyan: rinêngga
ayyadi :
sae
ayam :
ayam, kampuh
ayama :
ayam, kampuh
oyag :
ebah
oyug :
gênjot
uyug :
asri
ayubabya :
sêmbada
hyang :
dewa, rêsi, surak, wêwayangan, Hyang Indra, Bathara Endra; Hyang Sakra, Bathara Endra; Hyang Iswara, Bathara Guru; Hyang Siwah, Bathara Guru; Hyang Ari, Bathara Guru; Hyang Rudra, Bathara Guru; Hyang Rudra, Hyang Wisesa; Hyang Sri, Bathari Sri; Hyang Wulan, rêmbulan; Hyang Brahma, Bathara Brama; Hyang Anala, ratu; Hyang Arka, surya; Hyang Agni, latu; Hyang Rawi, surya; Hyang Raditya, surya; Hyang Kalêpasan, kalêpasan, kamoksan; Hyang Parwata, rêdi; Hyang Indralaya, kayanganipun Bathara [Batha...]

--- 42 ---

[...ra] Endra; Hyang Anangga, dewataning patilêman; Hyang Aruna, surya; Hyang Alangêh, dewataning sêkar; Hyang ing Narmada, dewataning lèpèn; Hyang Kusuma, dewataning sêkar; Hyang ing Pakasutan, dewaning patilêman
hyung :
kacang
iyang :
kaki
hyeyung[28] :
ura
huyang :
panas, susah, sêngsêm
hyang-hyang :
dewa, dhanyang, surak-surak, hyang-hyangning kusuma, dewataning sekar; hyang-hyangning palupi, dewataning tulis; hyang-hyangning jaladi madu, dewataning jaladi madu; hyang-hyanging surata, dewataning tulis, gambar
hyangkat :
mangkat
anya :
wontên, nanging
inya :
babu
enya :
anglirakên
onya :
wontên
unya :
ungêl
anyuh :
rêmêk, lêbur
anyar :
anyar, ngalih, enggal-enggalan, enggal, tumêmbe
anyir :
gurih sangêt
anyêr :
ngantos
anyur :
ajur
unyik :
urakan
anyut :
labuh, kèli, larung, larut
anyèp :
anglimpe
anyêm :
nêncêm, nyêlub
anyum :
ngêkum, nyêlub
anyêb :
nyêlub
anyang :
aking, boyongan, boyong
onyang :
wontên
anyangan :
boyongan, bêboyongan, akingan
anyang-anyang :
bêboyongan
êm :
rêmbag, ginêm, rêmbagan, ginêman

--- 43 ---

om :
hèh, mêlêng, sêmadi, puja
ama :
pasu, mêksa
amu :
sira, kowe
ima :
mega
êmu :
êmut
oma :
jêmparing
uma :
wiji
umi :
wiji
ume :
ngêlangi, anywara e, mungêl e
amah :
murka
umah :
lambung, griya, lantèh
umêh :
mados, anywara is, anywara as
umèh :
mèh, cakêt
umoh :
oncat
umahah :
ngraos
umèha :
cakêt, mèh, sukaa
umèhi :
nyukani
amahi :
nusuni, mêwahi, anggunturi
amoha :
lumuh
umihat :
ningali
imahutik :
kilat
umuhutti :
ngambêngi, mêtiki
umahas :
lumampah, nusup
umihis :
mili, tumètès, lumuntur
umahya :
mêdal
umahyang :
alok
am-am :
kayuyun,[29] bingah, cêngêng
êm-êm :
rêmbagan, gêginêman
om-om :
hèh-hèh
amu-amu :
amun-amun
imi-imi :
mimi
êma-êma :
êmi-êmi
amèn :
ambêbarang, ngupados padamelan dhatêng ngamônca
iman :
owêl, tanpa damêl
eman :
owêl, tanpa damêl
umani :
cêmêng, sêsawang
umuni :
mungêl
emon-emon :
êmut-êmutan
imandri :
rêdi
umundang :
ngundang, ngaturi
imantara :
mega tipis
umêntas :
nyabrang

--- 44 ---

umêntasi :
nyabrangi
umêntya :
nêlas
umandhe :
gêguling, ngupamèni
umandhap-andhap :
mangandhap
umanjat :
manjat, mancad
uminjêm :
gumantos, nyambut, anggêntosi
uminjêmi :
anggêntosi, nyambuti
umanjing :
lumêbêt
amanya :
ombèn-ombèn
umunya :
mungêl
amênêng :
kèndêl, tanpa ngucap, antêng
uminang :
nyoba
uminung :
anjêngglung
umênang :
kèndêl, mênang
umênêng :
kèndêl
umucap :
ngucap
amêr :
pangarih-arih, pamrih, pangungrum, rêngga, rênggan, alêm
amor :
ngrukêt
imar :
eman, angkah
omêr :
eman
êmur :
lipur, ngimur, nglipur
èmêr :
èrêm
umèr :
ngantos
umor :
awor
umur :
kesah, mibêr
amara :
dewa
umara :
dhatêng, dhumatêng, murugi, mara, majêng
umari :
mantun
umora :
ngamori
amarah :
abrit
amrih :
akajêng, kajêng, nêdya
umarah :
ngangkah, nêdya, wêwarah
umarih-arih :
angrêrapu, ngasih-asih
amaran :
sanalika
umèrakên :
ngêntosi
amrik :
wangi
umarêk :
ngadhêp, sowan, nyêlak
umarêki :
nyakêti, nyowani, ngadhêpi
amarakamini :
widadari
umurud :
mundur, kesah

--- 45 ---

amrat :
amot, amomot, awrat
amrêta :
jampi, toya
umaras :
anggêpok, ambênthuk, nimbangi
umiras :
nigas, ngiras, merang
umrês :
ngubrês
umarswak, amruwak, ambruk :
sumêrêpya
umarêp :
madhêp, ngajêngakên
umurup :
lêlintonan
amarapada :
kadewatan
umarêpakên :
ngajêngakên
umarya :
mantun
amrêm :
tilêm
amargi :
dening
umirib :
ngemba
amarabawana :
kadewatan
amrang :
mêrang
umrang :
umung, gumêrah
umrêng :
gumrênggêng
umiring :
ngiring
umarèng :
dhumatêng
amaranggana :
widadari
amêk :
nigas
amuk :
ngamuk, pêrang
umêk-umêk :
kumrêcik
amik-amikan :
pêpangan
umikêt :
nangsuli, nganggit
umaksi :
ningali
umaksya :
ningali; umaksya-umaksyaken: ngulat-ulatakên
umuda :
mindha
umidêr :
midêr
amidik :
andheprok
amit :
amit, pamitan
amèt :
mêndhêt, amrih ngupados
amot :
mawrat
imut :
èngêt
umêt :
umpêtan
umèt :
ngupadosi
umut :
mêthil
umati :
mêjahi
umêtu :
mêdal

--- 46 ---

umatih :
marentah
umatur :
matur, ngupami, upami
umaturakên :
ngaturakên, ngupamèkakên
imutik :
kalat
umetêhas :
bêbêrah
umatus :
ngêtus
umutus :
ngutus
umatya :
mêjahi
umatag :
akèn
umis :
narocos, andrèwès
umasuk :
lumêbêt
umasit :
ngubrês
umèstu :
amrih
umastuti :
nyêmbah, ngabêkti
umastawa :
amêmuja
umèsès :
sumilak
umiswa :
mubêng
umismata :
mrêbês mili, nangis
umasung :
nyukani
umawa :
ambêkta, ngangge, mawi, birahi
umawèh :
nyukani
umiwêh :
nyaèni, mulasara, ngangèlakên
umuwah :
anusun
imawan :
namaning rêdi, rêdi
umawêr :
mambêng, ngambêngi, nadhahi
umiwarna :
ngrêngga
amwita :
têdhak
umawag :
ngawur
amla :
kêcut
umali :
ambalik
umili :
mili
umalih :
malih, ngalih, ambalik
umolih :
angsal, pantês
umalah :
ngawon, asor, ngrisak
umulih :
mantuk
umulun :
ngawula
umalad :
mèlèd, ngalad-alad
umulat :
ningali
umulati :
ningali
umalisak :
ngubrês, ngosak-asik
umaliwat :
nglangkungi

--- 47 ---

umalap :
mêndhêt
umaluy :
wangsul, ambalik
umilya :
tumut, mili
imalaya :
mega
umalya :
wangsul
umaluywa :
wangsul, ambalik
umilag :
anggiwar, mêsat, lumajêng, minggat
umilang :
sirna
umilangakên :
nyirnakakên
ampu :
rosa, kuwat
êmpu :
guru, pandhe
umapi :
asêngadi, awad
ampah :
pênging
ampêh :
cêgah, rosa, sangêt, ampuh
umpah :
pangucap awon
ampuhan :
prahara, kamandosan
impên :
sagêd
impun :
kumpul
êmpan :
pakan, êmpan, angsah, pasang
èmpên :
sagêd
umpan :
tindhih
ampuni :
apuntên
ampir :
andhêg
impêr :
irib, kados
êmpar :
gêlar
ampêru :
lêmpêru
amparan :
dhampar
ampak :
pêdhut
ompak :
ganjêl
umpak :
ganjêl
ompak-ompak :
ajug-ajug, ganjêl
ampêt :
mampêt
amput :
gatra, untap
umpat-umpat :
ganjêl
impwan :
supênan
ampuwan :
prahara, kamandosan
umpil-umpilan :
dhêdhumpilan
ampeyan :
têpi, kikis, suku
ampang :
ènthèng

--- 48 ---

amping :
jagi, aling
ampung :
aling
ompèng :
tumpang
ampungan :
alingan
umadha :
montêni, ngawoni
umidhêp :
ningali, mituhu
umadhêmi :
mêjahi, nyirêp, ngasrêpi, ngayêmi
umadhang :
abaris, aglar, cumawis, sumladhang, ngadhang
umajar :
matur
umijil :
mêdal
umajêng :
ngormati, nyaèkakên
umajêngi :
nyêmbadani, nyaèni
umaya :
maeka
umayu :
nyaèni
umyar :
angèn
amyat :
nonton, ningali
umiyat :
ningali, nonton
umyus :
midid
umyab :
umob
umyang :
gumêrah, gumrumung, ambranang
amyangakên :
ngilokakên
umanyang :
amboyong
amêm :
antêng
umom :
hèh-hèh
umêmpan :
mêmpan
umêmpar :
gumêlar
umimbêh :
wêwah
umambah :
ngambah, ngidêk, ngancik
umèmbuhi :
ngêrobi
umambat :
ngèmbèt
umambala :
ambucal
umuguh :
wangkot
umagêm :
ngangge
amba :
kawula
imba :
pindha, timbang, alis
emba :
pindha
umba :
agêng, molah
umèb :
anjirap
ambah :
trajang, nrajang, ngambah
imbah :
wêwah, wiraga
imbê :
wêwah
imbuh :
wêwah
embuh :
wêwah
ambahak :
ambandhang, ngrayah, amboyong
ambaudhêndha :
langkung adil

--- 49 ---

êmban :
êmban
ambuni :
mingit
ambancana :
anggodha
ambênda :
ngandêl
ambandakalani :
ambengkalahi, milawani
ambinas :
nglêbur, nglunas
ambondhan :
nglowongakên
ambanjut :
nglarut, mêcat, ngrucat
ambar :
wangi, sumrambah
ambur :
sêbar, nyêbar
umbar :
ucul
ambara :
uluk, awang -awang, lêlana, nguja
umbara :
uja, umbar, nguja
umibêr :
mibêr
umbaran :
uculan
ambêrêg :
andhêsêk
ambarangin :
tumbak mawi gombyok
ambarêkik :
ambêkik
ambartala :
ara-ara
ambrasat :
ngungsir, ngrisak, ambibarakên, ngaburakên
ambarasat :
ngungsir, ngrisak, ambibarakên, ngaburakên
ambarisat :
nglêbarakên, ngrucutakên
ambrastha :
nglêbur
ambramara :
kados kombang
ambragigi :
ambragaga
amrèbès :
ambrêbês
ambak :
ngêsa, aglar, budi, walèh, gêlar
ambaka :
walèh
ambêk :
budi, manah
ambêkêli :
nyangoni
ambat :
èmbèt, têruntun
êmbat :
pangêmbat, ngêmbat
umbut :
wuwus
ambatan :
èmbètan, têruntunan, cancangan
ambasah :
ambarong
ambusun :
wusu
ambiseka :
nambrama
ambawa :
wiwit
ambawah :
ngêrèh

--- 50 ---

ambwani :
ngêbyuki
ambawani :
amiwiti
ambawang :
pakèl
hambil :
pêndhêt, mêndhêt
ambul :
bantu
imbal :
gêntos, sêlang
umbul :
udalan, umbul
ambala :
bucal
ambulu :
bulu
ambal-ambalan :
undhak-undhakan, gêgêntosan, sêsêlangan
imbal-imbalan :
asêlangan, agêntosan
ambalinik :
nambal
amblik :
mênyawak, jalêr
ambilawani :
nglawani
ambili :
mêndhêti
ambalan :
pancadan
umbalan :
udalan
ambalap :
amrih
ambulya :
ambulu
ambilungan :
pare
ambadhèdhèr :
ngadhèdhèr
ambadhèdhèri :
ngadhèdhèri
ambidhung :
anggodha
amboja :
mangan, nyukani têdha
ambujana :
asêsêgah
ambya :
sarèh, ambung
ambyuh :
ngambung
ambyat :
ogèk
ambyati :
ngawrati
ambyawi :
misesa
ombyong :
gombyok
ambayangkari :
ngusung pangrêngga
umambara :
muluk, alêlana
ambumurca :
nyamut-nyamut
amboga :
dhahar; amboga drawina: dhahar eca
ambagas :
andhanganakên, ngrosakakên
ambibèni :
ambêbahi
ambabara :
ambêbarang
ambabarêpi :
mangajêngi
ambubat :
nyuwir

--- 51 ---

ambathothot :
mrêngut
ambathuthut :
mrêngut
imbang :
lambung, têmbing, tandhing, timbang, traju, iring, pinggir
umbang :
gêmblung
ambêngkêri :
mêngkoni
ambingkas :
ngrisak
ambengkas :
ngrisak
ambangkêng :
ambêbêg
ambêngkung :
ambêndung
ambangse :
ngidung, anggêndhing
imbang-imbang :
pêpèrèng
amang :
ampang
amêng :
bangêr, amung, arus
aming :
amung, nanging
amèng :
jagi
among :
ngêmong, nandhang, ulah
imêng :
sêdhih, manah pêtêng
imang :
mega
èmêng :
sêdhih, manah pêtêng
umang :
lêsu, nglêsu
umung :
gumêrah, sêru, gumrumung, umyung, kabrabeyan, rame, surak
umong :
wiwit, ngadhuh, ngawula
umênga :
mênga
uminghêl :
nglirik
amonghyun :
sanggama
umangan :
mangan
amongraras karasikan :
sanggama
amongrêsmi :
sanggama
amongraga :
nandhang brôngta, ulah awak
umangkat :
bidhal, mangkat
umangkata :
ngajêngakên
umangkas-angkas :
ambêbênêr
umingêt :
sumêrêp; umingêt-umingêt: sumêrêp-sumêrêp
amongtani :
ulah tani, têtanèn
umungsi :
ngungsi
umingis :
nglingkab
umangsêh :
mangsah
umingsêr :
mingsêr
umungsi :
manjing, ngungsi

--- 52 ---

umangiswapakên :
numpangakên, ngrêsikakên, ngasrèkakên
umangsya :
mangsah
amonglulut :
sanggama
umingjêm :
têtuwi
umangêm :
ngêkum
umungguh :
mungguh
umangguh :
manggih
umanggêh :
nganggêp, ngangkah, mêthuk, mrênah
umanggêhi :
ngêkahi, nguku
umanggya :
manggih
amêngan :
pêpancèn, asukan; amêngan bolang: kasukan catur
age :
enggal
oga :
ugi, ebah, bêgja
agah :
wisesa, wênang, arah
agahan :
kumawawa
agah-agah :
wênang-wênang, wisesa, arah- arah
agna :
kakên
agni :
latu
agunakaya :
rajakaya
agaru :
kajêng garu
agra :
pucuk-pucak, inggil
agraha :
mêngku
agêr-agêr :
ganggêng
ègrèk :
botên santosa, awon
agiramita :
anggiyêng
agat :
pituhu
ugwang :
gêmblung
agal :
agêng
agli :
kakên
egal :
birahi
aglar :
tata, jirap
aglis :
enggal
agul-agul :
gêgêdhug, tanggon
agulung :
gumulung
agepya :
enggal
aguyu :
gumujêng
agya :
rikat
ogyan :
ugi
agyat :
gumêbyar, sora
aguywa :
gumujêng
agnyana :
budi
agêm :
anggèn

--- 53 ---

ugêm :
bundhêl, wastaning dolanan
agama :
tata, agami
agamêl :
nyêpêng
agung :
agêng
ugong :
bodho, cubluk, bingah, umbar
ugongan :
bodho, bingah, umbaran
ugungan :
bodho, bingah, umbaran
aba :
parentah, ungêl
abi :
langkung, baris
hêb :
aub, sidhum, ngandhap
ibu :
biyung, babu, babo, dhuh, dèwi, anggèr
èb :
samar
eba :
endah
èbi :
urang aking
aboha :
akêsèd
abahan :
prabot, dandosan
aban :
margi, undhakan-undhakan
êban :
pangauban
êbanan :
pangauban
abèn-abèn :
lêpat-lêpat
abinawa :
kalangkung-langkung
abandhungi :
sauran, ambarungi
abar :
ngagag, ngagagi, tarung
abra :
waradin, ambranang, sumirat, mubyar
abur :
burêng
abran :
gêbyaran
abaran :
agagan, pangabaran, tarungan, wurahan, gègèr
uburan :
burêngan
obar-abir :
calèrèt
abirawa :
langkung rowa
abirowa :
langkung rowa
aburwa-burwana :
ambêbujêng
abirama :
pangraos, murka
ibramaga :
bêsus nêlasyu
ibak :
turut
ibêk :
kêbak, pêpêk
êbak :
narajang
ibêkan :
kêbakan, pêpêkan
abakti :
nyêmba[30]

--- 54 ---

abaksana :
mangan
abêt :
sabêt
ubut :
carobo, ambalurut
abêt-abêt :
wêngku, panunggilaning cantrik
abisana :
kabina-bina
abisika :
ajêjuluk
abiseka :
ajêjuluk, panyuba-nyuba, panyungga-nyungga, mêmule, pamêmule, kurmat
abisekan :
pakurmatan
abisatya :
langkung têmên
abisama :
kabina-bina
abiwara :
wêwulang, langkung agêng
abiwaddha :
panyungga-nyungga, panyuba-nyuba, amêmule
abwat :
awrat, sêru
ubal :
udal
abala :
darbe abala, apagêr
abalan :
jalaran
abolêrêng :
tiyang sade arêng
ubalan :
udalan
ubaya :
jangji, wangsit
abyar :
gègèr, gêlar
abyaran :
wurahan, gêlaran, gègèr
abyuran :
gumrubug
abyat :
awrat, sêru
abyasa :
putus, pintêr, nate
abiyasa :
putus, pintêr, nate
abimana :
linangkung ing manah
abimantra :
puja môntra, japa
abimata :
wicaksana
abibis :
tiyang damêl êdom
êbang :
jangji, agag, cadhang
êbung :
êbung
atha :
êros, sigêg
ang :
lêsu, lungkrah, ing
ing :
ing, nanging, kang, hi
êng :
sêrêng
èng :
jawi, ing
ong :
adhuh, kawula, wiwit
ung :
jêngglung
angi :
ngalèr
inga :
ubêng, watês, karana,

--- 55 ---

gantèn, sirna
inge :
engo, mengo, kamitolihên
ungu :
wungu
inga :
ubêng, gantèn
angêmu :
ngêmu
anghang :
lêsu, lungkrah
onghong :
adhuh-adhuh
unghung :
jengglang-jêngglung
angan :
rijêki
angin :
barat, kêpêt, ngambar, sumèh
angên :
budi, cipta
ingan :
ubêng, watês, karana, wêkasan, timbang
ingana :
nglêngkara
ingin :
kapengin
angên-angên :
budi, ambudi, ngangên-angên, pamicara
angun-angun :
banthèng, galak
angar :
lanas
ungar :
wiwit, udhar
ungaran :
wiwitan, udharan
angurut :
tiyang damêl kawat
angras :
ngêras
a-ngrês :
ngêrês
ang-rês :
anggêgirisi, wêlas
angrêm :
tilêm
angiring :
iringan, nglirik, ngiring, dhatêng iringan
angrêng :
ngêngrêng
angku :
angkah
êngka :
ambyar
ingêk :
egak
êngkah :
makatên
ênguk-ênguk :
mangu-mangu
êngkan :
mangkana
angkên :
kados, pindha
angkèn :
anggagrag
angkara :
liwung, galak, srêngenge, murub, gumêbyar, ngulad, barubah, linangkung
êngkara :
galak
ungkara :
môntra, donga, puja, mêmuja
angkara-kara :
mubal-mubal, gêbyar-gêbyar, mulad- mulad
angkaradrêmba :
barubah
angkakara :
putêk

--- 56 ---

angkat :
budhal, mangkat, junjung, anjunjung
angkas :
lêrês, cadhang
angkus :
êcis
angkas-angkas :
anglêrês, cadhang-cadhang, ngajap-ajap
angkwa :
akên
angkya :
kula
ingkang :
ingkang
ingking :
ingkang
angde :
dados, adamêl, badhe
angdoh :
nêbih
angdik :
sangêt
angdeka :
andika
angdadi :
nyaèni
angêt :
bangêt
angut :
lumêr, lêmbat
ingat :
èngêt, sumêrêp
ingêt :
prayitna, èngêt, wicara, sumêrêp, uninga, tingal
angutan :
lêlumêran, lêlêmbatan
ingêt-ingêti :
mrayitnani, ngèngêti, micara
angêt-angêtan :
angêt-angêtan
ingtang :
ingkang
angsa :
banyak, têdhak
ôngsa :
banyak, têdhak
ungsi :
ungsi, pangungsèn, purug
angas :
ngoso, cênthula, andhandhang
angus :
angus
ungas :
ambêt, gêmblung
angsah :
baju,[31] ngêsah
angsah :
pandang, majêng, ajêng, angsah, mangsah
ungas-ungasên :
ambêt-ambêtên
angsana :
sêkar angsana
angsanasinga :
dhampar
ungsir :
bujêng, purug, larag, êsuk
angsêk :
pêpak
angsaka :
mêngsah
angsoka :
sêkar angsoka

--- 57 ---

angsasa :
angêsah
anguswa :
ngambung, dupa
angswa :
mêndhêt
angsya :
aju, angsah
ingwan :
ingon
angwan :
angèn
angwuri :
ngêtut wingking
angwatgata :
natoni
angwap :
galak
angwaya :
anggontor toya
ingwang :
kula
angol :
ngrangkul, mulêt
angèl :
angèl, sayah
ingêl :
jungkêl
ungêl :
ungêl
anglih :
lêsu, kangèlan, ngêlih, nglêntrih, susah, sayah
anglon- loni :
ngêlèn-êlèni
anglocita :
ngunandika
anglêk :
sêkêl
anglaksa :
nglêpasi
anglud :
ngêsuk, tumut, ngungsir
anglês :
anglês
anglès :
oncat
anglêsês :
kajang lêsês
anglwangi :
andèrèsi
anglilimut :
nyênyupe
anglayang :
nglayang
anglampu :
amilalu
anglumbari :
ngèbêki
anglêbur :
ambadhar
ngling[32] :
ngucap
nglong[33] :
lêsu, kangèlan, ngêlih, nglêntrih, susah, sayah
nglongsarira [34] :
alum
nglongjiwa[35] :
alum
angap :
angap
angdhe :
adamêl, dados, badhe
ôngja :
ônja- ônja
angjug :
anjog
ingya :
ingsun
angêm :
ngêkum
angga :
awak, upama
anggi :
bumbu
ingga :
wangên, upami, ngantos
ôngga :
awak
anggah :
angkah, karsa, kêkah

--- 58 ---

anggêh :
anggêp, prênah, pêthuk, angkah
inggih :
singgih
anggêhi :
nganggêp, ngêkahi
anggait :
nancang
anggana :
èstri, ijèn
angganararas :
ayu-ayu, èstri ayu
anggindhal :
nyêndhal
anggêndhing :
tiyang damêl gôngsa
angganjar :
angganjar
anggênjong :
tiyang sayang
anggoco :
nyuduk
anggra :
rangkah, dhadhah
enggar :
bingah
anggara :
dintên Salasa
anggurah :
ngumbah
anggarundam :
anjarumat
anggurenjal :
anggronjal
anggêri :
anjênthir
anggrèk sitangsu :
namaning sêkar
anggêrêmus :
ngrêmus
anggrumung :
anggrêmêng
angguragadha :
ngarubiru
anggarbini :
wawrat
inggên :
enggak
anggakara :
kuwat, prajurit kawasa agêng
anggadêbrus :
maloto
anggadêbus :
maloto
inggut :
lirik
anggêtêm :
asêmu, abêbêg, muring-muring
anggas :
walang, galinggang, gadhing, gathik
anggêsês :
gusis
anggêsêng :
ambêsmi
agosong[36] :
anggotong
anggwan :
ênggèn, anggèn
onggwan :
panggenan, ênggèn
unggwan :
panggenan, ênggèn
anggal :
dhangan
inggil :
inggil
enggal :
enggal, sawêg, anyar
unggul :
unggul, munggul, luhur, inggil, kêkah

--- 59 ---

anggalanthang :
tiyang sade grabah
anggilut :
ngêmah
angguli :
ngungkuli
anggalang :
mambêngi
anggapraya :
wêwayangan
ônggapraya :
wêwayangan
anggêdhèni :
nyênapatèni
anggêdhig :
tiyang pandhe
anggya :
angge
unggya :
ênggèn, prênah
unggyan :
ênggèn, panggenan
anggyat :
ngagèti, nyalèrèt
anggayagah :
ambêlasah, miyagah
anggamêli :
nyêpêngi
anggêmpang :
anglêbur
anggampung :
andhanganakên
anggêmpung :
nyêmêng, anggamêng
anggambuli :
ambijigi
anggagah :
panggah, rosa
anggagahi :
ngrosani, manggahi
anggêgwan :
ngangge
anggagap :
ngawak, anggêpok
anggêgêdhêgi :
anjêjêmbêri
angguba :
nganggit
anggêng :
asring, anggung, krama, tansah
anggung :
asring, tansah
anggingsiri :
ngowani
anggênggêng :
anggamêng
anggêngi :
ngasringi
anggangan :
pawakan
ènggungan :
gênjotan
angêb :
aub
anging :
nanging, namung
ungang :
tingal
êngung-êngung :
pêtêng gagap

Na

na :
mangkana, sigêg, wontên
ni :
botên
nah :
mangkana, musthika, radèn
nih :
lumuh
naha :
ngrêringa, taha-taha, ngaturi, rêringa
nahu :
aningali

--- 60 ---

nahan :
mangkana, sigêg, ênêng; kanahan: kaênêngan, kèndêl
nahên :
ngampêt, mêgêng, ngênêng
nihan :
mangkana, sigêg, kèndêl
nohan :
bêgja, gusti, kaluwihan
nuhun :
nyunggi
nahana :
sigêg
nuhani :
nyêpuhi
nuhuni :
ngyêktosi
nahani :
nêguhi
nahêni :
ngampêt
nuhoni :
ngèstokakên
nahanakên :
ambêtahakên, ngampêt
nahênakên :
ambêtahakên, ngampêt
nahantya :
sigêg
naur :
malês, nyaur
nêhêr :
nuntên, sigêg, ngucap, tumuntên, nalika
naurakên :
naurakên, malêsakên
nuhuk :
nowok
naut :
nyaut
nauti :
cacing, nyauti
nahas :
nusup
nêhasi :
ngesahi
nahuwi :
nguningani
nahwani :
anggêgani, nêtêpi, anggêga
nuhwak :
nuwêk
nuhyani :
nuhoni
nihyangakên :
ngadêgakên
nahêm :
angginêm, ginêman
nahing :
nanging
nihangakên :
ngadêgakên
nan :
sigêg
nin :
langkung
non :
ningali
nana :
risak, ical, sirna, rai, nyingkiri
nono :
mangkana
nuna :
nyuda, kirang, adamêl
nuni :
mungêl, nyimpên
nunu :
ambêsmi
noni :
ningali, ningali ing
nanah :
nanah
nênah :
anggêsêng

--- 61 ---

nênahakne :
ngrisakakên, nyirnakakên
nanan :
nyandêrakên
nênun :
nganggit
nanantya :
nguwuh, ngucap
nancah :
menggok
nancanga :
ngrêngga
nênêr :
tètès, oncèr
nênêri :
nètèsi, ngoncèri
nanak :
anak
nênêki :
nênêka
nênêkki :
ngitik-itik, milala
nanda :
ngucap
nandi :
bayu
ninda :
awon
nindi :
midih
nênadi :
nêningali
nondah :
ngacêcêng
nandu :
nanêm
nindra :
indha
nendra :
tilêm
nandukara :
anjurungi
ninidikara :
nyênyoroti, amêmuja
nandukkên :
nuju, andhawahakên
nindita :
langkung, linangkung
nandya :
ngucap, sumbar, dhoso
nindya :
langkung, kalangkung
nindyan :
elok
nindyamantri :
patih, mantri linangkung
nundang :
ngundang
ninta :
ngrêmêni
nantên :
awit, karantên, mêkatên, saèstu
nuntun :
nuntun
nuntitakên :
ngoncat-ancitakên
nantya :
mênggak, ngucap, sumbar, dhoso, nguwuh
nantam :
nuwuki, nuruti
nuntagi :
nyuntagi
nanting :
nandhing
nuntu :
mucuk
nanas :
nanas
nunas :
nyakot, mangan
nunus :
ngunus, narik
nunuwi :
ambêsmèni
niniwah :
anggèsèhi
niniwêh :
kèwêdan, sinaenan, pinulasara
nanali :
ngapus-apusi
nênêlêhi :
mêmadhangi

--- 62 ---

nandhi :
nandhing, sudi, nyandhi
nindha :
narub, mayu
nundha :
ambantu
nandhih :
anjujug
nandhahi :
nututi
nindhya :
langkung
nandhang :
ngangge, nyanggi
nandhing :
nyami, nandhing
ninjo :
nginguk, nuwèni
nanjak :
ngrisak, andungkap
nanjata :
manah
nanjung :
nêlacap
nanam :
nganam
nanêm :
nanêm, nancêp
nênêm :
nênêm, nginêm
nanampan :
wancak suji kaca, buwêng-buwêng kados nampan
nanêmakên :
nanêmakên, nancêpakên
nanamakne[37] :
nganamakên
nanang :
ngêlangi
naning :
môntha
ninang :
salewah
nuning :
ningali
nanang-nanangan :
lêlangèn
nênungsung :
mêmêthuk
nica :
eca, têtêp, mêkar, langkung, nistha
nuca :
ngrisak
nacah :
mangan, ngrajang, tan pêgat, nacah
nacara :
antêng
nacak :
ngambah, nyoba
nacad :
ngêndhih, nacad
nicaswabawa :
gara-gara
nuculi :
mudhari
nicip :
nêcêp, nêsêp, ngicip
nêcip :
nêcêp, nêsêp, nusu
nucap :
kocap
nicipi :
nucup, ngicipi
nucupi :
nglancari
nir :
icala,[38] risak, têlas, sirna, tanpa
nèr :
nèsèr
nor :
ngasorakên
nara :
tiyang jalêr, anjêmparing
nari :
tiyang èstri
naru :
nyêndhu
nira :
risak, têlas, ical, musna, sirna, tanpa, ngicalkên

--- 63 ---

niri :
ngicalakên, nyirnakakên
nire :
ical
niru :
nelad, tumut
nêra :
nètès
nêru :
ambantêr
nera :
toya
nora :
dede, botên, botên wontên
nure :
mudhar
nuru :
nyuru
narah :
nyarah, ngangkah
naruh :
ambarungi, nyirêp
nirah :
nètèr, ngêlih, malembat
nêrêh :
nyêrat, nurun, mudhun
nêruh :
anjawahi
nurah :
ngêlèr, anjèrèng, nuruh
nuruh :
nuruh, ngêcuri
nuruha :
nuruh, nuruhi
nrahi :
masrahi, ngêsrahi
narah-arah :
ngangkah-angkah, sumêdya
naraendra :
ratu
nararya :
ratu, tiyang agêng
naraiswara :
ratu
naraaji :
ratu
nareaji :
ratu
narahyang :
nawa sanga, kadewatan
nurun :
tumurun, têdhak
nuruni :
nêdhaki
niru-niru :
tumiru, telad-telad
nuru-nuru :
nênilêm
nirnakkên :
nêlasakên, nyirnakakên
narandu :
ngidêri, ngubêngi, mradini
narendra :
ratu
narandum :
ngidêri, ngubêngi, mradini
naranata :
ratu
nirantara :
tan pêgat
narantaka :
tiyang ambêk pêjah
naraca :
traju, danawa kuthip
naracabala :
danawa bala alit, bala danawa arahan, bala brakasakan, panah kang mêdal ewon
nora :
ngasorakên
nirarakên :
nyilakakên
norakên :
ngasorakên
niraya :
botên katingal
nara-rya :
satriya, tiyang anèm
narariya :
tiyang agêng

--- 64 ---

nararyya :
ratu, tiyang agêng
narka :
ngangkah, ngintên, andugi
nuraka :
nyurak, nyuraki
nurak :
nyurak, nyuraki
naraka :
naraka
narakoswa :
tiyang miji ing ratu
naradi :
tiyang linangkung
nirada :
sandikala, candhikala
naradipa :
ratu
naradipati :
ratu
naradipatya :
ratu
nurut :
andhèrèk, tumut
nurutakên :
numutakên
nrês :
nugêl
naras :
ngambung
nêrês :
nugêl
nêrus :
nêrus
noras :
ngambung
nuras :
ngrisak, nurun
nirasa :
tanpa raos
nurasah :
narasah
nrêsi :
nugêli, ngajrihi
nurasi :
ngrisaki, nuruni
nurusi :
nancêbi, nyagêri, mathoki
nurasakên :
ngrisakakên, nurunakên
narasiwanasa :
Bathara Guru
narèswara :
ratu
nariswari :
ratu èstri
narèswari :
ratu èstri
narasingha :
sima tiyang
narasinga :
sima tiyang
narawantah :
linangkung
nirwikara :
botên sarônta
narwat :
ngrêbat
narawata :
wradin, abra, tan pêgat, sêlur, lumintu
narawita :
tiyang miji ing ratu
narawatah :
wradin, abra, tan pêgat, sêlur
narawasa :
nêmpuh
narawagra :
jêjulukipun Bathara Wisnu
narawang :
narawang
narawung :
ambarung
narawangsa :
trahing ratu
narawôngsa :
trahing ratu
narawungi :
ambarungi
nirlaba :
tuna

--- 65 ---

narpa :
ratu
nêrpa :
ratu
nrêpa :
ratu
nrapi :
nyirêp
nirapada :
kamuksan, kadewatan
narpaduhita :
ratu èstri
nêrpaduhita :
ratu èstri
nrêpaduhita :
ratu èstri
narpadayita :
ratu èstri
nêrpadayita :
ratu èstri
nrêpadayita :
ratu èstri
narpati :
ratu
nêrpati :
ratu
nrêpati :
ratu
narapati :
ratu
narapatya :
ratu
narpamahisi :
ratu èstri
nêrpamahisi :
ratu èstri
nrêpamahisi :
ratu èstri
naraji :
ratu
narya :
ratu
nêraya :
ngrencangi
nuruyi :
ngrênggani
narayana :
jêjulukipun Bathara Wisnu, sanjata pangabaran
narayanangsa :
wisnu tumurun
nirayapada :
kamuksapadan, suralaya
naryya :
nantun
narmada :
lèpèn
nirmala :
suci, rêsik
nrêmale :
mradini, nglimputi
nurumbul :
ngroyok
nrêg :
ambêrêg, nyêrêg
narag :
nyabarakên, nyarèhakên
nêrêg :
ambêrêg, nyêrêg
nuraga :
ngasoraga
nirgana :
tanpa sêla
naragal :
angrêrêntah
naragi :
nyarèhi
nirgiba :
bodho
narab :
nyarab
nêrêb :
ngiris, nugêl
nirib :
ngèmpêr
nirbana :
têrang
narbuka :
ambuka
nirbita :
jêjulukipun niwata kawaca
narabas :
amborosi

--- 66 ---

nrang :
nunjang, nrajang, nasak, bayas, kados, ambujêng, nêmpuh
narang :
nasak
nirang :
ingkang
nêrang :
biyas, kados, ambujêng, nêmpuh, nrajang, nunjang
nêrêng :
rêngu, ngregoni
nurung :
ambujêng, nêsêg, nyurung
nurungi :
anjurungi
nak :
anak
nik :
urut, tata, pirantos
nuk :
nuwêk
naka :
kuku, êmas, dhumatêng
naki :
punika
naku :
mêngku
nika :
punika
niki :
punika
nike :
punika
niku :
punika
neka :
warni, sanès
nikihên :
punika
nak-anakan :
golèk, anak- anakan
nêkait :
nyêkait
nakon :
akèn
nikan :
punika
nikin :
punika
nikèn :
tiyang èstri
neka-neka :
mônca warni, sanès-sanès
nikanatang :
ingkang
nikanang :
ingkang
nukar :
nglintu, narungi
nukir :
ngukir
nukari :
ngintoni, narungi
nukêri :
nyukêri
nukarta :
nyikara, ngarubiru
nukarya :
mandamêl
nakoda :
juragan
nakatên :
nyakajêng
nakiti :
nyakiti
nakuti :
ngajrihi
nuksma :
nyamar, nêlik, nyamun, nitis
nikwin :
nguman-uman

--- 67 ---

nikal :
mutung, nugêl, ngikal
nikêl :
mutung, nugêl
nikêlwarti :
nyêmbah
nikêp :
nyêpêng
nêhêm :
nyublês
nakang :
ingkang
niking :
ingkang, punika ing, uruting, tataning, pirantosing
nikèng :
ingkang, punika ing, sangêti
nukung :
ambujêng
nda :
nuntên, mangkana, sigêg; wancahipun: ênda
ndi :
pundi; wancahipun: andi
nada :
awicantên
nadi :
sêgantên, bênawi, bayu, langkung, liring, toya
nida :
awon, panyaka, ngatingal, karêm
nidu :
kambah
nèdi :
aèng
nuda :
ngirangi
nudu :
nêdah, nuding
ndah :
mangkana; wancahipun: endah
nadah :
risak
nêdêh :
nêdahakên
nuduh :
nuding, ngutus, akèn
nuduhi :
nudingi, nglêrêsi, ngèmpêri, nêdahi
ndan :
mangkana, nuntên
nidra :
nyilib
nêdêr :
midêr, ngêpang
nidrak :
ngawoni
nadukara :
jumuru,[39] anjurungi
nidikara :
muji
niditya :
nglangkungi
nadpada :
ngabêkti
niddha :
ambêbênêr
ndya :
pundi, yaktos; wancahipun: êndya
nadya :
bayu
nidya :
nglangkungi, dados
nedya :
ngegla
ndyan :
mangkana; wancahipun: êndyan
nêdyaanta :
kaluwihan
nuding :
ngutus, akèn

--- 68 ---

nudingi :
nudingi
nut :
nurut, anut
nata :
ratu, parentah, nata, nyêmbah
nati :
langkung, gajah têmên, lêrês, pêrang, kuwu, môngsa
nate :
mangkana, tau
natu :
nyatu
nita :
kangèlan
niti :
kuwu, têmên, pêrang, lêrês, sayaktos, gajah, adil
nuti :
ngutusi, ngliring
natah :
mangan
nitah :
nata, marentah, aglar, anggêlar
nitêh :
ulêr
nitih :
numpang, nindhih, numpak, nglindhih, nyêtha
nitihi :
numpangi, nindhihi, numpaki, lumindhih
natin :
nglirik
nitan :
liring
nitan-nitan :
liring-liringan
natar :
latar
nitra :
marna, nyêrat, mripat
nitir :
manti-manti, nêtêr, botên kêndhat, mantu-mantu
netra :
mripat
notor :
nêtêr, nata, apadhian
nutur :
èngêt
nuturakên :
nanjangakên, ngèngêtakên
nitiradya :
têmêning nagari
nitikrama :
lêrêsing têmbung
nuti :
nuruti
nutakên :
lumiring, mituhu
natas :
ambêdhah
nutus :
ngutus
nitisruti :
têmêning wiweka
nitisadya :
têmêning cipta
natasi :
ambêdhahi
niti sastra :
lêrêsing sastra
natal :
nglabêt, nglabêti
nutpah :
mani, rahsa
natpada :
ngabêkti
natya :
ulat, liring
nêtya :
ulat, liring

--- 69 ---

nitya :
asring, tan pêgat, tansah, yaktos, langgêng, ulat, têmên, tansah, ningali
netya :
ulat, liring
notyani :
nucèni
nityasa :
tan pêgat, anggung, langgêng
nitiman :
langkung lêrês
nitimanta :
pintêr têmên
natmata :
mawas, ningali, maspaosakên
nitiguna :
têmêning kawignyan
natab :
nabuh
nutub :
ngêtub
natanggal :
anggraita
nis :
ngingkis, ical, tan, sêpên, tanpa, botên wontên, musna, kesah, nyamar
nus :
ngubrês, androdos
nasa :
dewa, dharatan, ical, langkung, nglangkungi
nasi :
sêkul
nisa :
ical, tanpa
nisi :
isi
nesa :
gigu
nosa :
tarimah
nusa :
pulo
nusi :
sanalika
nêsêh :
nusuh
nisih :
nisih
nosan :
nadhahi
nusèn :
pêpulonan
nisana :
nistha
nasunya :
panêpèn
nisca :
èstha
niscaya :
pasthi, tanpa antawis, tan sarônta, botên taha, têtêp masthèkakên
nasar :
nyampar, sasaran
nasika :
irung
nisaka :
rêmbulan
niskara :
sabarang, sadaya
niskarana :
tanpa kintên- kintên
niskala :
tanpa sangsaya, dewa, tanpa rêgêd, suci, Sang Hyang Wisesa
nistha :
karana, karantên, kathah, nalika, wêkasan, sadaya

--- 70 - --

nisita :
langkung, linangkung
nistanya :
sakathahipun
nisturu :
tan asih
nisturan :
kasihan
nastapa :
ngêngirangi, bêtah tapa, ulah tapa
nastyakkên :
ngèstokakên
niswa :
murub, nyabat, gampil
nuswa :
pulo
niswahat :
sumilak
niswara :
tanpa swara
nêsêl :
gêtun, nalôngsa
nusup :
nusup, lumampah
nusapada :
jagat
nusya :
pulo
nasmu :
asêmu, kados
nasêmu :
asêmu, kados
nêsêb :
nêsêb
nastha :
rimbag
nistha :
ahèr
nêstha :
rimbag
nêsthi :
nêdya
nèstha :
wangun, istha, sêmu
nasthaka :
lingir
nisthawa :
asor
nawa :
padhang, mancorong, sanga, padhang, sae; sudyanawa: tulus sae
nawi :
karantan
niwa :
ngangge, sowan, ngalingi, nandhang, niwaroga, nandhang sakit
niwi :
marêk, suwita
newa :
sowan, nyamèh
nawih :
nêmbing
niwah :
nyalewah
niwêh :
mana, ngrêngga, motha-motha
nêwah :
nêbak
nuwahi :
nusuni
nawan :
amboyong
nawani :
amboyongi, ngaturi, nawèni
nawanakên :
amboyongakên, nyarambahakên, ngrantanakên
nuwun-awun :
ampak-ampak
nwandhani :
nyêlani
nawacu :
sagêd
nawar :
nawa
nawur :
nyêbar, nyawur

--- 71 ---

nawuri :
nyêbari, nyawuri
nirwikara :
tan sarônta
nuwarta :
misuwur
niwaryya :
intên barleyan, prajurit
nawak :
awak
nêwêk :
nuwêk
nawaki :
madhangi
newaka :
ngawula
nawakna :
ambingahakên
nwangani :
ngêlongi
nawat :
nyawat
niwata :
pangangge
nawatgata :
natoni
nawatya :
nyawat
nuwityan :
jalaran
niwasa :
srêngenge
nawaskata :
waspaos
nawasanga :
awang- awang
nawiwi :
magêri
nawawani :
nglawan, nyêmbadani
nuwilagônda :
ngulitda ing[40]
nwama nwaman :
nènèman
nwagata :
ngaturi, ambagèkakên
nawang :
ngegla, asawang, nyawang, ningali, sêmu
nawing :
magêri, nêmbing, ampungan
nawêng :
nyaput
nawung :
nganggit, ngrumpaka, miwiti, ngêmban, nampêg, ngubêngi, among
nawêngi :
nyaputi, ngalingi, ngubêngi
nala :
latu, manah, têlêng
nila :
angin, nila, manik, wastana[41] sêsotya biru
nalah :
ngawon, kawon, adèkèk, ambarung
nalih :
ambalik, andugi
nilih :
angganti, nyêling, nyambut
nolih :
nolih, kamitolihên
nulah :
nata, marna, ulah, nugêl, adamêl
nulih :
mantuk, nolih
nêlêhi :
madhangi
nuluhi :
madhangi, ngobori

--- 72 ---

nêlahi :
madhangi
nilih asih :
nyêlang-nyêling
nila indra :
nila agêng
nala-ala :
ngumpah-umpah
nêlên :
ngulu
nalini :
anggêntosi, nyantuni
nalanitus :
raosing manah
nali- nali :
tampar-tamparan
nila-nila :
angin-angin, angin
nalandangi :
narungi
nular :
nelad
nulirang :
maro
nalika :
nalika, maspaosakên
nêlak :
mêlak
nilakrama :
nyêla basa
nilad :
niru
nilat :
andilat
nulêt :
nyumêd
nalutuh :
nglabêti
nalêtahi :
nglabêti
nalutuhi :
nglabêti
nilas :
napak, nglabêt
nalasar :
ambalasar
nilawarsa :
jawah angin
nali-nali :
ngapus-apusi
nalap :
mêndhêt
nilap :
nyilib
nulup :
nabuh, natab
nilapracôndha :
angin pangabaran
naleja :
bangsaning kêkêlingan
nalyani :
ambundhêli, nangsuli
nuluyana :
nglêbêti
nilêm :
nyilêm
nulum :
ngêmut
nilamanindra :
nilamanik agêng
nalèmpèng :
malèmpèng
nalimpang :
menggok
nilib :
nyamar, nyidra
nalang :
nglantari, nanggêl
nalinga :
kuping, nyumping, nyumpingakên
nalangi :
nglastari, ngalangi
nulungi :
nulungi
nêlangadi :
nyêlang-nyêling
nèp :
nglimpe
napa :
punapa, nyapa, ngupatani
napi :
suwêng, botên wontên
napu :
nyaponi

--- 73 ---

nipa :
andugi, tanpa ênggèn
nipu :
ngapusi
nêpa :
mola
nipuna :
linangkung, putus, langkung, gumêlêng, nglêmpak, mumpuni
nipunah :
nglêbur
napak :
ngambah, napuk
napuk :
rampak
nêpak :
nampiling, nabok, nubruk, ngêmèk, nampèl
napati :
ratu
naput :
nglimput, lumindhih, nyingêb, nangkêb, nungkêb
nipat :
nyipat
nêpata :
nyupaosi
nêpta :
doyan
naputi :
nglimputi, nglindhihi
nêptya :
manggih, angsal, nêdya, nêptu, masthi
nipas :
awis, tipis
nêpis :
nyaring
nêpus :
nyami, ngukur
napwa :
ngêjum
nêpya :
minggir
nupama :
upami
napang :
nabok
napung :
ngambul
nadha :
ngucap
nadhi :
sêgantên, bayu
nedha :
nacad
nêdha :
narima
nadhah :
mangan, nyuwun
nadhahi :
makani
nidharyya :
musthika
nêdhya :
pundi
nêdhêng :
nyêdhêng
naju :
nyumping, nyumpingakên
noja :
noja, anjujug, andunung
nuja :
noja
nuji :
nyujèn, ngonce
nuju :
nglancari
najini :
nyêgah
nojar :
ngucap, ucap
nujar :
ngucap, ucap
nojara :
ujar
nujwa :
nuju, nglêpasi
nujya :
nuju, ngonce

--- 74 ---

najêm :
tajêm, pajêg, nglandhêpi
nya :
mangkana, wontên
nyu :
kalapa
naya :
ulat, ulah, pasêmon, kathah, paningal
niya :
ngriku, mangkana
nyuh :
tatu, ngrisak, nglêbur
nyan :
ênya, manawi, anggènipun
nyana :
nyana, nyipta
nayan :
yèn
niyan :
mangkana
nayana :
ulat
nayanani :
nglawan
naya-naya :
ulat liring
nyar :
anyar
nyara :
cèlèng
nyaran :
anyaran
nayardika :
wingi
nayarya :
ratu
niyak :
nêrak
nyuk :
nyêluk
nayaka :
punggawan, rai, panunggul, pangajêng, pangirid
niyakgraha :
jandhéla
nayadi :
sumèh
nyat :
ngangkat
nayat :
sangêt
nayut :
mênggah, mambêng
niyata :
yaktos, saèstu
nyatan :
yaktos, yaktosan
niyatan :
sayaktosan
niyatakên :
ngyêktosakên
nayuti :
ngayuti, malangi, madhangi
nayati :
ngajêngakên
nayatakên :
bangêtakên
nyasa :
maèsi, ênggèn
niyasa :
langgêng
niyup :
nyêbul, nglaras
nayapada :
swarga, pasang sêmu, awang-awang
nayadhi :
linangkung
nyaya :
yaktos, saèstu
nyam :
anèm
nyama :
anèm
nayam-ayam :
ngayam- ayam
nyaga :
daga,[42] dagangan
niyaga :
dagang, dagangan

--- 75 ---

nayugyani :
nyuwawèni
nayogyani :
nyuwawèni
nayub :
nayub, ngombe, sukan-sukan
nayubagya :
nyuwawèni
niyang :
ngadêg
niyangakên :
ngadêgakên
nanya :
takèn
nanyum :
ngêkum
nanyub :
nyêlub
nama :
wasta, ngungkuli
nami :
nyêgah
namu :
nyêgah
nêmu :
manggih, angsal
nêmaha :
anjarag
numêhakên :
nyingidakên
numuhyakên :
anggêgani
naman :
anaman
numana :
ngrasak
numuni :
mungêl
numêna :
nyupêna
numanakên :
ngrisakakên
numundu :
mundur
numundang :
matur
naminta :
anyuwun
niminta :
karantên
numôndha :
ambagèkakên
numandhêg :
mandhêg
namu-namu :
awang-awang
namar :
nyilib, ngikis
namêr :
ngarih-arih
nimur :
ngesahakên, ngiwakakên
numara :
dhumatêng
numarah :
nêdya, ngangkah
numêrah :
tumurun
namiri :
nyangkribi
numiras :
nigas
numuras :
ngrisak
numarawarah :
nanjangi
namak :
nandukakên
namakana :
nglorod
namuda :
mêtahi
numoda :
ngaturi, ambagèkakên
namudana :
ngaturi
namata :
maspaosakên
nimita :
karantên, mila
numata :
ningali, mawas

--- 76 ---

numati :
mêjahi
namatani :
nyupaosi
numêtakên :
nyingidakên
nimitya :
karantên, mila, saèstu
numatya :
tulus
numityap :
kêkintun, ngintun
numusir :
ngungsir
numiswa :
anggêgampil
namwat :
nyambat
nimal :
nimpal
numili :
mili
numulih :
mantuk
numalandarngi[43] :
ngayoni, ngêmbuli
numalad :
mèlèd, modod
numalat :
mèlèt, modod
numilwa :
tumut
numilag :
kesah, mêsat, minggat
nampu :
nampu
nômpa :
ngampil, nyanggi
numpa :
nusun
numpu :
ngirup, numpu, ambêbujêng sato wana, ambêbêdhag
numpah :
nyuntak
numupuh :
anggitik
nampuhan :
ampuhan
nimpên :
ngêjum
nimpuna :
ngumpul, nglimputi, nglêmpak, gumêlêng, mumpuni
nimpuni :
ngumpulakên
nampar :
nampar, nyaut, nyambêr, ukara, nampiling, nêsêr
nimpar :
nyepak, nimpal
nampurnakkên :
nyampurnakakên
nampuri :
naratabi, nglabêti
namperong :
nampiling
nampak :
mêlèk, ngegla, ngambah, nampêk, nglimput
nampêk :
mêlêk, nêmpuh
numpêk :
nuntak
nampeka :
nêlik
nampèk :
nampèl
namput :
nampêk, nglimput
nimpêt :
ngumpêt
numpati :
nanggêli

--- 77 ---

namputi :
nglimputi
nampis :
nêlas, nampèl
nimpuli :
ambundhêli
nampelang :
nampiling, ngracik sêdhah
nampaya :
kêkuwung
nampyal :
nampèl, napuk
numapag :
nangkis
numpingakên :
nyumpingakên, nyundhukakên
numodha :
ngaturi, ambagèkakên
namya :
angsal, manggih, nyêmbah
nêmya :
angsal, manggih
namuy :
nyêgah
namiy :
nyêgah
nomya :
nglipur
nomyah :
nutut
namayani :
mujani, nyumadosi
numiyat :
ningali
numiyangakên :
ngadêgakên
nambe :
mêling, nanjangi
nambah :
mêwahi, oyag, ngambah, nyêmbah, nrajang
nêmbah :
nyêmbah
nambahi :
mêwahi
nambêhi :
mêwahi
nimbun :
ngurug, numpang
nêmbur :
nyêmbur
nambrama :
ambagèkakên
nambrami :
ambagèkakên
nambak :
nambak, ambêndung
nambakya :
nambak, ambêndung
nambut :
nyandhak
nimbat :
nyundhang, nyundêl, nuwak, nyigar
nambuti :
nyandhaki, nampèni
nimbal :
ngêlih
nimbul :
ngambang, niyup
nambala :
nambal, ambucal
nambula :
nginang
nambalang :
ambucal
nêmbalang :
nyawat
nambayi :
anjangjèni
nambyakkên :
nyambèkakên
nambang :
mêgat, nugêl, nyabrang, nyambêt
nambong :
nyamar, ambawur, nyêngkolong
nêmbang :
nabuh
nêmbing :
minggir

--- 78 ---

nêmbung :
anggitik
nambang haksi :
tingal-tiningalan
nêmbang haksi :
tingal-tiningalan
nambêngi :
nalangi, ngalangi
nimbangi :
nimbangi, nulungi
numangkat :
mangkat
numangsêh :
mangsah, murugi
numungguh :
mungguh
numunggah :
minggah
numanggya :
mungguh
naga :
sawêr, naga
nagi :
nagih
nagu :
nyanggêmi
niga :
niga
nuga :
nunggil
nagya :
nagih
nêgah :
nyêgah
nêgêh :
nambrama
nêguhi :
ambêtahi, ngantêpi
nêguhakên :
ambêtahakên, nêtêpakên
nagêni :
ngukuhi, magoli
nagendra :
ratuning sawêr
nagara :
nagari
nugara :
nglêbarakên
nugraha :
pêparing, kanugrahan, maringi
nigraha :
pêparing
nugrahan :
pêparing
nuguri :
nênggani
nagaraja :
ratuning sawêr
nagakusuma :
nagasantun, wastaning sêkar kawi
nagata :
yaktos, têmên, tumama, têtela, katawis
nigas :
mancasi
nagapati :
ratuning sawêr
nagapasa :
pangabaran sawêr
nagapuspa :
nagasantun
nagapuspita :
nagasantun
nagaji :
ratuning sawêr
nagabônda :
sawêr agêng, wastaning sêkar kawi
nagabandana :
pangagênging sawêr, nagarante

--- 79 ---

nagabasuki :
ratuning sawêr
nugêng :
nugêl
nub :
nêmpuh, ngêbut, anjog, tumanduk, nrajang, nunjang
naba :
bêning, padhang
nabi :
wudêl
nabah :
nabuh
nêbah :
nabuh, nabih, nêpak, nampèl, nêbak
nêbih :
nêbih
nêbar :
nyêbar
nirbaya :
tanpa pakèwêd
nabda :
ngucap
nabêt :
nyabêt
nabtas :
mamôngsa, ngrampungi
nibasara :
utusan
nabastala :
langit
nubawa :
munasika, nyikara
nabwang :
nulak
nobaya :
jangji
nubayana :
nêtêpakên
nabyatkên :
nyabêtakên
ning :
ing, bêning
nung :
kawasa, linangkung, langkung
ninga :
sabên
ninghat :
ambijig
nanghêt :
umpêtan
nanghing :
nanging
nangan :
anggorèng
nêngên :
nêngên
ningan :
sabên
nangên-angên :
micara, ambudi
ningar :
alingan
nêngêr :
manjêr
nêngêrasa :
anandhani
ningarêja :
nyanggamani
nungku :
mêndêng, mêlêng
nungka :
nunjêl, nungkak
nangak :
mêksa
ningkah :
nata, molah, nitahakên
nêngkêr :
nugêl, têngkêl
ningkad :
miyak
nangkoda :
juragan
ningkês :
nyambêr, ngêkês
nangkil :
sowan
nungkul :
biluk
nêngkêl :
nugêl, malang
nungkêm :
nunjêm
nêngêt :
ngantup

--- 80 ---

nangutus :
angutus
nangtang :
nantang
nungtung :
mucuk, mènèk
nangtang jaya :
sêsumbar
nangis :
nangis
nangsah :
majêng, mangsah
nangsêh :
majêng, mangsah
nangsaya :
misaya, mandamêl, nganiaya
nêngsêng :
mêthuk
nungsung :
mêthuk, minggah
nêngêl :
mêtêl
nangli :
nglampus
nanglah :
nglojok
nangling :
pangucap
nangimbêhi :
amêwahi
nangga :
nyanggi, mawi, môngga
nungga :
ngengingi
nênggah :
micara, amrih
nênggih :
inggih
nêngguh :
inggih, andugi, ngintên
nungguh :
mungguh
nangguhi :
ngambêngi
nanggêhi :
ngambêngi
nunggahi :
nganjati, nginggahi
ninggahi :
ngewahi, nyimpêni, nyingkiri
nanggana :
ijèn, nangguh
nanggênah :
anggênah, minta-minta
nanggêni :
ngêkahi, nanggoni, malangi, magoli
nênggarani :
ngrungrumi
nênggak :
ngampêt, mêgêng, nênga
nanggakkên :
nyumanggakakên
nunggwi :
nyêlaki, ngungkuli, wontên ing
nènggwar :
nyenggol
nanggala :
nênggala
nanggul :
nulak, nangkis, mêthuk
ninggal :
nilar, têrag
nênggêl :
malang, nugêl
nunggal :
satunggil
nunggul :
tumiyung
nênggalani :
malangi, anjêmparing kalihan nênggala
nungguli :
nungkuli
nanggal :
nênggala
nanggulang :
lumawan, ngêmbuli, malangi, nglawan

--- 81 ---

nênggulang :
lumawan, ngêmbuli, malangi, nglawan
nanggulangi :
nglawani, anggagahi, ngadhangi
nanggap :
môngga pulih, mulihakên, narima, nampèni
nunggyangtaya :
mitênah
ninggug :
nyinggêt
nanggung :
nyunggi, nyanggi, ngrêmbat, ngalang, malangi
nanggêng :
ngalang
nunggang :
numpak
nanggungi :
ngrêmbati
nunggangi :
numpaki
ningêb :
nyaput
nungi :
ngawasani
nêngah :
têngange

Ca

ci :
lèpèn
ce :
e
cah :
rêngat
caha :
babo
cèha :
hèh
cuha :
gêla
cehah :
he
cehaha :
e hèh hèh
cehahah :
hehe, sêsumbar
ceah-ceah :
hèh hèh he
cihna :
tôndha, têngêr, pratôndha
sia-cia[44] :
ciya-ciya, sumbar
ceaceah :
hèh hèh he
cahya :
sorot
cahêng :
mampang, amêng-amêngan
cana :
pêthak, ujar, suci
cina :
tôndha, têngêr, pratôndha
cuna :
ical
cuni :
ical, panunggul, soca
cani :
ngasah-asah
cinna :
tôndha, têngêr, pratôndha
cuna :
ical

--- 82 ---

cuni :
ical, panunggul, soca
cancala :
molah, ebah, kumêlab, kêdut, thathit, kêlab, silib
candi :
candhi
candu :
pathi, kalalar, pathèn
cunda :
linangkung
candra :
rêmbulan, marna, warni
côndra :
rêmbulan, marna, warni
candrakanta :
marna warni, rêmbulan kôntha, rêrêpi
côndrakanta :
marna warni, rêmbulan kôntha, rêrêpi
côndradimuka :
namaning kawah ing kadewatan
candrasa :
tanggalan, wastaning dêdamêl
candrama :
rêmbulan
côndramaya :
rêmbulan mancur
cundaka :
têlik
canti :
sae, nguwuh
cinta :
rêmên, asih
cônta :
pinton
conto :
pinto[45]
cintantya :
ayu, sae, langkung
cantri :
cêla, kuciwa, cacad
cintra :
cêla
cintraka :
sangsara
cantaka :
pêksi, cêkaklak
cintaka :
pêksi, cêkaklak
cantya :
mukti, sae
cintya :
ayu, sae, langkung
canasuruh :
sêdhah canang, katata mengkolan
candha :
pangabaran, têmbung
candhi :
candhi, gêdhong
candhu :
candhi
cindhe :
bangsaning kêkêlingan
cundha :
linangkung, wastaning jêmparing
candhani :
candhana
cundhuk :
cundhuk, têmpuh, panggih, pêthuk, kapanggih, kapêthuk
candhala :
bêngis
candhya :
candhi, gêdhong, musthika
candhyana :
candhana

--- 83 ---

cundhamani :
pangabaran, manik linangkung, sêsotya, panah linangkung
cindhaga :
tulad, pucang, pudhak, mayang
candhaberawa :
pangabaran kala
côndhaberawa :
pangabaran kala
candhang :
bêbêkalan, dhêdhasar, nadhahi, cêndhêng
cundhang :
risak
cinthaka :
bilahi
canthang :
kêprak
conthong :
conthong
caca :
rêngat
cucu :
suduk, sikut
cacah :
cacah, rajang, têdha
cucuh :
suduk
cacahan :
cacahan
cacah cucah :
sawiyah-wiyah
cacanthang :
sinom, songkok, kêkêprak
cacak :
wawrat, ambah, jajal, pirantos ngrajang sata, wastaning abrahan tênunan
cucuk :
cucuk
cicikat :
ajar-ajar, gladhi
cucur :
pêksi kudhasih, wastaning panganan
cacadan :
cacad
cacata :
galudhug
cacat :
cukat
cicitan :
gêgalihan
cacala :
lêlayu
cacal :
timpal, tatal, colok, bêsèr
cicil :
bantu, ulur, thathit
cacap :
cacap, ampuh, asrêp, wastaning dêdamêl
cacaya :
kumandêl
cacampuri :
momori, ngarus-arusi
cicithak :
bathuk, têpus
cacanguk :
têlik
cor :
brabah
cara :
tata, pindha, kôntha, pratikêl, lagu, pangucap
cari :
ngupados, kônca
caru :
tingkah, sidêkah
cira :
prayogi

--- 84 ---

ciri :
tulis, èstha
cere :
kere, bandak, bandak bandarakan
cora :
nistha, ngêlèr, jèrèng, anjèrèng
core :
rèmèh
cura :
ngêlèr, jèrèng, anjèrèng, prayogi
curi :
sela, nuruhi, cidra, pandung, culika
curu :
urakan
corah :
ura, abra, anglèr, misuwur, congkrah
curah :
jèrèng, ura, anjèrèng
curih :
baribin
cor-acor :
brahak-brahok
corah-carih :
corak-carèk, corang-caring
curah-curah :
ngêlèr-êlèr, anjêjèrèng
curih-curih :
bribin- bribin
curah-carih :
kabrabean
carana :
wadhah, urang-urang mripat, athi-athi, rêrênggan
curna :
risak, rêmuk, ajur
curni :
rêmêk, lêbur
carancang :
wuda
curnita :
sirna
cêraca :
danawa arahan
caracah :
jawah
cêracah :
racah, jawah
cara-cara :
pindha, pindha[46]
cora core pracara :
bandak bandarakan
cêrêcêp :
cumêprot
caracap :
jawah
cêrcêb :
trêcêb
cêracab :
jawah
cêri :
lêthêk
cêre :
pisah
cêraca :
danawa arahan
cêracah :
racah, jawah
cêri-cêri :
cêrik-cêrik, lêthêk-lêthêk
cêre cêre :
pisah-pisah
car-rya :
sêngsêm
car-rye :
sêngsêm
coryanjana :
gêntho

--- 85 ---

cêrang :
kêmprang
cêrang-cêring :
kêmprang-kêmprang
carik :
corèk, sundêp, cublês
ciruk :
jêgongan
corok :
sogok
curik :
tulis, ukir, lancip, têtabuhan
caraka :
utusan
carika :
kônca, cèthi, parêkan, para nyai, sadaya-daya, lorodan
carikan :
lorodan
carak campur :
tarètès
crada :
carêmêdan
carita :
cariyos
carat :
pancuran, mancur
caritan :
kacariyosna, kocap
caritara :
cariyos
caratan :
pancuran
carat warsa :
pusêring jawah
curwa :
cotho
carwi :
wadhah
corapracore :
othe othe meme
carya :
kônca, rêmên
caryan :
kasêngsêm, gawok
caryya :
gawok
carma :
wacucal
carêm :
golong, campuh ing sih
cêrma :
wacucal
curma :
sirna
crêmih :
juwèh
crêmin :
pangilon, paèsan, ngilo
carmin :
pangilon, paèsan, ngilo
carêmin :
pangilon, paèsan, ngilo
carumuka :
mêngsah
carampêng :
carampang
curiga :
dhuwung
carang :
carang, êpang
caring :
lorèng
carung :
tanduk, têmpuh
cirang :
sae, bênggêng
cerang :
rênggang
corang :
ambêsiwit
curing :
gêndhing, gêndhèng, gêntha, panjêrit

--- 86 ---

curêng :
curêng
carang-caring :
lorang-lorèng
corang corang :
ambêsiwit
corang-caring :
lorang- laring
carangan :
sêmpalan
caka :
panggung
cika :
lalêr
cuka :
wêrak
cuki :
panci
cuke :
panci
cuku :
urup
cekoh :
ceka, sêngkud ing panêdha
cakra :
dêdamêl cakra, idêr, ubêng, songsong, cipta, galindhingan
cakradaksana :
wastaning dêdamêl, maliwis
cakarwa :
maliwis
cakrawarti :
amayu jagat, wêwêngku, pêpayuning jagat
cakrawartya :
amayu jagat, wêwêngku, pêpayuning jagat
cakrawaka :
pêksi dewata
cakrawati :
amayu jagat, wêwêngku, pêpayuning jagat
cakrawatya :
amayu jagat, wêwêngku, pêpayuning jagat
cakrawala :
langit
cakrabawa :
cipta ing ujar
cakrabyuha :
gêlar cakra
cukat :
rikat
cukit :
cukit, tiyang sade traos
cakut :
cancut, anggrêgut
caksu :
urêng-urêng mripat
coksa :
salah kadadosan
caksuh :
têluh
caksusrawa :
sawêr
cakal :
badhe
cakil :
canthèlan
cèkèl :
cèkèr, rencang pandhita ingkang sampun kawraga
cukul :
thukul
cukulan :
thukulan
cukêng :
kumêd
ceda :
cacad, siwah gèsèh
cidra :
cilib
cidrasa :
silib
cadaka :
cadhang

--- 87 ---

cedaka :
cacad
codaka :
têlik, utusan, panalika
cudaka :
têlik, utusan, panalika
codda :
mencok
cadama :
asor
cèt :
towong, kêndhat
cata :
manah
cita :
manah, cipta, nyipta, budi
ceta :
towong, kêndhat
cota :
pola
cuta :
swara
cuti :
tuladha, ucap
cute :
wirang, risak
cêt-cêt :
cat cut, cat cat
catra :
jôntra, cakra, songsong, mayu
catar :
songsong
catur :
sakawan
citra :
warni, tulis
citrani :
warni langkung, warninipun
caturan :
rêraosan
citraka :
sangsara, cilaka
catratra :
cakra, songsong
cutaka :
risak
catwani :
niwasi
catya :
mukti, ulat
casa :
rampung
cawi :
ukir, sawud
cawu :
cêkap
cawah :
sêla
cawih :
ukir
cawêh :
dhumpyuk, wadhèh, rêsah
cawuh :
dhumpyuk, wadhèh, rêsah
cisênêr :
ambêbênêr
cawaca :
padhang sangêt
cawiri :
ukir-ukiran, lunglungan, ruwit
cuwiri :
lunglungan, rawud
cuwêr :
curêk
cawêla :
sauwat, dedoun
cawêli :
sauwat, dedoun
cuwali :
kabalik
cèwèng :
cènèng

--- 88 ---

cala :
têtêp, nêmaha, molah, rêdi, nistha, molah, pindha, saru, kêmu
cali :
pirantos, ubrês, pandung
cili :
alit
cilu :
ciluk
cêla :
cacad
cola :
sora
coli :
kudhi
culi :
towok, kudhi, calimut
cêlaina :
cacad
calar :
nistha
cêlari :
sutra cêlari
cêlor :
cêmêr, acum, bandrèk
calok :
kudhi
caluk :
kudhi
cêlêk :
sipat mripat, cêlak
cêlêka :
sipat mripat, cêlak
colika :
kudhi
cêlêkya :
sipat mripat, cêlak
calawênthah :
rêsah
caluwêd :
têtawi, idêr
culawêt :
sidhêm, nyidhêm
cêlêp :
mêdêl
calimi :
cêkap
calomor :
calimut
calumpring :
anthok, wastaning pangangge
calang :
sawang, cadhang, bancang
celung :
cupu, sêkar dhadhap
capa :
gandhewa
capi :
payah
cape :
payah
capu :
pugag
capi :
tampah
cepara :
talam
cêpurung :
cêpuri, walana
cipta :
manah, cipta
capala :
sayogi, prayogi, bêndu
capya :
payah
cadha :
kancing
cêdhis :
lêthêk, dharidhis
caja :
cipta
caya :
sorot, antara
ciya :
bingah, giyak
ciya- ciya :
bingah-bingah, giyak-giyak

--- 89 ---

ciyaka :
kabingahan
ciyak-ciyak :
giyak-giyak
canya :
sêdya
cama :
cêlub
camaha :
tanpa aji, camah
camêh :
tanpa aji, camah
camana :
sêsuci
cumana :
sumuci
cumandaka :
nêlik
cumundhuk :
cumocog, jumujug, kapanggih
cumanthaka :
lumangkung, kumaki
cumacad :
nacad
cumacala :
kumêmu
cêmêr :
rêgêd
cumur :
cêmêr, rêgêd
camara :
kajêng cêmara
camêra :
sêgawon
cumuri :
acidra
cêmêra :
sêgawon
cumarik :
sumundêp, cumublês
cumêkêl :
nyandhak
cumadaka :
acêcadhang
cêmêt :
tangsul
cêmêtya :
tangsul
cimus :
bangsaning timun
cumawuh :
dhumumpyuk
camil :
gêmbil, kêkapa
camli :
bangsaning sutra
cêmil :
gêmbil, criwis
cumil :
gêmbil, kêkapa
cumèl :
nistha
campah :
pênggak
campuh :
pagut, carêm
campur :
awor, têmpur, conthong, rêsah, rukêt
campaka :
sêkar campaka, uwit campaka
cêmpurung :
cêpuri
cambu :
ambêt
cimba :
kêcut
cumbu :
wangsul
cumbana :
sahuwat
cambar :
cêmplang
cambur :
carub
camburuhan :
butajêngan
cimburuwan :
butajêngan
cambil :
kambil
cambul :
camêthi
cambang :
godhèg
cambing :
kêmba

--- 90 ---

cêmbang :
kêcut
cêmbing :
jenggot
cumakah :
kumêdah
cumangka-cangka :
nyênyampahi
cumangkrama :
nyanggama, nyangkramani, amêng-amêng
caga :
bêbujêngan
cagêr :
pathok
cêgir- cêgir :
beca-becu
cêguk :
busuk
cêb :
prot
caba :
padhang
cuba :
jajal
cibuk :
cidhuk
cobolo :
bodho
cabya :
cabe
cabang :
cawang, êpang
catha :
prigêl
cêtha :
cêtha
cèthi :
rencang èstri
cathok :
têpang, pênding tanpa pupuk
cethya :
cèthi
cathèthèt :
kacipir
canga :
lombok
conga :
cuwa
congah :
cuwa
cangak :
pêksi cangak
cangkah :
canggah
cêngkara :
rêksa
cèngkèrèt :
cênggèrèt
cangkrama :
amêng- amêng
cêngkirang :
sidhang
cungkirang :
nyungkirang
cangkêd :
cukat
cangkul :
sangkul
cêngêl :
gulu, sirah
cêngêl :
cacad, bucu
cangligi :
barung
cangli :
sulaya
cêngga :
rêksa, mungêl
côngga :
balilu
canggah :
canggah
cênggir :
tênggêr
cênggir-cênggir :
beca-becu, cacah cucah, tênggêr- tênggêr
canggêd :
cangkêd
canggal :
tanggêl
canggya :
palang
cangêng :
gawok

--- 91 ---

cêngêng :
gawok
cênge :
diwasa
cangungong :
dangongok
cangêngan :
kagawokan

Ra

ra :
sira
ri :
ing, kang, saking, ngriku, adhi
rê :
sanjata
rah :
êrah
rèh :
tingkah, guna, samukawis, ubêng, plirik
roh :
ubrês
raha :
êrah
rahi :
rai
rahu :
rêmbulan
rèha :
tingkah
ruh-aruhan :
ajak-ajakan
ruhat :
gêsang, nyawa
ruhun :
rumiyin, kina
rahanah :
nanah
ruhani :
ngrumiyini
rahina :
raintên
ruhunan :
rumiyinan
rahinaya :
raintên
rèhning :
sarèhning
ruhur :
inggil, luhur
ruhara :
sasaran, udharan, buyar
rohara :
sasaran, udharan, buyar
raharang :
awis
rahêk :
rêmuk
ruhuda :
susah
rahat :
tiwas, wados, sikara, nglimput, bênthèt, tatu, rumaos, nyuda
rahuti :
ngongoti
rahatan :
raos
rahsa :
wados, sandi
rahasa :
wados, sandi, raos
rahsya :
wados, sandi
rahasya :
wados, sandi, raos
raup :
sêsuci, raup, dhawuh
raup-raup :
jumurung

--- 92 ---

rahajêng :
prayogi, aluwung, wilujêng
rahayu :
wilujêng, sae
rahayya :
rahajêng
rahab :
nglimput, kangge
ran :
wasta
ron :
godhong
rana :
papaning pêrang, paprangan, pêrang
ranu :
toya
rina :
rintên, ing kina
rini :
wastaning widadari
rinu :
linu, lintu
rêna :
mangke, bingah
rena :
ngalap epah, ambêbarang, ambêbara, biyung, èstri
rênna :
mangke, bingah
rênne :
bingah
renna :
biyung, ambêbara, ngalap epah, ambêbarang, èstri, têturutan, rêmbag
rènni :
èstri
ronna :
godhong
rênu :
tuju, sêngsêm
runna :
pakèwêd
rênon :
tujon, sêngsêman
rênan :
bingah, rêmên
ranca :
susah, prihatos, kuwur
rancu :
rèncèh
rinca :
telad, pindha, sulaya
rancana :
godha, gubah, rêngga, sae, rumpaka, rêrênggan, anggubah, anggodha, ngrêngga, ngrumpaka
rêncana :
godha, gubah, rêngga, sae, rumpaka, rêrênggan, anggubah, anggodha, ngrêngga, ngrumpaka
rancari :
bingung, prihatos
rêncaka :
ribêd, susah, barubah
rêncêm :
rêmêk, ambidhung, rênyuh, ambadharakên
rancang :
ukir
runcung-runcung :
runtung-runtung
rancangan :
ukir-ukiran, panilan
ranak :
ênggèr
rênêk :
jurang

--- 93 ---

rênik :
krawitan, rawit, suci
randa :
srampang
rindi :
kawasa, ing pundi
rundak :
udrêg
ranadilaga :
paprangan
randiyam :
gitik
rindang :
gorèng
rante :
rante, anggit
rinte :
nginthil, ngêtut wingking
rantan :
raos
runtik :
bêndu
rontaka :
bêndhe
rontèk :
lêlayu
rênêt :
aub
runtyaka :
sêrik
rantam :
tata, gladhi, rancang
rantang :
trancangan
rêntêng :
susah, ribêd, ruwêd
runus :
narik
ranasaba :
papaning pêrang, paprangan
renwa :
lêbêt
rênêp :
sidhum, aub
runup :
narik
ranapada :
ênggèning pêrang
randhi :
sangsam, nyamèh, ranggah, sutra randhi, rêngga
randhu :
randhu
rindhu :
gonjing, kangên
rêndha :
mêndha
rêndhi :
antawis
rundhi :
undhi
randhêh :
randhu
rondhon :
godhong
rundhondhe :
ngundha-undha, onclang
randhya :
randhu
randhyan :
godhong
randhing :
kêrandhing
rêndhêng :
rêndhêng
rindhung :
horêg
ranji :
kranjang
ranju :
borang
rênjah :
ngilês
ranjas :
risak
ranjap :
murak
ranjapan :
purakan
rinjing :
kranjang, wakul
renya :
biyung
runya :
wêlas
ranabumi :
papaning pêrang
rinang :
nandhang

--- 94 ---

runêng :
kayungyun
ranangga :
paprangan
rananggana :
paprangan
ruci :
bajang, ringas
racah :
êmbês
ricih :
jawah riwis-riwis
rucah :
ucul
racana :
rêngga, sae, ikêt, gubah, anggubah, rêrênggan, ucap
racak :
ulêr salêbêting badan
rêcêp :
raos
racaba :
sae
rara :
lare, prawan, kusut
rari :
adhi
rare :
lare
riri :
alon, lili, sarônta
ruri :
reka
ruru :
rêntah, mêrêm, upados, cênês, mancur, gogrog
ririh :
alon
rêrah :
upados
rêrêh :
lirih, alon, rindhik, upados
rurah :
risak, lêbur
ruruh :
upados, mancur, jatmika
rèrèhan :
sarèh
ruruhunan :
rumiyinan
raran :
prawan
rurun :
rangkus
rêrêncungan :
rêreyongan, rêruntungan
ruruncungan :
rêruntungan
ruruntik :
bêbêndu
raranteyan :
têruntunan
rari-rari :
arêm-arêm, arih- arih
rare raksaka :
panakawan
rare rasiki :
wastaning widadari
rurêk :
ubrêk, lêbur, rukêt, rupêk, têrak
ruruku :
makutha, amakutha
rurukuh :
makutha, amakutha

--- 95 ---

rurudik :
sêrêng
raradyah :
prawan
rarat :
alon
rêrêt :
sêndhêt
rêratra :
pêpêjah
rarat-raratan :
alon- alonan
raratyan :
rêraton
raras :
asri, endah, langên, wêdal, raos, sêngsêm, brôngta, ayu, ngrônta, cipta
riris :
jawah
rurus :
lurus
rarasuh :
sêsakit
rarasuhan :
sêsakitan
rarasrum :
asri, rêrênggan, langên
raras :
karasikan, karêsmèn
rurwa :
luntur
rêrêsêp :
rêrasuk, rêrêmên
ririwêk :
nganglang
rarêp :
kumurêb, kurêb
rêrêp :
nyipêng, dhêdhêp, surêm, lêrêp, mêndha
rurup :
gêntos
rêrêpan :
pasipêngan
raraya :
lare
rarywan :
kèndêl
raryya :
lare, ngarêmi
raryyan :
kèndêl
rarêm :
tata, sarèh, lèrèh, aglar, aring, lirih, ngasor, marêm, aso, rêmên
rêrêm :
surêm, marêm, tata, aglar, aring, lirih, sarèh, lêrêm, ngasorakên
rêrêm-rêrêm :
rêp rêp sirêp
rêrêmpon :
rêrêmukan
raragi :
bumbu
roroga :
sêsakit
rarab :
dhawah, balêdug
rêrêb :
dhawah, jawah, grimis, dhêdhêp
rurub :
lurub, kêmul

--- 96 ---

rêrêb-rêrêb :
mêndhung
raring :
èngêt
rêrêng :
asri, anggamêng, sêmu, asukêt
rurung :
ngêlud
riringa :
watawis, dêdugi, ering
rarangkah :
pêpagêr
rêrangkah :
pêpagêr
rêrêngkêt :
rêrênggêt
rarangsawi :
ngangrangcawi
riringga :
wêwatos
rêrênggi :
sônggarunggi, rêrênggêt
rok :
têmpur, awor, gulung, rukêt, trajang, srawungan
raka :
kakang
rika :
punika, ngrika, mangkana, sira, nalika
riku :
ngriku
rêke :
mangke
reka :
tulis, èmpêr, anggit, gambar, golèk
ruka :
tatu
ruku :
topong, makutha
rukuh :
pangangge, makutha, jamang, bukasri, topong, kuluk
rikan :
mangkana, nuntên, ing ngriku
rikanang :
ingkang
rakran :
radèn
rakrya :
mas anggèr, sira, mangke, punika, risang
rakryan :
mas anggèr, sira, bêndara, radèn, gusti, kyai
rakriyan :
radèn
rêka :
risak
rukuk :
rasukan
rêkan :
risakan
rakta :
abrit
rêkta :
abrit
rukti :
rakit
rakit :
gêlar
rakêt :
cakêt, tapêl, rumasuk, sèdhêt, rakit, marduli, rakêt
rikat :
enggal
rakêti :
rakêt
rakêtan :
kêkasih, prasanakan, têtapêl

--- 97 ---

rikatang :
ingkang
raksa :
jagi, ngrêksa
riksa :
uninga, luhur
rêksa :
ngrêksa, uninga
rêksi :
pandhita
ruksa :
risak, lêbur
rêksa-rêksa :
danawa èstri, danawa
raksaka :
rumêksa, maringi, pêparing pusaka, tangguh
rêksaka :
rumêksa, panêngga, pangrêksa, têngga, santosa
raksakan :
rêrêksan
raksaksa :
danawa
raksaksi :
danawa èstri
raksaksya :
danawa
raksasa :
danawa
rêksasa :
danawa
rêksisidhawakya :
pandhita agêng
rakwa :
punika, sira, mangke, piyambakipun, abdi
rakwan :
radèn
rikapanan :
kados pundi
rakya :
mangke, sira, punika
rêkya :
mangke
rikya :
ngriku
rakyan :
sira, radèn
rakmi :
pangugung
rikma :
êmas
rukmi :
êmas
rukêm :
dhuwêt
rukmakala :
gana sêsotya
rakatha :
yuyu
rêkatha :
yuyu
rikang :
ingkang, ing
rada :
ragi
radi :
tata
roda :
galak
radin :
bagus, radin, sae, têlas
rêdên :
andados
rodra :
galak, nêpsu, jêjulukipun Bathara Guru, Hyang Wisesa
rudra :
galak, nêpsu, jêjulukipun Bathara Guru, Hyang Wisesa
rudira :
êrah
rudraro

--- 98 ---

sastra :
jêmparing Côndhaberawa
rudramurti :
jêjulukipun Bathara Guru
rudramamurti :
jêjulukipun Bathara Kala
rudrabuwana :
swarga
rudita :
prihatos, bêndu, langkung
ruditagita :
rêrêpèn
raditya :
srêngenge
radya :
nagari
rêdya :
nagari, rahajêng
rudya :
pêksa, larut
rodamala :
wastaning godhong
ridang :
sela kumalasa
ridangakas :
sela kumalasa, atos
rat :
jagat, êjum, radin
rata :
reta
rati :
rêmbulan, wêwar
rate :
radin, reta
rêtu :
gègèr, rêngka, horêg, awor, rêngat
rota :
galak, kawasa, nglayang, mibêr
ratih :
wastaning widadari
ratuh :
lumut
rêtuh :
buthêk
ratuha :
lumut
ratna :
èstri, intên, sêsotya, sari, utama
rêtna :
èstri, intên, sêsotya, sari, utama
ratan :
radinan
rutan :
panjatos
ratnawadu :
musthikaning èstri
rêtnawadu :
musthikaning èstri
ratnapadma :
sanjata cundhamani
ratnamani :
sanjata cundhamani
ratri :
dalu
ratrya :
dalu
ratwa :
ngratoni
ratya :
ratu
rutya :
gilap; aswarutya: kapal gilap
rataya :
wradin
ratyan :
raton
rutyat :
cucul
ritêm :
mêlês
ratagothaka [ratagotha...]

--- 99 ---

[...ka] :
reta grêbong
ratibawana :
swarga
ratêng :
matêng, dalu
ritang :
ingkang
ratangga :
reta
rês :
ajrih, maras, giris, dhawah, wêlas
ros :
êros
rasa :
raos, pindha, ngraos, wados, karaos, upami, sêsêmon, kados, kêdah, wadhah, raras
rêsi :
pandhita, dewa
rêsêh :
rokèk
rasuh :
sarang, sakêt
rusêh :
rosok
rêsni :
racikan
rêsindra :
pandhita ratu
rês-rês :
pêksi kudhasih, ajrih-ajrih, maras-maras, mêmêdosi
rasika :
langkung, suci, bêning, rêsik, sêsuci, bingah, sae
rusak :
risak, ngrisak
risakan :
kiring
rasukan :
rasukan, palana, abahan
rasukan kunjara :
palana
rêsêksa :
danawa
rasêksi :
danawa èstri
risaksana :
tumuntên
rasêksya :
danawa
rusit :
pakèwêd, êtuk
rasatala :
bumi
rêsi :
pandhita
raswa :
raos
raswe :
raos
rêsiwara :
pandhita, pandhita agêng
rêspati :
pidêksa, sêdhêngan, pantês
rasmi :
asri, adi, rênggan
rêsmi :
asri, adi, rênggan
rasmona :
pangucap manis, pangucap lirih
rismarini :
icaling pêtêng
rêsigana :
dewa
rasban :
kaluwihan
rastha :
makutha
rasthi :
alis, sêdya

--- 100 ---

rèsthi :
sêdya
risang :
sang, ingkang
rwa :
kêkalih
rwe :
kêkalih, ngriku
rawa :
rawi
rawi :
srêngenge
riwa :
reka
riwe :
karingêt
rèwu :
èwu
rawuh :
dhawah, dhatêng
rêwah :
rêbah
rêwêh :
rêbah
rawuhi :
andhawahi, andhatêngi
rawan :
mêndhung, mega
rawana :
danawa, wastanipun ratu danawa ing Ngalêngka
rawanda :
rondha
rwan-rwan :
loron-loron
rwa-rwa :
kalih-kalih
rawa-rawa :
rawe-rawe, rawi-rawi
riwa-riwa :
kintha- kintha, kontha-kontha, cara-cara, undhak-undhakan
rwarwan :
kèndêl
rawa-rawan :
rawi-rawi
rawa-rawaya :
rawe-rawe, rawi-rawi
rêwêk :
nyidra, samar, numpêk, lêbur, nukup
ruwêk :
kruwêk
rweka :
ngriku, kêkalih punika
rawikara :
srêngenge
rawud :
ngawud
rawat :
simpên, ngêmu, sêmu
riwut :
ribut, lesus, liwung
ruwat :
lêbur, pulih, bucal
rawat-rawat :
lamat-lamat, mêmbêk-mêmbêk, sêmu-sêmu
riwat-riwut :
siwat-siwut
rawas :
wasis
rawis :
kumbala, rêngga, kêkitir, umbul, brêngos, rambut, umbul-umbul, gombyok
rawus :
kêkês
rawis-rawis :
lêlayu
rawisan :
kumbalan
rawistha :
rawis
ruwastha :
ugêl- ugêl
rêwwa :
sorang, luntas
rawaja :
naga
rawaya :
rawe-rawe
rawayi :
rawe

--- 101 ---

ruwiya :
cariyos
rawayan :
sumèlèh
riwayat :
pitutur
riwêg :
jêjêl, jibêg, tanpa sêla
rawang :
mega, mêndhung
rawung :
barung
riwung :
riwut
rewang :
kanthi, kônca
rowang :
kanthi, kônca
rowangga :
bawera
ralah :
asor
ralih :
ngalih
ralap :
mêndhêt
rilang :
sumêlang
rêp :
jlêg, jog, pêt, cêp, lap, sirêp, rêrêp
rapa :
luwe, cêgah
ripu :
mêngsah
rupa :
warni
rapah :
palang
rapih :
lantèh, nglêpèh
rapêh :
nglêpèh
rapoh :
balisah, sakit, kasakitan
rapuh :
balisah, sakit, kasakitan, milalu
rêpah :
lirih
ropoh :
sangkrah
rupir :
pinggir
rêparat :
golong
rap-rap :
rêp-rêp
ropèk :
tiyang agêng awakipun nanging balungipun alit
rupaka :
gubah, warni
rêpat :
nglêmpak, golong, kumpul, pakumpulan, kumpulan, tata
rupit :
supit, gupit, sungil, rumpil
rapus :
kêkês
rapwa :
awit
rapwan :
awit, manawi
rêppa :
ajêng
rapaya :
kècèr
rodha :
kêras
rudha :
galak
rudhira :
êrah
raja :
nagari, ratu, agêng, pantês
raji :
aji

--- 102 ---

raje :
ratu
rija :
taringsilan
riju :
lêsu
rêja :
sanggama, sae, ayu
rêju :
rahajêng
rajah :
tulis, ciri, agêng, napsu hawa, kamurkan, pêpenginan
rajah-rajah :
carak-carik
rajahadya :
rajabrana
rajanara :
ratu èstri
rajaniti :
lêlêrêsan
rajacêtha :
rajawardi
rujar :
ujar
rujak :
ilês, rujak
rajakaputran :
panganggening rajaputra
rajakaputrèn :
panganggening rajaputri
rajakaya :
gunakaya
rajat :
nagari agêng
rajata :
bibrah
rujit :
cacah, rajang, suwir
rajatadi :
rajabrana, sêsotya, rajapèni, mas sêsotya, langkung
rajasa :
rêjasa, timaha, pantês, prak ati
rajasunu :
rajaputra
rajaswara :
kidung, sindhèn
rajaswala :
kidung, rajaputri, pasindhèn
rajasyara :
kidung, sindhèn
rajwa :
nagari
rajawèni :
sirah
rajawandha :
wragad
rajawali :
pêksi rajawali
rajapèni :
dandosan kang adi-adi
rajaputra :
rajaputra
rajaputri :
rajaputri
rajaputraka :
rajaputra
rajya :
nagari, kadhaton
rajyalpa :
sangsara
rajayoga :
wêwadhah
rajamanggala :
rajamuka, rajaputra, ratu agêng
rujag :
rujag
rajang :
cacah, rajang, wastaning dêdamêl
rêjang :
asanggama, rêncang

--- 103 ---

rêjing :
suwèk
rêjêng :
rêbat
rêjêngan :
rêbatan
rajungan :
rajungan
raya :
agêng, usung, widadari
rayi :
adhi
rayu :
ayu
riya :
tiyang agêng, ngriku, ngrika, kina
reya :
sulaya
reyan :
rereyan
riyêk :
iyêg
raywan :
kèndêl
rayyan :
kèndêl
riyêm :
lindri, liyêp
riyêm-riyêm :
lindri-lindri, liyêp-liyêp
rayung :
galagah rayung
riyungan :
sêngkoyongan
rênyuh :
rêmak, rêmuk, ajur
rênyêk :
rêmak
ranyap :
lancap
rêm :
rêp, surêm, rêrêm
rum :
wangi, rêrênggan, ulah, langên, manis, gônda
rama :
rama
ramu :
bantên
rima :
rambut, sima
rimo :
sima
rema :
rambut
roma :
rambut
ruma :
wangi, rêrênggan, ulah, langên, manis, gônda
rumi :
èstri
rumê :
nyaèni
rumu :
rambat
rêmêh :
mêndhung, surêm
rumuhun :
rumiyin
rumahêk :
ngrêmuk
rumahat :
nyikara, nglimputi, natoni, mados
rumaup :
ngraup
rumahab :
sumahab, sumasab, ngaubi, dhumawah
ramon :
sarah, bantên
rêmên :
sênêng
rumuna :
makèwêd

--- 104 ---

rumanca :
nusahi
ruminca :
nelad, mindha
rumancana :
nganggit, ngrêngga, anggodha, anggubah, nyaèni
rumêncaka :
ngribêdi, nusahi, ambarubahi
rumêncêm :
ngrêmêk, rêmêk, arênyuh
rumancang :
ngukir
rumanda :
nyrampang
rumindang :
anggorèng
rumantam :
nata, ngrancang, anggladhi
rumindhu :
anggonjingakên, ngangênakên
rumandhi :
ngrêngga
rumindhung :
ngorêgakên
rumanjas :
ngrisak
rumacana :
ngrêngga, ngikêt, anggubah, nyaèni
ramara :
mara
rumara :
mara, kumênya
rungmuru :
andhawahi
rumiri :
alon
rumrah :
upados
rumarah :
upados, ngrisak
rumurah :
ngrisak
rumêrah :
ngupados
rumêrêh :
ngupados
rumuruh :
ngupados
rumarônta :
ngraos
rumurêk :
nglêbur, ngrukêt, nêrak
rumaras :
maras, nglaras, ngraosakên, asri, ngasrèni, nglangên, mêdal
rumurwa :
lumuntur
rumarap :
lumarap
rumurup :
gumantos
rêm-rêm :
rêp-rêp
rumrum :
pangrungrum
rum-rum :
asri, arum-arum
rêm-rêm rêrêm :
rêp-rêp sirêp
rumarab :
dhumawah, nglarab, lumarap
rumêrêb :
dhumawah
rêmuk :
rêmuk
rêmêk :
rêmuk
rêmak :
rêmuk
rumaka :
wangun
rumêka :
ngrisak

--- 105 ---

rumakêt :
nyakêt
rumaksa :
jagi, tampi
rumêksa :
jagi
rumuksa :
ngrisak
rumudya :
mêksa, nglarut
ramês :
rêmêd, carub, kêrik
rêmus :
rêmêk
rumasa :
rumaos, kumêdah
rumisi :
risi
rumasuh :
nyarang, nyakitakên
rumusak :
ngrisak
ramêsan :
rêmêdan, caruban, kêrikan
rumêsêp :
rumasuk, rêmên
rumêwah :
ngrêbahakên
rumêwêh :
ngrêbahakên
rumawuh :
dhumawah
rumuwêk :
ngruwêk
rumuwat :
ambucal, ngulapi, ngruwat, anggodha, mulihakên, nglêbur, ngrancana
rumawat :
nyimpên, ngêmu, asêmu
rumawung :
ambarungi
ramal :
etangan
rêmpa :
risak
rêmpu :
rêmuk, bênthèt, tatu
rumêpah :
nglirihakên
rêmpuh :
rêmêk, rêmuk
ramaparasu :
namaning pandhita
rampak :
trajang, sarêng
rimpêk :
rêmuk, rêmak
rumpêk :
risak
rumpuk :
sungsun
rompak :
begal
rêmpak :
rêmêk, risak, sêmpal, bibrah
rumupak :
ngrisak, ngrancana, ambibrah
rumpaka :
gubah, anggit, nganggit, rênggan
rumpukan :
susunan, onte-ontean
rêmpid :
têrtib, bênthèt
rimput :
kêmput
rumput :
sukêt
rimpus :
êrut
rampal :
wuluh, sungil
rampung :
pancas, rantas
rimpung :
pincang
rempong :
ngontèl

--- 106 ---

rumpung :
gowang, sêmpal
ramaja :
bajing, mêndhung
rumêja :
nyanggama, nyaèni
rumujak :
ngilês
rumajaswala :
rumajaputri
rumajaputraka :
rumajaputra
rumujag :
ngrujag
rumêjêng :
ngrêbat
rumêjing :
nyuwèk
ramya :
rame, asri, endah, sae, ayu, rêngga, atut, runtut
ramyan :
rame, apantês
ramayana :
jêjulukipun Bathara Wisnu, tiyang lêpas, wastaning bathikan
rumênyêk :
ngrêmêk
rumumu :
rumambat
ruman :
wangèn
rumamuni :
anulaki
rumamar :
arum marbuk
rumêmuk :
ngrêmuk
rumamês :
ngrêmêd
rumêmpa :
ngrisak
rumêmpuh :
ngrêmêk, ngrêmuk
rumampaka :
nganggit
rumumpêk :
ngrisak
rumêmpak :
ngrisak, ngrêmêk
rumampak :
ngrajang
rumêmbe :
sumêmi, apradapa
rumambat :
mulêt
rumug :
risak, ngrisak
rumêgêp :
nyandhak, nyêpêng
rumêgêm :
mêngku
rambi :
èmpèr
rambu :
wangi, pulas
rimba :
wana, samar
rimbu :
simpên
rêmba :
trêsna
rêmbe :
sêmi, pradapa
rumbu :
sêgêr
rumab :
sumlêngêt
rumêb :
ngrêrêb, sumingêb
rambah :
ngidak, ngilês, malih, lampahan, pangkat, rèmèh
rumbah :
jangan
rumabah :
ngowêl
rambahan :
idêkan, ilêsan, lampahan, pangkatan

--- 107 ---

rambon :
wangèn
rimbon :
simpênan
rêmbun :
ngrêmbaka, andados
rêmbaka :
rêmbyung, ngrêmbyung
rambat :
pulêt, mulêt
rambut :
rambut
rimbit :
jodho
rumabat :
rumambat
rumêbut :
ngirup, ngêmbuli
rambuti :
ngremahi
rambêtan :
tarubus
rumabasa :
ngrisak, motha-motha, nyanggama
rumbaya :
nama dhapuring baita
rêmbuyut :
kajêng rêmbuyut
rambang :
kambang
rumubung :
ngrubung
rêmêng :
mêndhung, pêtêng
rimang :
asmara, susah, sêdhih
rimong :
sima
rumênga :
mirêng
rumêngêh :
mirêng
rumêngên :
mirêng
rumangkah :
magêri, nyangkrahi, ngropohi, ngacêri, matêsi, maranani
rumangkang :
ambrangkang
rumingking :
lumampah jinjit
rumêngwa :
nikêl, mirêng
rumêngwakên :
nikêlakên, mirêngakên
rumingêl :
anjungkêlakên
rumaga :
ngrêngga, ngrênggani
rumêngga :
ngrêngga, ngrênggani
rumênggut :
nyêbrak
rumênggêp :
nyandhak
rumêngya :
mirêng
rumêngêng :
mirêng
rêg :
rêg, horêg
rug :
rêmêg, rêbah, lêbur, risak, tujah, jugrug, tunjang
raga :
awak, wadhah, solah
ragi :
bumbu
rago :
guwa
riga :
lungid
rugi :
tuna
ruge :
tuna
regoh :
lumpuh
ragna :
ngrogoh
ragana :
susah, kasêngsêm ing èstri, umah

--- 108 ---

ragan :
upami
raganararas :
kasêngsêm ing èstri
ragan-ragan :
sêsolahan, mêmantês awak, bêsus-bêsusan, kados-kados
ragèri :
ambumboni
rêgurênun :
gonjang-gajing
rugrug :
rêbah, jugrug, guntur
ragakarana :
awak pasaja, awak pantês
ragas :
galinggang, candhana, galinggang candhana
ragwa :
sêla
rêgêp :
candhak, nyandhak
rêgêpi :
nyêpêng
rêgêm :
wêngku, gêgêm
rigung :
rikuh
rigang-rigung :
gonjang-ganjing
rigungan :
rikuhan
rêb :
rêmêng, ngrêgêmêng, timbrêng, rêmêng- rêmêng
rob :
banjir
raba :
têngara, owêl
rabi :
jodho, semah
rabu :
uwur
riba :
pisungsung, kamelikan
rabah :
owêl
rêbah :
rêbah
rêbahi :
ngrêbahi
rabin :
pangeran
rab-rab :
waradin
rabda :
andados, jêjêl, têdah, wradin
rabat :
rambat
rêbut :
kêmbul, irup, ngirup, rêbat
rabasa :
risak, sanggama, potha-potha
ribwat :
riwut
rabya :
rabi, maru
robaya :
mangke, pantês
rubaya :
jangji
ribêng :
putêk, ribêt
ratha :
bagus
rang :
awis, ing
ring :
ing, dhatêng, ingkang, wontên ing
rèng :
tumpang
rangi :
ngêlèr
rangu :
gajêg

--- 109 ---

ringa :
dugi
rênga :
mirêng, kocap
rongo :
buron toya alit, gumrêmêt ing toya
rêngu :
tikêl, sêdhih, ewa
rêngih :
rêngih, pangrêngih, pangrintih, rêrêpi
rêngêh :
mirêng, pirêng, rêngês
rungih :
lancap
ringih-ringih :
rintih-rintih
rêngih-rêngih :
rintih-rintih
rangin :
dhadhap, tamèng, tamèng dhadhap
rangên :
asri
rêngan :
asêmu
rêngên :
mirêng, pirêng, pirêngna, ulah bawa
rangên-rangên :
barubah, putêk
rangu-rangu :
gajêg-gajêg, kanggêk-kanggêk
ringa-ringa :
dugi- dugi
rangrangcawi :
rêrênggan, sawudan, sutra rangrangcawi
rangira :
wirang
rangka :
griya, kadhaton
ringki :
ngriki
rêngka :
bênthèt, wênga
rongka :
sarung
rungki :
rasukan, sikêpan
rêngik :
ngrêrintih
rangkah :
pagêr, sangkrah, ropoh, warana, awêran, watês
rêngkah :
babar
rangkan :
griya
rungkad :
sol
rêngkêt :
runggut
rangkal :
griya
rangkêp :
rangkêp
rungkamani :
mralambangi
rangkang :
griya
rêngat :
pêcah, pêgat, bênthèt, tikêl, èncêp, bêngkah
ringut :
muring-muring, pamuring-muring
ringas :
rongèhing polatan
rêngês :
rêgês
rèngès :
rèntèb
rungsit :
angèl
rêngwa :
tikêl, rêngu, bêndu, pirêng

--- 110 ---

rangwe-rangwe :
ngalih dalu-ngalih dalu
rêngwakên :
nikêlakên
ringêl :
jungkêl
rungup :
ungup, jorong
ringapan :
mokhal
rêngya :
mirêng, pirêng
rungyan :
rungon
rangga :
rêngga, êbak, rêrênggan, prabot, pulas, têmbing, lêlawak
ringga :
gowok, luwêng, botên têtêp
rêngga :
rêngga, êbak, rêrênggan, prabot, pulas, têmbing, lêlawak
rênggi :
rênggêt
runggu :
palana, grêbong, lêlawak
ranggah :
bungkah, brungkah, bragah, sangsam
ringgahan :
kandhang
ranggan :
lêlawakan, pulasan
rênggut :
sêbrak, jambak
ringgit :
wayang
rungas :
pêrung
runggwa :
palana, grêbong, lêlawak
rênggwat :
sêbrak, jambak
renggal :
rikat
rênggêp :
candhang, nyandhak
runggya :
palana, grêbong, lêlawak, rêngga
rangu :
kanggêk, gajêg
rêngêng :
asri, kocap, kapirêng
rênga :
kocap, pirêng
rêngi :
ngarih-arih
ring-ring :
dugi, kintên
rung-rung :
sêngsêm, karung-rungan, kasêngsêman
rêngat :
bênthèt, pêcah, pêgat, tikêl, èncêp, bêngkah
rêngut :
jêngkêrut, urêng

--- 111 ---

Ka

ka :
punika, ngrika, mênggah, tingkah, ta, nalika, langkung, ing, mangkana
ki :
punika, ngriki, mangke
ke :
ngriki
ko :
sira
ku :
kula, awon, punika
kèh :
kathah
koh :
lêmbu
kaha :
kathah
kai :
punika, sigêg
kae :
punika
kao :
sira
kau :
kakên
kahana :
balaka, sakathahipun
kihên :
punika
kahanan :
ênggèn, panggenan
kainan :
kêkirangan, kalêpatan
kaênêr :
kalêrês
kaendran :
kahyanganipun Bathara Endra
kaandimapan :
kamokhalan
kahênti :
bebas, kabebas
kahêntar :
kabegal
kaantyan :
kalangkung
kahênting :
bebas, kabebas
kahêndhas :
katowongan
kahidya :
kuciwa
kahidyan :
kuciwa
kahuningan :
kaucap
kahênêngan :
kasusahan, sêdhih, kakèndêlan
kaharana :
kacuwan, kasusahan
kaharan :
kasêngsêm
kaharsa :
karsa
kaharsan :
kabingahan
kaharsayan :
kabingahan
kaharêp :
karsa, cipta
kaharipan :
karipan
kaharêpan :
karsa
kahargyan :
kajèn
kaharangêt :
rêngu

--- 112 ---

kuhaka :
bêngis, awon, duraka
kait :
êpul, têpang
kautangan :
kasambutan
kahastaman :
kabingahan, karênan
kaiswaran :
kaprabon, karaton
kaosmurda :
kêthu
kahasêman :
lorod, oncat, kalandhêsan
kahawan :
kamargèn
kahuwan :
kaduwung, kaoncatan
kaawasan :
kawaspadan
kauwisan :
pungkasan
kahala :
kawon, kasor, karisak
kaili :
kèli, katêmpah
kuhul :
malês
kahalahên :
kuwalahên
kahulunan :
rencang
kahalintangan :
kalangkungan
kahaliwatan :
kalangkungan
kahalên :
kasakitên
kahalpan :
kêkirangan, kalêpatan
kahalpitan :
kabêtahan
kailangan :
karisakan, kaicalan
kahadha :
andhèr
kahidana :
kamigilan
hahidhêp[47] :
katingal, kauningan
kyèh :
kathah
kahiyan :
kasinggihan
kahyuna :
karsa
kahyun :
karsa
kèhyan :
kasinggihan

--- 113 ---

kahyasan :
lumuh
kahiyyalan :
kangèlan
kahyangan :
ênggèn, kadewatan
kahiman :
kamegan
kahegaran :
kabingahan
kuhagang :
kuwagang
kahabalan :
kasingsal
kahang :
kalêson
kahinginan :
mêmengini, menginakên
kahônggya :
kapèri
kan :
mangkana, ngriku, wontên
kin :
punika
kèn :
tapih, parentah, prawan
kon :
parentah, akèn
kun :
ingsun
kana :
ngrika, ngriku, karah, rakit
kani :
kenging, wontên ing
kane :
mila, wêkasan, karana, wontên
kina :
kina
kêna :
kenging, pasang, dèkèk, tuju, panduk
kêni :
kenging
kêno :
kenging
kênoh :
bêtah, anggung, kuping, singat
kanahan :
kaênêngan, kèndêl
kanohan :
kabêgjan, kauntungan
kanin :
tatu
kanon :
ningali, katingal
kanan :
têngên, kenging
kèni :
napihi
kuna :
kèndêl
kanana :
sandêr
kananan :
nyandêr, sandêran
kaninditan :
kaluwihan
kanca :
kôncu
kancu :
sembong
kancana :
êmas
kanican :
kanisthan
kuncara :
kocap, misuwur, komuk
kêncar :
gêbyar, pancorong

--- 114 ---

kêncaran :
gêbyaran, pancorongan
kanicalar :
kadurjanan
kincip :
kuncup
kêncing :
turas
kuncang :
coba, nglangut
kunira :
kunir
kanuruhan :
wastaning kalênggahan ing jaman kina: inggih punika kandhuruan
kanirdonan :
tanpa damêl
kanirdayan :
katungkul
kunarpa :
layon
kanirmalan :
kasucian
kanuragan :
kautaman
kanuragyan :
kautaman
kanirbayan :
kadhanganan
kinkin :
yungyun
kanaka :
êmas, kuku
kènkèn :
têtapih
kinkinên :
yungyunên, kayungyunên
kènkènan :
tapihan
kèndêr :
kèngêr
kendran :
kahyanganipun Bathara Endra
kèndriya :
karsa, tingal, katingal, panggalihan, uruting rêdi
kandarang :
kêndhangsul
kunadiyan :
manawi
kanta :
warni
kantu :
kalêngêr
kintu :
kemawon, amung
konta :
dêdamêl konta
kantar :
dêdêr, ulad, tamèng
kêntar :
kabegal
kentar :
katut, kèli
kentir :
kèli
kontra :
katawis
kêntaran :
kabegalan
kantar-kantar :
mulad-mulad
kintaka :
pudhak
kintaki :
sêrat
kintakya :
sêrat

--- 115 ---

kintwi :
kemawon
kontap :
misuwur
kantya :
kantos
kanteyan :
kantèn
kanityaman :
kamulyan
kêntang :
kênthang
kontung :
angsal bêgja, kaicalan bêgja
kênas :
kidang
kênès :
kêthèk
kinas :
bidhal
kenas :
rucat
kaniscayan :
pêpêsthèn, kapêsthèn
kanawida :
môncawarni
kanalabuta :
wêwarnèn danawa
kanêp :
kadung, kagagas
kunapa :
bangke
kandha :
cawi, rawis, gombyok, cariyos
kôndha :
caci, bandera, cariyos
kundha :
wêwadhah, pôntha, panggenan
kôndhi :
kuwêl, kombul, kasok
kandhah :
karakêt, kasêsêr, kasor
kandhih :
kasêsêr
kêndhih :
kasêsêr
kundhah :
gumêlar, galasahan
kandhahan :
katèmpèlan, kalabêtan
kandhuhan :
katèmpèlan, kalabêtan
kêndhuru :
wastaning kajêng
kandhuruwan :
namaning kalênggahan ing jaman kina
kôndha-kandhah :
sanjang-sanjang
kêndhit :
kêndhit
kèndhit :
katut, kaindhit, kairas, katiwasan, kapupu
kêndhit nayaka :
wastaning kêndhit
kôndhawari :
pajungutan
kêndhali :
pakêm

--- 116 ---

kundhala :
rawis, brêngos, bukasri, nyamat, karanthil, cêplok
kanêdhapan :
katêragan
kandhêm :
amblês
kandhêg :
kandhêg
kêndhung :
tundha
kêndhêng :
ganthêng, tangsuling gandhewa
kendhang :
kèli
kondhang :
kocap, andêl-andêl
konjana :
susah
kunjana :
susah
kunjara :
gajah
kanjat :
jajag, gadug
kônjêm :
karungkêb, sumungkêm
kanya :
kenging, prawan
kunya :
godha
kanaya :
musthika
kanayan :
musthikan
kanyaka :
êmas, èstri, dewa èstri, widadari
kanyita :
rikat
kanyut :
kèli, linarung
kaniyatan :
kayaktosan
kanayapura :
musthikaning èstri
kanyagan :
dagangan
kannya :
kenging, èstri, prawan
kênnya :
prawan
kènnya :
tapih, tapihipun
kannyaka :
èstri, êmas
kanimpunan :
kawicaksanan, kaluwihan
kanigara :
wastaning sêkar
kanugrahan :
pêparing
kantha :
warni, gulu
kanthi :
rowang
kintha :
cara
kôntha :
warni, gulu
kunthara :
nglêngkara, rêreka, pratingkah
kintha-kintha :
cara-cara
kentha-kentha :
cara-cara
kinthung :
klowongan
kanang :
ingkang, ing

--- 117 ---

kinang :
gantèn
kênang :
kenging
kêning :
alis
konêng :
kobêr
kunang :
kalayan, punika, sigêg, sarta, konang
kuning :
kuning
kunêng :
sigêg, mangkana, sarta
kuning warniningsih :
kuning sêmu ijêm
kace :
sondhèr, sondhèr mawi gombyok
koce :
sondhèr
kuca :
paring
kucah :
paring, kècèr, pêparing, kacèran
kacintan :
karêmênan
kacacap :
bleko
kucur :
êcur, pancur, mancur, grobyos
kacurèn :
kapandungan
kucuran :
pancuran
kucurran :
pancuran
kacaryan :
kasêngsêm, kagawokan
kacuriyan :
kapandungan
kacok :
kaduk, kasok
kocika :
pajalêran
kêcit :
kêsit
kucêt :
pucat
kociwa :
cuwa
kocawêli :
kocak-kacik gumilang
kucwap :
lêpas
kêcap :
sompil, kêcapi
kêcapi :
salukat
kêcape :
sêntul
kucup :
lêpas
kacêpuri :
pagêr salêbêting bètèng
kêcatan :
ngucap
kacapya :
kêcapi
kucêm :
pucat, surêm
kacêmba :
kêcut
kucumbi :
rakit, kêmbar, kêmbaran, garwa
kacêmbang :
kêcut
kacêtha :
kocap
kacêthikan :
konangan
kacang :
kacang
kacung :
kulup

--- 118 ---

kara :
prakawis, padhang, ênggèn, barang, kumutug, lêgi, colok
kari :
kantun, wingking, mêkasi, tangan, kasor, mênggah
karo :
kalih
kira :
cipta, kintên
kiri :
gêlar, bela, turut
kire :
tata, gêlar
kêru :
buthêk
keri :
kiwa
kura :
kura, kuthah
kuru :
kêra, waspaos, kurawa, têgalkuru
krah :
tukar
karah :
gêlang
karuh :
wanuh
kirih :
tata-tata
kerah :
karsa
kurah :
kuthah, gubras
kurih :
kirang
karuhun :
rumiyin, punapadene, kina, pradapa
karuhuna :
pradapa
krih-krih :
jêrit-jêrit
karahatan :
kataton
karehanyar :
bayangkari
karna :
kuping, singat
karni :
kuping, singat
karnu :
kuping
krana :
sabab, sipat, awit, murub, pasaja, pantês, mila
kirna :
sakathahipun, sadasa wurda, tata, gumêlar, kathah
kirne :
sakathahipun
kêrna :
kuping, singat
krêna :
kuping, singat
karun :
punapadene
kurên :
jodho
karana :
sabab, sipat, awit, murub, pasaja, pantês, mila
karuna :
nangis
kirana :
rêmbulan, sorot
karonasmara :
sacumbana
karênan :
bingah
kurênan :
jodhon
karêncakan :
karêntêngan

--- 119 ---

karnikara :
wastaning sêkar
kurên-kurênan :
jodhon-jodhon
krêndar :
sungsum
kuranta :
sêkar kapurônta
kurunata :
ratuning Kurawa
karantan :
karaos
karonsih :
sacumbana
karnasula :
gêtapan, nangèkakên kuping
karonlulut :
sacumbana
kurandha :
danawa
krêndha :
rimbagan, kandhaga, karanthil, namaning pêksi
kuranji :
kuranji, asêm
karonjiwa :
sacumbana
kuranjya :
kuranji, asêm
kurinjêm :
asêm
karanjingan :
katèmpèlan
karunya :
wêlas
karunyan :
kawêlasan
karaca :
kijing
kêrcik :
kumricik
krêcuk :
krocok
kurcat :
palêsat
kurcyat :
palêsat
karir :
sadaya
krura :
galak, pêksa
kêrah-kêrèh :
kêdhah-kêdhèh, jêlah-jêlih, cêrik-cêrik
kararan :
kaprawanan, prawan, kasakitên
karurun :
karangkus
kruraca :
galak sangêt
kêras :
bantêr
kararas :
kêlaras
kararastiris :
blarak
kêras :
sandêr
karrya :
kantun
kroraya :
galak
kruraya :
galak
kêrab :
laron, kêbul, grudug
karirangga :
rêrênggan
karirêngga :
rêrênggan
karerêngga :
rêrênggan

--- 120 ---

krak :
rame, gègèr, otêr, bantêr sêru
karku :
wani
kruk :
pêlatuk
korak :
kocap
kurakah :
tiyang jagal
kur-kur :
uwur -uwur
kêr-kêr :
ason-ason
kira-kira :
dêdugi, paekan, pangupaya
kira-kire :
dêdugi
kur-kura :
kura
kira-kiraya :
dêdugi
karaktan :
sarimbitan
karokos :
anggras, êkul
kuruksetra :
Têgalkuru
kurakala :
môngsa pêrang
kurakula :
Kurawa
kurukula :
Kurawa
kurakeyan :
nama dhapuring baita
kirda :
usah, ulah karasmèn
kroda :
galak, bêndu
krêdana :
pangganjar
korud urudan :
kalonglongan
kidya :
ulah, ulah karasmèn
kêrdyat :
kagèt
krêdyat :
kagèt
kurdyat :
kagèt
krit :
damêl, ulah, kadamêl
karta :
rahajêng, pangirid, angsal, tutup, prigêl, pakantuk, rêngga
karti :
padamêlan, damêl
krêta :
rahajêng, angsal, tulus, prigêl, pakantuk, rêngga
krêti :
damêl, ulah, pandamêl
kirti :
damêl, pandamêl
kirat :
sorot
kurita :
rante, oyod
kariti :
sêmut
kerut :
katut
kerata :
pêncar, pirit, pêthèk
krêtana :
jêmparing

--- 121 ---

kêrtarta :
putus, kaputusan, kawasa
krêtarta :
putus, kaputusan, kawasa
kratarta :
kuwat
kêrtuk :
gutuk
kartika :
lintang
krêta-krêtya :
rêngga-rênggan
krêtisara :
pikêkah, pandamêling pêrang
krêtisampeka :
paekan
krêtawan :
kasugihan
kartawaran :
pamulangan
krêtawaran :
pamulangan
kartala :
timbul, wastaning dêdamêl
krêtala :
timbul, wastaning dêdamêl
kêrtala :
timbul, wastaning dêdamêl
kratalasa :
bulus
kartya :
damêl
kirtya :
damêl
kratya :
damêl
krêtya :
damêl, rêngga
karatyan :
karaton
kratyarta :
kuwat
karatyak :
tracak
krêtiyasa :
pandamêl, tiyang lumampah ing damêl, priyantun
krêtayasa :
nate, têtindhihing pêrang
krêtyawan :
kaluwihan
krêtyaman :
kasaenan
krêtaman :
kasaenan
kartaga :
têguh
krêtêb :
singsêt, grubyug
kras :
bantêr, dêrês
kris :
dhuwung
karas :
papaning sêrat, kothak, papan, gambar
karês :
balur
kiris :
asri, sae
kêras :
bantêr, dêrês
koras :
kalok
kuras :
rêsik
kuris :
cukur
kurus :
kêra
karsa :
ajêng
karisa :
linu, êmar, ngêthok
korasa :
kalok
kurasa :
kuras
karasah :
srasah

--- 122 ---

krêsna :
cêmêng, dintên wage, sontên
karsana :
bingah
krêsnadasami :
tanggal kaping sadasa
krêsnapaksa :
tanggal kaping pitulas
karêsrês :
kalindhas, kawus, pajalêran, katog, mêmêdi, kawuron
karasikan :
kasucian, kabingahan, sacumbana, pangrungrum, kasukan
kuruswa :
pangruwating papacintraka
karasula :
lêlandhêp
karwa :
kalih pisan, kêkalih, kalihan
korawa :
Kurawa
kurawa :
Kurawa
karwan :
karon
karwana :
karon, wêlas
kurawendra :
ratuning Kurawa
karawitan; :
lêlêmêsan, lêlungidan
kurawèswara :
ratuning Kurawa
karawistha :
rênggan, karanthil
karwwa :
kalih pisan
kriwêl :
kroncong
karwong :
kampil
kral :
kêdah, rosa, bantêr; kral-kral: kêdah-kêdah
karula :
garudha
kralganaka :
kumêdah-kêdah
krêp :
jêjêl, kêrêp, tanpa sêla, kandêl
krêpana :
jêjêl
krupara :
galak
krêpuk :
pokah
kurupati :
ratuning Kurawa
kardha :
kalangkung, kalohloh, kalojok, kapêncil, pêksi bayan
kêrdha :
rimbagan, cucuk
kirdha :
ulah karêsmèn
kridha :
ulah, solah, damêl, lêlungid
krêdha :
rimbagan
krodha :
nêpsu, kêras
kridhasara :
ulah dêdamêl
kridhastra :
ulah dêdamêl

--- 123 ---

karja :
damêl
krajya :
damêl
karya :
damêl, pandamêl, adamêl
kriya :
damêl
kroya :
waringin
kruyu :
kaluruk
ka-rya :
kantun, kalih pisan
karuyu :
kaluruk
kuruyu :
kaluruk
kuruya :
Têgalkuru
kryan :
ngambar
karyana :
kantunan
karyya :
kantun, damêl
kram :
kasêngsêm, kèrêm, karêm, sandêr, ajêg
krum :
bulus, pênyu
karma :
tata, basa, cipta, mantun, tata krama
krama :
tata, atur, enggal, karsa, nuntên, têmbung, jajar, sêmbah, nyêmbah, tingkah, patrap
kramu :
wadhag, agal
krini :
wôngsa, ulêr
kirmi :
kuthah
kurma :
bulus, pênyu
kuruma :
kruma
karêm :
kèrêm, anggoling
kirim :
titip, kintun
kramun :
grimis
kramaniti :
têmbung têmên, tata lêrês
kramika :
ulêr
kramakala :
tatkala
karamas :
muyêk, jamas
kurmawatara :
warni bulus
krumya :
bulus, pênyu
krama :
srawungan, gumêbyar, tata-tata
kiriman :
titipan, kintunan, pakintun
krimibat :
sanak, batih
kurug :
kalung
keragan :
kayungyun, kalimputan, kaprigêlan
keragyan :
kayungyun, kalimputan, kaprigêlan
karugan :
karisakan
koragang :
waragang
karaba :
srêngenge, kêbul
karuban :
karoban

--- 124 ---

karabasan :
karisakan
karang :
karang, sela, parang, ênggèn, badhe
karing :
ngisis
karung :
bagor
kêrang :
garan
kering :
ering
kerang :
wirang
kurang :
kirang
kurung :
sêngkêr, kobo
karungrungan :
kedanan
karêngês :
pangêrês
karangwo :
karatoya
karêngwakên :
mirêngakên
karanglakên :
kalirên
karangliman :
karang dhapur gajah
karangdho :
tundha kalih
karangboga :
wasta dhapuring pangangge, wastaning karangan sêgantên
karêngêng :
kalok, misuwur, kapirêng
kurangan :
katunan
kerangan :
kawirangan
karêngan :
calon, dadakan
karangan :
parang
kerang-erang :
kaesi-esi
karangulu :
kajang sirah
kaka :
kakang, parêkan, gagak, laki
kaki :
suku, wayah, sulasih, anggèr
kako :
atos
kaku :
kakên
kiki :
parêkan
kokih :
ebah, kontal, kaungsêd
kikicangan :
nama dhapur baita
kakan-kakan :
kakang-kakangan
kakèndriyan :
katawis
kakantaran :
dêdêr- dêdêran
kakandha :
lêlayu, bandera, cêcawi
kakondha :
lêlayu, bandera, cêcawi
kokondhe :
gêgêlung
kukunang :
kokonang

--- 125 ---

kakace :
sêsondhèr, sondhèr mawi gombyok
kukucur :
pêpancur, pêpancuran
kakociwa :
cuwa
kakar :
kumêd
kêkêr :
ajrih, simpên, ulêng
kikiri :
gêgêlar, bêbela, têturut
kukur :
ngusap
kakram :
kêkêran, pingitan, ajrihan, simpênan
kêkran :
kêkêran, pingitan, ajrihan, simpênan
kakarunyan :
kawêlasan
kakrêcik :
krêcêk
kakrar :
kadugi
kêkêran :
ulêng-ulêngan, simpênan, ajrihan
kakartala :
têguh timbul
kakarêtug :
kawantu-wantu
kakarja :
timbang
kakarsana :
bingah, triwikrama, berag
kakrêpuk :
kasompok
kakêrapan :
sêsandèran
kakriyyam :
kêkintun
kokorab :
nama dhapuring baita
kakarêng :
kadadak
kakaka :
parêkan
kaka-kaka :
parêkan, para nyai
kiki-kiki :
parêkan
kukud :
gulung, bibar, ngringkês
kukut :
larut, gulung
kikitir :
têtêngêr, têtunggul, panantang
kakatêran :
dharodhogan
kakêtêran :
kamikêkêsên, kamigirisên
kakatang :
sukêt
kakas :
kakên
kikis :
pagêr, pinggir
kêkês :
lunas
kukus :
kukus
kaksana :
sanalika
kikisik :
gêgisik

--- 126 ---

kakesal :
kagirisan
kakawan :
pawongan
kakawin :
kêkidung, kawi, rêrêpi, kaluwihan
kakêl :
kahan, bêtah
kokila :
pêksi
kukila :
pêksi
kukulan :
rêrencangan
kakulêdan :
kadalon
kêkuluyu :
kaluruk
kakulêman :
kadalon
kêkêling :
susah
kakap :
gana, musthika
kakapa :
ulês, lurub, larab, sasab
kokap :
mega
kukap :
kajêng kukap, kukus
kukupan :
kukupan
kokojor :
kêkuwu, bètèng mubêng
kukya :
kuku
kakyan :
kadigdayan
kakyat :
têguh
kakaywan :
kêkajêngan
kakayyan :
kêkajêngan
kakayang :
dêdèngkèk
kêkênyar :
sêsorot
kakithya :
kasaru
kakothyan :
katikêl sapêthi
kakang :
sadhèrèk sêpuh jalêr
kakung :
kakang, jalêr
kakingkingan :
kasusahan
kakingan :
kasatan
kada :
kunthing
kadi :
kados
kêda :
pêksa
keda :
karsa
koda :
kapal
kuda :
kapal
kêdah :
pêksa, kêdah
kêdêh :
pêksa, kêdah
kedah :
solah
kadohan :
katêbihan
kadahat :
kasangêtên
kaduhwang :
kaduwung
kudon :
dêrdah, kêdah
kadar :
kintên, kêdah, jamak
kudur :
pambêngan
kadiran :
kapurunan

--- 127 ---

kadurnimitan :
panêngêran awon
kadaridran :
kanisthan, kamlaratan
kadardyan :
katrêsnan, kêkasih
kadrêdyan :
katrêsnan, kêkasih
kadurus :
kalajêng, kadlurung, kalangkung, kalojok, katalanjur
kadursilan :
solah awon
kadrawasan :
katiwasan, karisakan
kadurlaksanan :
dalajat awon, lampah awon
kadurlaban :
kabêgjan awon
kadarpa :
kadêrêng, kalangkung, Bathara Kamajaya
kadarpan :
kadêrêng, kasêrêng
kadrêpan :
kadêrêng, kasêrêng
kadrêdha :
kasihan
kadarajyan :
kaluhuran
kaduryasan :
pandamêl awon
kadram :
kalêbêt
kadarman :
kasaenan
kadurbalan :
kacilakan
kèdêk :
kèlês
kudaka :
kapal
kadadin :
kadadosan
kadadran :
kadadosan
kadadyan :
kadadosan
kadudyan :
arêbat, kadudon
kadudung :
kalantur
kidat :
kêdhap, sêmpal
kaditan :
kaluwihan
kaditya :
srêngenge
kudasrênggara :
kapal sagêd
kadasaguna :
rinoban tikêl sadasa
kudasthra :
kapal
kudèsthra :
kapal
kadwa :
pêksa
kêdwa :
kêdah
kêdwar :
kandhi
kêdwa-kêdwan :
wawan-wawan
kadewatan :
kahiyangan
kadiwyan :
kaluwihan

--- 128 ---

kêdal :
molah, kêlab, wêdal, solah, ilês, ngilês
kidul :
kidul
kadalurung :
kalajêng, kalayu
kadêlam :
kalêbêt
kadya :
kados
kêdya :
pêksa, kêdah
kadaya :
paekan
kadayan :
kakuwatan, karosan
kadeyan :
kadang nak-sanak, misan
kidyat :
narik
kadaman :
kanisthan
kadibyan :
kaluwihan
kadang :
sadhèrèk, èngêt
kidang :
kidang
kidung :
pralambang, rêrêpi, rêrêpèn
kadang wandawa :
sanak sadhèrèk
kata :
cariyos, ucap, pangucap
kati :
wawrat
katê :
karsa
katu :
katu
kita :
sira
kitu :
sorot
ketu :
bêbaku, bandera
kuta :
pangangge, makutha, kitha
kutu :
tuma
katêhang :
kaduwung
katên :
karsa, sêdya
katana :
jêmparing
ketana :
towong
katona :
katingal
katon :
katingal
katonan :
katingal
katunan :
kêkirangan
katênèn :
karêpèn
kantoran :
katog, kasatan
katindhih :
katindhih
katênyan :
karêpèn
katucan :
kanisthan
koncat :
langkung rosa
katar :
tamèng, ulad
katèr :
tambir
katur :
gontor
kêtar :
gumêtêr

--- 129 ---

kêtêr :
ajrih, gêtêr, rêngih, pangrêngih
kitri :
têtanêman
kêtur :
candhana
kutêr :
putêr
kutur :
gontor
katara :
katingal, kasangêtên, sumorot, katawis, lêlêmbat, sêru, sora
kotara :
ing lèr
katoran :
kasatan
katarunan :
kabodhon, kaênèman
kitiran :
pêksi prêkutut, kitêran
kètrèk :
kacandhêt
kêtêr-kêtêr :
rêngêng- rêngêng, rêngih-rêngih, ajrih-ajrih
katar-katar :
mulad-mulad
kêtarda :
kalangkung
katuridan :
kasêngsêm, kasusahan, kawêlasan, kasmaran
katarta :
putus
kitarta :
baud
katarton :
katongton
katara-tara :
kalangkung-langkung, katingalan, kagila-gila, sumorot-sorot
katartuwan :
kalastantunan
katrêsnan :
katrêsnan
katrêsan :
giris, ajrih, kajrihan
katurwan :
katilêman
katriwandhan :
katiwasan
kataragal :
katriwal, kaparucut
katêragal :
katriwal, kaparucut

--- 130 ---

katêrangan :
kaputusan, kapadhangan, katêndhagan
katêka :
dumugi
katêka-têkan :
purug-pinurug
kêtêkêtêg :
kêkêtêg
katiksnan :
katênan, kasorotan, katisnan, kawêlas asih
katuduhan :
kadhawuhan
katut :
pasrah
kêtêt :
kêjot
katitih :
kalindhih, katindhih, katumpakan
katitihan :
kalindhih, katêpi, katumpakan, katumpangan, kadhawahan
katutur :
kèngêtan, sanjang, karaos, kacipta, katut wingking
katuturan :
kèngêtan, katut wingking
kotus :
kautus
katuwon :
kayaktosan, katêlasan, kalingane
katwara :
danawa
katiwang :
katebang, katiwar, kalunta
katwangi :
mawuhi, misesani
katwangan :
wawuhan, wisesan
katala :
katiwasan
katula :
traju, timbangan, tandhingan, katimbang, katandhing
katêlah :
kangge, kasampunan
katalika :
nalika, konangan, ingikêt punika
katulusan :
kalastantunan
katalya :
kacandhêt
katalêyêh :
kasliyo
katalyan :
kawilêt
katuluyan :
kakênan, kapanjingan, kenging
katulung :
kalajêng

--- 131 ---

katapakan :
kêkèsèd
katujon :
kêkasih
katya :
wawrat, kati
katyan :
katingal
katayan :
kaicalan
katyêng :
ajrih
katama :
kenging
katêmu :
kapanggih
kotama :
utama, kautaman
kataman :
kakênan, kapanjingan
kotaman :
kautaman
katamarti :
kojah
katamêrti :
kojah
katamapi :
utawi
katampwan :
kaupadamêl
katêmya :
pakantuk, kapanggih
katambêhan :
kêkilapan
katêmbihan :
katêmbèn
katumangga :
sirah
katumôngga :
sirah
katga :
dhuwung
katiga :
môngsa katiga, katiga
kêtêg :
solah, sêgu, kêtêg
kêtug :
gêlap, jêgur, gadhug
kutug :
lêbu
kêtêg-kêtêg :
solah-solah, sêgu-sêgu, ambombrong, brewa-brewo, kêtêg- kêtêg
katgaya :
dhuwung
katiban :
dhawah
katbuta :
kados danawa, anggêgilani, kalangkung, langkung agêng
kotbuta :
kados danawa, anggêgilani, kalangkung, langkung agêng
kêtêbwana :
wana tarataban
katang :
sukêt
ketang :
kilang
katang-katang :
sukêt
katongton :
katingal

--- 132 ---

katingêt-ingêtan :
katongtonên
katanggêlêm :
kabalabag
katinggyan :
kaluhuran
katinggiyan :
kaluhuran
kas :
bantêr, akas, angrês
kasa :
langit
kasi :
wêlas, kuku, kawula
kasu :
kalangkung
kisi :
kancing gêlung
kesa :
kawisesa, kogêl
kosa :
kuwat, agêm, prajurit, kosawahana, agêm titihan
kusa :
ambung, kêpyur
kasah :
pisah, kapisah, konus
kasih :
wêlas, sih, kêkasih
kusuh :
krusuk
kasihi :
asih
kasihan :
kawêlasan, pasihan, wêlas, sih, kawêlas asih
kasihapap :
kawêlas asih
kasiharêp :
kawêlas asih
kasana :
rikat, apuntên, tumuntên, nuntên, ênggèn
kasana :
ngrika, nalika, tunggil ênggèn
kasini :
ngriki
kusana :
panggenan awon
kasanan :
kanggenan
kasenanatan :
kasenapatèn
kasindran :
kacidran
kasenadipan :
kasenapatèn
kasantikan :
kadhanganan
kasantyan :
katêmênan
kasênyan :
kaungkulan, kasorotan
kasintung :
kasliyung
kascaryan :
kagawokan
kascarywan :
kagawokan
kasrê :
kasrah
kêsar :
kêpyur, taratabing manah
kusêr :
pusêr

--- 133 ---

kusur :
kintên, budi
kusara :
tètès, êbun, tapa
kusare :
êbun
kosara :
êbun
kasuran :
kapurunan
kasiran :
kabingahan
kasir-kasir :
rawe-rawe, bingah-bingah, têtêngêr
kasarusubên :
katlusubên
kasrêpan :
ngloko, kaasrêpan
kasarjwan :
kasênêngan
kasryayan :
kaprabon
kasriyan :
kaprabon
kasêrêng :
kabrangas
kisik :
krêsêk
kusika :
anjalêbut, lêbu
kasokan :
kasusahan
kasêkan :
kasusahan
kisik-kisik :
gêgisik, kêkisik
kasaktin :
kasaktèn
kasaktiyan :
kasaktèn
kaskas :
bantê[48]
kaskawa :
kuwat
kaskaya :
kuwat
kaskayani :
nguwati
kasakthika :
pinathi
kasida :
lastantun, kalastantunan
kasidi :
kalêrês
kasidan :
kalastantunan, katulusan, kalêpasan
kasudran :
kanisthan, kamlaratan
kasudarman :
kasaenan
kasidêkung :
kasliyo
kasidya :
tulus
kasidyan :
kalastantunan, katulusan, kalêpasan
kasidiyan :
kalêrêsan
kasudaman :
kanisthan
kasudibyan :
kaluwihan
kasut :
tilêm, surung, awor, carub
kusut :
ajrih, anjalêbud, ngusut, lugas
kastura :
kawêlas asih
kasturi :
wastaning bêbujêngan

--- 134 ---

kasturya :
kasturi, wastaning bêbujêngan
kasatriya :
satriya
kasatriyan :
kasatriyan
kasatika :
tutut
kastawa :
sêmbah, bêkti, puji, kapuji
kasutapan :
ulah tapa, tapa linangkung
kasitipati :
ratu
kasatyan :
katêmênan
kasatmata :
katingal
kasusa :
misuwur
kesis :
ngisis
kèsès :
kasilak
kasusra :
misuwur
kasusilan :
kalakuan sae
kakasya :
kêkasih
kasisthayan :
kasêdyan
kaswa :
kapatos, kagujêng
kiswa :
gêlung, rambut
kèswa :
gêlung, rambut
koswa :
pangangge, prabot
kuswa :
ambung, ngambu, sarasah, angge, pangangge, rêngga, ngingsêp, rêmên
kosawa :
prabot
kesawa :
jêjulukipun Bathara Wisnu
kiswan :
gêgêlungan
kèswan :
gêgêlungan
kuswan :
anggèn-anggèn, ambungan
kuswara :
êbun, kasêbut
kaswargan :
kaswargan
kiswaka :
samudana
kaswada :
kalong
kasewakan :
pasuwitan
kaswasih :
sih, kawêlas asih, rêrêpèn
kuswala :
prigêl
kiswapa :
pangku
kiswapu :
pangku
kasuwayan :
kadangon
kusala :
solah, pêlêng
kasalahan :
kalêpatan
kasêlêyêh :
bilahi
kasulayah :
kalumah, kèngsêr

--- 135 ---

kasalimur :
kalimput
kasiluman :
kawêritan
kasilêb :
kasamaran, kacidra, kalimpe
kasap :
angrês
kusup :
lungse
kasèp :
lungse
kisapu :
pangku, pinangku
kosipa :
dhumawah
kasêpêr-sêpêr :
asring kèndêl
kasuptan :
katilêman
kisapwa :
pangku, pinangku
kasidhan :
karaharjan
kasujanan :
kaluwihan
kasujikan :
kasantosan
kasujiyan :
kasucian
kasya :
ngambung, pangangge, sadaya, lawan
kasiyan :
wêlasan, kawêlas asih
kesyari :
gêlung
kusyara :
êbun
kasyak :
kasok
kasyas :
katu
kasyasih :
asih wêlas
kasyugên :
katlumubên
kasyang :
tilar
kosyang :
kothong
kasunyatan :
kapandhitan, tapa linangkung
kisma :
siti
kusuma :
sêkar
kasamohan :
pasamuan
kusuman :
sêsêkaran
kasmaran :
kasêngsêman
kusumawicitra :
wastaning sêkar kawi, sêkar linangkung ing warni
kasmala :
sangsara, mêmala, rêrêgêd, sêsakit
kasimparan :
katêbihan
kasampatan :
kasampurnan
kasumba :
sêkaran, sêkar pulu
kasumbaga :
misuwur
kasumbagan :
pangasihan
kasumbung :
misuwur
kasêgan :
kasusahan
kasugatin :
kamulyan

--- 136 ---

kasub :
misuwur
kasoban :
kabingahan
kasèbêt :
kakênan, katêmpuh
kasubaga :
kalok, kawartos, misuwur
kastha :
wolung prakawis
kistha :
ukêl, gêlung
kustha :
prabot
kasthawa :
panyêmbah
kisthawa :
panyana
kasung :
katur
kusung-kusung :
karaya-raya, ngaya-aya
kasungkawan :
kasusahan
kasangsaya :
pirantos, kabilaèn
kasangsayan :
kasusahan
kasinggyan :
kaluhuran, kasinggihan
kasinggiyan :
kaluhuran, kasinggihan
kasongan :
kaungkulan, auban
kwa :
sira, kula
kwi :
ingsun
kawa :
bathang, mangu, gajêg
kawi :
langkung, bathang, kaluwihan, pujôngga
kawo :
kasampe
kawê :
katawis
kwèh :
kathah
kawih :
langkung
kawêh :
èwêd, pakèwêd
kawuh :
kaduk
kewuh :
pakèwêd
kèwêhan :
kèwêdan
kwi :
kula
kwan :
mangkana, akèn
kwana :
swarga
kawan :
kanthi
kawin :
kawi, kampil, sacumbana
kawuni :
kocap, kasimpên
kawèni :
kuwèni
kiwan :
kiwa
kowên :
sira
kawanin :
kapurunan
kuwanin :
kapurunan
kawênan :
kasor, kawisesa, kasoran, kawon, keguh

--- 137 ---

kawanda :
gêmbung
kawindu :
kalangkung
kuwônda :
bathang, gêmbung
kawindra :
pujôngga
kawuntên :
kawula, cèthi
kawêntar :
kawêdhar, kasuwur
kawuntat :
kantun, kawêngkêr
kawantus :
kabêntus
kawandha :
gêmbung
kawaca :
makutha, pangangge, rasukan, jamang, prabot, kaange, kasanggama
kwara :
kori
kawiri :
kabincih
kawuri :
kantun, kawêngkêr
kowara :
kocap
kuwara :
kori, ucap, êbak
kewran :
kèwêdan
kawiran :
kaprajuritan
kawurya :
kawingking
kawrêksan :
kêkajêngan
kawraksan :
kêkajêngan
kawêrdan :
kasêpuhên
kawiradya :
pujôngga
kawrat :
kawrat
kawirêja :
pujôngga
kawiryan :
kamuktèn, kaluhuran
kawuryan :
katingal, kawêdharan, kawêdhar
kawiryawan :
kamuktèn, kaluhuran
kawiryyan :
kamuktèn, kaluhuran
kawuryyan :
katilasan, kêkantunan
kawiryyawan :
kamuktèn, kamulyan
kawiragan :
kasêngsêm
kawiragyan :
kasêngsêm
kaweragyan :
kasêngsêm, karakêtan, kawêwahan, kalimput
kawarêngên :
katawis
kwaki :
ngêbêki, mradini, ambalabari
kawak :
ijèn
kawikun :
kapandhitan

--- 138 ---

kawaktan :
kocap
kawêkas :
têmah, têmahan, katêpahan, wasana, karampungan, winêling, winêkasan, luwang, katilar
kawa-kawa :
mangu-mangu, gajêg-gajêg
kawikyat :
kawiyak
kawadi :
rahsa
kawidi :
kaungkulan, kalêrês, kaidèn
kawadaka :
kacêthikan, kacirèn, kacacad
kawêdaka :
kacêthikan, kacirèn, kacacad
kawaddha :
katawis
kawidiyan :
kalimpadan, kawignyan
kawidagdan :
kalimpadan, kawignyan
kawidigdan :
kaalingan
kawidigdayan :
karosan, kasaktèn
kwat :
lajêr
kawot :
kawrat
kawas :
ajrih, giris, kawus
kawês :
ajrih, giris, kawus, kanji
kawasa :
pangawasa, sagêd, wênang, rinisak, kawisesa
kawase :
kawasa, sagêd, wênang
kawasani :
ngawasani
kawista :
kawista
kawistara :
katawis
kawastara :
katawis
kawisan :
karampungan
kawusan :
karampungan
kawasisthan :
kawicaksanan
kawiswara :
pujôngga, jêjulukipun panêngahing Pandhawa
kawisaya :
kapencut
kawisayan :
pakarêman
kawismaya :
katingal, kasêngsêm, gawok
kawistha :
kawista
kawawa :
kuwat, kuwawi, kabêkta, kaangge
kawiwara :
pandhita
kuwawal :
kuwawi, kapalang
kawwang :
mêrak

--- 139 ---

kiwul :
ambangun, bantên, malês
kawalu :
kawangsul
kawula :
kawula, rencang
kewala :
kemawon
kawêlak :
kuwalat, kapêlak
kawilêt :
kacangkol, kapulêt
kawilut :
kagubêd
kawlas arêp :
kawêlas asih
kawêlas hyun :
kawêlas asih
kawêlasên :
kamiwêlasên
kawêlas arsa :
kawêlas asih
kawaluy :
kawangsul
kawaluyi :
kawangsul
kawaluyan :
kasarasan
kawadi :
rahsa, wêwados
kawêdhar :
kalingkab
kawêdhêng :
kodhêng
kawêdhêngên :
kawangkungên, kodhêngên
kawaji :
karaos, karantan
kawijayan :
ngungkuli unggul, kaunggulan, kamênangan, kaluhuran, kasaktèn
kewyan :
kèwêdan
kawyangan :
katiyangan
kawamang :
cêmplang
kawogan :
katêmpah
kawigaran :
kabigaran, kabingahan, kaberagan
kawugyat :
kapêngkê
kawêgagêne :
kasêkêlên
kawaba :
kuwagang
kawibawan :
kamuktèn, kaungkulan
kawathi :
rahsa, wados
kawang :
bêndung
kuwong :
mêrak
kuwung :
mêrak, sorot, asri, palêngkung
kawanguran :
kacêlik, konangan
kuwung-kuwung :
kaluwung
kawangsi :
ngantos
kawangsya :
ngantos
kawingwrinan :
kajrihan
kuwangwang :
pêpalang, rêringa

--- 140 ---

kawongan :
katiyangan
kala :
jaman, kêndhang, Bathara Kala, danawa, kados, bêbaya, tata awon, nalika, langkung, môngsa, wanci, gêgêdhêg
kêl :
bêtah
kol :
rangkul, pulêt
kul :
pasrah
kali :
jaman, lèpèn
kalê :
kasaenan, kasêkêlan
kale :
pênding
kalo :
kalo
kalu :
manawi
kili :
ngili, kili
kêla :
bêtah, pêgêng, godhog, umob
kêli :
enggal
kêle :
rindhik
kele :
urakan
kèlu :
katut
kola :
gonjang, bêtah
kula :
kawula, bôngsa
kuli :
jagul
kule :
tilêm
kulu :
kugut
kalih :
sakalihan
kilah :
kimplahing toya
kolah :
ubak, kaubak, gonjing
kolih :
angsal
kulih :
angsal
kulaha :
kaêtrap
kolahal :
gonjing
kalihan :
kalihan
kalihat :
katingal
kolahalan :
kêkêburan, karisakan
kalan :
pêpalangan
kalana :
danawa, pandu,[49] ambara, panjajah, anêtêpi
kalèn :
liyan, kaliya
kêlan :
tahan, jangan
kêlun :
gulung, limput
kêlên :
kolu
kelon :
katlêku, kaledhon, dhompo
kolana :
danawa, pandung, ambara

--- 141 ---

kulad :
gubêd
kulên :
kolu
kulina :
rakêt, rukêt, sêngsêm
kalanan :
panggenaning danawa, panggenaning pandung
kalinan :
kapêjahan
kulenan :
tilêman
kalanika :
nalika
kalandara :
srêngenge
kulandara :
srêngenge
kalandaragêni :
srêngenge
kulandaragêni :
srêngenge
kalantaka :
jêjulukipun Bathara Kala
kalêntit :
dubur
kalintang :
kalangkung
kalintangan :
kalangkungan
kalanasura :
danawa, têtindhihing danawa
kalindhihan :
karoban
kulanthe :
kalar, wastaning sêkar têngahan
kolaca :
sorot
kalacakra :
srêngenge
kalir :
palintir
kêlar :
kuwat, êgar
kêlir :
warana, aling-aling
kèlir :
kèli
kular :
palintir
kalari :
kaplajêng, kabujêng
kolari :
plajêng
kaluruhan :
kajatmikan, karêntahan
kalaran :
kasusahan
kolaran :
kasusahan
kaleran :
katurunan, kadhawahan, kasupèn
kaleron :
kalintu
kalurak :
kapundhung
kular-kaliran :
palintir-palintiran
kalarês :
ajrih sangêt
kalarisan :
kalampahan
kalurwa :
kabanting
kalerwan :
kaledhon

--- 142 ---

kalarupa :
danawa, warni danawa, salah warni
kaliripan :
katowongan
kalariyan :
kalakuan
kalaka :
danawa, pandung, kawasa, keguh
kalika :
nalika
kêluku :
kêluku, kum-kuma
kalakah :
kancing
kolakah :
palupuh
kalêkah :
kancing
kalokan :
kanggenan
kalukanan :
kalangkungan
kelikan :
kêsèd, sungkanan, kasêngitan, kalumuhan
kalokikan :
kasucian
kalaksitan :
kalakuan, kalampahan
kalakwa :
kalampah
kul-kul :
thong-thong, kênthong
kul-kulan :
thong-thongan, kênthongan
kalakya :
kalampah
kulakeya :
kulawarga, santana
kalakatha :
kapithing
kalakutha :
ratuning wisa
kalde :
kuldi
kalud :
kawor, katungka
kulêd :
dalu, talendho, tamban, jênak
kuladara :
srêngenge
kuladaragêni :
srêngenge
kaladuta :
pratôndha, dalajat
kaladesa :
pirantos, pakantuk, pandamêl
kaladawa :
danawa bôngsa luhur
kèlêdya :
kèlês
kalot :
kasangsaya
kilat :
gêbyar, sorot
kêlat :
kêkah, bêtah
kêlit :
kacêlik
kulit :
wacucal

--- 143 ---

kulita :
rakêt
kalasa :
gêlaran, wadhah
kalesa :
rêrêgêd
kalusa :
lungse
kilasa :
bunglon, wastaning rêdi
kulisa :
wiji, bonggol
kulasna :
kulawarga
kalisir :
kuciwa
kalasaddha :
sandikala
kalasadya :
sandikala
kalasan :
katuwuhan kajêng wanan
kalêsyan :
kalêson
kalisangara :
wastaning jaman
kalawahi :
klewang
kalêwihan :
kaluwihan
kalêwuhan :
kaluwihan
kalawihan :
kaluwihan
kalêwihan :
kaluwihan
kilwan :
kilèn
kulwan :
kilèn
kalawan :
kalayan
kalawun :
katula
kulawandawa :
kulawarga
kulawandu wandawa :
kulawarga santana
kulawandu warga :
kulawarga sanak
kaluwar :
mêdal
kaluwaran :
wêdalan
kulawarga :
kulawarga
kaluwis :
nama dhapuring baita
kalawisaya :
ratuning wisa
kulawangsa :
kula bôngsa
kalal :
kasèp
kalalu :
kalangkung
kalalah :
sumbar-sumbar, kalojok
kalêlêh :
kaloloh
kolalah :
sêsumbar
kalalun :
kalangkung, lungse, lingsir; ratri kalalun: lingsir dalu
kalilin :
kandhih
kalulun :
katut, kalindhih, kabujêng, kasêsêr

--- 144 ---

kalalukan :
kalangkungan
kalulut :
kêkasih, rêmênan, bedhang
kalalitan :
kabagusan, kalêmbatan
kalalisan :
kapêjahan, katingalan
kalêlwan :
kaapêsan
kalalyan :
kalangkungan, kasupèn
kuliling :
mubêng
kulilingan :
ubêngan, idêr-idêran
kalpa :
sêsupe, katunan, kalukakan, kinirangan
kilap :
kilat
kêlip :
konang
kulup :
thole
kalapa :
kalapa
kalupaan :
kasupèn
kalawan :
kaluwèn
kalupan :
kasupèn, kadhawahan
kagpika[50] :
sêsupe
kalpadaru :
wastaning kajêng
kaluptan :
kasupèn
kalpataru :
gagar mayang, gagar mayang êmas
kalêpas :
lêpas
kalêpasan :
kamuksan, kabucalan, kalêpasan
kalupwan :
kasupèn
kaladhasthi :
danawa tênung
kalaju :
kalajêng, kalayu
kalajwa :
kalajêng, kalayu
kalya :
lèpèn, jêksa
kaluya :
dhawah, manjing, panjing
kaluyu :
kluruk, wastaning ulam toya
kêluyu :
kluruk, wastaning ulam toya
kuluya :
panjing, dhawah
kilyan :
kilèn
koluyan :
kapanjingan

--- 145 ---

kalayunêdhêng :
wastaning sêkar kawi, kalayunyêdhêng
kalayadu :
sanak saking bapa
kaliyat :
katingal, kadhèndhèng
kalayatan :
talompe, katlompèn
kalaywa :
kalayu, kalajêng
kalayowana :
danawa jalêr
kalayowati :
danawa èstri
kalayuga :
jaman kaliyuga, pakantuk, rahajèng
kaliyuga :
wastaning jaman, rahajèng
kalinyan :
kalingane
kalinyani :
kalingane
kalênyit :
raos môncawarni, ambêt môncawarni
kalêm :
kêlêm, silêm
kolêm :
kulah
kulam :
kulah
kulêm :
dalu, pêtêng
kulum :
gulung, kungkum
kalima :
môngsa gangsal, gangsal
kalêmêhan :
kasungkanan
kalamon :
manawi
kalumur :
kêndho
kalamrêtyu :
jêjulukipun Bathara Kala
kalimutan :
kasupèn
kalumprit :
wastaning kajêng
kalumpat :
langkah, kalumpat
kalimput :
kakêmput, kasupèn
kalimputan :
kakêmputan
kalampus :
kapêjahan
kalambi :
rasukan
kelag :
kharam
kalagêni :
jêjulukipun Bathara Kala
kalagênirodra :
jêjulukipun Bathara Kala
kulagotra :
wôngsa
kalagiyan :
katêmbèn
kalib :
sasab, nglêngkara
kêlab :
klèbèt, klebat
kaloban :
kamurkan, kauntungan

--- 146 ---

kalabusana :
pangangge sapangadêg
kalaban :
kabênan
kaliban :
kasasaban
kalang :
kajawi
kaling :
kocap
kalung :
kalung
kilang :
juruh
kêlêng :
galêr
kalunga :
kalunta; kalunga-lunga: kalunta-lunta
kalungha :
kalunta
kalangon :
kalangênan
kalangun :
kalangênan
kalangên :
langên, kabingahan, lêlangên
kalangrês :
mêmêdos
kalêngka :
musthika
kalêngkan :
musthikan
kalingking :
jênthik
kalingkingan :
jênthikan
kalangso :
katlangso
kalingsir :
kaluwèn
kalingsirên :
kalirên
kalangwan :
kalangan
kulingling :
mubêng
kalênglêngan :
kasaenan
kulinglingan :
ubêngan, ubêng-ubêngan
kalanglangan :
kasêngsêman
kalangyan :
kalangênan
kulungmana :
kulung manah
kilangmurti :
lêgi marasa, musthika mirah
kalingga :
kaadêgakên, kapundhi
kalêngêngan :
kabingahan, cangkrama
kapa :
lurub, kambil, dhawah, tumpakan, larab, supados
kapi :
kêthèk, sêmu, sêngadi, kapatos
kapu :
pugag
kapêh :
papan
kapuhan :
kêkês
kapiandhêm :
ngandhêmi, kapiadrêng, nyungkêmi

--- 147 ---

kapiutangan :
kasambutan
kapaung :
sasar, kaparat, katarik, wastaning bêbujêngan
kapèn :
kalingan
kepon :
karêpotan
kapana :
benjing punapa, sawêg punapa, kaelokan
kepanan :
bêbaku
kupona :
bathang
kapindra :
kêthèk ratu
kapantês :
kapantês
kapandhèn :
kapintêran
kapandhitan :
kapandhitan
kapandheyan :
kapintêran
kapandhuyan :
kabaudan
kapundhung :
kapundhung
kapicil :
kasingsal
kapur :
apu, sela kapur
kèpêr :
kapencut, aling-aling, simpên
kapara :
kadhatêngan
kaprah :
limrah
kaprihên :
putêk, prihanangis
kaparihên :
putêk, prihanangis
kapêrihên :
putêk, prihanangis
kaparahitan :
kabingahan, kaprigêlan
kapranan :
kakênan
kaparênon :
kapanujon
kapurônta :
wastaning sêkar
kapurnaman :
kapadhangan, katanggalan purnama
kapracundhang :
kalêngêr, kakênan, katiwasan
kapracondhang :
kalêngêr, kakênan, katawisan
kaprataksan :
kawaspadan
kapiritan :
pêpiritan
kapuritên :
kamigrêgêtên
kapratyaksan :
kawaspadan
kapurisan :
tinjanên

--- 148 ---

kaprasundha :
kalêngêr, kakênan, katiwasan
kaprasida :
kalastantunan
kaprastawa :
têtela
kapirwan :
kaping kalihan
kawirawan :
kasaenan
kaprawaran :
kaluwihan
kaprawiran :
kaprajuritan
kaparêp :
kasompok
kaparêpêk :
kasompok
kaparêpkên :
kasompokkên
kapraptiyan :
kadugèn
kaprajaya :
kalêngêr, kakênan, katiwasan, kasor
kaparamartan :
ngloko
kaprabwan :
kaprabon
kapirangu :
mandhêg tumolih, kanggêk, kamitolihên
kaparêngan :
kapanujon
kapêk :
kaplêpêk
kupak :
gêlap, sorot
kapêkan :
kasêkêlan, katigas
kapidulur :
ilu-ilu
kapat :
môngsa sakawan
kapti :
karsa
kapita :
gonjing, molah, kagèt
kapati :
sangêt, kandêl, kapatos, anglampahi
kapitu :
môngsa kapitu
kupita :
anggit
kapituha :
pinisêpuh, sinêpuh
kaputihan :
kasucian, kasucènan
kapitundha :
katundha, kabantonan
kaputran :
kasatriyan
kapitut :
kapencut, kasor, katungkul
kaputusan :
kaputusan
kaptya :
karsa
kapitêmên :
tumêmên
kapitunggal :
katunggilan
kapwa :
sami, sadaya, punika, rampak

--- 149 ---

kepwan :
kèwêdan, karepotan
kapwaya :
sami, sadaya, punika
kapala :
sirah, kaprayogi, kagitik
kapila :
pêthak
kêpila :
pêthak
kapiluh :
kumêmbêng, urun waspa, mêdal êluh
kapalêsêk :
kasêsêr
kapalalun :
sangêt
kapalayu :
katut, kapalajêng, kapilayu
kapiluyu :
katut, kasêngsêm, kapencut
kapalêyêh :
kaplèsèd, kasumyar
kapilêng :
kuping pêngêng
kapêlêngên :
kabribinên, kabrêbêgên
kaplêngên :
kabribinên, kabrêbêgên
kapupu :
kagêman, kasoran, katiwasan
kapapan :
kasompok
kapapang :
kaot
kapidhara :
kalêngêr
kapêdhak :
kapanggih
kapya :
sami
kapaya :
kapara, kaduk
kapêyêh :
kalumah
kepyan :
kèwêdan, karêpotan, kalêson
kapiandukan :
kapanujon
kapiandhêm :
kapiandrêng, ngandhêmi, nyungkêmi
kupyur :
gumyur
kapiutangan :
kasambutan
kapunyawan :
kasugihan
kapamasan :
karaton, kaprabon
kapêgan :
barubah
kapang :
kêpang
kaping :
kaping
kapung :
punggêl, jodho
kêpang :
kêpang
kêping :
kimpès, pisêk, gèpèng, kêbèt
kêpung :
kêpang, têpang
kiping :
pinggir

--- 150 ---

kupang :
dasa, yatra
kapengin :
kapencut
kapungkur :
kawingking
kapang-kapang :
katebang-katebang, katiwar-tiwar
kapingjwahan :
kasambutan
kapingjowan :
kasambutan
kapanggah :
kapanggih, binakuh
kapanggih :
kapanggih
kapunggal :
kasandhung
kapanggya :
kapanggih
kapinggingan :
kabodhon
kapungan :
jodhon, punggêlan
kêpangan :
kêpangan
kupangan :
dasan
kadhi :
kados
kudha :
kapal
kudhu :
pace
kadhahgan :
kaluwèn
kadhana :
jalêr
kadhini :
èstri
kidhuku :
ngrêgêmêng
kadhêkan :
kacakêtên
kadhar :
kèdhèr
kaprêdha :
pangasih
kadhat :
têlangke, towong
kadhatyan :
kadhaton, karaton
kodhowok :
brewok
kêdhap :
kêdhèp, cahya, larap, clorot, gêbyar
kêdhap-kêdhap :
gêbyar-gêbyar, kêlap-kêlap
kêdhêdhêtan :
keguhan
kudhung :
kudhung
kudhangdhangan :
pongah-pangihan, kasêngsêman, kadhungsangan
kaja :
kawêdal
kuji :
kanthong
kejani :
lutung
kujana :
danawa, durjana
kujênêk :
kamisakecanên
kajênêkan :
kaecanan, karasan
kajantaka :
cilaka, kasa
kajanapriya :
kapriyantunan
kajanapriyan :
kapriyantunan
kujanapapa :
sangsara
kajar :
kajar

--- 151 ---

kajor :
kasor
kêjar :
bêdhag
kojor :
kuwu, bètèng mubêng
kajurag :
kèngsêr
kêjèt :
kêjot
kojat :
misuwu[51]
kajatin :
katêmênan
kajatyan :
katêmênan
kajatmikan :
kaênêngan
kajali :
kaprucut
kajêlag :
kalojok
kêjêp :
kêdhèp, êrêm, mêrêm, tilêm, arip
kajaya :
kawon
kajayan :
kaunggulan, kamênangan
kujiyan :
kanthongan
kêjêm :
mêrêm
kujumayakkên :
ngasorakên
kajugulan :
kacublukan, kabodhon
kujang :
tulus
kyo :
sira
kaya :
kados, kuwat, kakuwatan, sugih, santosa
kayi :
nyêdhêng, tumruna, sumêdhêng
kayu :
kajêng, kêkajêngan
koya :
kasagahan
kuya :
kajêng, bujêng, pindha, adhang
kyèh :
kathah
kayuh :
rangkul, ukêl, gayuh
kuyaha :
duraka
kayuhan :
rangkulan
kyan :
mangkana, radèn
kyana :
sira, radèn
kayun :
karsa
kyara :
kori
kyartana :
jêmparing
kyama :
bulus, pênyu
kyarêm :
kèrêm
kyat :
misuwur, ngumum, santosa
kayatnan :
kèngêtan
kyatarta :
kuwat, baud
kayatiyan :
kayaktèn
kayas :
namaning upas
kayasa :
sêpêt

--- 152 ---

kayawa :
kajawi
kaywan :
kajêng, kêkajêngan, karsa
kayol :
mêndêm
kyalah :
gonjing
kayyan :
kêkajêngan
kayumana :
kalastantunan
kayumanan :
kalastantunan, katulusan, kadumugèn
kayumanis :
kajêng lêgi
kayugan :
kasaenan, katitahan
kayogiswara :
kapandhitan
kayugyan :
kasaenan
kayugyapara :
kapasang yogi
kayang :
kayang
kiyung :
ubêng
kuyang :
kilak, angso, kêkajêngan
kayangan :
dhongka, panggenaning dewa
kanya :
prawan
kênya :
prawan
kênyar :
sorot, sirat, padhang, gêbyar
kanyaka :
èstri, êmas
kanyut :
kerut, kèli, kedanan
kênyut :
kêjot
kanyawa :
kêkaruh, karakêt
konyil :
kênès
kanyêp :
sêmu
kênyêp :
pêlêng, sêmu, pandêng, pêndêng, pêsu, panêdha
kênyapura :
kadhaton
kêm :
kêndho, ngloko
kama :
karsa, barang, cipta, Bathara Kamajaya
kami :
kula
kamu :
sira
kima :
angêt
kuma :
kum-kuma
kumêh :
sêkêl, pêgêl
kamiharan :
kuciwa
kamihat :
katingal
kamohitan :
kasusahan
kaman :
kaluwihan
kamini :
èstri
kamine :
prawan
kamuna :
jalêr
komini :
èstri

--- 153 ---

kumon :
akèn, ngutus, parentah
kumêna :
nanduki
kamunihan :
pêpingitan, kasimpênan
kamanak :
kêmanak
kumantar :
mulad
kamantyan :
kalangkung, nglangkungi, sangêt
kamanusan :
kajodhèran
kamandhalu :
waluh kênthi
kamandhiyan :
kêmandheyan
kumêndhêng :
angganthêng, andhêndhêng, kados kênthêng
kumondhang :
kumocap, kumandêl
kumêndhung :
ngêndhanu, tumundha
kumanthi :
nganthi
kumênthang :
kumlanthang
kumênthêng :
angganthêng
kamining :
marinding
kamênang :
patrap
kumuning :
kumuning
kamanungsan :
kajodhèran
kumucur :
gumrobyos, mancur, carocosan
kumucup :
ambanjur, kumrêcêp, lumêpas, kumrubut
kumar :
ngambar
kamara :
kadhatêngan
kamura :
mega
kumara :
ênggèn, kumandhang, manon
kumaru :
kumêdah
kumêruk :
ngêruk, gumrudug, gumutuk
kamirurus :
kamlurusên
kamurkan :
pikajêngan ingkang botên tuwuk-tuwuk
kamrat :
kamot
kumuritên :
garêgêtên
kumêrtêg :
pipit
kumrus :
anggêrus, gumêrus
kumrisik :
nênêdha samukawis sakêdhik
kumarêpêk :
kumrêpêk
kumram :
limrah, nyandêr
kamurugan :
kalênglêngan, kamarogan

--- 154 ---

kumrab :
kumêbul, gumrudug, nglaron
kumêrab :
kumêbul, gumrudug, nglaron
kamarung :
êrining pala kapêndhêm
kêmarang :
kumandhang
kumarêngan :
dumadakan
kamukan :
kapara ngajêng
kamuksan :
jaman kailangan, swarga
kamuksapada :
jaman kailangan, swarga
kamuksapadan :
jaman kailangan, swarga
kamoksaman :
ngèlmi pêpingitan
kama-kama :
barang-barang, karsa-karsa, kamukawis[52]
kuma-kuma :
namaning kajêng, ngemah-emahi, griyan
kum-kuma :
wastaning gônda
kumud :
kêbês
kumuda :
sêkar tunjung
kamidahat :
patos
kumêdwat :
kumêjot
kamadêlwan :
tontonên, kèngêtan
kamidêlwan :
kamitontonên
kumudya :
mêksa, kumêdah
kumadama :
nistha, kanisthan
kumadamya :
nistha, kanisthan
kêmat :
gêndam, kawicaksanan, kaluwihan
kêmit :
jagi
kumati :
anggambira
kumêtêr :
ajrih
kamatrêsnan :
karêmênan
kumêtêt :
kumêjot
kamutusan :
kaputusan
kamatya :
kapatos
kamatyan :
kalangkung, kapatos, kapêjahan
kamutyan :
kamuktèn
kumêtug :
jumêgur
kumutug :
kumêbul
komis :
brêngos
kumis :
brêngos
kumusuh :
gumrubug, kumrusuk
kamasihwa :
kamiwêlasên
kumêsar :
maras, kumêpyur
kumêsat :
kêsit
kumusus :
ulêng-ulêngan

--- 155 ---

kamisasat :
bêsèt, kamisisèt
kumisapu :
numpangakên, nguncupakên
kamisyanan :
kapisanan
kumwata :
mêrêm
kumwang :
gumêr
kamal :
asêm
kêmul :
singêb, bulêt, akêkêmul
kumêl :
ajrih, ngênês, kamikêkêlên, bêtah, surêm, giris, kêju, ngloko, ambêtahakên
kumol :
ngrangkus
kamali :
bawera
kamilu :
kalajêng tumut
komala :
wastaning sêsotya, pradapa
kumala :
wastaning sêsotya, pradapa
kumule :
gumuling
kamiluh :
ngêmu êluh
kamiluha :
ngêmu êluh
kamulan :
kawitan
kumalana :
nglalana
kumêlar :
mêgar
kamalaka :
kêmlaka
kêmul-kêmul :
amirong
kumalasa :
gumêladrah
kamalya :
kêcut
kumêlêm :
silêm, nyilêm, kêlêm
kamalagi :
asêm
kumêlab :
kêlab- kêlab
kumuliling :
ngubêngi
kumaliling :
ngubêngi
kampi :
gonjing, dhawah, ebah, dhumawah, kasaruwe
kêmpêh :
kêmbêng
kumpah :
wutah
kampir :
dhatêng, têba, kandhêg, dhawah
kompra :
urakan
kumpra :
urakan
kêmpros :
gabug
kêmprang :
kêpruk
kumprung :
bodho
kumupak :
jumêgur
kumêpak :
jumêgur
kampita :
gonjing, lindhu

--- 156 ---

kêmpong :
kêmpot
kamudhahan :
rahmat
kumêdhap :
gumêbyar, kumêdhap, lumarap, cumlorot
kamijara :
sêre
kumêjèt :
kumêjot
kumajêng :
kumayu
kamiyahan :
kamurahan
kamayan :
kaluwihan, pangabaran, kasaktèn, siluman, bêgja, nglangkungi
kumyatêr :
kumêdut
kumyus :
molah, musus, gumrobyos
kamiyuyunên :
kamiwêlasên
kamyang :
umung
kamayang :
kaluwihan
kamayangan :
bêgja, nglangkungi, kapasang yogi, kaluwihan
kumênyar :
gumêbyar, sumorot
kumênyut :
kumêjot
kêmênyêp :
mêsu, mêndêng, nênêdha, mandêng, panêdha, pamêndêng, pamandêng, pamêsu
kumêm :
kêju
kamumu :
wastaning wowohan
kumêmit :
rumêksa
kumêmpêh :
kumêmbêng, buntu, sêkêl, sumpêg
kumêmbêng :
botên mili, ngêmbêng
kumamang :
kêmamang
kamigna :
kataton
kamagan :
kamarogan
kamegan :
kalingan mega
kamigênan :
kakênan
kamigarapên :
kamisosolên
kamba :
sorot
kêmba :
suda
kumba :
wêwadhah, sirah, gêdhong, jêmbangan, gênthong
kumbu :
sêdhêngan
kambah :
kaambah, kawêwahan, katrajang
kumbah :
juru masuh, juru mêthak
kamban :
kasorotan, kawiyarên

--- 157 ---

komban :
kèlês
kambana :
alang-alang
kumbacarana :
prada binaba[53]
kimburuhan :
butajêngan
kemburuhan :
butajêngan
kambiring :
wingwang
kombak :
umob
kumbas :
jêmbangan
kambwana :
kasorotan
kêmbul :
lawan
kambil :
larab, kapêndhêt
kambul :
lawan
kambala :
ôntakusuma
kumbala :
brêngos
kambulan :
lêlawanan, kêkêpangan
kêmbulan :
palawanan, kêkêpangan
kumbaya :
jêmbangan, gênthong, êjun
kumbayana :
jêmbangan, gênthong, êjun
kambang :
timbul, kumambang, panunggul, êkar, sêkar, mêgar, mêkar, anjrah
kambing :
menda
kêmbang :
sêkar, asêkar
kêmbêng :
êmu[54]
kombang :
wastaning tawon agêng
kamang :
cêmplang
kaga :
pêksi
kagu :
kau
keguh :
keguh
kagahiswara :
pêksi raja
kagana :
têtindhih, kinawasa
kaginan :
kagunan
kagunan :
kagunan, kasaenan, kapintêran
kagendra :
pêksi raja
kaganata :
pêksi raja
kagunturan :
kabênan
kagindhala :
kuciwa, kabucal, kabêsat
kagiri-giri :
kagila-gila, kalangkung-langkung
kagiri-girin :
giris-giris
kagirangan :
kabingahan
kagatan :
katêmênan
kagèswara :
pêksi raja
kagasya :
kalajêng

--- 158 ---

kagwam :
katêkêm
kagaluhan :
kaprawanan, panggenanipun tiyang èstri
kagêlaran :
kawontênan
kagila-gila :
kagila- gila
kagulingan :
katilêman, kaglundhungan
kagulungan :
kalosodan
kagapati :
pêksi raja
kagiyuhan :
kaputêkan
kageyan :
kaenggalên
kagyat :
kagèt
kagyat-gyat :
gugup, enggal-enggal
kagam :
kalimpe
kagêm :
katêkêm
kagum :
kagèt
kagêgyan :
kagagas
kagêbêng :
kawical
kaba :
karsa, bingah, gajêg
kabê :
kainan
kub :
kêmput
kuba :
têpus
kubu :
bubuk
kabèh :
sadaya
kaban :
kaalingan, kaambalan
kabina :
kasangêtên, kagila
kabandana :
kasrimpêd, kasangkala
kabêndana :
kasrimpêd, kasangkala, kawiyungyung
kabanjut :
kalajêng, katarik
kabina-bina :
kagila-gila, kalangkung- langkung
kabur :
mawur
kabran :
karoban
kabaran :
sasaran, kasêkêlan
kabranan :
kakênan, katawis, kataton
kabaranang :
kabrangas, kabêsmi
kabaran :
kagègèran, kalangkung
kabarasat :
kabur
kabarubuh :
kaprapal
kabarabas :
mrêbês mili
kêbêk :
kêbak
kabikana :
konangan

--- 159 - --

kabakitan :
kasagêdan, kapintêran
kaba-kaba :
bingah-bingah, gajêg-gajêg
kabudyaman :
kagunan, kapikiran, kapintêran
kabudayan :
kagunan, kapikiran, kapintêran
kabêt :
kawêngku
kibit :
kêbut
kabêtêk :
kabêntêl, kapêtêl
kabisan :
kapintêran
kabasmi :
kabêsmi
kabasman :
kabêsmi
kabasmaran :
kabêsmi
kabasmyan :
kabêsmi
kabwa :
sadaya
kabwat :
kabucal
kabwang :
sadaya
kabwanga :
sadayanipun
kabwangan :
kawêdharan
kabal :
têguh, timbul
kêbal :
tilas
kêbêl :
kêdhotan, kandêl
kabali :
kasungsang, kawangsul
kabalik :
katulak, kasungsang, kawangsul, katalerokan
kabilisa :
kawical
kabalan :
timbulan
kabalingu :
kaberagan
kabya :
sadaya
kabyaran :
kagègèran
kabyuran :
kabênan, kalongsoran, kagrubyugan
kabyaktan :
kayaktosan
kabuyutan :
dhôngka, brahala, candhi, patilasan
kabiyas :
katêrangan jawah
kabyasan :
kapintêran
kabiyasan :
katêrangan, kapintêran
kabogan :
kapuluran, kapancèn têdha
kabagyan :
kabêgjan
kabageyan :
kabêgjan

--- 160 ---

kababaran :
kagègèran, kajodhèran
kabobaban :
kamokhalan
kobêng :
kodhêng, kobêng
kabangkitan :
kapintêran, kasagêdan
kabanggan :
kacêmpalukan, kacêmpêlak
kabanggyan :
kacênthulan
kabangan :
kabrangas, nêpsu, kabranang
katha :
kathah, sanjang
kithi :
saru
kuthi :
pagêr
kothi :
kêthi
kuthuh :
lalêr
kuthah :
gubras, golongan
kathaha :
murka
kuthira :
pasêr
kathuka :
asin
kêthak-kêthak :
lak-lakan
kothi-kothya :
kêthèn
kêthit :
kaparat
kuthila :
kêthèk
kuthilapas :
kêthèk ingon
kuthip :
bajang, nistha
kathya :
kêthu
kothya :
sakêthi
kathung :
kirang, jugag
kithung :
kau
kuthung :
pincang, buntung
kang :
ingkang
kung :
susah, sêngsêm, prihatos, kasêngsêm
kongah :
gonjing
kangên :
nyipta
kanginan :
kanginan, katingal
kungcur :
mancur
kangrês-ngrês :
adamêl ngêrês
kangka :
nudha
kungku :
gilig
kongkih :
kasingsal
kingkin :
susah, sêngsêm
kungkur :
kapêngkêr
kongkal :
kasingsal, kontal
kungkal :
kasingsal, kontal

--- 161 ---

kangkang :
branggah
kingking :
prihatos, pêpês
kungkang :
kodhok agêng
kungkung :
jêntol
kangês :
murinding, muriring
kengis :
katingal, kawiyak, kalingkab
kèngês :
kalindhês, karênggês, kongas, kambêt
kangsi :
jangji, rukêt
kongsi :
ngantos
kangwa :
luwung
kèngêl :
kajungkêl
kanglihan :
kaluwèn
kangèlan :
karepotan, kasayahan
kunglulut :
sêngsêm
kunglangêng :
sêngsêm
kangga :
awak
kanggêk :
kandhêg
kengang :
kenging
kongang :
katingal

Catatan kaki:

1. § Zie de Vragen in 'tvTijdschrift van 't Batav. Gen. No. 30. (kembali)
2. § Het is door verkeerde sheiding onstaan uit de plaats in Wiwâha Zang II, str. 2, alwaar men tamoej ana leest. (kembali)
3. § Bv. rindang (marindang [kata "marindang" ditulis dengan huruf Jawa], wordl met goreng [kata "goreng" ditulis dengan huruf Jawa], verklaard!) in plaats rëndang, randjoe in plaats van randjau. Dit laaste woord met de uit spraak randjoe is bij onze militairen door den Padri oorlog bekend. Ook het aan 't Chin. ontleende èbi had geen plaats verdiend Het is ook Tagaalsch (hibi). Vele mal. woorden zijn denkelijk ontleend aan de Råmå-kling, een navolging van 't maleische verhaal (onder Tamilschen invloed geschreveven). Dat sommige, door Europeanen verhaspelde, maleishe woorden in 't Jav. burgerrech hebben gekregen, kan men zien uit de Vragen (No. 1). (kembali)
4. § 't Wdb. van Gericke en Roorda verwijst nimmer naar de plaats, waar zulk een verdacht woord voorkomt. Dit is een zeer groot gebrek van dat werk. (kembali)
5. § Zie C. Stuart's uitgave van de Bråtåjoedå. (kembali)
6. § Wiwâha Zang I, str. 3: jatna djoega ko nâ ling bhatârerija (wees voorzigtig jij, zoo zeide de Gedheid tot hem). Op bl. 443, is makatirah uit de Wiwâha Zang II str. 2 en de verklaring niet veel beter dan die door verhuizen. (kembali)
7. § Bv. yagra [kata "yagra" ditulis dengan huruf Jawa], dat in plaats van rjjagra, (d.i.ri en agra) is; usnipa [kata "usnipa" ditulis dengan huruf Jawa], denkelijk een schrijffout in plaats van oesnisa (zooals de ware spelling is); arsaja [kata "arsaja" ditulis dengan huruf Jawa], in de of gegevene beteekenis moet agradja zijn; itina [kata "itina" ditulis dengan huruf Jawa], zijn twee woorden (iti na); ananybi [kata "ananybi" ditulis dengan huruf Jawa], denkelijk een schrijffout in plaats van anakbi (d.i. anakêbi); hyangkat [kata "hyangkat" ditulis dengan huruf Jawa] zijn twee worden (ri en angkat); irya [kata "irya" ditulis dengan huruf Jawa], moes zijn hîra (beter is hîra [kata "hîra" ditulis dengan huruf Jawa], hîra); asuradipa [kata "asuradipa" ditulis dengan huruf Jawa], moet wezen asoeradhipa, en beteekent geheel wat anders (Tiatan-vorst, 't zij Rawana of een ander over Titans enz. heerschend vors, maar denkeleijk is hier soeradhipa bedoeld); sahasa [kata "sahasa" ditulis dengan huruf Jawa], met kantjil verklaard, moet çaça zijn en beteekent haas (op Bali nog goed gespeld maar met rase verklaard!); atari [kata "atari" ditulis dengan huruf Jawa], zijn twee woorden (atha ri) enz. Andere woorden zal ik in de Vragen behandelen. (kembali)
8. kata "ascarya" ditulis dengan huruf Jawa. (kembali)
9. kata "Åscaryya"ditulis dengan huruf Jawa. (kembali)
10. § Zoo bv. vindt men mêne [kata "mêne" ditulis dengan huruf Jawa], als afgeeleid woord onder 't balineesche êne [kata "êne" ditulis dengan huruf Jawa], dat kawi zou zijn; ook 't balineesche yèh [kata "yèh" ditulis dengan huruf Jawa], wordt voor kawi uit gegeven. (kembali)
11. § Ook zijn Arabische bij; bv. mansud [kata "mansud" ditulis dengan huruf Jawa] dat maqsud [kata "maqsud" ditulis dengan huruf Arab] en sarik [kata "sarik" ditulis dengan huruf Jawa], in de beteekenis van sakuthu [kata "sakuthu" ditulis dengan huruf Jawa], dat syarik [kata "syarik" ditulis dengan huruf Arab] is. In troengkoe herkent men 't Portugeesche tronco. Uit diergelijke woorden blijkt genoegzaam, dat we onder Kawi geen oud-javaansch hebben te verstaan maar de taal der javaansche gedichten. Op Bali beteekent Kawi eigentlijk schriftaal; zoo bv. gaat sapoeloeh voor een Kaw- woord door alleen omdat het niet in de sreektaal gebezigd wordt, terwijl het op Java tot de dagelische taal behoort. (kembali)
12. § Andere misslagen der balineesche afschrijvers laat ik rusten. Hoe erg zij soms zijn blijkt uit de âdiparwa, waarvan ik vijk handschriften heb vergeleken. Daarin vindt men bv. hrada in plaats van râdhâ (de voedstermoeder van Karna) en adiratna [kata "adiratna" ditulis dengan huruf Jawa], in plaats van Adhiratha (des zelfden voedstervader), labdhamanohara in plaats van labdhamanoratha. (kembali)
13. kata "oya" ditulis dengan huruf Jawa. (kembali)
14. kata "wwaya" ditulis dengan huruf Jawa. (kembali)
15. kata "boya" ditulis dengan huruf Jawa. (kembali)
16. kata "tanwoya" ditulis dengan huruf Jawa. (kembali)
17. kata "boya" ditulis dengan huruf Jawa. (kembali)
18. § Zie de Vragen in 't Tijdschrift van 't Batav. Gen. No. 33. (kembali)
19. kata "èrsanya" ditulis dengan huruf Jawa. (kembali)
20. § Zie de Vragen No. 48. (kembali)
21. kata "tinadhah" ditulis dengan huruf Jawa. (kembali)
22. kata "masyangsyang" ditulis dengan huruf Jawa. (kembali)
23. dhuh-dhuh. (kembali)
24. langkung. (kembali)
25. panrima. (kembali)
26. panrimah. (kembali)
27. tiyang. (kembali)
28. eyung. (kembali)
29. kayungyun. (kembali)
30. nyêmbah. (kembali)
31. maju. (kembali)
32. angling. (kembali)
33. anglong. (kembali)
34. anglongsarira. (kembali)
35. anglongjiwa. (kembali)
36. hanggosong. (kembali)
37. nanamakên. (kembali)
38. ical. (kembali)
39. jumurung. (kembali)
40. ngulit daging. (kembali)
41. wastaning. (kembali)
42. dagang. (kembali)
43. numalandangi. (kembali)
44. cia-cia. (kembali)
45. pinton. (kembali)
46. pindha-pindha. (kembali)
47. kahidhêp. (kembali)
48. bantêr. (kembali)
49. pandung. (kembali)
50. kalpika. (kembali)
51. misuwur. (kembali)
52. samukawis. (kembali)
53. prada binabar. (kembali)
54. kêmu. (kembali)